Yazar:
Murathan Mungan
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Dağ - M. MUNGAN /Çok değiştim ama hep aynı sevdim!Şiir
Şiir kitaplarını hep dinlendirici bulmuşumdur.
Ruhumun soğukluğunu,
Zihnimin yoğunluğunu,
Karantina günlerinde okunmaması gereken bir kitapmış kendisi bitince farkettim. Kitap sizi kolunuzdan tutup dışarı, dağlara ve bayırlara fırlatabilecek şiirlerle dolu. Haydar Ergülen' in "Zarf" kitabını hatırlattı bana bu kitap. Ama birbirleriyle hiçbir alakaları yok. Sadece iki kitabın ismi de kitabın içindeki tüm şiirlere konu olmuş şeylerle alakalı. Zarf kitabında sürekli zarf zarf zarf kelimesi tekrar edildiği için sıradan gelmişti bana. Bu kitap da sürekli dağ dağ dağ diyor ama asla sıradan bir kitap değil. Sadece bu kitabı dışarıyı ve dağları pencereden veya balkondan izleyebildiğimiz günlerde okumak biraz rencide etti beni. Umarım bir an önce her şey düzelir de bir dağa tırmanıp bu şiirleri sindirebiliriz. Keyifli okumalar...
Puan vermedi·176 syf.·
2018 26. kitabı
Murathan Mungan bu şiir kitabında, Dağı şiir için bir imkan, bir olanak olarak kullanmış ve ortaya bol dağlı şiirler çıkmış. içinden dağ geçen şiirler. Mungan kendine özgü bir duyarlıkla bu sefer dağ imgesini kullanarak dağlıyor bizi.
Normalde Murathan Mungan şiirlerini sevmeme rağmen bu kitabın bir an önce bitmesini diledim. Gerçekten çok zor ilerledi ve benim için tam anlamıyla hayal kırıklığıydı. İçinde sevdiğim neredeyse tek bir dize dahi yoktu. Umarım sizlerde daha farklı bir tat bırakır. İyi okumalar…
7/10
Beğendi
·2021 19. kitabı
Murathan Mungan alışılmamış tarzda kendisinden beklenmeyen farklılıkta şiirler denemiş, şiirlerinin öznesini de dağ yapmış, içinde çokça dağ geçen şiirler yazmış. Ben yeni şeyler denenmesini sevdiğim için kitap bana batmadı ama klasik Murathan Mungan dizeleri bekleyenler hayal kırıklığına uğrayabilirler. Bir de kitabın sonuna Yunus Emre'nin şu dizelerini eklemesi çok hoşuma gitti;
"Adım adım ileri
Bu âlemden içeri
On sekiz bin âlemi
Gördüm bir dağ içinde
Yetmiş bin hicap geçtim
Gizli perdeler açtım
Ben dost ile birleştim
Buldum bir dağ içinde"
Herkese iyi okumalar.
Bir sayfada dağ ile ilgili halk deyişleri diğer sayfada Murathan Mungan şiiri.. Fikir çok güzel fakat birçok Murathan Mungan yazısı, kitabı okumuş biri olarak şiirlerin çoğunu güçlü bulmadım.
2017 yılıydı sanırım Eskişehir’de Adımlar Kitabevi’ne söyleşiye gelmişti. Uzunca bir kuyrukta beklemiştik imza için. Bu kitabını imzalatmak isteyen tek kişi olduğumu, kendisi için bu kitabın çok değerli olduğundan ancak yeterince popüler olmamasından ve anlaşılamamasından yakınmıştı. Ve teşekkür etmişti. Kendisi de çok nahif bir insandı. Kitabın böyle bir anısı var bende, paylaşmak istedim. Kitap çok güzel. Şiir severler muhakkak beğenecektir.
Anlamın inceldiği, kırıldığı ve derin bir tabaka gibi kalınlaştığı satırlar var bu kitapta. Bazı cümlelerde insan neye uğradığını şaşırıyor. "Dilinin altındaki gömü" ses veriyor şairin.
Mungan demiş ki; yaz tatilindeydim şiir geldi, arka arkaya geldi. Bence gelmemiş, gelememiş. Böylesine şiirsel bir temayı bir kitap boyunca eşeliyorsun ama sonunda aklında tek bir mısra kalmıyor. Beklenmedik bir hayal kırıklığı. Şiir bu kadar anlaşılmaz bu kadar bireysel olmamalı.
“Başka bir şey olabilecekken hayat
Bir el bir duvar
Sonrası yok
Bu kadar.. “
Uzun uzun yazmak isterdim ama tamamen kişisel bir okuma yaptığım için kişisel de bir incelemede bulunmak istiyorum kayıt altında tutmak için sadece.. Yeniden okumak benim için geçmişe bir bakış atmaktı, kendi gerçek “ben”imle karşılaşmak isteğiydi belki, bir yerlerde yitirdiğimi düşündüğüm yahut artık çok uzakta dediğim hislerimle yeniden karşılaşma isteğiydi.. karşılaştım mı ? Hem evet hem hayır .. Dağ imgesiyle dağlanmak şiirler akıp giderken, kendini o imge ile anlatmak, yitirmek ve bulmak .. içinde şiddet barındırmayan bir şiddetle okunmasını tavsiye ederim. Ama kendiniz, kendinize okuyun..
Dipnot: değer verdiğiniz hiç kimseye şiir kitabı armağan etmeyin hayatın rengi değişince acısı dayanılmaz oluyor çünkü..
Yazar Hakkında
Murathan MunganYazar · 94 kitap
Murathan Mungan, 21 Nisan 1955'te İstanbul'da doğdu.
Çocukluğu ve ilk gençlik yılları, memleketi olan Mardin'de geçti. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tiyatro Bölümü'nü bitirdi. Aynı bölümde master'ını tamamladı.
Ankara'da Devlet Tiyatroları'nda ve Istanbul'da Şehir Tiyatroları'nda 'Dramaturg' olarak çalıştı. 1987'de günlük gazete olarak yayımlanan Söz gazetesinde,'Kültür-Sanat Sayfası' editörlüğü yaptı.
1988'ten beri serbest yazar olarak çalışmakta ve halen Istanbul'da yaşamaktadır.
1991'de Remzi Kitabevi'ne 'Çilek' amblemli kırk kitaplık özel bir koleksiyon dizisi hazırlayarak bu diziyi yönetti.
Mungan, çeşitli dergi ve gazetelerde şiirler, öyküler, metinler, deneme, eleştiri ve incelemeler yayımlayarak adını duyurdu.
İlk kitabı 1980'de yayımlandı. Aynı zamanda ilk oyunuydu bu:Mahmud ile Yezida.
Şehir Tiyatroları'nda çalışırken, 'Gençlik Günleri' adını verdiği daha sonra her yıl tekrarlanacak olan kapsamlı bir şenliğin yöneticiliğini yaptı; programlar sundu, yönetti.
Murathan Mungan'ın sahnelenen ilk oyunu, Orhan Veli'nin şiirlerinden kurgulayarak oyunlaştırdığı Bir Garip Orhan Veli'dir. İlk kez 1981'de sahnelenen bu oyun, yirmi küsur yıl boyunca sahnelendi ve 1993'te kitap olarak basıldı.
Yazarın Mezopotamya Üçlemesi adını verdiği ve üç oyundan oluşan üçlemesinin ilk oyunu Mahmud ile Yezida yurtiçinde ve yurtdışında birçok topluluk tarafından sahnelendikten sonra, profesyonel olarak ilk kez 1993'te Ankara Devlet Tiyatroları tarafından oynandı. Üçlemenin ikinci halkası olan Taziye ise, ilk olarak 1984'te Ankara Sanat Tiyatrosu tarafından sahnelenmiştir. 1992'de, halkanın üçüncü oyunu olan Geyikler Lanetler' in tamamlanmasıyla birlikte, Metis Yayınları, üçlemeyi oluşturan bu oyunları, üç ayrı kitap olarak aynı anda yayımlamıştır. 1994'te bu üç oyun bir yıl boyunca Devlet Tiyatroları tarihinde ilk kez olmak üzere arka arkaya Antalya Devlet Tiyatroları tarafından sahnelenmiş, gene aynı yıl Istanbul Uluslararası Tiyatro Festivali'nde, üç oyun ardı ardına tam 'on bir saat süren bir gösteri' olarak iki kez tekrarlanmıştır. 1999 yılında Ankara Devlet Tiyatroları yapımı Geyikler Lanetler, aynı yıl Berlin'de, uluslararası bir tiyatro şenliği olan 'Theater der Welt'e çağrılmış ve Schaubühne'de gösterilmiştir. Aynı oyun 2003 yılında Yunanistan'da Selanik Devlet Tiyatrosu'nda sahnelenmiştir.
Geyikler Lanetler oyununa kaynaklık eden yazarın Cenk Hikayelerikitabındaki 'Kasım ile Nasır' adlı öyküsü, 1994'te İtalya'da 'La Mamma Umbria'da sahnelenmiştir. Aynı öykü 2004'te farklı bir yorumla Diyarbakır Sanat Merkezi tarafından sahnelenmiştir. Gene aynı kitapta yer alan 'Şahmeran'ın Bacakları' adlı uzun hikayesi, çeşitli topluluklar tarafından sahneye uyarlanmıştır.
Yazarın Lal Masallar adlı öykü kitabındaki 'Muradhan ile Selvihan ya da Bir Billur Köşk Masalı' adlı öyküsü, 1987'de, ilkin Fransa'da, Lulu Menase yönetiminde Théater Des Arts de Cergy-Pontoıse'da, ardından Nurhan Karadağ yönetiminde Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tiyatro Bölümü Sahnesi'nde sahnelenmiştir. Aynı öykü, Amerika'da Penguen Books'un 'Dünya Hikayeleri Antolojisi'ne seçilmiştir. Bosna-Hersek'te yayımlanan Türk öykücülerini içeren bir seçkideyse bu öykünün Boşnakça çevirisi yer almıştır.
Yazarın gene Cenk Hikayeleri kitabında yer alan'Binali ile Temir' adlı bir diğer öyküsü, 1991'de Ankara Deneme Sahnesi tarafından, 1999'da ise Adana Tiyatro Atölyesi tarafından sahnelenmiştir.
2000'de yazarın bir öyküsü daha sahneye aktarılmış, bu kez de Beşinci Sokak Tiyatrosu, 'Dumrul ile Azrail'i, İstanbul Festivali'nden sonra, dünyanın önemli tiyatro festivallerinde, Avusturya, Almanya ve Tunus'un yanı sıra Hollanda'nın çeşitli kentlerinde sahnelemiştir.
2003 yılında Kopenhag'daki 'Bette Nansen Theater'da, yazarın 'Sayfadaki Gibi'adlı kısa oyunu, bazı Doğulu yazarları bir araya getiren ortak bir proje olan 'Bin Bir Gece' içinde yer almış, aynı oyun 2005 yılında İngiltere'de '1001 Nights now' adıyla Nottingham Playhouse'da sahnelemiştir.
Murathan Mungan 1989'da, İngiliz yazar Nell Dunn'ın 'Steamin' adlı oyununu 'Kadınlar Hamamı' sahneye koymuştur.
Mungan'ın döneminde Ankara İl Radyosu'nca seslendirilen iki tane de radyo oyunu vardır: Dört Kişilik Bahçe ve Öümburnu.
Mungan bir tanesi filme alınan üç tane de film senaryosu yazmıştır. 1984'te Atıf Yılmaz tarafından filme alınan Dağınık Yatak'ın yanı sıra Dört Kişilik Bahçe ve Başkasının Hayatı adlı iki senaryosu daha vardır. Bu üç senaryo 1997'de üç ayrı kitap olarak aynı anda yayımlanmıştır.
Gazete ve dergilerde İlk yazıları 1975'de yayımlanan Mungan, yirmi yıllık yazı serüveninin çeşitli ürünlerinden yaptığı bir derlemeyi kırkıncı yaşı nedeniyle Murathan'95 adlı bir kitapta toplamıştır.
Bu kitapla birlikte başlayan özel toplama kitapları, şiirlerinden kendinin yaptığı özel bir seçmeyi içeren numaralanmış tek baskı olarak yayımlanmış Doğduğum Yüzyıla Veda ile sürmüş, bunu,13+1'de şiirlerini, 7 mühür'de kimi öykülerini bir kutu içinde bir araya getirdiği toplamlar ve Türk şiirinde şimdiden bir 'kült kitap' olmuş olan Yaz Geçer'in onuncu yılı nedeniyle yapılan büyük boy özel baskı izlemiştir. Ellinci yaşı için hazırladığı ve yalnızca 2005'te yayımlanıp baskısı bir kez daha tekrarlanmayacak Elli Parça kitabı da bu özel kitaplardandır.
Beş bölümden oluşan ve her bölümü ayrı bir yazar tarafından kaleme alınan bir Bülent Erkmen projesi olarak 2004'te yayımlanan 5 peşe romanında da yer almıştır.
Murathan Mungan, bu arada yabancı yazarların öykülerinden ve yazılarından oluşan çeşitli seçkiler yayımlamayı sürdürmektedir. İlk öykü seçkisi Ressamın Sözleşmesi'ni, daha sonra Çocuklar ve Büyükleri, Yazıhane, Yabancı Hayvanlar, Erkeklerin Hikayeleri ve Kadınlığın 21 Hikayesi adlı öykü ve yazı seçkileri izlemiştir.
Bütünüyle özyaşamöyküsel bir malzemeden yola çıkan ilk anlatı kitabı Paranın Cinleri'ni 1997'de yayımlamıştır.
Şiir ve öykü arası bir dil ve kıvam tutturduğu yazınsal metinlerini bir araya topladığı Metinler Kitabı ise, 1998'de yayımlanmıştır.
Mungan'ın kimi şiirlerinin Kürtçeye çevirisinden yapılan bir toplam Li Rojhilate Dile Min (Kalbimin Doğusunda) adıyla 1996'da yayımlanmıştır.
Mungan, bugüne değin çoğu 'Yeni Türkü' topluluğu tarafından seslendirilmiş olan şarkı sözleri yazmıştır. Yazdığı şarkıların Türkiye'nin önemli şarkıcıları, toplulukları tarafından yeniden seslendirilmesiyle oluşan ve 'tribute' sayılabilecek Söz vermiş şarkılar adlı 'cover' albümü 2004'te yayınlanmıştır.
2006'da bugüne dek yazdığı tüm şarkı sözlerini gene aynı ad altında bir araya getirerek kitaplaştırmıştır.
Yazıları, şiirleri ve kimi kitapları bugüne değin İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca, İsveççe, Norveççe, Yunanca, Fince, Boşnakça, Bulgarca, Farsça, Kürtçe ve Hollanda diline çevrilerek çeşitli dergi, gazete ve antolojilerde yayımlanmıştır.
Murathan Mungan, 1985'ten bu yana İstanbul'da yaşamaktadır.
İlk kitapları farklı yayınevleri tarafından yayımlandıktan sonra, 1986'da Remzi Kitabevi'ne, 1992'de de Metis Yayınları'na geçmiştir. Halen aynı yayınevindedir.
