Tolstoy'un en iyi eserlerinde, -Hacı Murat da bunlardan biridir- kurgusal bir olayı ona dokunuyormuşuz gibi bir gerçeklikle hissederiz. Anlam ve imalarla yüklü, duygusal bir dünyaya gireriz. Bu dünyaya girmeden, onu görüp, koklayıp, ona dokunmadan, onunla iç içe geçmeden, anlamını ve çağrıştırdıklarını anlayamayız.
Hacı Murat 
Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev TolstoyHacı Murat, tercümanın sorduğu soruya;
— Bizde bir atasözü vardır...
diye karşılık verdi.
— Köpek eşeği etle, eşek de köpeği otla beslemeye kalkışmış, ikisi de aç kalmış.
Dudaklarında bir gülümseme belirmişti. Sözünü;
— Her millet kendi törelerini güzel bulur.
Diye bitirdi.
Bu karşılıktan sonra artık konuşma kesildi.
Hacı Murat Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev Tolstoy
Sanatçı ancak sağlıklı bir toplumda gerçek büyüklüğünü gösterir ve başkalarının hayatlarını etkiler. Aksi hâlde, ne denli yetenekli olursa olsun, Anna Karenina'nın Mikhailov'u ya da Yasnaya Polyana'daki Tolstoy gibi bir buket çiçek toplamaktan fazlasını yapamaz.
Hacı Murat Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev TolstoyTolstoy'un en iyi eserlerinde, -Hacı Murat da bunlardan biridir- kurgusal bir olayı ona dokunuyormuşuz gibi bir gerçeklikle hissederiz. Anlam ve imalarla yüklü, duygusal bir dünyaya gireriz. Bu dünyaya girmeden, onu görüp, koklayıp, ona dokunmadan, onunla iç içe geçmeden, anlamını ve çağrıştırdıklarını anlayamayız.
Hacı Murat Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev TolstoyHacı Murat, tercümanın sorduğu soruya;
— Bizde bir atasözü vardır...
diye karşılık verdi.
— Köpek eşeği etle, eşek de köpeği otla beslemeye kalkışmış, ikisi de aç kalmış.
Dudaklarında bir gülümseme belirmişti. Sözünü;
— Her millet kendi törelerini güzel bulur.
Diye bitirdi.
Bu karşılıktan sonra artık konuşma kesildi.
Hacı Murat Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev TolstoyHayat, bilinmeyene nüfuz etmek, onun içine girmek, bu yolla edindiğimiz bilgiyle eyleme geçmektir.
Hacı Murat Lev Tolstoy
Hacı Murat Lev Tolstoy