Hayvan Müzesi
Carlos Fonseca
Tahmini Okuma Süresi:
10 sa. 53 dk.
Sayfa Sayısı:
384
Basım Tarihi:
Eylül 2019
Yayınevi:
Metis Kitap
ISBN:
9786053161646
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
New York’ta yaşayan, Kosta Rikalı, doğa tarihi müzesinde çalışan isimsiz anlatıcının bir paket almasıyla başlıyor Hayvan Müzesi. Bu paketin, beraber bir sergi planladığı, sonra aniden ortadan kaybolan bir tasarımcıdan kendisine ölümünden sonra verilmek üzere bırakıldığını öğreniyoruz ve kitap zamanda geriye doğru giderken, parça parça bu hikayedeki gizem perdesini -hiçbir zaman tamamen olmasa da kısmen- aralayarak devam ediyor. Carlos Fonseca, genç yaşına rağmen entelektüel birikimi olağanüstü, zekası ona keza belli ki ortalamanın oldukça üzerinde ve genç yaşında Princeton’da Latin Amerika edebiyatı üzerine doktora eğitimini tamamlamış bir yazar. Bunları söylüyorum çünkü bu kitap ancak bu şekilde bir birikimin ürünü olabilir ancak, her sayfada bunu hissediyorsunuz. Birçok yazara, ressama, sanatçıya, akıma gönderme var, bunların bir kısmı açık açık yapılıyor, bir kısmı (ben de yakaladığımdan çoğunu kaçırmışımdır) ise üstü kapalı. Kitabın ilk sayfasından son sayfasına kadar bir gizem söz konusu ki bu gizem sadece olay örgüsüyle ilgili değil, yazarın derdinin ne olduğunu anlamak için de düğümleri çöze çöze ilerliyorsunuz. Fonseca, çoğu zaman birbirinden ilgisiz gibi görünen, zaman zaman birbirine çok yaklaşan, kimi zaman asla birleşmeyecek paralel çizgiler gibi duran meseleleri irdeliyor, birçok konuda söyleyecek sözü var. Özünde, yıkımlar ve şiddetle dolu insanlık tarihi, tarihin ve şiddetin sanatla, hayatla ilişkisi, suç, hukuk gibi kavramları, edebi açıdan zengin bir dil ve merak uyandıran bir kurgu eşliğinde sorguluyor. Tam olarak bu, bana Javier Marias’ın Yarınki Yüzün serisini de anımsattı sık sık. Ancak Hayvan Müzesi okurken beni oldukça yordu ve okuduğuma memnun olmakla beraber çok sevdim diyebileceğim bir eser olmadı. Fonseca bahsettiğim donanımından ötürü daha
Okuması zor, anlaması daha da zor ama diline alışınca elden düşürülemeyen bir kitaptı benim için. Latin Amerika edebiyatına hakim bir insan değilim, tavsiye edildiği için almıştım ama bayıldım.
Böcekler, moda tasarımı, siyaset, hukuk, resim, fotoğrafçılık, yanan topraklar, kayboluşlar ve kaçışlar, kamuflaj.. Daha fazlası spoiler olur. Arı bir zihinle okunması gerektiğini düşünüyorum. Tam olarak anlamak içinse sanat ve siyaset tarihi hakkında az da olsa bilgi gerekli bence. İyi ki okumuşum.
Kitap önceleri arapsaçıydı daha sonra Fonseca’yı anlamaya başladım. Karakterlerin çokluğu, olayların düğümü..aslında bir tür vermek istediği felsefi metnin anlaşılması için yapılan biçem. Kuru bir tadı yok, cümleleri okurken tekrar geri dönmek bile bana zevk verdi.
Olayları, karakterleri tek tek ele alabilecek konuşabilecek kadar doluyum ancak uzun bir yorum olmaması açısından kısa bir derleme yapacağım. Okuduğum roman bir felsefe metniydi. Kaçış-çıkış yolu arama-yıkım-kimliksizleşme-bireyin kim olduğu gibi aslında klasik kurgu ve kurgu dışı konuları şaşırtıcı bir kurgu ile vermiş. Fonseca’nın güncele dair, tarihe, sanata, edebiyata vs.bilgilerini aktarışı muazzamdı. Yazarın donanımı eleştiriye kapalı bence. Sanatın hukukla ilişkisini, hayatla ilişkisini okura düşündüttürüyor. Sanatçılara da gönderme yapıyor siyasi akımlara da. Dante/İlahi Komedya’dan etkilenerek kurduğu cümleleri defalarca okudum o yüzden de uzun soluklu bir okuma oldu benim için.
Kosta Rikalı yazar Carlos Fonseca'nın ikinci romanı olan Hayvan Müzesi, bir moda tasarımcıyla müzebilimcinin hayvanların kamuflaj özelliğini kullanarak yapılacak bir projenin işbirliği için tanışmasıyla başlar. Üç ayrı zamanda geçen bu katmanlı metinde 1977'ye geçiş yapıp modacı Giovanna'nın çocukluğuna gidilir. Sonrasında büyük şehirden kaçıp Latin Amerika'nın ıssızlığına giden ve orada kıyamet günü habercisi bir çocuğun peşine takılan oyuncu ve fotoğrafçı eşlerin hikâyesine geçeriz. Romanın burası sistemden kaçıp kendince kurtuluşa ermeye çalışanların yaşadığı umutsuzluk hissidir. Metnin bir sonraki aşamasındaysa gerçeği yalanla değiştirip hiçbir menfaat elde etmeden borsa manipülasyonları yapan Virginia'nın sanat anlayışına ve bitmemiş bir gökdeleni yaşam alanına çeviren insanların hayatına geçiyoruz. Roman, Kapitalizm, Neo-liberalizm, Beat kuşağı, Post-truth çağı gibi pek çok düşüncenin eleştirisini yapıyor. Bunu da çok sayıda düşünür ve yazarın eserlerine yaptığı göndermelerle sağlıyor. Karşımızda entelektüel düzeyi üst seviye olan ve birbirine iç içe geçmiş hikâyeler ve farklı zamanlar etrafında büyük bir kurmaca evreni kurabilmiş yazar var. Hayvan Müzesi gayet zor ve karmaşık bir roman ama Fonseca'nın yazarlığına hayran olmamak elde değil.
Bu kitabı detaylıca incelediğim videoyu izlemek için: youtu.be/gucGG2xJPpw
Bugün sizlere 1987 doğumlu genç bir yazarımız Carlos Fonseca ‘nın Metis Kitap farkındalığıyla Türkçeye çevrilen #hayvanmüzesi kitabından bahsetmek istiyorum.
:
Genç yazar olmasına rağmen kalemi oldukça kuvvetli ve iddialı.
Ardı sıra okuduğum değerli yazarlar Carlos Fuentes ve Roberto Bolaño ile yazım şekilleri,düşüncelerinin benzerliği ve eş değerde olmasına çok şaşırdım.
Üç yazarımızda hayal güçlerinin zenginliklerini gerçekçilikle kurguluyorlar.
Bir olaydan başlayıp farklı olaylarla bağlantı kurmaları...
Kurgusuyla aklımızı zorlamasının yanı sıra( bir nevi)polisiye örgüsüyle birleştirip arapsaçının düğümlerini çözmemizi istiyorlar...
Carlos Fuentes ve Roberto Bolaño gibi edebiyatın mihenk taşlarının kalemini
seviyorsanız Carlos Fonseca’nın da kalemini seveceğinize eminim.
:
Gelelim aklımın sınırlarında dolaştığım romanımıza.
Beş bölümden oluşuyor. Her bölüm kendinden önceki bölümlerin açıklaması,anlamlanması ve sonuça bağlanması diyebilirim.Yazarımız kurgusuna sır perdesiyle başlayıp felsefi açıdan ve sanat tarihi üzerinden olayları genişletiyor.
Görünen-gizlenen,varoluşu-kayboluşu, adaleti-yanılgıyı,gerçekçiliği-maskelenmiş benliklerin geçmiş izlerinde hiçliğe sürüklenişini vurguluyor.
:
Kurgumuz ise
Anlatıcımız Karayipli bir müzebilimci.
Ünlü moda tasarımcısından davet alır.Birlikte hayvanların biçim değiştirme davranışları üzerine ortak proje çalışmaları yaparken moda tasarımcımız birden ortadan kaybolur. Yedi yıl sonra ölüm haberini alır. Moda tasarımcısı tarafından kendisine üç sarı zarf teslim edilir. İşte bu zarfların içindekilerin izini sürmeye başlıyoruz.Sizlerde bu araştırmalara dahil olmak istiyorsanız,şimdiden keyifli okumalar dilerim.
:
Bazı insanların açık denizde ansızın karanın sağlamlığından yoksun olduklarını kavradıklarında ya kendi hiçliğinde
Okuması zor olan nadir kitaplardan bir incelediğim kadarı ile ..Latin Amerikalı yazarın türkçeye çevrilmiş ilk kitap özeliği taşıyor orjinal dilinde 2017 en iyi kitapları arasında yer alıyor..eşleştirmenler tafından çok iyi bir kurgu ve anlatımı olduğunu bilmek kitabı daha merakla okumak hisini uyandırı bende.. muhtemel bu bir kaç gün içersinde başlıcağım 2020 ilk kitabı olacak..
Okumaya zorlandığım nadir kitaplardan oldu malesef. Aslında merak üzerine kurulan bir yolculuk olayı olsa da yazarın bunu karışık şekilde anlatması zorlayıcı oldu. Kurgusundan ziyade anlatım tekniği kitabı düşürdü. Eleştirmenlerden çok iyi bir kurgu ve anlatım notu alsa da ben malesef ki beğenemedim. Çünkü okurken hep bir şeyleri kaçırıyorum hissini yaşadım.Kopukluklar art arda olmaya başladı. Okuma hızımı düşürdüğü içinde keyif alamadım Çıkarılabilecek birçok fikir vardı belki ama benim için zaman kaybı oldu . Yazar bütün birikimini böyle oluşması üzücü oldu. 
Hayvan Müzesi
Hayvan Müzesi
Carlos Fonseca daha fazla yazmalı. Dünya edebiyatının iyi yazarlara ihtiyacı var. Ve bu ihtiyaç günden güne daha da belirgin hala geliyor.
Hayvan müzesi bir arayış hikayesi. Devasa bir düğümün geriye doğru çözülmesi.
Yıllar önce gevşek bir anlaşma yaptıkları tasarımcının ölüm haberiyle birlikte gelen evraklarla bir arayışın içine düşen anlatıcımız kendini bir ailenin bölük pörçük ama takip edildikçe tamamlanan hikayesi içinde bulur.
Hayvan müzesi yayımlandığı yılın en iyi kitabı olma ünvanını sonuna kadar hak etmiş bir kitap.
Hayvan Müzesi, doğanın ve insanın evcilleştirilemez yanlarıyla yüzleştiren bir roman.
Sanatçının, dünyayı tıpkı bir zoolog gibi kataloglamaya çalışması, kaosla başa çıkmaya çalışırken karşılaştığı bir engeldir. Hayvanlar gibi, her şeyin bir düzene sokulabileceğini düşünerek, doğanın vahşi ve kaçak yanlarını görmezden geliyor.
Okur, metin içinde bir iz sürücüye dönüşüyor. Her parça, her iz, vahşi bir gerçekliğin yerini işaret ediyor ama asla tam olarak yakalanamıyor. Bir müzenin duvarlarında yankılanan boşluklar, kaybolmuş hikâyeler, açıklanamayan ilişkiler, anlatı boyunca devam ediyor. Bu kayboluş, anlatının en temel gerçeği gibi.
Hayvan Müzesi, insanın anlatı kurma çabasıyla, bir hayvanın doğasını evcilleştirme çabası arasındaki ince farkı vurguluyor. Bir hayvanın doğasını anlamak, yalnızca ona bakmakla değil, ona özgürlük tanımakla mümkündür. Adamımızın hikâyesi de aynı şekilde, ne kadar anlatılmaya çalışsa da, kaybolur. Ancak belki de gerçek hikâye, kaybolmuş izlerin arasında, eksik kalan parçaların oluşturduğu boşluklarda başlar.
Karmakarışık bir başlangıç , akabinde çözümleme ile geçen konuları toparlamaya çalışma ve neden böyle bir ritüel ile uğraşmak zorundayımı keşfedip okumaktan vazgeçme sebebiyetinde sonbuluş.
Yazar Hakkında
Carlos FonsecaYazar · 2 kitap
Kosta Rikalı yazar ve akademisyen Carlos Fonseca 1987 yılında San José, Kosta Rika’da doğdu, Porto Riko’da büyüdü. Liseyi Porto Riko’da bitirdikten sonra ABD’ye giderek Stanford Üniversitesi’nde Karşılaştırmalı Edebiyat öğrenimi gördü. 2009 yılında Stanford’dan mezun olan Fonseca, Princeton Üniversitesi’nde Latin Amerika Edebiyatı ve Kültürü üzerine doktora yaptı. 2014 yılında yayımlanan ilk romanı Coronel Lágrimas ile eleştirmenlerden övgü aldı. 2016 yılında Guadalajara Kitap Fuarı’nda, 1980’lerde doğmuş en iyi yirmi Latin Amerikalı yazardan biri seçildi; 2017 yılında ise kırk yaşın altındaki en iyi otuz dokuz Latin Amerikalı yazarın sıralandığı Bogota39 listesine girdi. Ardından 2018 yılında, La lucidez del miope adlı deneme kitabıyla Kosta Rika’da Ulusal Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü. Eserleri The Guardian, BOMB, Art Flash ve The White Review gibi gazete ve dergilerde de yayımlanan Fonseca halen Londra’da yaşıyor ve Cambridge Trinity College’da ders veriyor. Hayvan Müzesi yazarın Türkçedeki ilk kitabı.
