Yazar:
Nikolay Gogol
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 24 dk.
Sayfa Sayısı:
120
Basım Tarihi:
2011
İlk Yayın Tarihi:
1967
Yayınevi:
B-T Yayınevi
Orijinal Adı:
Файтон
Orijinal Dil:
Rusça
Orijinal Ülke:
Rusya
ISBN:
9789944249218
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Gogol'ün bu öyküsünde Rusya'daki orta sınıf memurların, özellikle askerlerin, içkiye, kumara ve balolara olan düşkünlüğü eleştirilirken, bu düşkünlükleri sonucu yaşanan eğlenceli fayton vakası mizahi bir dille anlatılıyor. Kısa, sade fakat güzel bir öykü. İyi okumalar...
B kasabası süvari alayının gelmesi üzerine çok şenlendi. O zamana kadar, insan, orada sıkıntıdan patlayacak gibi olurdu. Rastlantıyla şöyle bir geçip de basık evler arasındaki sokağa ters ters bakan kerpiç evlere bir göz atacak olsaydınız üstünüze tanımlanamaz bir hüzün çöker, içiniz büyük gaflardan ya da kumardaki ağır ütülmelerden sonra duyulan, o bilinmez iç karatıcı duyguyla dolardı. Kısaca insan, kendisini iyi duyumsamazdı. Yağmur, evlerin sıvalarını bozmuş, ak duvarları alacalı bulacalı bir duruma getirmişti. Damların çoğu, bütün güney şehirlerimizde olduğu gibi, sazla örtülüydü.
Saklandığı faytonların arkasında kaybolacak bütün kendini saklayan, robdöşambrla elinde bektaşi üzümlü şarapları yudumlayan hoyrat insanlar...
"Kısrağın adı Agrefena İvanovnaydı. Güzel bir güneyli kız gibi hoyrat ve sağlıklıydı"
Güneyli kızdan çok kısrağı merak ettim açıkçası...
Puan vermedi·120 syf.··
Beğendi
·2022 102. kitabı
·1 saatte okudu
·Okunma: 09 Aralık 2022 14:13
Fayton Nikolay Gogol’un 1836’da yayımladığı kısa öyküdür. Gogol hem Rus toplumunu, hem de tüm toplumları hiciv ve mizahi ile kaleme alıyor. Gerçekçiliği ve mizahı ile Rus edebiyatının öncüsü kabul ediliyor. Realist akımın en önemli Rus yazarlarından Gogol ,ardından gelen birçok yazara ışık olmuş önemli bir yazardır. Bu kısa öyküsünde de dönemin insanlarını başarılı bir şekilde anlatmış hatta kullandığı ustaca betimlemeleri ile anlattıklarını desteklemiştir. Yaşadığı dönemdeki rusyada sınıfsal farkları irdeleyerek eserine ince nakışlarla işleyen Gogol gibi önemli bir yazarın yazdıklarını okumaktan büyük bir keyif aldım.
hiç tavsiye etmiyorum
Saçma sapan bir kitap diyebilirim.
Niye diyeceksiniz neymiş efendim adamın burnu kopmuş ve onun ondan haberi yok. Ve başka yerde ondan habersiz geziyor muş
Dil sade ve akıcı olduğu için okumak o kadar kolay .Realist özelliğini sergileyen gogol köy yaşamına dair verdiği realist değerlendirmeler ,sosyolojik malzemeler barındırıyor.Hoş bir eser.
Kitabın bu baskısında hangi öyküler mevcut bilmiyorum. Ben Fayton isimli öyküyü İş Bankası Yayınlarından okudum, yorumumda ona göre olucak. Ben bu öyküyü fazla beğenmedim. Çok kısa sürmüş ve sanki üzerinde fazla düşünülmeden, yazılmak için yazılmış gibiydi. Bundan önce Burun öyküsünü okumuştum, o çok hoşuma gitmişti. Ama Fayton’u fazla beğenmedim. Bir de şunu söylemeliyim, konusunun gerçekten büyük bir potansiyeli vardı ama böyle basit bir şekilde harcanmış.
Kakiy Akakiyeviç için söyleyeceğimiz sözlerin burada bitmeyeceği kimin aklına gelirdi? Kimin aklına gelirdi ki sanki hiç göze çarpmayan varlığına bir ödül olsun diye, ölümünden sonra birkaç gün daha çok gürültülü bir hayat sürmesi onun alınyazısı olacaktı? Neyleyelim ki böyle oldu. Şimdi zavallı hikâyemiz, birden akla sığmayan bir yön alıyor, öylece de sona eriyor..
7/10
Gogol'un Fayton ismiyle de yayımlanan kısa realist öyküsü. Esere birkaç farklı açıdan yaklaşabiliriz. Rus realist döneminde ele alacak olursak, öykü sınıflar arası gösteriş merakını ve bu merak sonucu düşülen komik durumu yalın bir dille anlatır. Gogol bu eserinde de mizahı ve hicvi bir arada kullanmıştır fakat bu eleştiri diğer eserlerinin gerisinde kalacak kadar hızlı biter. Rus realist dönem çerçevesinde bakınca eser amacını gerçekleştirir, diğer realist yazalara ön ayak olur. Rus toplumu açısından baktığımızda evet yine işlevseldir, toplumda var olan düşüklükleri hızlıca eleştirir ve biter. Okur gözüyle baktığımızda ise eser işlevini değiştirir, artık ne Rus toplumu anlamak için okunacak kadar derin ne de realist gelişimi görmemize olanak sağlayacak kadar yoğundur. Eser bize hepsine şöyle bir göz attırır ve biter. Günümüzde kazandığı anlam daha çok yazarı tanımak içindir. Bu açıdan okumak isteyenlere öneririm. Gogol realizmin öncüsü, o kapıyı ardına kadar açan isimdir. Onu tanımak için diğer Petersburg hikayeleri gibi bu hikaye de okunmalı. Rus edebiyatına ilgisi olan okurlar için de öneririm çünkü bu eser Dostoyevki'nin başka bir eserine de ilham verir. Özellikle Dostoyevski'nin Gogol ile yaklaştığı yerleri görmek Suç ve Ceza felsefesini anlamak için önemlidir. Öte yandan Rus edebiyatına ilgisi tanınmış kitaplarla sınırlı olan Gogol'e ve bu edebiyata özel bir ilgisi olmayan okurlar için gözden çıkarılabilecek bir eser.
Yazar Hakkında
Nikolay GogolYazar · 73 kitap
Nikolay Vasilyeviç Gogol (Rusça: Николай Васильевич Гоголь) (31 Mart 1809 - 4 Mart 1852), Ukrayna asıllı Rus roman ve oyun yazarı. En çok tanınan eserleri Palto, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Ölü Canlar’dır.
Gogol orta hâlli toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Ukrayna’da Soroçinski köyünde dünyaya gelir. Gogol’ün çocukluğu köy hayatı ile ve yoğun Kazak kültürü etkisinde geçer. Bu hayatın etkisi ileride yazacağı eserlere de yansıyacaktır.
Gogol, gençlik yıllarında şiir ve edebiyata ilgi duyar. 1828'de Petersburg’a gider. Orada memur olmayı ve bir şekilde geçinmeyi umar ancak işler umduğu gibi gitmez. Gogol, Petersburg’dan Almanya’ya gider ancak orada da parası bitene kadar kalabilir. Tekrar Petersburg’a dönüp iş arayan Gogol bu sefer çok düşük bir maaşla da olsa devlet memuru olarak çalışmaya başlar. Bu görevden de bir sene sonra ayrılır.
1809 yılında günümüz Ukrayna topraklarında yer alan Veliki Soroçintsi’de doğmuştur. Gogol, 1836’da Puşkin’in çıkardığı Sovremennik adlı dergide, yergili öykülerinin en neşelilerinden biri olan Araba’yı ve eğlenceli ve iğneleyici bir üslûpla yazılmış gerçeküstücü öyküsü Burun’u yayınlar.
Yazar, yazı sanatında büyük ölçüde Puşkin’in etkisi altındadır. Öyle ki, onun eleştirileri ve telkinleri olmadan yazamayacağını düşünür. Yazarın Puşkin’le olan arkadaşlığı, onu aldığı acımasız eleştirilerden de koruyan en büyük güçtür.
Gogol’un ilk ciddi ve dikkat çeken eserleri Ukrayna hayatı ile, halk deyişleri ile süslü halk hikâyeleridir.
Gogol 1831 – 1832 yıllarında yazdığı bu hikâyeleri, Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları adlı kitapta toplar. Bu öyküler Rus edebiyat dünyasında Gogol’ün bir anda parlamasına yol açar. 1835 yılında Mirgorod ve Arabeski adlı eserlerini de yayımladı. Bu kitaplarında da halk hikâyeleri, özellikle Kazak geçmişi işlenmiştir.
Hikâyelerinde günlük hayatı ve bayağı kişilikleri zaman zaman mizahi zaman zaman öfkeye varan bir şekilde yeriyordu.
Eski Zaman Beyleri, Arabeski bu yergi kitaplarının ilkleridir. Arabeski kitabındaki hikâyelerinden biri olan Bir Delinin Hatıra Defteri bir memurun rutin hayatını ve işi yüzünden nasıl sıkıldığını anlatır. Hikayenin sonunda memur akıl hastanesine yatırılır. Portre adlı eseri ise dünyanın kötülüklerden kurtulamayacağı vurgusu ile sonlanır.
Büyük komedisi Müfettiş adlı eseri ile bürokrasiyi alay derecesinde yeren Gogol, eserinin sahnelenmesi ile tüm şimşekleri üzerine çeker. Tepkiler yüzünden Rusya’dan ayrılmak zorunda kalır. Roma’da Puşkin’in tavsiyesi ile en büyük eseri olan Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in öldüğü haberini alır. Bu haber onun için “Rusya’dan gelebilecek en kötü haber”dir. O zamana kadar Puşkin’i düşünmeden dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber gerçekten bir yıkım olmuştur. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın 1842 yılında iki önemli eseri olan Ölü Canlar’ın 1. cildi ve uzun hikâyesi Palto’yu bitirir ve yayınlar. Ölü Canlar dönemin Rusya’sının çürümüşlüğünü gerçekçi bir biçimde gözler önüne sererken Palto’da sıradan insanların yaşadıkları acılar, maruz kaldıkları haksızlıklar, ve yaşadıkları yoksulluk tüm gerçeklikleriyle, okuyucuyu sarsacak bir ustalıkla gözler önüne serilmektedir. Bu eser de dönemin en büyük eserlerinden biri olarak nitelendirilecektir. Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak da nitelendirilebilir Palto. Öyle ki Dostoyevski hikâyeye hitaben “Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık.” diyecektir. Ancak öykü yayınlaması ile soylu kesimin tepkisini tekrar Gogol üzerine çeker. Dönem aydınlar üzerinde büyük baskıların uygulandığı karanlık I.Nikola dönemidir. Gogol düzen savunucuları tarafından Rus insanını aşağılamakla onun kötü yönlerini göstermekle, halkına ihanetle suçlanır. Ancak onun yapmak istediği halkını aşağılamak değil onu bu hale sokan yozlaşmış düzeni tüm gerçekliği ile gözler önüne sermektir. Maruz kaldığı bu suçlamalar yazarın ruhsal sağlığına da ciddi zararlar vermiştir.
Puşkin’in ölümünden sonra Gogol’ün popülaritesi daha da artar. Bu ilgi Gogol’da bir öncülük hissi yaratır ve kendine toplumu değiştirmek, insanlara yol göstermek gibi misyonlar edinir. Bu dönemde eski yaratıcılığını kaybettiği söylenebilir. Dine karşı ilgisi artar ve daha önce eleştirdiği kiliseyi dahi övmeye başlar. Bu davranış hayranlarının tepkisini çeker ancak o bu tepkilere dinsel yorumlar katar ve Tanrı’nın gönlünü almak için ona daha da yakınlaşır. 1848’de kutsal toprakları ziyaret etmek için Filistin'e gider. Moskova’ya geri dönen Gogol, orada Matvey Konstantinovski adlı gerici bir rahibin etkisi ile 1852 yılında Ölü Canlar romanının ikinci bölümünün el yazmalarını yakarak imha eder. Bu davranışından 10 gün sonra 42 yaşında Moskova’da ölür.
Eserleri
İki Soylu Kişinin Öyküsü
Masallar
Müfettiş
Palto
Ölü Canlar
Burun
Bir Delinin Hatıra Defteri
Portre
Eski Zaman Beyleri
Taras Bulba
Fayton
Kumarbazlar
Dava
Evlenme
Petersburg Hikayeleri
Dikanka Yakınlarındaki Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları
