Yazar:
Yaşar Kemal
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 10 dk.
Sayfa Sayısı:
112
Basım Tarihi:
Nisan 2014
Yayınevi:
Yapı Kredi Yayınları
ISBN:
9789750829055
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Puan vermedi·112 syf.·
2025 18. kitabı
YAŞAR KEMAL KİMDİR:
Asıl adı Kemal Sadık Gökçeli. Osmaniye’nin Kadirli ilçesine bağlı Hemite köyünde 1926’da doğdu. Doğum yılı bazı biyografilerde 1923 olarak geçer.
Orta okulu son sınıf öğrencisiyken terk ettikten sonra ırgat katipliği, öğretmen vekilliği, kütüphane memurluğu, traktör sürücülüğü yaptı.
17 yaşındayken siyasi nedenlerden ilk tutukluluk deneyimini yaşadı. 1943’te bir folklor derlemesi olan ilk kitabı AĞITLAR’ı yayımladı.
1950’de komünizm propagandası yaptığı iddiasıyla tutuklandı, Kozan cezaevinde yattı. 1951’de salıverildikten sonra İstanbul’a gitti, 1951-63 arasında Cumhuriyet gazetesinde Yaşar Kemal imzasıyla fıkra ve röportaj yazarı olarak çalıştı. Bu arada 1952’de ilk öykü kitabı Sarı Sıcak’ı 1955’te ise bugüne dek kırktan fazla dile çevrilen romanı: İNCE MEMED’i yayımladı.
Yaşar Kemal yapıtları kırkı aşkın dile çevrilmiştir. Yaşar Kemal, Türkiye’de aldığı çok sayıda ödülün yanı sıra yurtdışında aralarında Uluslar arası Cino del Duca ödülü, Alman Kitapçılar Birliği Frankfurt Kitap Fuarı Barış Ödülü, Ermenistan Kültür Bakanlığı “Krikor Naregatsi Nişanı” otuza aşkın ödül, ikisi yurt dışında beşi Türkiye’de olmak üzere, yedi fahri doktorluk payesi aldı.
Yaşar Kemal, 29 Haziran 2009’da, Boğaziçi Üniversitesi’nde kendisine fahri Doktorluk verilen törende yaptığı konuşmada, roman sanatıyla ilgili görüşlerini şu sözlerle dile getirir:
**Ben destan, masal dilinden geliyor, dilin ne kadar büyük bir güç olduğunu biliyordum. Bir kişi bir romanı yaratırken, önce dili yaratmak zorundadır. Kendine has dili olmayan bir roman, güçlü bir roman olamaz. Sözlü anlatımın geleneği, olanakları başka, yazılı anlatımınki bambaşkadır. Yazarken bunun farkına vardım. (…) Ben de kendimi yazar sanıyorsam, insan gerçeğine bilinçli olarak miti, düşü getirdiğimdendir. İnsan
Puan vermedi·112 syf.·
2023 47. kitabı
Yaşar Kemal'i anlatmıyacam size hepimiz azçok yazar hakkında fikri var.
Onu okumak , ayrı bir keyif ve gurur edebiyat kendi adıma..
Çok özlem çeken insanlardır çocuklar…”
(S:7)Başlarken
Yaşar Kemal'in yıllar önce, 1975'te, sokak çocuklarıyla yaptığı röportajları gazetedeki sunumuyla bir araya getiren Çocuklar insandır kitabı, kendi gölgesinden bile korkanların ve gözüpeklerin, müthiş bir yoksulluğun, itilmişliğin, ötelenmişliğin ayna gibi parladığı, unutulmamaya mühürlenen hayatları bir araya getiriyordu…
Sokak çocukları yanı başımızda ama biz ne biliyoruz onlara dair?
Amado'dan alıntılıyor: İnsanın anayurdu çocukluğudur.”
Anayurdu güzel olsun çocuklarımızınNeredesin Arkadaşım2024 Okuma Raporları
Toplumsal ve siyasi olayları sessiz kalmayan Yaşar Kemal bu kitapta şiddete ve zulme uğramış sokak çocuklarını ele almıştır.
Sokak çoçukların yaptıklarından sorumlu olmadığı vurgulanmakta kitapta.
Bu çocuklar doğar doğmaz dünyanın
çirkin yüzüyle tanışan bu çocuklar bilmeden karıştıkları suçtan sorumlu.
değildir.
Devlet bunların altyapı ve koşullarını iyileştirerek ele almalıdır.
Böyle giderse sokaklar pek çok çocuğun canını yakacaktır.
Aklıma yazacak bir şey gelmiyor, cümleleri toparlayamıyorum ama bu kitabı okuyup geçmek de istemedim. Ufak da olsa bir şeyler karalamak, bir şeyler bırakmak istedim. Çünkü kitabı bitirdiğinizde öylece bırakıp geçemiyorsunuz, yumru gibi kalıyor boğazınızda... Muhterem Yoğuntaş, Oğuz, Ali, Metin, Selim... ve daha bilmediğimiz, sokakta denk gelip kimi zaman umursamadan kimi zaman da üzülsek de bir şey yapmadan yanından geçip gittiğimiz niceleri...
O çocukların kimsesizliği, yaşadıkları onca zorluklar; çaresizlikten başkalarında özellikle yetişkinlerde, vicdanlı geçinenlerde olmayan bir duyguyla ya da içgüdüyle birbirlerini korumaları, birbirlerine sahip çıkmaları. Bütün bu yaşadıkları olumsuzluklara, bulundukları çaresizliğe rağmen ümitlerini kaybetmemeleri, inatla geleceğe dair düşler kurmaları insanı duygulandırıyor. Uzun zamandır hatırlayamadığımız, unuttuğumuz bir şeyi hatırlatıyor; çocukluğun o masum saflığını...
Bu röportajlarda en dikkatimi çeken Muhterem Yoğuntaş'tı. Muhterem demiyorum Muhterem Yoğuntaş diyorum çünkü duysaydı o da böyle bahsetmemi isterdi :) 10 yaşında bir çocuğun bedeninde 30 yaşında bir adam sanki: Olgunluğu, hareketlerindeki bilinci, çabası, geleceğe dair sarsılmaz inancı... Birçoğumuzun ondan öğreneceği çok şey var.
#158820680
Kitap Yaşar Kemal'in 1975'te yaptığı röportajlardan oluşuyor. Sıradan bir röportaj gibi değil de daha çok öykü tadında; çocukların koşullarını, yaşadıklarını açık ve gerçekçi bir şekilde gözler önüne seren bir kitap. Farkında olup da çoğu zaman yok saymayı tercih ettiğimiz hayatları görmek, bir nebze de olsa yüreğimize dokunması için güzel bir kitap...
Neredesin Arkadaşım, Roman ve hikâye yazarı, şair, Türk edebiyatının en önde gelen yazarlarından biri olarak kabul edilen Yaşar Kemal’in yıllar önce, 1975’te, sokak çocuklarıyla yaptığı röportajları gazetedeki sunumuyla bir araya getiren hikayelerden oluşan kitabıdır.
Kendi gölgesinden bile korkanların ve gözüpeklerin, müthiş bir yoksulluğun, itilmişliğin, ötelenmişliğin ayna gibi parladığı, unutulmamaya mühürlenen hayatları bir araya getirdiği … Düşlerine sunarak hayata tutunmaya çalışan sokak çocuklarının sorunları anlatıldığı hüzün dolu kitaptır.
Yanıbaşımızdalar onlar .. sokaktalar. Sokak çocuklarını bu kadar derinden işleyen bir röportaj kıtabı okumak büyük şans . Sokak çocuklarının saf yürekleri,açlık ve yoksullukla amansız mücadelesi,esprileri, hayalleri, umutları , umutsuzlukları.. çok şey söylenebilir bu kitap için . Yaşar Kemal'e farklı bir pencereden bakmamı sağladı bu kitap.
Yaşar Kemal'in 1975 yılında sokak çocuklarıyla yaptığı röportajlarını okurken insanlığımdan utandım. Küçük yaşta yoksulluğun, itilmişliğin, ötelenmişliğin, kimsesizliğin acıların en net şekilde kaleme alınışı. Hayata bin bir zorlukla tutunmaya çalışan sokak çocuklarının sorunları maalesef ki bugün de var. Kalbim acıdı çok üzülerek okudum. Lütfen okuyun, okutun. "Neredesin arkadaşım" okunması gereken mükemmel bir kitap.
Yaşar Kemal denilince aklıma gelen en önemli unsur, dildir. Yaşar Kemal'i diğer yazarlardan ayıran özelliği yazılan şeyin türü ne olursa olsun kullandığı ve yarattığı dilidir. Okuru anında içine alan, sıcak, samimî, entellektüelliği "halkın dilinden uzaklaşmak" olarak algılayan cilalı taş yazarlarından öteye geçen Yaşar Kemal, Neredesin Arkadaşım adlı röportaj kitabında da bunu dibine kadar hissettirmiş.
~~Tavsiye etmemek ayıp olurdu~~ (:
Puan vermedi·112 syf.·
2020 38. kitabı
Türk edebiyatının önemli sanatçılarından Yaşar Kemal'in,düşlerine sığınarak hayata tutunmaya çalışan sokak çocuklarının unutulmamaya mühürlenen hayat hikayelerini anlattığı bu kitap,büyük ustanın çocuklarla yaptığı söyleşilerden oluşmakta.
Puan vermedi·112 syf.·
2020 22. kitabı
Ne mutlu ki bana bir Yaşar Kemal eseri daha okudum. Bilen biliyordur bilmeyen çok şey kaybediyordur diyerek girizgahımı yaptım. Esere gelince gene öteki olanın, yok sayılanın sokaktaki çocukların hikayelerini kaleme almış röportaj türünde keyifli bir kitap olmuş. Son kuşlarda gitti kitabını da okumuştum benzer yönleri burda da gördüm. Hiçbir şey nedensiz değil diyorsunuz evet hırsız ama aç kaldığını öğrenene kadar, evet korkak ama yıllarca korku figürü ile iç içe yaşamış, çocuk işçi ama bunun bilincinde ve hayallerinin peşinde. İşte bunlar hep çocuk bildiğimiz küçük adamların hikayesi. Ne kazandırır bilmiyorum ama kaybınız da olmayacak bir kitap. Herkese iyi okumalar:)
Yazar Hakkında
Yaşar KemalYazar · 74 kitap
Yaşar Kemal (d. Kemal Sadık Gökçeli,] 1923; Gökçedam, Osmaniye), Kürt asıllı Türk romancı, senaryo ve öykü yazarı. Türk edebiyatının en önde gelen kalemlerinden biridir. İlk öykü kitabı Sarı Sıcak'ta da yer alan Bebek öyküsü ile ilk romanı İnce Memed, Cumhuriyet'te tefrika edildi. İnce Memed, yaklaşık kırk dile çevrilerek yayımlandı ve kitaplarının yurtdışındaki baskısı yüz kırktan fazladır.
Yaşar Kemal pek çok yapıtında Anadolu'nun efsane ve masallarından yararlanmıştır. PEN Yazarlar Derneği üyesidir. Nobel Edebiyat Ödülü'ne aday gösterilen ilk Türk yazardır.
Çocukluğu
Yaşar Kemal, Nigâr Hanım ile çiftçi Sadık Efendi'nin oğlu olarak aslen Van-Erciş yolu üzerinde ve Van Gölü'ne yakın Muradiye ilçesine bağlı Ernis (bugün Ünseli) köyünden olan bir aileden dünyaya geldi. Kendi anlatımına göre bir Türkmen köyünde tek Kürt ailenin çocuğu olarak doğup büyüyen Yaşar Kemal, evde sadece Kürtçe köyde ise Türkçe konuşurdu. Ailesi, Birinci Dünya Savaşı'ndan dolayı Adana'nın Osmaniye ilçesine bağlı Hemite (bugün Gökçedam) köyüne yerleşti. Beş yaşındayken, babasının camide öldürülüşüne tanık oldu. Orta okul döneminde çeşitli işlerde çalıştı. Kuzucuoğlu Pamuk Üretme Çiftliği'nde ırgat kâtipliği (1941), Adana Halkevi Ramazanoğlu kitaplığında memurluk (1942), Zirai Mücadele'de ırgatbaşlığı, daha sonra Kadirli'nin Bahçe köyünde öğretmen vekilliği (1941-42), pamuk tarlalarında, batozlarda ırgatlık, traktör sürücülüğü, çeltik tarlalarında kontrolörlük yaptı.
Sanat hayatı
1978 yılındaki yaptığı bir söyleşide sanat çalışmalarına ilkokula başlamadan önce şiirle işe koyulduğunu ve okula başladığında "yaşlı halk şairleriyle çakıştığını" anımsadığını belirtti. İlkokulun son sınıfındayken arkadaşı Aşık Mecit, çok iyi saz çalarken kendisi annesinden ötürü sazı "berbat" çalmaktaydı. Bunun nedenini şu sözlerle dile getirdi:
"Benim saz çalamamamın sebebi var, anam aşık olacağım da diyar diyar dolaşacağım diye saza, aşıklığa düşman olmuştu. Onun tek çocuğuydum ve gözünden ayırmıyordu beni. Okulda, düğünlerde bayramlarda beni hep Aşık Mecitle çakıştırırlardı. Aşık Mecitle Kadirlide bir kahvede bir gece sabaha kadar çakıştığımı şimdi iyice anımsıyorum."
Ortaokuldan ayrıldıktan sonra folklor derlemelerine başladı ve 1940-1941 yılları arasında Çukurovadan ile Toroslardan derlediği ağıtları içeren ilk kitabı olan Ağıtlar, Adana Halkevi tarafından 1943 yılında yayınladı. 1944 yılında ilk hikâyesi Pis Hikâye'yi yayınladı. Bunu, Kayseri'de askerlik yaparken yazmıştı. Bebek, Dükkâncı, Memet ile Memet öyküleri 1950'lerde yayımlandı.
Kemal Sadık Göğceli adı ile çeşitli yayımlarda yazarken Yaşar Kemal adını Cumhuriyet gazetesine girince kullanmaya başladı. 1952 yılında yayımlanan ilk öykü kitabı olan Sarı Sıcak'ta da yer alan Bebek öyküsü burada tefrika edildi.
1947'de İnce Memed'i yazdı fakat yarım bıraktı ve 1953-54’te bitirdi. Romanı yazma nedeni eşkiya olan ve dağda vurulan amcasının oğlunun vurulması olduğunu 1987 yılındaki bir söyleşisinde belirtti. Ayrıca aynı söyleşide, çocukluğunun eşkiyalığın içinde geçtiğini, dayısının "en büyük" eşkiyalardan biri olduğunu, o çevrede 1936'lara kadar beş yüze yakın eşkiya bulunduğunu ve bunlardan birinin de Kurtuluş Savaşı'nda Kadirli'yi ilk örgütleyenlerden olan Karamüftüoğlu ailesinden ünlü Remzi Bey olduğunu söyledi. Remzi Bey'in kendisine, ilk İnce Memed hikayesinde "Çakırdikeni" diye yer alan diken hikâyesini anlattı ve Yaşar Kemal'le "eşkıyalığın felsefesini" yaptı.
Yaşar Kemal'in dünyada ilk kez yayımlanan seri, Bebek öyküsüdür ve önce Fransızcaya, sonra İngilizceye, İtalyancaya, Rusçaya, Romenceye ve diğer dillere çevrildi.
Siyaset
17 yaşından bu yana sosyalist politikanın içindedir. 1961 Anayasası'ndan sonra kurulan Türkiye İşçi Partisi'ne 1962'de katıldı. Emekçi sınıfının tamamen yönetime gelmesini isteyen Kemal, TİP'te sekiz yıl çalıştı ve yöneticilerden biriydi. 1987'deki bir söyleşisinde Türkiye'de bir Marksist partiye ihtiyaç olduğunu belirtmiştir. Aynı söyleşideki "Nasıl bir sol modelden yanasınız?" sorusuna, şu cevabı vermiştir:
"Her ülke sosyalist modelini kendisi kurar. Sovyetlerin 70 yıldır yaşama geçmiş modelini kabul edemeyiz. Yüzde yüz bağımsızlıktır sosyalizm. Kişi bağımsızlığı, ülke bağımsızlığı, politik bağımsızlık, ekonomik bağımsızlık, özellikle de kültürel bağımsızlık... Sosyalizmin başka bir anlamı yok benim için. Bu çağa gelinceye kadar kültürler birbirlerini beslemişlerdir, yok etmemişlerdir. Oysa çağımızda, kültürler kültürleri yok etmek için, bilinçli olarak kullanılmışlardır, emperyalistler tarafından. Benim için dünya bin çiçekli bir kültür bahçesidir; bir çiçeğin bile yok olmasını, dünya için büyük bir kayıp sayarım."
TİP'ten ayrılan yazar, nedenini partinin niteliğini yitirmesine, bürokratların eline geçmesine ve emekçilerden kopmasına bağladı. Sovyetler Birliği çökmesinin, sosyalizmin de çökmesi değil, tam tersine dünya sosyalizminin zaferi olduğunu 1993'teki bir söyleşisinde dile getirmiştir.
Temalar
« Halka kim zulmediyorsa, etmişse, halkı kim eziyor, ezmişse, onu kim sömürmüş, sömürüyorsa, feodalite mi, burjuvazi mi... Halkın mutluluğunun önüne kim geçiyorsa ben sanatımla ve bütün hayatımla onun karşısındayım. [...] Ben etle kemik nasıl biribirinden ayrılmazsa, sanatımın halktan ayrılmamasını isterim. Bu çağda halktan kopmuş bir sanata inanmıyorum. »
Yaşar Kemal'im edebi çalışmalarında halka dönük bir düşünce hakim oldu ve bunu, bir yerde politik düşünce ile birleştirerek yürüttü. Yapıtlarıda halk şiirinde, epopelerde olduğu gibi insan değerlerinden kopmamaya çalıştı. Yaşar Kemal, siyasi görüşü ile sanatının paralel olduğunu, "halk ve doğa"ya inandığını, sanatının proletaryanın çıkarlarının emrinde olduğunu dile getirmiştir.
