Baran Efe Gündüz
@BaranEfeG
12 okur puanı
Mart 2021 tarihinde katıldı
Reklam
Homeros üzerine...Mitoloji
Azra Erhat... Onun ismini duyunca aklımıza gelmesi gereken en mühim konular mitologyaya bulunduğu katkılar ve yaptığı çeviriler olsa gerek. Peki konumuza dönelim, mitologya. Homeros bizim, bu topraklarda yeşeren bir destanın anlatıcısı kabul edilir. Yaşayıp yaşamadığı muallak! Bizim yapabileceğimiz, Erhat'ın da yaptığı gibi eserlerine bakarak onu anlamaya çalışmaktır. Batı yazınının direkt olarak ilk kaynağı Homer'dir. Bunu bilmek de ayrı bir öneme sahip ayrıca, kısa not oluversin bu da.
"Homeros bir başlangıç değil, yetkinleşmiş bir sonuç olsa gerek." der Erhat bu kitapta. Evet, o bir başlangıç değildir bana göre de. Bunca dize, bunca uzunlukta iki destan gerçekten de bir başlangıç olacak gibi durmuyor. Ayrıca İlyada ve Odysseia arasında olan birtakım farklılıklar da göz önünde bulundurulursa bunun yıllarca süregelen bir geleneğin sonucu olduğunu kestirmek zor olmasa!
Kitap incelemesinden çok uzaklaştığımı hissediyorum; yazarımız da kitapta yer yer uzaklaşsa dahi konuyu bir şekilde Anadolu'ya, Homeros'a, destanlara bağlıyor. Bir şekilde başarıyor. Atatürk'ten dahi bahsedip konuyu bağlıyor kitapta bir yerde hatta. Çanakkale Savaşı'nı anlatıp, aynı amaçları güden farklı zaman insanlarını anlatıyor. İtilaf Devletleri'ni Troya'yı işgale gelen Yunanlar'a benzetiyor. Dahası da var ancak uzatmak istemiyorum.
Kitapta en çok hoşuma giden iki husus var, birincisi İlyada ve Odysseia okumamış insanlara bu kitap çok yardımcı olacaktır çünkü İlyada'dan örnek vermek gerekirse ben ikinci kez okumuş gibi hislere kapıldım. Yeterince anlaşılır ve netlikte özetini vermiş neredeyse Erhat, takdir ediyorum. İkinci beğendiğim nokta ise kitabın son kısmında yer alan Yaşar Kemal ile olan sohbetiydi.
Homeros üzerine gördüğüm gayet güzel bir tartışmaydı. Ozan'ın yaşamış olup olmadığı,
Homeros üzerine...Edebiyat
Hesiodos ile beraber Yunan edebiyatının kurucusu adledilen Homeros hakkında yazılan bu yüzeysel kitapla beraber birkaç şeyi öğrenebilir, onun -yani Homer'in- hakkında az çok fikir sahibi olabilirsiniz.
Onun hakkında bir şeyler öğrenebilmek oldukça meşakkatli bir iş olsa gerek çünkü yaşadığından dahi emin değiliz, evet doğru okudunuz. Emin değiliz, ona atfedilen özellikler de mitik olana aittir zaten. (Bkz. Homeros'un körlüğü...)
O sebepten ötürüdür ki onun hakkında tek bilgi kaynağımız, belli bir şahsiyetin olduğuna dair şüphelerimiz çok ama çok hat safhada olmasına rağmen onun kabul ettiğimiz eserleridir. Az çok Homeros okuyan bilir zaten bu üstte dediğimi o yüzden uzatmayacağım.
İlyada ve Odysseia... Bu destanlar, Batı edebiyatının merkezidir, merkezden kasıt çıkış noktasıdır denebilir. İlyada az çok popüler kültürden öğrenmiş olduğunuz Truva Atı ile özdeşleşebilir ki İlyada'da bu attan hir kelime bile olsa bahsedilmez. Neyse, İlyada, Truva savaşının bir kısmının anlatısıdır. Muhteşem ayrıntılı sanatın içerisindeki sadeliğe sahiptir. Odysseia ise İthaka Kralı Odysseus'un bu savaştan eşine dönüşünün anlatısıdır. Bu kısa anlatımı yeterli buluyorum çünkü anlatmaya kalksam bu "at" mevzusu dahi uzar gider.
Kitap zaten Homer'den çok eserlerini anlatıyor, normal olarak.
Ayrıca bakmanızı tavsiye ettiklerim:
-Mythos, epos, logos ilişkisi (Azra Erhat-Mitoloji Sözlüğü'nün girişinde olması gerekiyor.)
-Cumhuriyet şiirinde mitologya etkileri (Aydın Afacan'ın incelemesini tavsiye ederim.)
-Bir de tavsiyelerin başında değindik ama Azra Erhat'ın çalışmalarına bakmanız faydalı olacaktır, bir de Behçet Necatigil'e bakabilirsiniz.
-Mitologyanın ne olup ne olmadığını iyice kavrayın bir de.
İnceleme bu kadar, okuyana thx. Okumakla kalın.
Baran Efe Gündüz
, 2021 okuma hedefini ekledi.2021 OKUMA HEDEFİ
9/10 kitap - %90 tamamlandı
9 kitap okudu
10 kitap
2.586 sayfa
5 inceleme
4 alıntı
Reklam