Hatice Eşbah
@haticeesbah
korkarım ben iflah olmaz bir realistim.
şöyle tanıtmışlar öncelikle bu kitabı: “yaşar kemal, anlatım gücünü besleyen bereketli topraklara olan borcunu ‘üç anadolu efsanesi’ ile öder.” abidin dino da der ki; bu bir hayat memat işidir. ne haklı. nasıl bir kalemden çıkar ki yaşar kemal kitapları, hayatında ayak basmamış biri dahi çukurova’da yaşar?
adından da anlaşılacağı üzere 3 halk efsanesi anlatılmış bu kitapta. köroğlu, karacaoğlan ve alageyik efsaneleri bunlar. yaşar kemal’in kalemini, üslubunu eleştirmemiz de beklenmesin. kanımca türk edebiyatının kazandığı en mühim yazardır.
biz ne öğrendik ona bakalım. köroğlundan, koskoca köroğlunun, destansı köroğlunun bile korkabileceğini, tereddüt edebileceğini öğrendik. korkusuzluğun bir minik köpekten dahi öğrenilebileceğini öğrendik. küçük görmemeyi öğrendik hiçbir şeyi. yalnızca elimizdeki, içimizdeki güce inanarak yol alırsak başarabileceğimizi.. yenilmez sandığımız beylerin, paşaların dahi inançlı gücümüzün altında kalabileceğini öğrendik.
en iyi olanın hiçbir zaman kolaylıkla gelmeyeceğini öğrendik karacaoğlandan. karacaoğlan olabilmek için anasını, atasını, yarını ve yarenini bırakıp gurbete düşmüştü çünkü. her birimizin hapsolduğu şu günümüz ‘konfor alanlarımız’ darladı bizi onu okurken. kimseyi kırmadan, sükunetle cesur olunabileceğini öğrendik. bir de dayanışmayı, birlik olmayı. unutmayalım artık, her güzel şeyin bir parça acıyla yoğrulması gerektiğini.
ya alageyik? kutsal alageyik. alageyik; yeryüzünün, yeniden doğuşun, bereketin sembolüdür bu topraklarda. kutsalına dokunan en iyisi olsa dahi affetmeyeceğini öğrendik toprak ananın. öğrendik yine bizi bereketiyle donatana saygı duymanın şartını. bir de sultan ana var burada; beli bükülmüş, kadın başına bir sultan ana. köylüyü bir başına ağalara, beylere başkaldırtıp onları alt eden sultan ana. işte ondan
Belki de susmak, gerçeği anlatmanın tek yoluydu.Edebiyat
nereden, kimden geldiğini bilmediğim, yıllarca kitaplığımda okunmayı bekleyen ve beni ihsan oktay anar’la tanıştıran kitap suskunlar.
esasen kitapta eleştirilecek nokta, bilhassa noksanlık çok. en başta “eflatun rengi hayaller kuran bir ‘suskun’un sözleridir, bu roman.” diye başlayan kitabın tanıtım yazısını okuduysanız eğer, sakın romanda bu suskunun başrol oynadığını düşünmeyin. kitabın hemen her bölümünde öyle ani geçişler var ki, değişen kahramanlar, değişen olaylar insanı afallatıyor. evet, yazar kitabın sonunda tüm olay ve kahramanları bağlamaya çalışmış. ama yetmiş mi? bence hayır. suskunlar tam olarak neyi ve kimi anlatıyor sorusuna bir cevap verilebileceğini düşünmüyorum. ve tabi kitabın sonuna geldiğimizde yer yer okuduğumuz bölümler veya kişiler hakkında ‘iyi de ben bunu ne amaçla okudum?’ sorusu da cevapsız kalıyor.
ikinci nokta ki okuyucuyu en çok yoracak kısım bu olsa gerek, bilhassa kitabın ilk bölümünde okurun okuduğunun yarısını anlayamayacak kadar ağır bir dil kullanılmış. ama ne yalan söyleyeyim müzik gibi kitap, (bknz. “tak tak tammeleri ile köszenler tokmakları vurup tumturak ile kösleri tokur tokur tokurdatıyorlar, tokmaklarını sanki kafirin beynine indirmek için ta yukarı kaldırıp köslere acımasızca darp ederlerken; çevganiler ise çın çın çıngırakları çınçılan misali çıngır çıngır çıngırdata çıngırdata sallarlarken..”) sayfalar ilerledikçe ritme alışıyorsun, yazar da yorulmuş olacak ki günümüz türkçesine dönüyor zaten.
peki kitapta güzel olan ne? benim için öncelikle ihsan oktay anar’ın dolu dolu aktardığı potansiyeli. böylesine geniş kelime haznesi, osmanlı tarihi, müzik ve semavi dinler ki özellikle islamiyet hakkında böylesine kültürel birikimi bir arada görünce hayran olmadan edemiyor insan. kurgulama yeteneğiyle size sayfaları
Spiritüel düşüncenin önde gelen isimlerinden D.Ruiz, 3 basamakta Toltek Bilgeliği’nin yolunu anlatıyor: Farkındalık ustalığı, dönüşüm ustalığı ve niyet ustalığı. Dönüşüm ustalığının yolunu açacak dört anlaşma kitabın ana hatlarını oluşturuyor. Her ne kadar şematik bir kitap gibi gözükse de, farkındalık ve umut yaratacak, zincirlerinizi kırmada, yolunuzu bulmada temel kaynaklarınızdan biri olacak bir yapıt.
