Anayasa, üç yönünü Tanzimat döneminin edebiyat, dil, basın ve yazı alanlarında saptamalar yaşanmıştır.
Bu üç yönün birincisi -Aydınlanma-, ikincisi -Halka doğru eğilimi- , üçüncüsü -siyasal özgürlük- başlıkları altında nitelendirilir.
Batı terimleriyle bunları “Rasyonalizm, Demokrasi ve Liberalizm olarak nitelendirilebilir.
Birinci eğilim, din ve gelenek alışkanlıkları yerine aklın ve özellikle Batı’da gelişen bilimsel ölçülerin üstünlüğü inancını simgeler. İkinci eğilim, yönetici tabaka ile halk kitleleri arasında yaklaşma, başta dil olmak üzere birbirlerini anlama araçlarını geliştirme isteğini yansıtır. Üçüncü eğilim, siyasal iktidarın mutlak gücünü kırarak vatandaş kişinin özgürlüğü idealinin özlenmesidir.