Cengiz Aytmatov, Elveda Gülsarı adlı bu ölümsüz klasik romanında, Kırgız bozkırlarında yaşayan yaşlı bir köylü olan Tanabay ile onun emektar, sadık ve asil atı Gülsarı’nın iç içe geçmiş yazgısını ve birlikte ihtiyarlaşışını konu alır. Yazar; Gülsarı'nın doğumundan ölümüne kadarki yaşam öyküsü üzerinden Sovyet rejiminin ilk yıllarındaki kolektifleşme sancılarını, bürokrasinin acımasız çarklarını, idealist bir adamın uğradığı hayal kırıklıklarını ve bozulan toplumsal değerleri, insan ile doğa arasındaki sarsılmaz bağla harmanlayan epik ve hüzünlü bir dille işler.
Herkese selam! Bugün kalbimi kelimenin tam anlamıyla sıcacık yapan, okurken hem çok duygulanıp hem de inanılmaz gururlandığım harika bir kitapla geldim: Fakir Baykurt’un kaleme aldığı Eşekli Kütüphaneci.
•
"İyi ki okumuşum, iyi ki bu dünyadan böyle şahane insanlar geçmiş" dersiniz, işte tam olarak öyle bir his bıraktı bende.
•
Kitap, 1940'lı yıllarda Ürgüp’te kütüphanecilik yapan Mustafa Güzelgöz’ün tamamen gerçek olan, hayattan alınmış o muazzam hikayesini anlatıyor.
•
!!!SPOİLER!!!
Düşünün bir kere; bir adam kütüphaneye atanıyor ama bakıyor ki köylü hiç gelmiyor, kitap okumuyor. Mustafa Bey "Aman bana ne, ben memurum, mesaim bitince maaşıma bakarım" deyip köşesine çekilmiyor işte. Ne yapıyor biliyor musunuz? Eşeklere sandıklar yüklüyor, içlerini kitaplarla dolduruyor ve köy köy gezerek kütüphaneyi insanların ayağına götürüyor. Üstelik sadece bununla da kalmıyor; kadınlar da kütüphaneye gelebilsin, orayı sevsin diye kütüphaneye dikiş makineleri getiriyor, halıcılık kursları açıyor, çocuklara sinema izletiyor... Resmen tek başına koskoca bir bölgenin kaderini değiştiriyor, ışık oluyor oradaki insanlara.
•
Günümüzde her şeyden bu kadar çabuk şikayet ederken, imkansızlıklar içinde yaratılan bu azmi ve başarıyı okumak bana o kadar iyi geldi ki, anlatamam. Fakir Baykurt’un kalemi ile ilk kez tanıştım, o kadar samimi, o kadar içten ki sayfalar su gibi akıp gitti, zamanın nasıl geçtiğini hiç anlamadım. Yaşanmış bir hikaye olduğunu bilerek okumak ise her sayfada duygumu, hayranlığımı ikiye katladı resmen.
•
Kitap okumayı seven, "Bir insan gerçekten dünyayı değiştirebilir mi?" diye merak eden herkes ama herkes bu kitabı kesinlikle okumalı. Kitaplığınızın en özel köşesinde yer almayı sonuna kadar hak ediyor.
Reklam
Bu kitapta Şarklılar(doğulular) ve Garplılar(batılılar) olarak iki kültür farkını, çatışmasını çok çok iyi anlatılıyor.
Neriman garplıyı, şinasi şarklıyı temsil ediyor.
Günümüzde bu kitabı okuduğumuzda çok net bir şekilde bu kavramları iyi anlayabiliyoruz, görebiliyoruz. 'Medeniyet' adı altında kitapta da eleştirildiği gibi batılı olunca medenî mi oluyor.
Barış Manço'nun bir kadınla olan konuşmasında kadının batılılaşmanın doğru olduğunu savunurken Barış Manço ise şu cevabı vermişti - Biz batılılaşmak istemiyoruz bir uygar olmak istiyoruz.
Ayrıca Batı'nın ne denli bir pislik olduğu gün yüzüne çıkmasına rağmen.
Türkiye'nin şu batılılaşma, sözde medenileşme ve "özgürlük" adı altında yıllardan beri özenme durumu çok rahatsız edici. Kendi örf ve adetlerimizi bile yapmak köylü olarak görülüyor. Çok büyük bir toplumsal çürüme yaşadı bu ülke.
Çok rahatsız edici bir şey daha var o da Türkiye içerisinde doğu ve batı ayrımı da çok net bir şekilde görülüyor. Ben doğuluyum ve batıya nazaran daha örf ve adetler var ama yavaş yavaş başladı bu çürüme ve burayı da etkiliyor.
Gelecek nesillerin daha uygar olması ümidiyle..
Peyami Safa 
Fatih Harbiye
Peyami Safa Fatih Harbiye
Canan Tan - Piraye
Eser kahraman bakış açısıyla yazılmıştır, Piraye hikayeyi bizzat anlatır. Akıcı ve kolay okunan bir eserdi. Bu açıdan kitapçıların "çıtır roman" dedikleri kategoriye girer diye düşünüyorum.
Piraye konservatuvarda tiyatro bölümü istese de diş hekimi babası buna izin vermez ve üniversitede o da diş hekimliği okur. Babası çok okuyan, entelektüel bir aydındır. Nazım Hikmet'in sevgilisi Hatice Piraye'den esinlenerek ablasının adını Hatice, onun adını da Piraye koymuştur. Piraye'ye göre onun içindeki edebiyat tohumlarının temelini bu olay atmıştır. Babası sol temayüllü bir adamdır ve Piraye de doğal olarak bu temayülle büyür.
Diş hekimliği fakültesine başlar, Esin isimli kolej arkadaşı da aynı fakültede okumaktadır. O biraz daha hoppa ama eğlenceli bir kızdır. Arif isimli oldukça yakışıklı bir sınıf arkadaşları vardır. Bir gün derse geç kalan Arif'e not verme vesilesiyle Piraye ve Arif tanışırlar. Vakit geçirdikçe ortak noktalarının fazla olduğunu, ikisinin de şiir sevdiğini görürler. Birbirlerine şiir kitapları hediye ederler. Arif devrimci şiirlerin yanına sevgi şiirleri de sıkıştırmaya başlar. Birbirleriyle şiirleşmeye başlarlar.
Yaz tatili gelip çatar ve ismini koymadıkları sıcak bir ilişkileri vardır. Piraye yazı bu sebepten biraz huysuz geçirir. Annesinin onun şiirleri sakladığı kutuyu bulmasıyla da aralarında komünist olduğu gerekçesiyle bir gerilim yaşanır. Çünkü bu en başta eğitim hayatı için problemdir. Ayrıca Arif'in memur çocuğu olması ve maddi durumunun iyi olmaması da başka bir sorundur. Her ne kadar Piraye o ana kadar bu ilişkiye kendini çok yakın hissetmese de çocuğu ve durumunu sahiplenir. Annesi durumu babasına da şikayet eder ancak babası ılımlı ve sevecen yaklaşır.
Arif ailesine kızdan bahseder ve tanıştırmak ister ancak Piraye resmiyete Arif
Bir grup köylü, ellerindeki tohumlar çürüyünce son umutları olan Çukurova’ya çalışmaya iniyor. Ama oraya vardıklarında karşılarına iş değil, traktörler ve biçerdöverler çıkıyor. İnsan emeğinin yerini makinelerin aldığı bir düzen… Ve umutla çıktıkları yol, yavaş yavaş hayal kırıklığına dönüşüyor.
Yol boyunca açlık, hastalık ve çaresizlik iç içe geçiyor. Özellikle Yusuf’un sıtmaya yakalanması ve insanların zor şartlarda ayakta kalma çabası çok etkileyiciydi.
Beni en çok düşündüren şey ise insanların umutsuz kaldıklarında tutunacak bir şey aramasıydı. Nar ağacının kutsal olduğuna dair söylenti bile bir anda gerçek gibi kabul ediliyor. Aslında inanılan şey ağaçtan çok, umudun kendisi gibi geldi bana.
Bir de Çukurova insanının tek bir kalıba sığmaması dikkatimi çekti. Bir kısmı yoksulları aşağılayacak kadar sertleşmişken, bir kısmı hâlâ insancıl ve misafirperver kalabilmiş. Aynı toprakta hem merhamet hem de acımasızlık yan yana duruyor.
Anlatımı ise en sevdiğim taraf oldu; sanki biri karşısına oturmuş da yaşadıklarını sakin sakin anlatıyormuş gibi. Sade, doğal ve gerçek bir hikâyeydi.
Benim için olaylardan çok hissettirdikleriyle aklımda kalan bir kitap oldu.
Hiçbirimiz masum değiliz!
Puan vermedi
Rus Aleksandr Herzen'in Suçlu Kim? eseri, yalnız bir aşk hikâyesi ya da aile dramı değildir. Eser, dönemin Rus toplumunu, eğitim anlayışını, sınıf farklılıklarını ve bireyin toplum içindeki yalnızlığını eleştiren güçlü bir toplumsal romandır. Rusya özelinde yaşadığımız dünyayı da anlatıyor!
Merkez de emekli General Alexsey Abramoviç'in ailesi yer alır. Generalin köylü bir kadın olan Dünya'dan evlilik dışı bir çocuğu olur. Daha sonra Glafira Lvovna ile evlenir ve eşinin isteğiyle çocuğunu yanına alır. Ancak çocuk aile içerisinde hiçbir zaman gerçek bir sevgi ve aidiyet duygusu göremez. Bu durum, eserin temel eleştirilerinden biri olan sevgisiz eğitim ve yanlış aile anlayışını ortaya koymaktadır. Ailenin çocuklarına ders vermesi için getirilen Dmitri Yakovleviç, yoksul bir doktorun oğludur. Eğitimli, dürüst ve idealist bir gençtir. Ancak hayatı boyunca sınıfsal engellerle mücadele etmek zorunda kalır. Roman boyunca Herzen, insanın karakterini belirleyen şeyin doğuştan gelen özelliklerinden çok aldığı eğitim ve içinde yaşadığı toplumsal koşullar olduğunu göstermektedir.
En dikkat çekici karakterlerden biri de Vladimir Beltov'dur. İyi eğitim almış, dünyayı gezmiş, zengin ve kültürlü bir insan olmasına rağmen hayatında bir amaç bulamaz. Bürokrasiye dayanamaz, görevini bırakır ve sürekli bir arayış içinde yaşar. Dmitri'nin eşine aşık olması ise yalnızca bir aşk meselesi değil, aynı zamanda dönemin aydın insanının yaşadığı kimlik ve amaç bunalımının sembolüdür. Onun gelişiyle bir aile parçalanır; kadın hastalanır, koca içkiye yönelir ve çocuk sahipsiz kalır.
Romanın ismindeki soru burada anlam kazanır: Suçlu kimdir?
Herzen'in cevabı tek bir kişiyi işaret etmez. Ne yalnızca Beltov suçludur ne Dmitri ne de kadın. Asıl suçlu; bireyleri mutsuz eden, onları sevgisiz
Reklam
Reklam