Kaybolan Anahtar
Sâmiha AyverdiYazar:
Sâmiha Ayverdi
Yorumlar ve İncelemeler
" Biz dünyayı kazanmış ve dünyayı kaybetmiş bir milletin çocuklarıyız.
Her ölümden sonra dirim ve kalkınma mukadderdir.
Mayamızda ölmezlik var.
Gün gelecek yeni alemimizi kuracağız.” diyordu Safiye EROL.
Yazarımız Sâmiha AYVERDİ de eserine Kaybolan Anahtar ismini vererek, vaktiyle kurduğumuz o muazzam medeniyetin şifrelerini sembolize etmeye çalışmış. Uzun bir süre gaflet uykusunda kalmış ve bunun faturasını fazlasıyla ödemiş olan milletimiz, yeni bir uyanış çağının eşiğindedir.
Bu eşiği atlayabilmemiz için geriye dönüp tarihin yeryer sığ, yeryer derin sularına bakmamız ve buralardan kaybettiğimiz anahtarımızı geri çıkarmamız şarttır.
Bence kitap, genel kompozisyon bütünlüğü açısından biraz zayıf, dipnota bakma ihtiyacı da biraz fazla oluyor ama kesinlikle okumaya değer.
Sanırım iyi bir okur, okuduğu yazarın nasıl yazdığı hakkında hayal kurar. Mesela ben Samiha Ayverdi’nin daktilo başına geçmiş halini, hep bir kız çocuğu şeklinde hayal ederim. Samiha Ayverdi kitaplarını okurken, yaşlı bir haminnenin sesini işitirim ama hep bir kız çocuğunun gölgesi gezinir satırlarda. Bazen bir şeyi sadece kendimizin hayal ettiğini veya bir şeyin sadece bizim başımıza geldiğini düşünürüz ya, ben de bu konuda acaba tek miyim diye düşünüyorum.
Ayverdi’nin okuduğum kaçıncı kitabı emin değilim. Genelde zihnim yorulduğunda veya düşünerek okuduğum bir kitabın akabinde zihin kaslarımı gevşetmek için yanaşırım Ayverdi kitaplarına. Yaşanmış veya yaşanması arzu edilen bir hayatın kıyısında seyir perdesidir satırları. Kaybolan Anahtar müspet ve menfi yönleriyle hayata dair küçük numuneler anlatıyor. Bazıları hikâye tadında. Bazıları bir tarihçinin ciddiyetiyle. Bu hikâyelerde işte yine o kız çocuğunu gördüm.
Kendisi için geride kalan bir zamanın sokaklarında seksek oynayan bir kız çocuğunun, zihne tebeşirle çizilmiş karelere bir mermer taşı atma çabası. Taşın düştüğü karelere basmadan kelimelerle oynadığı seksek. Biz de maziden seçili karelerde o kızla beraber seksek oynuyoruz.
Dediğim gibi benim için bir istirahat yazarı Samiha Ayverdi. Özellikle Boğaziçinde Tarih ne güzel kareler seçiyor bize İstanbul’a dair. İstabulda geçmiş zaman sekseği oynamak isteyenlere ne güzel bir kitaptı.
Ben yine Kaybolan Anahtar’a döneyim. Önünde durduğumuz kapıyı açabilmek için bir anahtara ihtiyacımız var. Hangi kapının önündeyiz? Bu kapı neden kapalı? Kapının ardında ne var? Merak edenlere bu kitabı okumalarını tavsiye edeceğim. Kapının önünde bekleyen kız çocuğunu elinde bir anahtar sakladığı sırrını ben buradan vermiş olayım. Anahtara sahip olmak okurun elinde.
çok cepheli bir fikir kitabı
Her samiha ayverdi kitabı incelemesine aynı sözle başlıyorum “kesinlikle keşfedilmemiş bir hazine “. Her kitabı dolu dolu hatta başlamak isteyenler için en ideali kaybolan anahtar diyebilirim.
Milli-manevi değerlerimizi teferruatlı bir Türkçe ile nakış nakış düşünce dünyamıza sunuyor. Tarihimizi,unuttuğumuz kültürümüzü, kendimizi kaybetmeyelim, Türk islam ahlakına sıkı sarılalım diye uyarılarda bulunan güzel bir eser.
Reklam
Yazar Hakkında
Sâmiha AyverdiYazar · 63 kitap
Sâmiha Ayverdi (d. 25 Kasım 1905, İstanbul - ö. 22 Mart 1993, İstanbul), Türk mütefekkir ve mutasavvıf yazar.
Roman, hikâye, hatırat, makale ve inceleme türünde yapıtlar verdi. Rifailik tarikatına bağlı idi.
Piyade Kaymakamı (Yarbay) İsmail Hakkı Bey ile Fatma Meliha Hanım’ın kızıdır. Mimar ve tarihçi yazar Ekrem Hakkı Ayverdi'nin kız kardeşidir. Şehzadebaşı semtinde doğan Samiha Ayverdi, Süleymaniye Kız Numune Mektebi'nde eğitim gördü; daha sonra özel derslerle eğitimini sürdürdü. Çok iyi derecede Fransızca öğrenerek tarih, tasavvuf, felsefe alanlarında kendini yetiştirdi.
Ayverdi, Kubbealtı Cemiyeti kurucu üyesidir. Ayrıca, İstanbul Fetih Cemiyeti, İstanbul ve Yahya Kemal Enstitülerinde faal üyeliklerde bulunmuş, 1966'da Türk Ev Kadınları Derneği'nin (Türk Kadınları Kültür Derneği) kuruluşuna önayak olmuş, 1970'te ağabeyi ile birlikte Kubbealtı Cemiyeti'nin kurulmasını sağlamıştır.
22 Mart 1993 tarihinde ölen Sâmiha Ayverdi'nin mezarı, İstanbul Zeytinburnu'ndaki Merkez Efendi Camii'nin bahçesindedir..
İstanbul'un Fatih ilçesinde Edirnekapı'dan Saraçhane'ye kadar uzanan Fevzipaşa caddesi ve Hırka-i Şerif Camii yakınındaki Koyun Baba Parkı'nda 1976 yılında ağaçlandırma çalışmaları yaptırdı.
Eserleri
Samiha Ayverdi, 1938'de ilk romanı Aşk Budur'u (Aşk Bu imiş) yayınladı. 1946'dan itibaren daha çok fikir ve tarih eserlerine ağırlık verdi.
Yapıtlarında, tarihi yoğun biçimde kullanmıştır. İnceleme yazıları ve romanları İstanbul üzerinedir. Tasavvuf düşüncesi ve tarih özellikle romanlarında canlanmış, Kenan Rifai'yi eserleri yoluyla okuyuculara tanıtmaya çalışmıştır.
"Batmayan Gün" ve "İnsan ve Şeytan" adlı romanları geçmişi arayışının ürünleridir. Geçmişe duyduğu özlemi en iyi yansıtan romanı 100 Temel Eser listesi'nde de yer alan İbrâhim Efendi Konağı'dır.
Kubbealtı Neşriyat tarafından Samiha Ayverdi Külliyatı adıyla çıkan kitapların sayısı 47 adettir.
Ödülleri
1978’de Türkiye Millî Kültür Vakfı Armağanı; 1984’te Millî Kültür Vakfı tarafından verilen Türk Millî Kültürüne Hizmet Şeref Armağanı; 1985'te Yeryüzünde Birkaç Adım isimli eseri nedeniyle Boğaziçi Yayınları tarafından Boğaziçi Başarı Ödülü almıştır . 26 Nisan 1986’da, Türk Edebiyat Vakfı tarafından kendisine "Millî Sanata Hizmetleri"nden ötürü bir plaket sunulmuştur. 1988 yılında yayınlanan “Hey Gidi Günler Hey” isimli eseri nedeniyle, Türkiye Yazarlar Birliği'nce kendisine Yılın Dil Ödülü verilmiştir. 1990'da Başbakanlık aile araştırma kurumu kendisine bir şükran plaketi sunmuştur. 1992 yılında Türkiye İlim ve Edebiyat Eserleri Sahipleri Meslek Birliği'nce (İLESAM) verilen Üstün Hizmet Ödülü'nü almıştır.
İstanbul, Fatih'te Vatan Caddesi üzerinde bulunan Vatan Anadolu Lisesi'nin ismi 2005 yılında değiştirilerek, Samiha Ayverdi Anadolu Lisesi yapılmıştır.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Sâmiha_Ayverdi
