Teke Şenliği
Mario Vargas LlosaYazar:
Mario Vargas Llosa
Çevirmen:
Peral Bayaz
Tahmini Okuma Süresi:
15 sa. 35 dk.
Sayfa Sayısı:
550
Basım Tarihi:
Ağustos 2020
İlk Yayın Tarihi:
Ekim 2019
Yayınevi:
Can Yayınları
Orijinal Adı:
La Fiesta Del Chivo
ISBN:
9789750744211
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Trujillo Çağı!Edebiyat
Okuma grubumuzun Ekim kitaplarında Teke Şenliği vardı. Kitap hem yıllar sonra ikinci okumam hem de bu okuma sayesinde bir inceleme yazmama da vesile oldu. O halde başlayalım!
Rafael Leonidas Trujillo Molina, nam-ı diğer Teke! Aslen bir telgraf operatörü iken 1918'de ABD'nin kurduğu Ulusal Muhafız Birliği'ne girer. 1916 ve 1924 yılları arasında ABD Deniz Piyadeleri tarafından eğitilir. Ve nihayet 1924’de ABD Deniz Piyadeleri Dominik’i terkettiklerinde bu birliğin başına geçer. 1930'da seçimlere giren Trujillo, Başkan Vasquez'i bir siyasi darbe ile de devirir. ABD'yi de arkasına alarak Başkan olur. İşte her şey o günden sonra başlar. Hemen kendi gizli polis örgütünü kurar ve tüm kirli işlerini buradakilere yaptırır. Tutuklatır, öldürtür, evlerinde otellerde uygunsuz vaziyette düşmanlarının cesetleri bulunur ve işkence ettirir! 31 yıl boyunca hüküm sürer saltanatı Teke'nin.
Ülkesindeki şeker sanayisinin %65'ini elinde tekelinde tutar. Öyle ki Dominik işçilerinin neredeyse tamamı Trujillo'ya ait topraklarda çalışır. Halkını köleleştirir ama lüksünden asla vazgeçmez. Demokrasi adı altında yaptıklarına BAŞKOMUTANLIĞI ÜSTLENMEK de dahildir! Yüksek rütbelere yakınlarını getirir hattâ siyasi karşıtlarını bile öldürtür.
ABD'nin desteğine rağmen, halk diktatörden nefret eder. Kendi içlerinde savaş da verirler ona karşı. 14 Haziran Hareketi de bunlardan biridir. Bu ayaklanmanın başında Manuel Tavares vardır. Direnirler, sömürüye karşı çıkarlar, savaşırlar. Ve en nihayetinde 14 Haziran Örgütü kurulur. Kuruluşun en büyük etkenlerinden biri; 2 - 8 Ekim 1937'de yaklaşık 20.000 Haitili toprak işçisinin katledilmesidir. Maydanoz Katliamı yazarak detaylarına ulaşabilirsiniz. Kuruluşa öncü olanlar, bazı okurlar ve tarihe ilgi duyanlar tarafından da bilinen Mirabel Kardeşler'dir!
10/10
Beğendi
·2023 83. kitabı
Merhaba Arkadaşlar. Mehmet Temiz arkadaşımın 1000k’daki “ Teke Şenliği “ kitap incelemesi şöyle başlıyor.
“ Bu kitabı lütfen okuyun ve okutturun “.
Okunulacak ve tavsiye edilecek hemi de şiddetle tavsiye edilecek bir kitap.. “ Teke Şenliği “.
Yazarı Llosa Nobel edebiyat ödüllü bir yazarken 1000k platformun da rağbet görmeyen bu kitabı an itibarı ile 808. kişi olarak okumuş bulunmaktayım. Kitabın konusunun geçtiği mekan Karayip adalarındaki , Dominic Cumhuriyetı !. Zaman 20 yyl. Özellikle 1930 ve 1961 yılları arasında bu ülkeyi kesintisiz yönetmiş Trijillo dönemi. O Trijillo ki aynı zamanda Şef, Velinimet, Vatanın Babası.Namı diğer Teke. Azgın Teke. O her şey. Tanrının seçtiği yüce insan. O na karşı olmak Yüce Tanrıya karşı gelmek demek. Tam bir küfür tam bir nankörlük.
Dominik denince aklımıza gelen ilk şey. TV8 in Acun Ilıcalının Survivorı. Dominik ; ABD nin altında yer alan Karaib adaları denen adalar grubunun içinde bulunan bir ada devleti. Karayipler denince de ilk aklımıza Johnny Deep geliyor değil mi ?. ABD nin Miami eyaletinin hemen altındaki Küba ile başlayan bu adalar topluluğunda ki ikinci büyük ada HİSPANYOLA adası. Tabii ki arada ki ufak Jamaika adasını da es geçmeyelim. Hispanyola adasında iki devlet var. Biri Haiti biri Dominic. Sonra gelen ada ise Porto Rico ve diğer adalar ki en sonuncusu Trinidat Tobago.Bunlar Güney Amerikaya doğru bir sıra olarak diziliyorlar.
Yaa.. coğrafya dersini geç. Bunları öğrenmek isteyen Google gibi arama motorlarına girer öğrenir. Sen lafı uzatmada kitaba geç, sadede gel diyorsunuz değil mi. Haklısınız..da..da sı var. Gelemiyorum. Gözyaşlarıyla kapattım kitabı. Kelimeler kifayetsiz kalıyor. Girmek istemiyorum kitabın içeriğine, bünyem kaldırmıyor. Şimdiden uyarayım.
Lafı biraz daha dolandırayım. Llosa kitabı yazarken
Rafael Trujillo ,namı değer Teke.
31 yıl Dominik Cumhiriyetini diktatörlükle yöneten ,
50.000 insanın ölümünden sorumlu olan ,
İktidarı boyunca ayakkabı kutusunda saklanan paralar ve daha bir çok yolsuzluklar.
Bir ülkede gücün tek kişide olmasının ne demek olduğunu , ne gibi felaketlere yol açacağını yüzümüze tokat gibi vuran bir eser .
Kusursuz yazılmış ve çok iyi inşa edilmiş karakterlerle ile bazı konularda ders alınması için mutlaka okuması gereken kitaplardan.
“İnsanların kendi gölgelerinden bile korktukları bir ülke elbette bir diktatörlük ülkesidir..Böyle rezil ülkelerde iki grup insan vardır: Diktatöre hizmet eden yaşayan-ölüler yani Zombiler ve ötekiler, özgürlükleri için mücadele eden akıllı ve onurlu insanlar...” Ne mutlu bize böyle bir ülkede değiliz, ama olurda bir gün olursak biz her daim mücadele edenler tarafında olalım:)))
Rafael Teujillo'nun sonu diger tüm diktatörlerin başına demeden de geçemeyeceğim :))
#okudumbitti #mariovargasllosa
#tekeşenliği
Kitap 1930-1961 yılları arasında 31 yıl hüküm süren diktatör Rafael Trujillo dönemini anlatıyor. Hikayeyi Trujillo'nun kendisinden, Trujillo döneminde bir anda gözden düşen Senatör Cabral'ın kızı Urania, Ve diktatöre suikast düzenleyen bir avuç dominiklinin gözünden okuyoruz.
Bir ülkede gücün tek bir kişinin elinde olmasının ne gibi felaketlere yol açtığını okurken, sadece teke'ye kızmadım. Bir de Teke'ye kuzu kuzu itaat eden halk var. Cinayet işkence, binlerce sakat bırakılan kişi, canının istediğine tecavüz, sübyancılık, tehdit şantaj hak getire... (Kitapta içime en çok işleyen Urania'nın hikayesi oldu.) okuyun, okutun kitapla sevgiyle kalın
Duygularla aklı hiç bir zaman karıştırmamalı
Savaşta yalnızca iki seçenek vardır, ya teslim olursun ya da düşmanı yenersin.
Sıçanlar kaçarken ortalığı tozu duman ederlermiş.
Bir kitap açık olduğunda konuşan bir beyin, kapalı olduğunda beklemede olan bir arkadaş, unutulduğunda bağışlayan bir ruh, yok edildiğinde ağlayan bir yürektir.
Ölüm bir tür dinleme.
Katillerin en kolay savunma mekanizması herkesi suçlarına ortak etmektir.
Bir Diktatörün Panoraması
Baştan söyleyeyim, yer yer içerik bilgisi vereceğim bir inceleme olacak. Zaten daha ilk sayfaya gelmeden ‘’Teke’yi öldürdüler.’’ ifadesiyle aslında en baştan olacakları öğrenmiş oluyoruz. Bu bakımdan aklıma Marquez’in Kırmızı Pazartesi adlı romanı geldi.
Romandaki olaylarla ilgili çok fazla detay vermeyeceğim. Daha çok bu romanı neden başarılı bulduğum konusu üzerinde durup ana hatlarıyla bahsedeceğim. Roman aslında temel olarak 2 bölüme ayrılabilir. Trujillo’nun -yani Teke’nin- ölümünden öncesinde ve sonrasında yaşananlar.
Roman, Dominik Cumhuriyeti’nde 31 yıl hüküm süren ''Cumhurbaşkanı'', ‘’Diktatör’’, ''Şef'' Rafael Leonidas Trujillo Molina, namıdiğer ‘’Teke’’nin hikâyesi üzerine kurulu. 1930’dan suikasta uğradığı 30 Mayıs 1961’e kadar hüküm süren Teke’nin döneminde dönen pis işlerin hemen hepsine bu romanda yer verilmiş. Bu 31 yıllık süreçte Trujillo’nun sorumlu tutulduğu 50 bin ölümden bahsedilir. Cinayetler, işkenceler, kapalı kapılar ardında yapılan pazarlıklar, antlaşmalar, aklanan kara paralar, kukla yöneticiler, göstermelik demokratik hareketler, lüks içinde yaşayan, ülkenin yarısından fazlasının sahibi Trujillo ailesi… Llosa tüm bu gerçekleri kurguyla birleştirip Teke Şenliği’nde adeta bir dönemin panoramasını çizmiş.
Romanda 3 farklı pencere var. Trujillo’nun önemli yardımcılarından Senatör Agustin Cabral’in kızı Urania Cabral, Trujillo’ya suikast girişimde bulunan bir grup asker ve Trujillo’nun kendisi. 3 farklı pencere, 3 farklı anlatıcı gözünden hikâyeyi okuyoruz. Başlarda bu üçlüye sadık kalan yazar, romanın belli bir bölümünden sonra Urania’yı sona kadar devre dışı bırakıyor.
Benim romanda en fazla dikkatimi çeken, zaman ögesi oldu. Yazar zamanı öyle ustalıkla kullanmış ki okuduğum olay örgüsünü bazen bir filmmiş gibi hissettim. Urania’nın
Tanrı'nın insana verdiği özgür iradeyi Teke ellerinden almıştı...Edebiyat & Roman
Mario Vargas Llosa'nın hayranlığımı kazanan çok zengin, güçlü karakterleri ve olaylarını tek tek işlediği oldukça dolu kitabı Teke Şenliği unutulmazlarım arasında yıldızları çokça olan köşesinde yerini aldı.
İnsanlık tarihinin; başka coğrafyalarda, dillerde, dinlerde değişmeyen ve korkarım değişmeyecek olan tekrarına Dominik Cumhuriyeti'nin 1930 – 1961 yılları arasında Rafael Leonidas Trujillo Molina'nin otuz bir yıllık diktatörlüğü boyunca yaşananlar üzerinden yazarın usta kalemi ve yorumu ile bakıyoruz.
Hatırlatıyor, rahatsız ediyor, canınızı sıkıyor, acıtıyor, düşündürüyor, yorumlatıyor kendisiyle birlikte.
Yalnız Trujillo’yu mu anlatıyor? Hayır elbette! Ailesi, tüm hükümet yetkilileri, subayları, onların aileleri ve Dominik halkı tüm romanın kahramanlarını oluşturuyor. Bir çok hayatın o süreçte yaşadıklarının güncesine doğruları ve yanlışlarıyla şahit oluyoruz. Bazen kitabı ve gözlerimizi kapatıp nefes alma ihtiyacı duyarak.
Diktatör rejimin ihtiraslarına, zorbalıklarına, iç ve dış siyasetin kirli oyunlarına ve entrikalarına tüm yönleriyle bir açılım sağlayan bu kadar akıcı bir dille anlatılan bir roman okuduğumu hatırlamıyorum.
Kitaptan bir alıntı ile özetleyecek olursam;
“... propaganda dişlileri arasında ezilerek, bilgi yokuğunda zorla kafalarına sokulan öğretilerle aptallaştırılmış, yalnızlığa mahkum edilmiş, korku ve kölelikle özgür iradesi yok edilmiş milyonlarca insan, Trujillo'yu tanrılaştırmıştı. Ondan korkmakla kalmıyorlardı, seviyorlardı onu; tıpkı dayak ve cezaların onların iyiliği için olduğuna inandırılan çocukların otoiter ebeveynlerini sevdikleri gibi...”
Ve suça ortak olanların birbirine ve sisteme prangalarla nasıl bağlanıp kaldığına. Buna karşı çıkmak isteyenlerin korkulu, acılı uyanış ve mücadelesinin de dramatik hikayesi aynı
#1001kitap~~~Külliyat Okumalarım
Nobel Edebiyat Ödüllü Perulu yazar MarioVargasLlosa bu yıl külliyatını bitirmek istediğim yazarlar arasındaydı kulliyatinda çok seveceğimi bildiğim için en sona bırakmak istediğim 1kitaptı ama dayanamadim ve okudum, hatta inceleme yazmam diyerek başlamıştım kitabı okumaya ama kitap bitince insanı okadar derin duygular içinde bırakıyor ki bu kitabı herkes bilmeli ve okumalı diyor sonra, iyiki ben de okudum daha fazla bekletmeden 1edebi ziyafet 1tarihi gerçeklik okumak istiyorsanız kesinlikle en başta okunması gereken kitaplar arasindadir Teke Şenliği...
Latin Amerika gerçeğini bilmeyenimiz yoktur sanırım bilmiyorsaniz da yaşadıklarımıza çok da uzak olmayan 1coğrafyadır bu yüzden olsa gerek ki Latin Amerika Edebiyatı ni okurken ayrı zevk alırım çok da farklı olmayan durumlarla..
O coğrafyada yaşayan her yazar mutlaka diktatörlük üzerinden yaşadıklarını her daim yazmıştır ki en güzel örneklerinden 1ini de sunan diğer Latin yazar Marquez dir onun da kitaplarında hep 1 vurgu vardır dönem olaylarına, Llosa da yine öyle, sadece kendi ülkesi değil Latin Amerika gerçeği üzerinden anlatmıştır hep kitaplarında...
Kurgu kahramanlarla tarihi gerçeklik üzerinden olayları anlatan Teke Şenliği
31 yıl sürdürdüğü diktatörlüğü boyunca Rafael Trujillo nun yani ünlü Teke nin az 1 nüfusa sahip Dominik Cumhuriyeti nde 50.000 insanın ölümünden sorumlu tutularak ve iktidarı süresince yaşananların anlatıldığı, istemediği insanları rahatça öldüren, komplolarla, şantajla istediği herşeyi yaptıran, genç kızları istediği şekilde elde edip, tecavüz eden ve arkadaki destekçileri!!! ile bu kısmı özellikle beni çokça etkilemiştir herşeyi bile bile tüm durumlara göz yuman işine geldiği için çıkarlarından ve korkudan ötürü!!! destekçi olan grup her daim tiksinmeme neden olmuştur, yani 1diktatörün
Edebiyat Şenliği
Mutlaka okunmalı dediğim bir kitap daha!
Teke Şenliği aslında Mario Vargas Llosa'nın dünya edebiyatına armağan ettiği bir edebi şölen. Bir başyapıt.
Kitabın konusuna girmeden önce Mario Vargas Llosa'nın anlatımını, dilini, edebi üslubunu ve dehasını övmek istiyorum. Ciddi anlamda kitabın her bölümünde bir edebiyat ustasıyla karşı karşıya olduğunuzu hemen hissediyorsunuz. Llosa'nın kendine has anlatım tarzıyla, sık sık anlatıcı değiştirmesi, başlarda biraz karışıklık yaratsa da hemen kitaba kapılıp alışıyorsunuz.
Kitap Dominik Cumhuriyeti'nde 31 yıl hüküm süren diktatör Rafael Trujello'yu anlatıyor. Sanırım diktatörlük rejimini anlatan en iyi roman bu olsa gerek. Bir diktatörde kötülük namına ne varsa hepsi Trujello'da fazlasıyla var. Mario Vargas Llosa hiçbir ayrıntıyı, detayı atlamadan anlatıyor bize bu dönemi.
Kitabı güzel kılan şeylerden biri de tüm olanları tek bir karakterin bakış açısıyla görmüyoruz. Kitap Trujello'nun has adamlarından birisinin kızının bakış açısı ile başlıyor. Urania bize Trujello'nun döneminde yaşadıklarını babasıyla hesaplanarak anlatır. 49 yaşına gelmiş olan Urania'nın asla kapanmayacak olan bir yarası vardır ve bu yarayı o güne kadar sır gibi saklamıştır. Fakat artık sırlar ortaya dökülünce kitabın başka bir bölümünde Trujello diktatörlüğünün son yıllarına gidiyor ve bu son yılları acımasız diktatörün bakış açısıyla okuyoruz.
Aynı zamanda üçüncü bakış ise Dominikli bir gurup vatanseverin bakışından da okuyoruz. Bu vatanseverlerin tek bir amacı var o da Teke lakaplı diktatör Rafael Trujello'yu öldürmek.
Anlatım anlatımla çoğalır ve söz söze eklenerek kitapta içinde barındırdığı acılarla çoğalır.
Çok keyifli ve aynı zamanda rahatsız edici bir okumayıdı. Yer yer günümüzle kesişen durumları görünce de insan üzülüyor haliyle. Bence her
10/10
2024 1008. kitabı
Zaman yok oluyordu ya da ilerleyeceğine yerinde sanıyordu. Çılgınca durumlar yineleniyor, bir çileden çıkıyor, bir bunalıma giriyordu. Teke Şenliği Mario Vargas Llosa. s. 435.
Kaos, dehşet, kayıplar, ölümler ve acılar. 31 yıllık bir acının öyküsü Teke Şenliği kitabı. 31 yıl iktidarda kalan Rafael Trujillo hukumetinin Dominik Cumhuriyeti'ni nasıl cehenneme çevirdiğini , ümitleri nasıl yok ettiğini Vargas öyle bir üslubla anlatmış ki ; okurken sinirleniyor bir yandan da donup kalıyorsunuz. Otekilestirme, işkenceler, şantaj, tecavüz, sansür, faili meçhullere kadar bütün acıların panoramasini okuyorsunuz. Kitap üç anlatıcı üzerinden ilerliyor. Trujillo"nun has adamlarından biri olan Cabral' kızı Urania'nin gözünden bütün yaşananlar anlatılırken baba kız ilişkisine, bir ailenin parçalanma sürecine de tanık oluyorsunuz. Trujillo hukumetine karşı olan grupların gözünden dönemin panoramasi betimlenirken, bir grup vatanseverin düşünce dünyasındaki değişimler de okuyucuya anlatılmış. Ara bölümlere acımasızlığı ve sehvet düşkünlüğü ile Trujillo 'nün kendi düşünceleri konulmuş. Bu bölüm Teke lakabıyla anılan Trujillo'nun ruhsal durumunu göstermesi açısından önemli. Acımasızlığı ve sehvet düşkünlüğü ile Teke lakabıyla anılan Trujillo'yu Yunan mitolojisinde grotesk varlık olan satrylere benzettim. Kötülük her dönemde var sadece sekil değiştiriyor. Mekanlar ayri , donem farkli olsa da kotulugun dogasi degismiyor. Acı dolu bir tarihi dönem romanı okumak istiyorsanız öneririm Teke Şenliğini. İyi okumalar.
Mutlaka okumanız gerekmez.1K
Kitap incelemelerine baktığım zaman "mutlaka okuyun dediğim kitap" "iyiki okumuşum dediğim kitap" gibi anlam veremediğim cümleler barındıran kitap. Herkes harika beğenmiş ama incelemelerin çoğu bir kaç cümleden öteye gitmiyor çünkü kitabın içeriği bu kadar. 150 sayfa okuduğum kadarıyla inceleme yazıyorum kitabı yarım bıraktım. Öncelikle bir diktatör var Dominik cumhuriyeti tarihinde var olan, gerçek tarihi ve kişileri ele alıp romanlaştırarak bir eser ortaya koyulmuş. Tarihin her döneminde olan sadece Dominik cumhuriyetine özgü bir şey olmayan bir diktatörlük. Bu diktatör eli kanlı insanları karşıt görüşte olanları köpekbalığına yem yapan insanları öldürüp kadınlara tecavüz eden 50 bin insanın ölümünden sorumlu bir mahluk. Diktatörten daha kötü bir şey varsa o da halkın bu diktatörü tanrılaştırarak sevmesi, onca zulm dayak vs. hepsi halkın iyiliği için olduğuna inanmak felsefedeki celladına aşık olmak. Ee başka? Ne anlatabilirim? Tarihteki gerçek kişileri romanlaştırılması kadar saçma bir şey daha olamaz yazar ne yazarsa onu konuşuyorlar ve onu yapıyorlar. Aynı şey yine herkesin çok beğendiği 
Nietzsche Ağladığında eseri için de geçerli. Yine gerçek kişileri 
Irvin D. Yalom un ağzından dinliyoruz. 
Teke Şenliği için 150 sayfadan daha fazla okumaya gerek görmedim bir diktatörün nasıl olduğunu öğrenmem için 550 sayfa okumama gerek yok. Mutlaka okumanız gerekmez. İyiki bitirmedim.
Nietzsche Ağladığında eseri için de geçerli. Yine gerçek kişileri Irvin D. Yalom un ağzından dinliyoruz. Teke Şenliği için 150 sayfadan daha fazla okumaya gerek görmedim bir diktatörün nasıl olduğunu öğrenmem için 550 sayfa okumama gerek yok. Mutlaka okumanız gerekmez. İyiki bitirmedim.Yazar Hakkında
Mario Vargas LlosaYazar · 25 kitap
Mario Vargas Llosa, ("Yosa" şeklinde okunur) (d. 28 Mart 1936 Arequipa, Peru; ö. 13 Nisan 2025, Lima, Peru) Perulu roman, öykü ve oyun yazarı, eleştirmen, 2010 yılında Nobel Ödülü kazanmıştır.
Dedesinin konsolos olarak görev yaptığı Cochabamba'da yetişti. Lima'daki askeri bir okuldan mezun oldu. Lima San Marcos Üniversitesi'nde edebiyat eğitimi gördü. İspanya'da Madrid Üniversitesi'nde doktora yaptı.
Yayınlanan ilk eseri 1952'de basılan İnkanın Kaçışı adlı oyundu. Ardından çeşitli dergilerde öyküleri yayınlandı. Gazetecilik ve televizyonculuk yaptı. Cuadernos de Composiction ile Literatura dergilerinin yayın kadrosunda yer aldı. 1959-1966 arasında Paris'te yaşadı. İlk romanı Kent ve Köpekler 1963'de yayınlandığında büyük ilgi gördü. Birçok dile çevrildi.
3 yıl Londra'da yaşadı. 1969'da ABD'de Washington Üniversitesi'nde ders verdi. 1970'te Barselona'ya yerleşti. 1974'te Lima'ya döndü.
1990'da Demokratik Cephe'nin adayı olarak katıldığı Peru başkanlık seçimlerinde başarılı olamadı. Latin Amerikalı yazarların en tanınmış ustalarındandır.
Latin Amerika'nın kır ve kent yaşamını, değişik insanlarını anlatan romanlarında kendine özgü bir üslup kullandı. Gerçekçiliği ve anlatımdaki ustalığıyla başarı kazandı. 2010 Nobel Edebiyat Ödülü'nü almıştır.
