Sonsuz Kaçış
Joseph RothYazar:
Joseph Roth
Çevirmen:
Ahmet Arpad
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 23 dk.
Sayfa Sayısı:
155
Basım Tarihi:
Nisan 2017
Yayınevi:
Ayrıntı Yayınları
Orijinal Adı:
Die Flucht Ohne Ende
ISBN:
9786053141730
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kitap, yazarında söylediği gibi, kurgu değil. Arkadaşı Franz Tunda'nın yaşamından kesitler.
1. Dünya Savaşı dönemini anlattığını görünce okumak istedim. Güzel konulara da değiniyor ancak tam anlamıyla bir konu bütünlüğü yok maalesef. Oradan oraya, kenardan köşeye gidip gelen bilardo topu gibi. Her şeyi anlatmak isteyip de hiçbir şey anlatamayanlar vardır ya... Tam olarak olmasa da benzer yanları var.
Avusturya âşığı bir genç, marşlarla gittiği savaşta, Ruslara esir düşer, kimlik değiştirir SSCB'nin Kafkasya görevlisi olarak yaşamına devam eder. Bakü'de evlenir. Bakü'ye gelen bir hanıma âşık olur. Viyana'da da sevda ettiği biri vardı savaşa katılmadan önce. Cebinde onun fotoğrafı, kalbinde onun artık duyulmayan sesi... Kalkar Almanya'ya ağabeyinin yanına gider, oradan bu kalbinden silemediği hanımı bulmak için Paris'e... Dikiş tutmaz Sabri gibi avare dolanır durur.
Bu hikâye Roth'un yakın arkadaşı Zweig'in elinden çıksaydı eminim ki daha farklı olurdu. Eser güdük kalmış, oysa konu bence efsane. Garp Cephesinde Yeni Bir Şey Yok eserini okuyunuz, anlatmak istediğim daha iyi anlaşılır. Hayata bakış açınız değişir.
Keyifli okumalar...
Her şey anlamsız, her şey boşuna...·155 syf.·Edebiyat
7/10
2022 391. kitabı
"""...Gerçekte ise insanlar kendileri için öngörülmüş rolü oynamak istememektedir..."""
Gazeteci ve romancı Joseph Roth, Doğu Galiçya'daki Lemberg yakınlarındaki küçük kasaba olan Brody'de doğdu ve büyüdü. Yahudi ailede doğan Roth, orada sürgünde yaşadıktan sonra Paris'te öldü...
1985 yılında sinemaya da uyarlanmış olan Sonsuz Kaçış adlı yapıtında, I. Dünya Savaşı yıllarında, Avusturyalı üsteğmen Franz Tunda’nın maceralarla geçen yaşamını anlatır.
Franz Tunda, I. Dünya Savaşı'nda doğu cephesinde savaşmaktan Avrupa'ya döndüğünde eski düzenin gittiğini ve Avrupa'nın tamamen değiştiğini fark eder. Yeni ideolojiler tarafından hayal kırıklığına uğrayan ve memleketi Avusturya’da kendisini bekleyen nişanlısına dönmenin yollarını arayan Tunda, çalkantılı savaş sonrası ortamını anlatırken, Bakü’den Moskova’ya, Viyana’dan Paris’e savrulur. Dünün dünyasının yerine Franz Tunda gibilere kapalı olan yeni Avrupa oluşmaktadır. Yazarın dilini anlatımını seviyorum. Kurduğu cümleler, duygu geçişlerini güzel aktaran yazar, hayat adına, parçalanmış dünya içindeki düzeni de sunar. Diğer kitapları kadar olmasa da severek okudum. Herkese anlamlı okumalar dilerim...
Bir Kimliğin Var Mı Tunda?Roman
#Spoiler#
Kitap, Birinci Dünya Savaşı sonrası bir dönemde Franz Tunda adlı karakterin başından geçen olayları anlatıyor. Yaklaşık 10 yıllık bir zamanda geçen hikayede bir kentten diğerine sürükleniyorsunuz.
Tunda isimli karakter anlaması zor olan bir karakter. Kendisi de geçmişte önüne çıkan rastlantılara boyun eğdiği için utandığını söylüyor. Kitaba başladığınızda bir Avusturya milliyetçisi ve imparatorluğu seven üsteğmen görüyorsunuz. Daha sonra esir düştüğü Rusyada almış olduğu yeni isme bir kimlik kattığını, kendi kimliğinden uzaklaştığını görüyorsunuz. Çünkü o artık Bolşevik ihtilali sonrası savaşan bir devrimci olmuştur. Savaş bittiğinde ülkesine marşlarla bir kahraman olarak dönmek isteyen üsteğmen artık Moskova sokaklarında Enternasyoneli mırıldanmaktadır. Kitabın bu kısımlarında sevdiği kadın Nataşa üzerinden burjuvazi-proletarya ilişkisi irdeleniyor.
Tam yeni kimliğine alışmışken bu hayatından da sıkılıp Avusturyadaki hayatını özlemeye, eski nişanlısını merak etmeye başlıyor. Bir anda Baküdeki hayatını ve eşini bırakıp Avrupa’ya dönüyor. Burada yaşamı üzerinde yoğun bir gözetlenme olduğunu ve insanların her an birbirini gammazlamaya hazır olduğunu da belirtir.
Viyanaya döndüğünde ise hayatın artık değiştiğini ve ona farklı bir gözle bakıldığını da görmüştür. Çünkü doğduğu topraklara dönmüş bir ‘Sibiryalı’ rolünü oynamaya çalıştığını, Baranoviç isminin öldüğünü ancak Tunda’nın da doğmadığını mektuplarında dile getirmektedir. Beş parasız bir halde Viyanada muhtaç haldeyken, sevmediği abisinden gelen bir mektupla kendini Almanya’da bulur.
Almanya’da bulunduğu bölümde en çok kültür üzerine yapılan tartışmalarda bulur kendini. Oluşturulması hayal olan ortak Avrupa kültürünün oluşmayacağını açıkça da dile getirir. Dönem itibariyle Avrupa’nın yeni devrimi
Üsteğmen Franz Tunda, Doğu Cephesi'nde Ruslara esir düşmüştür. Kaçmayı başardığında kendini kanlı bir içsavaşın ortasında bulur; uçsuz bucaksız Sibirya taygalarında bir çiftliğe sığınır ve savaşın sona erdiğini ancak yıllar sonra öğrenir. Memleketi Avusturya'da kendisini bekleyen nişanlısına dönmenin yollarını arayan Tunda, çalkantılı savaş sonrası ortamında Bakü'den Moskova'ya, Viyana'dan Paris'e savrulur. Dünün dünyasının yerinde, artık Franz Tunda gibilere kapalı olan yeni bir Avrupa kurulmaktadır.
Joseph Roth, yok olan bir imparatorluğun kaybolan değerlerini ve yaşam biçimini özlemle yâd ederken, devrim Rusya'sının coşkulu kalabalıklarına ve Avrupa'nın yıkık haldeki sokaklarına da bir ziyaret gerçekleştiriyor.
Sonsuz KaçışEdebiyat
Kitabı tercüme eden Ahmet Arpad, 'sunuş' yazısında, önce Joseph Roth hakkında bilgi veriyor. Edebiyat dünyasındaki yeri, kısa yaşamı ve Stefan Zweig'dan da bahsederek, arkadaşlıkları, mektuplaşmaları, yardımlaşmaları hakkında da bilgi veriyor. Ayrıca ikisinin de Yahudi ve 2. Dünya Savaşı yaklaşırken Avusturya'dan ayrılmalarına da değinir.
Joseph Roth kitaba başlamadan önce, anlatılan konunun hayal ürünü olmadığını ve yalan içermediğini özellikle belirterek okuyucuyu uyarır. Kitap Avusturya Ordusu'nda üsteğmen olan Franz Tunda'nın 1916 yılında Ruslara esir düşmesiyle başlar. Daha sonra buradan kurtularak "sonsuz kaçış" nüvesi ortaya çıkar. Tek amacı ülkesi Avusturya'ya dönmek ve nişanlısıyla evlenmek olsa da başka bir kimlikle başka bir yerde hayata tutunmayı da başarır.
Roth yaşanan zaman içinden bir anlatım sergiliyor. O yüzden merak, ilgi ve beklentiyi düşürmeden yüksek tempoda akıcı bir anlatıma sahip. Yazar, arkadaşı ve tanıdığı kişiden dinlediği ve anılarından hareket ederek bu kitabı oluşturur. Belli bir zaman dilimi içinde, başından geçenlerle o zaman dilimi içinde yaşananları beraber anlatır. Derin anlatım yerine zaman hızla ilerletilir ve geçişler anlık olur. Zamanın yaşam tarzları ve kılık kıyafeti özenle seçilerek anlatılırken, Franz Tunda'nın kendi içinde yaşadığı gelgitlere de değinir. 1. Dünya Savaşı bitmiştir. Farklı bir kimlikle yaşadığı yerden ayrılır lakin bu sefer de Kızıl Ordu'ya esir düşer. Burada Kızıl Ordu saflarında çatışmalara da katılır ve Rus Nataşa'ya aşık olur . [Not: Bu kitap Türkiye'de 1980 öncesi yayımlandı mı bilmiyorum. Bazı bölümleri "komünizm propagandası" yapılıyor diye yasaklanırdı diye düşünüyorum…Bütüne baktığımızda ise yaşamın farklı anlarında farklı düşüncelerin geçişi olarak nitelendirebiliriz…] Rusya'nın fakirliği,
Savaş sonrası sendromu belki de kaygı bozukluklarının en onulmazıdır. Bunu ben elbette bilemem. Hiçbir savaşta faal olarak görev almadım. Sadece bir bilgisayar oyunu gibi takip ettim televizyon ekranlarından birkaç savaşı ama o bile yetti benim psikolojimi alt üst yetmeye.
Franz Tunda ise savaşa bilfiil katılmış eski bir asker. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra esir düşüp sonrasında Avrupa'yı dolaşmak durumunda kalan Tunda bıraktığı hiçbir yeri eskisi gibi bulamaz.
Savaş sonrasında uyum sağlamak zaten zorken bir de değişime uyum sağlamak tuz biber olur.
Sen Kimsin Tunda?Edebiyat & Roman
Roth’un ana temalarından biri savaş sonrası Avrupa’da insanların yeni dünya düzeninde kendilerine bir yer bulabilme çabasıdır. “Sonsuz Kaçış” savaş olarak daha az, toplum üzerine daha çok fikirlerin olduğu bir roman. Roth bu romanı yakın arkadaşı Franz Tunda’nın tecrübelerinden yola çıkarak yazdığını söylüyor. Pek çok eserinde olduğu gibi otobiyografik öğeler burada da kendilerine bir yer buluyor. Romanlarındaki pek çok ana karakter ve Roth’un kendisi gibi Tunda da düş kırıklığına uğramış bir askerdir. Rusya’da savaş esiri olarak kaldığı uzun süreden sonra kendini tümüyle değişmiş bir Avrupa’da bulur. Savaştan önce bıraktığı hayata tutunmaya çalışır, eski nişanlısıyla tekrar bir araya gelebilmenin hayalini kurar. Burada Tunda nişanlısını bulabilecek mi ve keşfettiği yeni dünya düzenine adapte olabilecek mi soruları ön plana çıkıyor. Tunda’nın eve dönüş yolculuğu ve nişanlısına kavuşma isteği Odyssey'in günümüz versiyonu gibidir. Aslında pek çok savaş gazisi benzer süreçlerden geçer o yıllarda. Tunda, Homeros’un kahramanı gibi uzun bir yolculuk geçirir. Yeni fikirler edinir, yeni insanlar tanır. Sirenler gibi onu yolundan alıkoyan güzel kadınlar karşısına çıkar ve gitgide topluma karşı daha da yabancılaşır.
Kitap Avusturya ordusunda teğmen olan Franz Tunda’nın hayatını anlatıyor. Tunda aslında birey olarak değil de daha çok mensup olduğu sosyal sınıfın tipik bir temsilcisi olarak karşımıza çıkıyor. 1. Dünya Savaşı sırasında Ruslar’a esir düşen Tunda, savaş esirleri kampından firar ederek kurtulur ve kendisini Sibirya’da bulur. Orada Pole adında biriyle tanışır, savaş bitene kadar onun evinde misafir olur. Savaş bitince evine dönmeye karar verir ama o sırada Rusya’da devrim patlak verir ve Kızıl Ordu’nun önce esiri sonra ateşli bir savunucusu olur. Eve dönmek yerine
Josep Roth ; arkadaşı Franz Tunda 'nın hayat hikayesi ve gözlemlerinden yararlanarak anlatı halinde bir romana dönüştürdüğü bu eserde , savaşın ardından esir düştüğü Rusya 'dan kaçan Tunda' nın , eski hayatına ve ardında bıraktığı nişanlısına dönüş sürecinde yaşadığı kayboluşu , yalnızlığı , yoksulluğu ve yokoluşu derin bir gözlem yeteneği ile ortaya çıkarıyor. 
Sonsuz Kaçış
Sonsuz Kaçış
Joseph Roth Sonsuz Kaçış
Sevdiği insanlardan uzakta bir cephede barış ve özgürlük için gizlilik ile savaşırken esir düşen bir subayın hikayesi...
Esir hayatının yaşattığı psikolojik ve fiziki zorluklar içerisindeyken esir zincirlerini kırarak kaçıp ülkesinden çok uzakta bir ayı avcısının yanına sığınan subayımız daha ilk savaşın izlerini içinden atamadan Bolşevikler ve muhalifler arasından geçen çatışmalarda bulur kendini .
Bu sırada Gürcü bir subaya aşık olur . Onunla bazı maceralara atılır. En sonunda kendisini savaş sonrası yeni Avrupa kültürünün içerisinde bulunan toplumların bir üyesi olarak yer edinemez ve toplumun dışında çok farklı bir insan olarak kalır.Yazar Hakkında
Joseph RothYazar · 19 kitap
Joseph Roth, Avusturya-Macaristan Monarşisine bağlı ve nüfusunun ağırlığı Yahudi olan Galiçya'da Lemberg yakınlarındaki Brody kasabasında doğdu.
Viyana ve Lemberg'de edebiyat ve felsefe öğrenimi gördü.
I. Dünya Savaşı'na katıldı. Avusturya-Macaristan'ın çöküşü Roth'un hayatında belirleyici bir rol oynadı.
1918 yılından itibaren Viyana'da, sonra Berlin'de muhabirlik yaptı. Neue Berliner Zeitung, Berliner Börsen-Courier Frankfurter Zeitung gibi gazetelerde çalıştı. 1928'de karısı şizofreniye yakalandı ve hem maddi hem psikolojik bir kriz yaşadı.
Joseph Roth, önce Viyana'ya gitti, sonra bütün Avrupa'yı dolaştı. 1933 yılında Fransa'ya yerleşti. 1936-1938 arasında yine yazar olan Irmgard Keun ile birlikte yaşadı. 1939'da Paris'te yoksulluk ve borç içinde öldü.
Mezarı Güney Fransa'da Delirium Tremens'dedir.
