Yazar:
Molière
Çevirmen:
Orhan Veli Kanık
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 57 dk.
Sayfa Sayısı:
104
Basım Tarihi:
31 Mayıs 2024
İlk Yayın Tarihi:
12 Mayıs 1664
Yayınevi:
Kapra Yayıncılık
Orijinal Adı:
La Tartuffe
Orijinal Dil:
Fransızca
Orijinal Ülke:
Fransa
ISBN:
9786256691254
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
11 diğer baskı · Tümünü Göster
Tartüf
492 okunmaMitos Boyut Yayınları · 2008 · 104 s.
Tartuffe
81 okunmaKapra Yayıncılık · 31 Mayıs 2024 · 104 s.
Tartuffe
67 okunmaMAARİF MATBAASI · 1944 · 98 s.
Tartuffe
47 okunmaParşömen Yayınları · 2008 · 196 s.
Tartuffe
43 okunmaRemzi kitabevi · 1963 · 78 s.
Tartuffe ve Diğer Oyunlar
39 okunmaDergah Yayınları · Mart 2021 · 217 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Hüsn-ü zan ademi itimad
Kitap güzel ve her dönem olmuş, olabilecek hadiseler. İyi niyetli insanlar olduğu sürece Tartuffe tarzı düzenbazlar da olacak. İnsanın dini hissiyatlarını su-i istimal edecek art niyetli insanlar her zaman olacaktır nihayetinde imtihan dünyası. İyi-kötü, hayır-şer her zaman olmuş ve olacak da. İyi niyetin biraz ötesi safdillik olur ve insan her an kandırılmaya müsait bir kıvama gelir.
Bunun önüne geçmek için her zaman geçerli bir düstur olan Zübeyir Gündüzalp’ın sözü ki: “Hüsn-ü zan ademi itimad.” Ne büyük bir hakikat ki insanı teyakküzda tutar.
Baş yapıtAlıntı
Eser, Orhan Veli Katık tarafından Türkçeye çevrilmiş. Sanki Fransızca değil de Türkçe yazılmış gibi harika bir 1940 Türkçesi ile kafiyeli bir şekilde kağıda dökülmüş. Gerçekten 17.yy insanının fikir yapısını ve korkularının o kadar içten ve doğal bir şekilde dile getirmişler ki çok etkilendim. İnsan ruhunu, korkularini anlatan bir kitap. Şiddetle tavsiye ederim
10/10
2024 55. kitabı
Sahtekar dincilerin eleştirisinin yapıldığı mükemmel bir tiyatro eseri. Acı ki günümüzde hala güncelliğini korumaktan ve güçlenmekte.
Din sömürüsü aşağılık iğrenç insanların elinde mükemmel bir silaha dönüştüğünde nelere zarar verdiğini aslında günlük hayatımızda da şahit oluyoruz.
Eserin ana konusu aslında dini eleştirmek değil, dini kullanan şerefsizlerin ve onursuzların dünya malına doyumsuzluğudur. Keza din, hassas insanların kalbinde ne kadar kırılgan yapıya sahipse, kişinin kullanılması ve sömürülmesi de o kadar güçlü olur.
Dinden çok dindarlara olan bağlılık ise bir başka eleştiri konusu. Keza cahil ve ahmak toplumların tohumunda malesef din tüccarlarının güçlü argümanları yatmaktadır. Keza İslami kaidelerim çok çok dışında olan insan yakma cezaları aynı ortaçağ engizasyon mahkemelerinin takındığı tavrın aynısıdır.
İnsanlar dinden anlamadığı kadar, dini kullanana o kadar bağlı kalıyor malesef.
Tiyatro eserinin ana karakterleri orgon ve tartuffe nesilden nesile dinlerin yeryüzünde bulunduğu sürece insanoğlunun gözünü açmaya çalışan bir ışık olmaya devam edecektir. Zira bu ikili dünya din tarihinin en can alıcı noktasında bulunmaktadır.
10/10
2025 221. kitabı
Uzun zaman önce yazılan bir eserin günümüzde bile ses getiriyor olması bile bu eserin ne kadar büyük olduğunu gösteriyor. Tartuffe, dini kullanarak nasıl insanlara kendini kabul ettirdiğini ve aileyle nasıl oynadığını günün sonunda iğrenç maskesi düştüğünde de aileye nasıl kumpas kurduğunu okuduğumda direkt akla günümüz geldi. O nedenle kesinlikle okunmalı. Zamansız bir eser.
Tartüf - Molière
Tartüf, 17. yüzyıl Fransa’sında geçen, din kisvesi altında gizlenen ikiyüzlülüğü ve maddi çıkar peşinde koşan sahtekarlığı konu alan
Tartüf, 17. yüzyıl Fransa’sında geçen, din kisvesi altında gizlenen ikiyüzlülüğü ve maddi çıkar peşinde koşan sahtekarlığı konu alanRİYAKARLIĞIN KOMEDİSİ!!Edebiyat
Herkese selamlar sevgili kitap dostlarım!
Bu akşam sizlere çok sevdiğim bir oyunu tanıtacağım. Aslında bu yazıyı Instagram sayfam için hazırlamıştım, ama bir tık genişletip sizlerle de paylaşmak
9/10
Beğendi
·2026 55. kitabı
Molière yine yapacağını yapmış. Tartüf’te yine zamanlar üstü bir meseleye dokunur: din kisvesi altında çıkar sağlamak ve kör bağlılıkla gerçeği göremeyen insan tipini ele alır.
Oyunun merkezinde Orgon vardır. Kör bir bağlılıkla evine aldığı Tartüf’e inanır, ailesini hiçe sayar, kızını ona vermek ister. Oysa eş Elmire’in zekâsı, hizmetçi Dorine’in sağduyusu ve kayınbirader Cléante’in aklı, gerçeği göstermek için çırpınır.
Molière , mizahı ve hicvi kullanarak bu ikiyüzlülüğü görünür kılar.
Bu eseri okurken aklıma sürekli 'Hastalık Hastası' geldi. Orada da Argan menfaati için, kızını bir doktorla evlendirmek ister. Bu durum, Tartüf’te Orgon’un kızını sahte bir din adamına vermek istemesiyle paralellik kurar. Her iki oyunda da baba figürünün körlüğüne karşı, hizmetçi ve akraba karakterler hakikati açığa çıkarmaya çalışır.
Tartüf’ün sonunda kralın müdahalesiyle adalet sağlanır. Bu da umut veren bir kapanıştır. Dileğim odur ki aynı adalet, bizim toplumumuzda da uygulanabilsin.
Sonuçta Tartüf, yalnızca 17. yüzyıl Fransa’sının değil, bugünün de hikâyesidir. İnsanların umutlarını ve korkularını kullanarak çıkar sağlamak, tarih boyunca değişmeyen bir yöntemdir. Tıpkı "bunu yaparsan cennette yerin garanti” söylemiyle insanların kandırılması gibi... Ne yazık ki bugün farklı maskelerle toplum yine aynı tuzağa sürükleniyor.
Kısacası bugünü anlamak için dünün sahnesine bakmak yeter; bakıp da gerçekten görebilene...
Molière’in gücü de tam burada, toplumsal yaraları ele alıp düşündürmesinde.
Yine beğenerek okuduğum bir eser oldu.
Mutlaka okunmalı.
Tartüf’te yine zamanlar üstü bir meseleye dokunur: din kisvesi altında çıkar sağlamak ve kör bağlılıkla gerçeği göremeyen insan tipini ele alır.
Oyunun merkezinde Orgon vardır. Kör bir bağlılıkla evine aldığı Tartüf’e inanır, ailesini hiçe sayar, kızını ona vermek ister. Oysa eş Elmire’in zekâsı, hizmetçi Dorine’in sağduyusu ve kayınbirader Cléante’in aklı, gerçeği göstermek için çırpınır.
Molière , mizahı ve hicvi kullanarak bu ikiyüzlülüğü görünür kılar.
Bu eseri okurken aklıma sürekli 'Hastalık Hastası' geldi. Orada da Argan menfaati için, kızını bir doktorla evlendirmek ister. Bu durum, Tartüf’te Orgon’un kızını sahte bir din adamına vermek istemesiyle paralellik kurar. Her iki oyunda da baba figürünün körlüğüne karşı, hizmetçi ve akraba karakterler hakikati açığa çıkarmaya çalışır.
Tartüf’ün sonunda kralın müdahalesiyle adalet sağlanır. Bu da umut veren bir kapanıştır. Dileğim odur ki aynı adalet, bizim toplumumuzda da uygulanabilsin.
Sonuçta Tartüf, yalnızca 17. yüzyıl Fransa’sının değil, bugünün de hikâyesidir. İnsanların umutlarını ve korkularını kullanarak çıkar sağlamak, tarih boyunca değişmeyen bir yöntemdir. Tıpkı "bunu yaparsan cennette yerin garanti” söylemiyle insanların kandırılması gibi... Ne yazık ki bugün farklı maskelerle toplum yine aynı tuzağa sürükleniyor.
Kısacası bugünü anlamak için dünün sahnesine bakmak yeter; bakıp da gerçekten görebilene...
Molière’in gücü de tam burada, toplumsal yaraları ele alıp düşündürmesinde.
Yine beğenerek okuduğum bir eser oldu.
Mutlaka okunmalı.Spoiler içerirDin
Fransız tiyatrosunun dehası Molière'in kaleme aldığı "Tartuffe", yüzyıllar öncesinden günümüze uzanan evrensel bir mesajın taşıyıcısıdır. 17. yüzyılda yazılmış olmasına rağmen, eserin
Güncelliğini hiç yitirmeyen, hepimizin hayatında da muhakkak sahnelenmiş bir eser Tartuffe. Yüzlerce yıl sonra bile güncelliğini böylesine koruması Moliere' in zekasının kanıtı. Okurken kitaptan taşıp hayatımıza karışıyor, ete kemiğe bürünüp dahil oluveriyor hayatımıza resmen. Eğlenceli ve akıcı bir oyun.
“Gerçek erdem gösterişsizdir.”·120 syf.·
10/10
2025 98. kitabı
Ne kitap ama!
Tartuffe, Moliere’in din adı altında yapılan sahtekârlığı eleştirdiği mükemmel bir oyun. Kitapta, insanların dini inançları suistimal ederek çıkar sağlaması ve bu tür kişilere sorgusuz bağlılık duyulmasının tehlikeleri anlatılıyor. Moliere dindar görünerek insanları kandıranları cesurca eleştiriyor. Tartuffe karakteri üzerinden sorgulamayan bireylerin nasıl kolayca aldatılabileceğini gösterirken akıl ve özgür düşüncenin önemi üzerinde insanlara ışık tutuyor. Etkileyiciydi. Tavsiye ederim.
İyi okumalar.
Yazar Hakkında
MolièreYazar · 35 kitap
Molière, sarayın döşemelerini yapan bir mobilyacı olan Jean Poquelin ile bir zengin burjuva ailesinin kızı olan Marie Cresse'nin oğluydu. Moliere annesini 10 yaşındayken yitirdi ve babası ile bağlantıları hiç sıkı değildi. Annesinin ölümünden sonra babası ile Paris'de o zaman yukarı burjuva sınıfından kişilerin evlerinin bulunduğu Rue Saint-Honoré'de yaşadılar. İlk okul eğitimini Paris'te yaptı ve sonra Paris'in en iyi okullarından Cizvit'lerin idaresinde olan "Collège de Clermont"'da öğrenim gördü. 1641'de bu okuldan ayrıldı. Babası 1531'de bir imtiyaz satın almıştı ve Moliere babasının işini devam ettirmeye başladı ve bu arada hukukçu olmak için çalışmalara başladığı da bildirilir.
Haziran 1643'te Moliere 23 yaşında iken birden babasının işini bırakmaya ve Paris'ten ayrılmaya karar verdi. Daha önce tanışmış olduğu tiyatrocu güzel aktrist Madelaine Bejart ile birleşip kendisi 630 livre sermaye katarak ile Bejart'la birlikte Illustre Théâtre adlı bir tiyatro topluluğu kurdu. Böylece bağlı oldugu sosyal sınıf ilişkilerini geride bıraktı. Sahne adı olarak Fransa'nin Midi bölgesinde Vigan şehri civarında bir köy olan Molière ismini kullanmaya başladı. Bundan hemen sonra bu topluğa Madelaine'nin erkek ve kız kardeşleri de katıldı. Moliere hem iyi aktörlük gücü hem de eğitimi dolayısıyla bu gezici tiyatro trupunun idarecisi oldu. 1645'te bu gezici tiyatro trupu, çoğu pansiyon masrafları olmak üzere, 2000 livre borçlanmıştı. Moliere bu borçlar dolayısıyla hapse atıldı ama ya babası ya da topluluk mensupları borcu ödeyerek 24 saat sonra hapisten kurtarıldı.
Bundan sonra Moliere ve Madelaine Bejart 12 yıl sürecek bir gezici tiyatro hayatına başladılar. Önceleri "Charle Dufresne"'nin trupuna katıldılar ve sonra kendi truplarını kurdular. Bu topluluk biraz başarı kazanarak Orleans Dükü I. Filip'in koruması ve desteği altında çalışmaya başladı. Bu gezginci tiyatroculuk döneminden Moliere'in ancak iki eseri elimize geçmiştir: "L'Étourdi" ve "Le Docteur amoureux". Bu eserlerde Moliere'in gezginci tiyatroların alışılagelen İtalyan asıllı ve yarı tuluat şeklindeki Comedia del Arte konu ve stilinden ayrılıp kendine has bir oyun uslubu geliştirmeye başladığı gorülmektedir. Bu arada Moliere Languedoc Eyaleti valisi Conti Dükü ile iyi arkadaş olmuş ve onun mali desteğini almıştır. Fakat bu kişi bir zuhrevi hastalığa tutulunca dinsel baskılar dolayısıyla tiyatroculara mali desteğini kesmiş ve şahsi ilişkilerden bile uzaklaşmıştır. 1650 - 1953'te tiyatroyla Lyon'da kaldı ve Lyons'da iken Moliere'in trubuna Markiz sahne adlı Mademoiselle Duparc katıldı. Bu aktrist tanınmış oyun yazarları olan Pierre Corneille, sonra da Jean Racine ile ilişki kurdu ve hatta bir müddet Racine'in metresliğini yaptı. Racine hazırladığı ilk eserini Moliere'in sahnelemesini istemiştir ama Moliere bunu kabul etmemiştir.
Paris'te "Rue de Richelieu" ve "Rue Molière" kavşağındaki Moliere anıtı
1658'de Moliere ve trupu en sonunda Paris'e geldiler. Kral XIV. Louis'nin kardeşinin koruması altında, 1658'de eski Louvre'da Kral'a Corneille'in "Nicomedes" adlı trajedisini ve "Le Docteur amoureux (Aşık doktor)" adlı fars oyunun oynadılar. Moliere'in trupu Kral'ın kardeşi Orleans Dükü I. Filip'in mali desteğini kazanarak "Mösyö'nun Trupu" olarak anılmaya başladılar. Yine Orleans Dükü desteği ile bu trup ve Fiorelli'nin (Scaramouche) rolünü benimsediği İtalyan Commedia dell'Arte trubu birleşip Paris'te tanınan yeni bir tiyatro topluluğu oluşturdular. Bu topluluk Louvre Sarayı yakınlarındaki "Petit Bourbon Tiyatrosu"'nda merkezlendi.
Bu toplulukla 18 Kasım 1659da "Les Précieuses ridicules (Gülünç Kibarlar)" eserini sahnediler. Bu oyunla Moliere çok dikkat çekti ise de Paris'in tiyatro seyircileri bu oyundan özellikle hoşlanmadılar. Bu sefer Moliere toplulukta arkadaşı olan ve Scaramouche karekteri ile ün yapan Italyan Tiberio Fiorelli'den Commedia dell'Arte hakkında epey ders alıp bunları uygulamaya koyuldu. 1660'da temsile koyduğu "Sganarelle, ou Le Cocu imaginaire (Hayalde Aldatılmış Koca)" adlı oyunu cok tutuldu. Bu trup 1660'da Kral huzurunda birkaç kez oyunlar oynadı. 1661'de Kardinal Richelieu'nün bir tiyatro binası olarak yaptırdığı yeni "Theatre du Palais-Royal"de topluluğuyla oyunlar sahnelemeye başladı. Moliere'in bundan sonra bütün "Paris" oyunları burada sahnelendi.
1662'de trupunun kurucularından olan arkadaşı Madeleine Bejart'ın Comte de Modene'den olan kızı Armande Bejart'la evlendi. Üç çocukları oldu; ama bunlardan yalnızca tek biri yaşadı. Kral tarafından 1.000 livre yıllık maaş bağlandı. 1664'te Kral, Moliere'in oğlunun vaftiz babası oldu. Aynı yıl Kral'ın bağladığı yıllık maaş 7.000 livreye çıkartıldı.
Bu dönemde Moliere drama kuramcısı Boileau, La Fontaine ve Racine ile dostluk kurdu. "Kadınlar Okulu" ve "Tartuffe" oyunları yüzünden Cizvit Jansenitlerle arası bozuldu ve onların ve diğer koyu dindarların öfkesi üzerine çekildi. Sağlığı bozuldu. Başrolünü oynadığı "Le malade imaginaire (Hastalık Hastası)" oyununun oynandığı 17 Şubat 1673'teki oyunun dördüncü sahnesinde, Molière sahnede fenalaşıp yere düştü. Verem hastası olan yazar kanlı öksürük krizini atlattıktan sonra, tüm ısrarlara rağmen rolünü tamamladı. Oyundan birkaç saat sonra evinde yeniden fenalaşan yazar, bu ikinci krizi atlatamayarak vefat etti.
Zamanının Katolik kilisesi aktörlerden ve tiyatrodan hoşlanmamaktaydı ve kilisenin israrıyla çıkartılan devlet kanunlarına göre de aktörlerin kilise töreni ile kiliselerin takdis ettiği mezarlıklara gömülmeleri yasaktı. Moliere ölmekte iken Katolikler için geleneksel olan bir rahip tarafından son nefeste takdis edilmesi imkânı olmamıştı ve Katolik kilisesi ona dinsel cenaze töreni yapmaktan ve mezarlıkta bir kabir temin etmekten kaçındı. Fakat Moliere'in karısı Armand Krala'a başvurarak eğer kocasının cenazesi töreninin tamamiyle geleneklere uzak olarak geceleyin yapılması ve normal bir kilise cenaze törenine benzemesi için ondan özel izin aldı. Moliere'in ceseti takdis edilmiş bir kilise mezarlığının duvarla ayrılmış bir köşesinde bulunan ve vaftiz edilmeden, yani Katolik mezhebine kabul edilmeden, ölen bebeklerin mezarlığına gömüldü. 1792'de Fransız Devrimi idaresi sırasında Moliere'in ceseti bu mezarlıktan çıkartılarak o zaman kurulan "Fransız Anıtlar Müzesi"ne geçirildi; 1816'de ise Paris'te tanınmış kişiler için bir mezarlık olan Pere Laschaisee şair Lafontain mezarı yakınında bulunan bir mezara konuldu.
Molière'in bilinen ilk yapıtları, Paris dışında gezgin tiyatroculuk yapmakta iken 1655'te Lyon'da sahnelenen "L'Etourdi ou contretemps" (Türkçe olarak ilk sahnelenme adı "Savruk", 1876; Dünya Edebiyatından Tercümeler serisinde yayımlanma adı "Şaşkın yahut Beklenmedik Engeller", 1944) ve "Le Docteur amoureux (Aşık Doktor)" idi. Bu eserlerle Moliere bu dönemde gezginci tiyatroların uydukları İtalyan ve yarı tuluat şeklindeki Comedia del Arte tiyatro konu ve stilinden ayrılıp kendine has bir oyun uslubu geliştirmeye başlamıştır.
Moliere, 1656'da ilk önemli komedisi sayılan ve Paris'te sahnelenen ilk oyunu olan "Les Precieuses Ridicules"'ü (ilk Türkçe sahnelenme adı "Dudukuşları", 1876; yayımlama adı Gülünç Kibarlar , 1943) yazdı. Sosyetenin kibar davranışlarına özenen iki taşralı genç kızı konu alan bu oyun, Moliere'in bütün yapıtlarında öne çıkan bir temanın ilk işlenişiydi. Moliere burada, toplumsal kuralların gerektirdiği yüzeysel kibarlıkla altta yatan içgüdüsel davranış arasındaki uyumsuzluğun yarattığı gülünçlüğü ele alıyordu. Bu oyunla Moliere çok dikkat çekti ise de Paris'in tiyatro seyircileri bu oyundan özellikle hoşlanmadılar ve çok tenkide uğradı. Bu sefer Moliere toplulukta arkadaşı olan ve "Scaramouche" karekteri ile ün yapan İtalyan aktör Tiberio Fiorell'den Commedia dell'arte hakkında epey ders alıp bunları uygulamaya koyuldu. 1660'da temsile koyduğu "Sganarelle, ou Le Cocu imaginaire (Hayalde Aldatılmış Koca)" adlı oyunu çok tutuldu. Bu eserin aile içi ilişkiler teması Moliere'in insan ilişkilerinin yapmacıklığa dayandığı hakkındaki pesimist dünya görüşünü dramatik olarak ifade etmektedir.
Moliere'in topluluğu 1661'de, Kardinal Richelieu'nün bir tiyatro binası olarak yaptırdığı Palais Royal'deki (Kraliyet Sarayı) bir salona taşındı. Moliere'in bütün "Paris" oyunları burada sahnelendi.
1662'de sahneye konan ünlü oyunu "L'Ecole des femmes" (Türkçe'de ilk sahnelenme adı "Kadınlar Mektebi, 1876; yayımlanma adı Kadınlar Mektebi", 1941) daha ilk gecesinde skandal yarattı. Seyirciler ve yetkililer, artık hiçbir değere saygısı kalmamış bir komedyenle karşı karşıya olduklarını düşünüyorlardı. Oyun, kadınlardan çekinen ve bu yüzden de saf, gözü açılmamış bir genç kızla evlenerek onu kendi ilkeleri doğrultusunda yönetmek isteyen bir erkeği konu alıyordu. Oyunun sonunda adam genç eşine aşık oluyor, ama aşkı dile getirmesini ve kadınlara bir sevgili gibi yaklaşmasını bilmediği için gülünç durumlara düşüyordu.
Moliere oyuna gelen eleştirilere 1663'te La Critique de L'Ecole des femmes ("Kadınlar Mektebinin Tenkidi, 1944) ve L'Impromptu de Versailles (Versailles Tulûatı, 1944) adlı tek perdelik oyunlarıyla karşılık verdi. Bunlardan ilkinde komedi anlayışını yansıtıyor, ikincisinde ise oyuncuların dinlenme odasını ve prova sırasında sahne arkasındaki konuşmaları çok gerçekçi bir bakışla anlatıyordu.
