Yezidin Kızı -Spoiler-Edebiyat
Refik Halid Karay’ın Suriye’de bulunduğu yıllarda Ortadoğu üzerine yaptığı gözlemler sonucunda kaleme aldığı bu nadide eser, 1930’lu yıllarda geçmektedir. Roman, Suriye ve Irak civarında yaşayan Yezidileri konu edinir ve yazarın ikinci sürgün döneminin izlerini taşır.
Şerif Aktaş’ın da belirttiği gibi: “Eser, başlangıçta bir polisiye roman; ikinci kısımdan itibaren ise güneyde yaşayan azınlıkların hayatını anlatan sosyolojik bir roman karakterindedir.”
Yazar, romanın birinci nüshasını Mustafa Kemal Atatürk’e “Atatürk’e yürek çırpıntılarıyla” ifadesiyle imzalayarak göndermiştir. Meşrutiyet dönemi faaliyetleri nedeniyle Yüzellilikler listesine dâhil edilen ve ömrünün on altı yılını sürgünde geçiren yazar, bu jestiyle bir bakıma pişmanlığını da ifade etmiştir.
Romanda temel izlek aşktır; ancak bu aşk, siyasi bir zemin üzerinde işlenir. Eser “Denizde”, “Çölde” ve “Dağda” başlıklarıyla üç ana bölüme ayrılmıştır. Bu başlıklar, olayların geçtiği coğrafyayı ifade eder. Bölümler ayrıca “Kürtçe Konuşan Kız” ve “Seraplar Arasında Zeliha’ya Doğru” gibi alt başlıklara sahiptir.
Romanın anlatıcı karakteri Hikmet Ali; Sakarya, Dumlupınar ve Çanakkale Savaşları cephelerinde savaşmış, Atatürk’ün silah arkadaşlarından eski bir mebustur. Kendini “yeni rejimin sadık bir emektarı” olarak tanımlayan Hikmet Ali, Zeli’nin bir casus olabileceğini düşündüğü anlarda onun peşini bırakmanın “millî bir kayıtsızlık, memlekete ihanet” olacağına inanır. Bu yönüyle yazar, Hikmet Ali üzerinden Türkiye Cumhuriyeti inkılaplarını övgüyle anlatır.
Roman, Marsilya’dan Suriye’ye hareket eden Mariette-Pacha adlı gemide yolculuk eden Hikmet Ali’nin, gemide İspanyolca gazete okuyan ve yanındakiyle Kürtçe konuşan Arjantinli bir kız olan Zeli ile karşılaşmasıyla başlar. Gemi komiserinden, bu genç kadının
Ada hikayesi...
Puan vermedi
Yaşar Kemal okumak tarihe yapılan bir yolculuk, bir adada sahile vuran dalganın taşların üzerinde bıraktığı tuza dokunmak..
Bazı kitapların sizi bulması yıllar alır. Bir ada hikayesi serisi de beni kendimi terk edilmiş bir ada gibi hissettiğim bir zamanda çıkageldi. Yani tam zamanında.
Mübadele döneminde yaşanan bir göç hikayesi yani destanı. Evlerinden barklarından sürgün edilen insanların "neresi sıla bize neresi gurbet" dizesi o dönemden mirası.
Poyraz Musa ve toprağını terk etmeyen Vassiliki'nin ortak kaderine şahit olmak isteyenler tadına doyulmaz bir anlatımla sizi başbaşa bırakıyorum.
Not:Kardeş Türküler'in Doğu albümünde Seslendiren "yezidiler" adlı metnin kitaptan bir bölüm olduğunu bugün öğrendim ve gösterilen saygı duruşunun karşısında soluğum kesildi.
Kitaptan bana kalanlar..
Benim bildiğim ki insanoğlu sürgün, muhacir bir yaratıktır. Bir kuşlar böyle muhacirdirler bir bu gariban insanlar..
Süngü savaşına girmiş bir kişi bundan dolayı ölünceye kadar mutlu olamaz kendine gelemez yaralı kalır. Bir insan bir insanın yüzüne baka baka onu kolay öldüremez. Bir insanın bir insanı öldürmesi kendisini öldürmesinden de zordur.
Baharda en çok denizler bahar kokar.
İnsanı insan eden ne kadar içimizdeki sevgi ise de tanrı bunu böyle söylemişse de ondan daha çoğu da acımadı. İnsanı insan yapan da sevgiyi sevgi yapan da acımadır..
Biz aynı ateşin küllerinden doğduk.
Biz dedi biz niçin uğunan bir hızla koşuyoruz, bu kadar öldürücü, aşağılayıcı, bu kadar utandırıcı korkulara dayanarak da üstelik. Biz nereye niçin gidiyoruz?
Üzülme dedi Biz insanoğluyuz doğumdan ölüme kadar başımızdan geçmeyen kalmaz. Yalnız şunu bil ki kardeş İnsanoğlu her gün anasından terütaze doğmuş gibi bir kez daha doğar, her gün doğan günle birlikte. Yeter ki her sabah günle birlikte doğmayı
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Huzursuz
Bir ezidiye romanı diye başlasam doğru olur mu acaba yoksa bir gazetecinin bir olayı incelemek ile başlayan yolculuğunda kendini bulma serüveni mi demeliyim.Bu daha doğru olacak galiba...Livaneli yine bildiğimiz gibi toplumsal meselelerden güzel bir roman çıkarmış yine ezilen ve ötekileştirilen bir grup ve o grubun sorunlarını dile getiren başka biri. Ezidiler ile diğer bir isimleri Yezidiler olan bir grup ile karşılaşıyoruz.Grup demek doğru olmaz insanlık tarihi kadar eski bir din.Ve hala inanaları hayatta. Çoğu din tarafından sevilmemiş ve kabul görmemiş.Bir türlü mesken edinememiş. Yezidi olan meleknaz ve onun serüvenini gazetci ibrahimi ve meleknazın aşkıyla gözleri kör olan Hüseyini görüyoruz kitapta. Kitap Mardin'de geçiyor .Mardin de bir mülteci kampından bahseder. Doğu ile Batı'nın farkını ele alır. Öteki olmanın zorluğundan bahseder. Işid denilen İslamla ile zerre alakası olmayan ama batıda sanki İslam ile bütünleşmiş gibi görünen yapıdan bahseder. Sonunda meleknaz ile İbrahimin evlebmesini isterdim ama öyle olmadı. Gerçek İslam'ın birleştirici bir güç olduğunu anlatmasını isterdim livanelinin ama o hep kötü olanları ele almış belki roman akışı sebebiyledir...
Bir imparatorluğun parçalara bölünmüş haritalarında baskı, zorbalıklar ve hikayeler içinde birbirini arayan aşıklar var bu eserde. Ahmet Altan’ın eşsiz kalemi Osmanlı imparatorluğunun son dönemlerinde askeri alanda başarılı Ragıp Paşa Çanakkale Savaşı esnasında sevdiği Ermeni olduğu için sürgünlere yollanan Efronya ile birbirlerini arayışı anlatılıyor. Ermenilerin Halep’e doğru sürgün edilişinde yaşadıkları baskılar, zorluklar dönemin Ermeni politikası ve bu süreç içerisinde kaybolan hayatlar çarpıcı bir şekilde ele alınmış. Bazı yerlerde çok güzel dokunuşlar var tabi ki. Yezidiler, Osman,rus sevgili olarak spoi vermeden anahtar sözcükler olarak verebilirim değinildiğinde daha iyi yakalamak için. Sona doğru hiç odaklanmadan tamamen edebi anlatımın akışına kendinizi bırakabildiğiniz güzel bir işleyişle yazılmış. Birbirini arayan iki dünyadan öte kişiler üzerinden bir çok hayat ve dönemin koşulları da anlatılmış. Baştan sonra harika bir kitap. Kesinlikle okunmalı. Keyifli okumalar.
Puan vermedi·318 syf.··
Beğendi
·2025 54. kitabı
·25 günde okudu
·Okunma: 21 Kasım 2025 16:10
FIRAT SUYU KAN AKIYOR BAKSANA
Bir Ada Hikayesi 1
Yazar: Yaşar Kemal ♡
"Vasili dünyayı hiç bu kadar güzel görmemişti. İnsanlar mı dünyayı çirkinleştiriyor, kirletiyorlardı, acaba?"
・・・
Yaşar Kemal’in Bir Ada Hikâyesi dörtlemesinin ilk kitabı "Fırat Suyu Kan Akıyor Baksana". Yine müthiş betimlemeler, yine muhteşem bir kalem. Yaşar Kemal okumayı bundan dolayı çok ama çok seviyorum. Kitabı sadece okumuyor, o muazzam tasvirlerle resmen yaşıyorum. O kokuları burnumda hissediyor, o renkler, çiçekler, böcekler, ağaçlar, otlar, sular gözümün önündeymişçesine dalıp gidiyorum. Onu okumak yaşamın kendisini anlamak değil, yaşamın ötesini de görmektir. İyi ki geçtin bu dünyadan canım Yaşar Kemal.. İyi ki bizlere bu kıymetli eserleri bıraktın..
Serinin ilk kitabında, aşina olduğumuz Yaşar Kemal kitaplarından farklı bir hikayeye konuk oluyoruz. Bu sefer hikaye Çukurova 'da değil, Marmara Denizi 'nde bulunan hayali Karınca Adası 'nda geçiyor. Okurken bu Ada 'yı çok merak edip araştırdım ve tahminler bu adanın Ekinlik Adası olduğu yönündeydi. Her neresi olursa olsun konu savaş olunca ben çok başka etkileniyorum. Kitapta anlatılanlarla birlikte yer yer, yüreğim acıya acıya gezdim. Çanakkale, Sarıkamış, Fırat ve Dicle, Yezidiler: Fırat Suyu Kan Akıyor.. ahh ♡
Yaşar Kemal bu romanında bizleri mübadele yıllarına götürüyor. Sözlük anlamı: değiş tokuş.
Lozan Antlaşması sonrası alınan kararla Türkiye'de yaşayan Yunanlar ile Yunanistan'da yaşayan Türkler zorunlu olarak memleketlerine gönderiliyor. Karınca Adasın 'da yaşayan Rumlar da bu kararı duyunca tümden yıkılır ve göç etmek zorunda kalır. Böylece herkes Adayı terk eder. Bir kişi hariç: Vasili.. Ada 'da tek başına kalan Vasili 'nin aklına ise sürekli savaşlar gelir.
Ne olursa olsun, bir insanı toprağından koparıp almak, onun
Kitap, bir aşk hikâyesini merkezine almış. Bir gemi yolculuğunda başlayıp Suriye çöllerinde devam eden bu gizemli aşkı konu edinen yazarın sürgün yıllarındaki gözlemlerini anlatıyor.
Roman, özellikle o dönemde pek aşina olunmayan Yezidilik inancı ve Yezidiler hakkında detaylı bilgiler ve tespitler içeriyor. Bu yönüyle hem bir roman hem de bölgeye dair bir gözlem metni niteliği taşıyor..