Yazar:
Chinua Achebe
Çevirmen:
Nazan Arıbaş Erbil
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 59 dk.
Sayfa Sayısı:
176
Basım Tarihi:
Ağustos 2021
Yayınevi:
İthaki Yayınları
Orijinal Adı:
A Man of the People
ISBN:
9786257442176
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Halk Adamı İncelemesiAfrika Edebiyatı
• İyice dallanıp budaklanan yolsuzluk düzeni
• Liyakatsizliğin yüceltilmesi
• Satın alınan medya mensupları
• Seçimi kazanmak için her yolu mübah gören iktidar
• Gitgide milisleşen iktidar yanlısı seçmen
• Kendi yönettiği bakanlığa türlü yollarla fatura kesen bakanlar
İçinizi ferah tutun Nijerya’dan bahsediyorum. 1960’ların Nijerya’sından. Chinua Achebe ’den okuduğum ikinci kitap ve kesinlikle ilkinin çok üstüne koyan bir yazım.
Kitabın merkezinde iki kişi var: Nanga ve Odili. Nanga nam-ı diğer Halk Adamı, Nijerya’nın Kültür Bakanı, Orili ise onun eski bir öğrencisi, parlak ve azimli bir delikanlı. Yolları bir gün tekrar çakışır ve Nanga, Origi’yi başkente kendisine misafir olması için davet der. Orili bu daveti kabul edince bambaşka bir dünyanın içine girer. İlk başlarda halinden memnundur Orili. Lüks bir ev, davetler, ziyafetler deyim yerindeyse çarpmıştır Orili’yi. Kirli düzeni fark etse de sesini çıkarmaz. Ta ki Nanga’nın Orili’nin kız arkadaşı ile ilişkiye girmesine kadar. Orili’nin gözü kararır ve ne pahasına olursa olsun Nanga’ya bunu ödetmeye yemin eder. Bütün pislikleri ortaya dökmeye kararlıdır. Bu sebeple yeni kurulun idealist partiye üye olur. Amacı Nanga’nın rakibi olarak seçimlere girmektir. Ancak bu göründüğü kadar kolay değildir. Karşısında çok organize bir kötülük vardır.
Kitaptan kendime birçok not çıkardım. Ve maalesef birçoğu bizim aşina olduğumuz şeyler. Kısaca değineyim:
• Yolsuzluk yapanları haklı görme
Bu adamın görevini kullanarak kendisini zengin ettiğini söyleyecek olsanız, tıpkı babam gibi onlar da size aklı başında bir adam talihin ağzına koyduğu lezzetli lokmayı hiç tükürür mü, diye sorarlardı. S/10
• Liyakatsizlik
…maliye bakanı olmak için ekonomist olmak veya sağlık bakanı olmak için doktor olmak gerekmediğini yazdılar. Asıl önemli
Chinua Achebe ’den okuduğum ikinci kitap ve kesinlikle ilkinin çok üstüne koyan bir yazım.
Kitabın merkezinde iki kişi var: Nanga ve Odili. Nanga nam-ı diğer Halk Adamı, Nijerya’nın Kültür Bakanı, Orili ise onun eski bir öğrencisi, parlak ve azimli bir delikanlı. Yolları bir gün tekrar çakışır ve Nanga, Origi’yi başkente kendisine misafir olması için davet der. Orili bu daveti kabul edince bambaşka bir dünyanın içine girer. İlk başlarda halinden memnundur Orili. Lüks bir ev, davetler, ziyafetler deyim yerindeyse çarpmıştır Orili’yi. Kirli düzeni fark etse de sesini çıkarmaz. Ta ki Nanga’nın Orili’nin kız arkadaşı ile ilişkiye girmesine kadar. Orili’nin gözü kararır ve ne pahasına olursa olsun Nanga’ya bunu ödetmeye yemin eder. Bütün pislikleri ortaya dökmeye kararlıdır. Bu sebeple yeni kurulun idealist partiye üye olur. Amacı Nanga’nın rakibi olarak seçimlere girmektir. Ancak bu göründüğü kadar kolay değildir. Karşısında çok organize bir kötülük vardır.
Kitaptan kendime birçok not çıkardım. Ve maalesef birçoğu bizim aşina olduğumuz şeyler. Kısaca değineyim:
• Yolsuzluk yapanları haklı görme
Bu adamın görevini kullanarak kendisini zengin ettiğini söyleyecek olsanız, tıpkı babam gibi onlar da size aklı başında bir adam talihin ağzına koyduğu lezzetli lokmayı hiç tükürür mü, diye sorarlardı. S/10
• Liyakatsizlik
…maliye bakanı olmak için ekonomist olmak veya sağlık bakanı olmak için doktor olmak gerekmediğini yazdılar. Asıl önemli
Medeni ve demokrat bir yaşam getirildikten sonra ülkenin eşit haklara sahip olamadığını ve toplumsal yozlaşmaya yüz tutuluşunu anbean gözlemlememizi sağlayan bir metin bu.
Afrika Edebiyatına güzel bir örnek teşkil eden kitapta Nanga bir "halk adamı" fakat zamanında ne işler çevirdiği tek tek ortaya çıkıyor. Halk ne diyor? Koca bir boşuk var burada sevgili okur, yozlaşmanın farklı açısını halk üstünden aktaran yazarın nokta atışları bizleri düşündürtüyor.
Politik söylevlerin sizi şaşırtmayacağı ve halkın bunu görmeyişi ise dünya üstünde baktığımız zaman pek çok ülkede halen bu tür olayların olduğunu anımsatacak. Nijerya'da kitap çıktığı esnada bir vukuat girşimi yapılmış. Şaşırttı mı? Hiç sanmıyorum.
#halkadamı #amanofthepeople #chinuaachebe
Puan vermedi·176 syf.·
2022 38. kitabı
Gelişmemiş, muhtaç bir beldede siyasi haksızlıklardan yılmış bir genç başkanlığa oynamaya karar verir. Ancak yetkinin ve paranın gücü bu çocuğun hayallerini etkiler.
Akıcı bir şekilde okuyabileceğiniz, yormayan, dizi tadında bir roman.
"İstifa mı? Sen nerede olduğunu sanıyorsun? İngiltere'de falan mı?"Edebiyat
Merhaba... Chınua Achebe'den Halk Adamı kitabını okudum. Halk Adamı, İthaki Modern'den ve Afrika Edebiyatı'ndan okuduğum ilk kitap oldu ve de sevdim. Kitabın kahramanı "halk adamı" diye tanınan Nijerya Kültür Bakanı Nanga ama zamanla nasıl fırsatçı olduğu ortaya çıkıyor ve bu durum halkın hiç mi hiç umrunda olmuyor. Demokrasi geçmişi olmayan ya da demokrasinin ne olduğundan bihaber olan halklarda demokrasinin nasıl yozlaşabileceğini gösteren yazar, yaptığı tespitlerle de bizi şaşırt(m)ıyor.
Halkın "Çalıyor ama çalışıyor" tarzı söylemleri, Kültür Bakanı Nanga'nın "Bu demokrasi amaç mı olacak, araç mı olacak? İşte burası tartışmaya açılmalıdır." söylemini akla getirecek uygulamaları, İktidar cephesinden muhalif adayına "Daha neler olacak, neler. Bunlar iyi günler." minvalinde tehditler, muhalif liderin aday olamaması için tutuklanması, kitapta kurulan "İstifa mı? Sen nerede olduğunu sanıyorsun? İngiltere'de falan mı? Komik olma." cümlesiyle bize tanıdık gelen diyaloglar, İktidarın ve iktidarın ele geçirdiği basının muhalefete sansür uygulaması ve eğitimli gençleri (üniversiteli) hedef göstermeleri, Başbakan'ın seçim kazanmak için Merkez Bankası'na müdahale de bulunmak istemesi ve Bakanlar Kurulu'ndan red kararı çıkınca, Başbakan'ın hayır diyen Bakanları "Vatan Haini" ilan etmesi, Enflasyonu tavan yaptıran iktidar sahiplerine halkın sevgi gösterisinde bulunması, Bakanın evini (sarayını) genişletmesi ve bunu halka "Sarayımı milli birlik ve beraberliğimiz için yapıyorum ve genişletiyorum" tarzında halka anlatması, ülke de siyasi ifşaların başlaması (YouTube üzerinden değil), iktidar düşünce ona ilk vuranların yandaşların ve kendi seçmenlerinin olması ve hatta utanmasa yandaşların muhaliflere "Ben A partili değildim, asıl A partili sensin." demesine ramak kalması...
Halk AdamıEdebiyat
Herkese merhaba
Instagram: 
uğur bayam
Kitabı çok beğenmeme rağmen edebi bir eser olarak görmediğimden sayfamda paylaşma ihtiyacı duymadım zevkle okuduk çok akıcıydı hatta kitabın arka kapağında Burgess'in dediğine katılmamak mümkün değil "Acı olduğu kadar komik de bir hiciv eseri" bence romanın tam karşılığı...
Şimdi kitapta gördüğüm detaylardan bahsetmek istiyorum; öncelikle Nanga'nın sapıklığı ve kadın düşkünlüğüne dönemin rüşvet olaylarına bakacak olursak bize çok uzak olduğunu düşünmüyorum her gün benzeri skandalları yurt dışında mafya babalarımız sağolsunlar paylaşarak baya namuslu hale geldiler. Neyse siyaset değil okumak bizim işimiz...
Kitapta ilk olarak S29'da taksiciye beyaz adam denip efendim diyen taksiciye bahşiş verilmesi hem ırkçılık detayını hemde kapitalizmin gerçek efendi oluşunun ispatı niteliğindeydi bana göre...
S. 49' da ise kendi mevcut yönetimine uzunca bir eleştiri yapması yazarın bu durumdan ne kadar rahatsız olduğunun göstergesiydi.
Beşinci bölümde ise uzunca bir bölüm Odili'nin Amerikan kadın (şu an ismini unuttum) ile yaptığı konuşmada herkes kendi işine baksın her şeyi siz biliyorsunuz diyerek (kendi içinde) yazarın iç işlerine karışılmaması isteğinin dışavurumuydu adeta.
Bir başka dikkatimi çeken detay ise s.115 te Odili'nin Edna'ya sen müslüman mısın? Sorusu müslümanların Nijerya da kadına bakış açısını değerlendirirken beni baya rahatsız etti.
Kitabın sonunda darbe sonrası insanların dönekliği ise güzel ülkemin karakteristik yapısıyla örtüşürken bir tık beni üzdü...
uğur bayam
Kitabı çok beğenmeme rağmen edebi bir eser olarak görmediğimden sayfamda paylaşma ihtiyacı duymadım zevkle okuduk çok akıcıydı hatta kitabın arka kapağında Burgess'in dediğine katılmamak mümkün değil "Acı olduğu kadar komik de bir hiciv eseri" bence romanın tam karşılığı...
Şimdi kitapta gördüğüm detaylardan bahsetmek istiyorum; öncelikle Nanga'nın sapıklığı ve kadın düşkünlüğüne dönemin rüşvet olaylarına bakacak olursak bize çok uzak olduğunu düşünmüyorum her gün benzeri skandalları yurt dışında mafya babalarımız sağolsunlar paylaşarak baya namuslu hale geldiler. Neyse siyaset değil okumak bizim işimiz...
Kitapta ilk olarak S29'da taksiciye beyaz adam denip efendim diyen taksiciye bahşiş verilmesi hem ırkçılık detayını hemde kapitalizmin gerçek efendi oluşunun ispatı niteliğindeydi bana göre...
S. 49' da ise kendi mevcut yönetimine uzunca bir eleştiri yapması yazarın bu durumdan ne kadar rahatsız olduğunun göstergesiydi.
Beşinci bölümde ise uzunca bir bölüm Odili'nin Amerikan kadın (şu an ismini unuttum) ile yaptığı konuşmada herkes kendi işine baksın her şeyi siz biliyorsunuz diyerek (kendi içinde) yazarın iç işlerine karışılmaması isteğinin dışavurumuydu adeta.
Bir başka dikkatimi çeken detay ise s.115 te Odili'nin Edna'ya sen müslüman mısın? Sorusu müslümanların Nijerya da kadına bakış açısını değerlendirirken beni baya rahatsız etti.
Kitabın sonunda darbe sonrası insanların dönekliği ise güzel ülkemin karakteristik yapısıyla örtüşürken bir tık beni üzdü...
Chinua Achebe'nin okuduğum ilk kitabı "Parçalanma" idi ve çok beğenip etkilenmiştim. Bu Afrika üçlüsünün diğer 2 kitabını atlayarak "Halk Adamı"na geçtim ve pişman olmadım. Sömürgeci ülkelerin, o ülkeye demokrasi ve medeniyet getirdikten sonra (!), o ülkeyi demokratik ortamlarında bırakıp gitmiş oldukları düşünülen zaman diliminde, o ülkelerde bıraktıkları toplumsal yozlaşma ve tahribatı yine müthiş anlatmış yazar.
Benzer bir sömürge ortamına düşmemiş olduğumuzu sansak da, özellikle Menderes döneminden sonra öncelikle Amerika'dan gelen aynı sosyal tecavüz ve toplumsal yozlaşmanın içine düştüğümüz için bize hiç de yabancı olmayan bir hikayedir bu kitapta okunan.
Bu ironik yüzleşme yazarın anlatım becerisi dolayısıyla gayet keyifle okunuyor. Okumanızı öneririm.
Puan vermedi·176 syf.·
2025 658. kitabı
Uzaklara gidelim mi? Ne derdiniz Bu akşam Afrika edebiyatının dilini çekilen zorluğunu,duru temiz bir dille okura aktarılan kitabı okuduk,kitabın içeriği neymiş birlikte bakalım
Küçük bir Afrika ülkesinde yaşayan genç bir öğretmen olan Odili'nin siyasete bulaşması ve açgözlülük ve gücün hüküm sürdüğü yozlaşmış bir dünyaya sürüklenmesinin hikayesini anlatır.
"Nijerya’nın ilk askeri darbe teşebbüsünden günler önce yayımlanan Halk Adamı, Chinua Achebe’den beceriksiz bir yönetim ve çaresiz bir halka dair ikaz niteliğinde bir roman.
"Kültür Bakanı, eski öğretmen M. A. Nanga tam bir halk adamı olarak tanınmasına rağmen aynı zamanda sinsi bir fırsatçıdır da. Eski öğrencisi Odili, Nanga’yı ziyaret edince hayal kırıklığına uğrayıp siyasete atılır. Odili’nin idealizmi bir süre sonra arzularıyla çarpışacak, öğretmen ve öğrencinin rekabeti ülkelerini kaosa sürükleyecektir."
"Afrika edebiyatının en büyük ismi Chinua Achebe gerçekçi tarzda yazdığı ve çoğunlukla Batı’nın Afrika’yı kolonileştirmesi üzerine kaleme aldığı romanlarıyla her ne kadar yerel bir hikâye anlatsa da yarattığı karakterler ve kurgularıyla evrensel meselelere değinmeyi başaran nadir yazarlardan.
2007’de dünya edebiyatına yaptığı katkılardan dolayı Man Booker Uluslararası Ödülü’ne layık görülen Achebe’nin dördüncü romanı Halk Adamı ise yozlaşmış bir demokrasiyi anlatan çarpıcı bir eser."
Bir bakın 
Halk Adamı derim pişman olmazsınız biliyorum
Halk Adamı derim pişman olmazsınız biliyorum
Puan vermedi·176 syf.·
2023 44. kitabı
Politik söylevlerin sizi şaşırtmayacağı ve halkın bunu görmeyişi ise dünya üstünde baktığımız zaman pek çok ülkede halen bu tür olayların olduğunu anımsatacak. Nijerya'da kitap çıktığı esnada bir vukuat girşimi yapılmış. Şaşırttı mı? Hiç sanmıyorum.
Chinua Achebe'den Afrika Üçlemesi'ni okumak istiyordum.Bir türlü sıra gelmemişti.#kitapağacıdevrialem grubu vasıtasıyla, Halk Adamı ile tanıştım yazarın dünyasıyla.
Sömürgecilik sonrası Nijerya'yı anlatıyor Chinua Achebe.Beyaz adamın ülkeden kovulmasında da rol oynamış siyasi kahraman Şef Nanga, bakanlığa kadar yükselir.Demokrasinin henüz kök salmadığı tüm ülkelerde olduğu gibi, Şef Nanga da bulunduğu mevkiyi kullanarak, servetine servet, gücüne güç katma derdinde.
Halk ise güçlünün yanında olmakla şartlanmış.
Genç Odili'nin yolu, geçmişte öğretmenliğini yapmış olan, Şef Nanga ile kesişir.Genç Odili ve arkadaşları, bir şeyleri değiştirmek için yola çıkar .Karşılarında her anlamda, her alanda yozlaşmış bir yapı bulurlar.
Kitabı okurken, ülkemizle doğrudan bağlantı kurabiliyor insan.Düşünmeden edemedim, " biz kimin sömürgesiyiz ve
neden bu haldeyiz? "
Kitabın düşündürdükleri, etkileyici olsa da Halk Adamı'nı sevmedim.Her şey bir anda oldu bitti gibi geldi bana.Halk dilinin yansıtıldığı bölümlerdeki çeviri kitaptan kopmama neden oldu ayrıca.
Afrika edebiyatının çok sevilen ismi Chinua Achebe'den politik bir kitap: Halk Adamı.
1960'ların Afrikası'nda bir kültür bakanı-halkın deyimiyle Halk Adamı- Şef Nanga ile eski öğrencisi ve şimdinin öğretmeni Odili arasında geçen siyasi sürtüşmeyi anlatıyor kitap. Yaşanan bir olay sonrasında Odili siyasete atılıp Nanga'yı alaşağı etmeye çalışır ve yazarımız burda siyasetin kirli yüzünü çeşitli şekillerde karşımıza çıkarır.
Şef Nanga; liyakat, adam kayırma, medyayı satın alıp istediği haberleri yaptırma, iki yüzlülük, rüşvet gibi siyasetin olmazsa olmaz (!) her pisliğini yapması ve söylev gücü sayesinde halkı kendisine inandırma başarısının yanında Odili'nin çömez, ahlaki kuralları çarpışınca kimin kazançlı olduğunu söylememe gerek yok!
Kitapta "Ülke, miskinlik ve açgözlülükle geçen yıllarda aldığı kiloları ve sarkmış deri kıvrımlarını savaşla atmaya hazır ve hevesliydi." demesine rağmen sonrasında da " İnsanlar kafalarından ziyade kalpleri ve midelerinin hükmü altında oldukları sürece bu dünyanın Şef Nangaları hatalarının bedelinden kurtulmaya devam edeceklerdi." diyerek halkın siyasetteki düşüncelerini gözler önüne seriyor.
Edebi anlamda doyurucu olmasa da yapılan tespitler ve Afrika edebiyatından bir eser okumuş olmak açısından keyifliydi.
Yazar Hakkında
Chinua AchebeYazar · 4 kitap
Albert Chinualumogu Achebe, (d. 16 Kasım 1930 - ö. 21 Mart 2013) daha çok Chinua Achebe ismiyle tanınan Nijeryalı romancı, şâir, profesör ve eleştirmen. Modern Afrika literatüründe yazılmış en geniş kapsamlı kitaplardan biri olan Things Fall Apart (1958) adlı eseri ile tanınır. Bu onun ilk kitabıdır. Türkçeye Ruhum Yeniden Doğacak ismiyle çevrilmiştir.
Güneydoğu Nijerya'da Ogidi'nin Igbo kasabasında büyüdü. Anne babası Hristiyandı. Okulunda hemen kendini fark ettirdi ve üniversite öğrencilerine verilen bir bursu almaya hak kazandı. Dünya dinleri ve geleneksel Afrika kültürü karşısında büyülenmiş ve ilk yazılarını üniversite öğrencisiyken yazmaya başlamıştır. Mezun olduktan sonra Nijerya Radyo ve Televizyon Servisi’nde çalışmaya başlamıştır. Kısa süre sonra bölgedeki büyük şehirlerden Lagos’a taşınmıştır. 1950’lerin sonlarında Things Fall Apart kitabıyla dünya çapında ilgi görmeye başlamıştır. Bu ilgi daha sonra No Longer at Ease (1960), Arrow of God (1964), A Man of the People (1966) ve Anthills of the Savannah (1987) kitapları ile devam etmiştir. Achebe, romanlarını İngilizce yazmıştır ve Afrika’da “kolonicilerin dili” olarak bilinen İngilizce’yi savunmuştur. 1975’te An Image of Africa: Racism in Conrad’s “Heart of Darkness” adlı konferansı Joseph Conrad’ı “lanet bir ırkçı” olarak nitelendirdiği için tartışmaların odağı olmuştur.
1967’de Biafra bölgesi Nijerya’dan ayrılınca, Achebe, Biafra bağımsızlık hareketinin özverili bir destekçisi hâline geldi ve yeni kurulan devletin büyük elçisi olarak görev yaptı. Savaşın halk üzerinde çok büyük bir yıkıcı etkisi oldu. Açlık ve şiddet had safhaya geldiğinde Avrupa ve Amerikalı insanlara yardım çağrısında bulundu. Nijerya hükümeti, bölgeyi tekrar ele geçirdikten sonra Achebe politika ile ilgilenmeye başladı. Fakat tanık olduğu yolsuzluk ve elitizm nedeniyle istifa etti. 1970'lerde birkaç yıl ABD'de yaşadı. 1990'ların sonunda geçirdiği trafik kazasıyla kısmi felç olduktan sonra ABD'ye geri döndü.
Achebe’nin romanları Igbo toplumunun geleneklerine, Hristiyanlığın onlar üzerindeki etkisine ve endüstri çağındaki ekonomik kaynak çatışmalarına dikkat çeker. Tarzı büyük ölçüde Igbo toplumunun sözel kültürüne dayanmaktadır ve öykü, atasözü, hitabet ve halk hikayeleri olgularını birleştirip sunmaktadır. Ayrıca bir dizi kısa hikaye, çocuk kitabı ve deneme derlemesi de yayımlamıştır. Hâlen David ve Marianna Fisher Üniversitesi’nde profesör ve Brown Üniversitesi’nde Afrika İncelemeleri bölümünde profesör olarak görev yapmaktadır.
Biyografi
Achebe’nin ebeveynleri Isaiah Okafo Achebe ve Janet Anaenechi Iloegbunam, Nijerya Protestan Birliği’ne bağlıydılar. En büyük kardeşi atalarının dinini yaşatmayı bıraktı fakat Achebe geleneklerine saygı duyan biriydi. Chinua ismi, Chinualumogu’nun kısaltmasıdır. Bu “Tanrı benim adıma savaşsın” demektir ve ilâhi koruma ve dayanıklılık için kullanılan bir duadır. Achebe ailesinde beş çocuk daha vardı. İsimleri de geleneksel adlar ile yeni dinlerinde kullanılan adların birleşiminden oluşuyordu: Frank Okwuofu, John Chukwuemeka Ifeanyichukwu, Zinobia Uzoma, Augustine Nduka ve Grace Nwanneka.
Gençlik Çağı
Chinua Achebe, 16 Kasım 1930’da, Ogidi’nin Igbo kasabasında doğdu. Ebeveynleri Isiah Okafo Achebe ve Anaenechi Iloegbunam Achebe Afrika gelenekleri ile Hristiyanlığın kesim noktasında bulunuyorlardı. Bu durum çocukları üzerinde büyük bir etki yarattı, özellikle de Chinualumogu üzerinde. Son kızkardeşin doğumuyla beraber, aile Isiah Achebe’nin büyüdüğü kasabaya taşındı. Burası Ogidi’ye bağlı, günümüzde ise Anambra ilinde bulunan bir kasabadır.
Hikâyecilik Igbo kültürünün temel taşı ve Igbo toplumunun tamamlayıcı unsuruydu. Chinua’nın annesi ve kız kardeşi Zinobia Uzoma, ona çocukluğunda birçok hikaye anlatırlardı. Eğitimi, babasının duvarlara astığı kolaj resimlerle, yıllık ve sayısız kitap ile birlikte gelişti. Bu kitapların arasında A Midsummer Night’s Dream (1590)’ın bir düzyazı uyarlaması ve The Pilgrim’s Progress (1678)'ın Igbo versiyonu da bulunmaktaydı. Chinua bunun yanında geleneksel kasaba organizasyonlarını da heyecanla beklerdi. Bunların içinde daha sonra kitaplarında yer vereceği maskeli balo tipi şenlikler de vardı.
