Adı:
İrrasyonel
Baskı tarihi:
Mayıs 2015
Sayfa sayısı:
310
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786054729456
Orijinal adı:
Irrationality, 1992
Çeviri:
Tevfik Uyar
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Domingo Yayınevi
"Kesinlikle büyüleyici." 
-Oliver Sacks-

"Bu kitabı almalısınız, her evde bir tane bulunmalı. Dahası, uygarlığımızın gelişimi adına otel odalarının başucu çekmecelerine bu kitabı koymalılar."
-The Guardian-

Sizce tekerleme okuyarak kilo vermek mümkün mü? Hangisini tercih edersiniz: Yüksek bir maaş mı yoksa iş arkadaşlarınızınkinden yüksek herhangi bir maaş mı? Mavi gözlü annenin kızının mavi gözlü olması mı, yoksa mavi gözlü kızın annesinin mavi gözlü olması mı daha muhtemel? Dönme dolaba binmek mi yoksa bisiklet sürmek mi daha tehlikeli? Bir psikoloji deneyi için, birine öldürücü olabilecek şoklar vermeyi kabul eder miydiniz? 

Kitabın isminden dolayı tetikte değilseniz, bu sorulara verdiğiniz yanıtlardan bazıları muhtemelen irrasyonel. Dahası, tüm soruları yanıtladıysanız kesinlikle irrasyonelsiniz, çünkü kimisinde yanıt vermeye yetecek kadar bilgi yok. Mutlaka bir yargıya varma ihtiyacı ise irrasyonelliğin sık rastlanan sebeplerinden biri.

Stuart Sutherland'in İngiltere'de kült haline gelmiş ve yıllardır çok satanlar listesinde bulunan kitabı İrrasyonel, pek çok psikoloji deneyinden ve gündelik yaşamdan çoğu zaman sizi şaşkınlığa sürükleyecek örnekler sunarak, irrasyonelliğin yaygınlığını ve olağanlığını gözler önüne seriyor. Ünlü Milgram deneyinden Genovese Sendromuna, Pearl Harbor bombardımanından şampuan reklamlarına kadar pek çok farklı olguyu inceleyerek, "içimizdeki düşmanın" nelere yol açabileceğini gösteriyor.
Bu kitabı okurken "Biri bunu bana çok daha önce anlatmalıydı" diyeceksiniz.
(Tanıtım Bülteninden)
310 syf.
·11 günde·Beğendi·9/10
Pek çok psikoloji deneyinden tutun da gündelik yaşamda bizleri şaşkınlığa sürükleyecek örnekler sunarak irrasyonelliğe yeni bir soluk getirilmiş. İtaat,sosyal uyum, yersiz tutarlılık, aşırı özgüven... Benzeri daha birçok konuda kendinizi bulacağınızdan eminim.

Farklı, etkileyici, okunası.. Ama en önemlisi "İrrasyonel!"
310 syf.
·2 günde·Puan vermedi
İçerisinde 100’den fazla psikolojik deney örneği bulunan,satırlarını hızla dolaştığınızı farketmediğiniz ve sıradan bulabileceğimiz bazı gündelik olaylara dahi bakış açınızı değiştirecek,öğretici eser.
İçerisindeki sorular ve konu başlıkları son derece ilgi çekici.Hepimize normal gelen pek çok olayın ya da durumun farklı temellere dayandırılması,biz okurların bilgi birikimine anlam katıyor.
İtaat,özgüven ya da sosyal uyum gibi çeşitli alanlarda sahip olduğumuz düşünce sistemimizin,davranışlarımıza yansıması işlenmiş.Şaşırtıcı sebeplerle etkileyici.
310 syf.
·1 günde·6/10
İrrasyonel yani usdışı, akıldışı davranışlarımızın, kararlarımızın, eylemlerimizin sebeplerini, çeşitli araştırmaların sonuçlarıyla birlikte açıklayan bir çalışma.
.
İlginç bilgiler var elbette. Fakat özellikle yarısından sonra istatistik rakamları, olasılık hesapları vb. beni konudan kopardı. Devam edemedim. Kapakta Olive Sacks'in "Büyüleyici" tanımı ve "Sizce tekerleme okuyarak kilo vermek mümkün mü?" alıntısı, beynin işleyişi ile ilgili daha farklı bir kitap hayal etmeme neden olmuş. (Bu da irrasyonel bir düşünme tarzı mı acaba )
.
Arka kapakta yazdığı gibi "İnanılmaz sürükleyici" bulmasam da bu tür konulara, rakamlara ilgisi olanların daha keyifle okuyacağını düşünüyorum.
.
310 syf.
·Beğendi·9/10
Behavioral Economics alanıyla ilgilenen okurların kütüphanelerinde bulunması gereken, emsal eserlerinin yanında daha kolay anlaşılan, giriş niteliğinde bir çalışma. Deneylerden oluşan kitap, bir çok psikolojik-ekonomik etkiyi açıklıyor. Benzer deneyleri karşılaştırılıyor ve yazarın yorumlarına yer veriliyor.
Temelde kitabın çevresinde döndüğü konu; İnsanın rasyonel olduğu, tam enformasyona sahip olduğu klasik ekonomi yaklaşımına bir eleştiridir. Bu eserin savunduğu fikre göre insan ve davranışları asla rasyonel değildir. Aldığımız kararların istisnasız tamamının temeli olmaması, kısa vadeli gündemlere maruz kalması gibi daha birçok faktör var.
Tevfik Uyar'ın çevirisi olması sebebiyle de tercih edilebilir.
310 syf.
·1 günde·Beğendi·8/10
Ne zaman “insan rasyonel bir canlıdır” deseler ağızlarına kürekle vurasım geliyor. Ama bu kızgınlığım bile irrasyonellik parçaları taşıyor. Zira insanlar gerçekten gün boyunca çok fazla rasyonel karar alıyor; yoksa daha çok insan virüsten korunmak için sıvı sabun içer ve günün sonunda sağ kalım oranımız %2 filan olurdu. Ama ben kendimin ve başkalarının aldığı irrasyonel kararlara daha fazla odaklanıyorum, çünkü onların hayatımı mahvettiklerini düşünüyorum. Ediyorlar da :)

Yazar, irrasyonel düşünmeyi psikolojik, sosyolojik ve bilgi eksikliği üçgeninde kategorilere bölüyor ve evlerimizde, sınıflarımızda, meclislerimizde, hatta laboratuvarlarımızda yaşanılan irrasyonel muhakemenin nedenleri üzerinde duruyor. Bunu yaparken de bizi bir yandan istatistiğe ve sayıya boğuyor, bir yandan da tarihsel ve eğlenceli örnekler veriyor.

Artıları:

- İlgi çekici yüzlerce araştırma ve deney incelemesi
- Tarihten örnekler
- Her bölümün sonunda kıssadan hisseler. (sadece bunları bile okusanız bir şeyler kapabilirsiniz.)

Eksileri:

- 1992’de yazılmış. Kategoriler hala doğruysa da, bazı deney sonuçlarının güncellenmesi gerek.
- İstatistikle arası iyi olmayanlar okurken zorlanabilir.

Kimlere tavsiye ediyorum:

İrrasyonel bir seçimle karşılaştıklarında “Abi bunlar mal ya” demek yerine “Peki neden mal?” diye soran ve yanıtlar bulmaya çalışanlara ve daha akıllı seçimler yapmak isteyenlere tavsiye ediyorum.

Benzer kitaplar:

Hatasız Düşünme Sanatı – Rolf Dobelli
Safsatalar – Tevfik Uyar
Aklın ve Bilimin Işığında Eleştirel Düşünme Kılavuzu - Normand Baillargeon
310 syf.
·Beğendi·7/10
Benim için çok yeni bir tür olan İrrasyonel kitabının yorumuyla geldim. Kurgu dışı okumalara bir yerden başlamam gerektiğini düşünerek okuduğum bu kitap beni hayal kırıklığına uğratmadı. Soğurum ve bir daha bu tarz kitaplar okuyamam diye endişeliydim fakat yazarın eğlenceli yazı dili beni çokça rahatlattı. Hem eğlenceli hem öğretici diyebileceğimiz, biraz felsefik, biraz psikolojik arada tarihe, sosyolojiye ve ekonomik verilere dayanan oldukça kapsamlı bir kitap olmuş. Sürükleyiciliği tartışılır. Açıkçası benim için rahat okunan bir kitap olsa da çok da sürükleyici değildi. Yarısına kadar bir çırpıda okudum anca yarısından sonra girdiği istatiskiler, olasılık hesaplamaları vs. konudan kopmama neden oldu. Yine de dediğim gibi yazarın eğlenceli anlatımı sayesinde rahat okunan bir kitaptı.
Temelde anlatmak istediği olay, düşüncelerimizin, davranışlarımızın ne kadar rasyonel olduğunu düşünsek de aslında tam tersi yani irrasyoneliz. Aldığımız kararlar, bir konu hakkındaki düşüncelerimiz, belirttiğimiz fikirler rasyonellikten oldukça uzakta. Yazar kitapta, hayatımızın her anında yaşadığımız irrasyonel muhakemelerin üstünde duruyor ve bunların nedenlerini kendince başlıklara ayırarak, yapılan bir takım deneylerle bize aktarıyor. Dediğim gibi istatistik sayılar, matematiksel veriler her zamanki gibi beni boğsa da genel olarak sevdiğim bir kitaptı. Aralarda verilen tarihi bilgiler ve her bölümün sonunda o bölümde anlatmak istediği şeyleri kıssadan hisseler başlığı altında yazması daha çok sevmeme neden oldu. Sadece onlar okunarak bile bir sürü bilgi edinilebilir tabii ama bu seferde kişisel gelişim kitabı gibi bir şey olurdu sanırım.
Neyse, dediğim gibi sevdiğim ve farklı bulduğum bir kitap oldu. Herkese tavsiye eder miyim bilmiyorum. Bu tarz okuma yapanlara ya da başlamak isteyenlere önerebilirim. Dediğim gibi istatistikler çok boğdu benim gibi sıkıntısı olanlar okumakta zorluk çekebilir.
Sorgulamayı seven, hayatta daha akıllıca ve mantıklı kararlar almak isteyen herkese önereyim en iyisi. Umarım okuduğunuzda seveceğiniz bir kitap olur :)
310 syf.
·7/10
Yapılan bir çok psikoloji deneylerini anlatıyor ve insan psikolojisini irdeliyor. Aslında gün içerisinde fark etmeden yaptığımız bir çok konuya değinmiş bu yüzden okurken bir çok kez 'aa bana da oluyor' ya da 'evet gerçekten böyle' demeden duramadım:)
310 syf.
·Beğendi·9/10
Kitabın kapağında ki tek delikli düğme içeriğine bir işaret niteliğinde. Okudukça insanın ne kadar irrasyonel bir canlı olduğunu anlayacağınız bir kitap.
310 syf.
·3 günde·Puan vermedi
Kitap 1992 yılında yazılmıştır ey, ahali!

"Sizce tekerleme okuyarak kilo vermek mümkün mü?"

Evet. İrrasyonel. Kitabın kapağında adı küçük harflerle yazılarak aslında ilk irrasyonel adım atılmış. İrrasyonel, usdışı yani akıldışı olarak adlandırılır. Dolayısıyla kitap da akıl dışı ile bir nevi akıl içimizi okumuştur.

Okurken çok fazla eğlendiğim bir gerçek. Yer yer sayısal veriler ile sıksa da genelinde çok güzel düşünme yöntemleri öğrendiğimi söyleyebilirim.

Falcının söyledikleri neden insanlara mantıklı gelir? Rüyaların bir anlamı var mı yani geleceğe dair bilgi sunar mi? Astrolojik yaklaşım doğru mu? Nükleer santraller gerçekten sanıldığı kadar tehlikeli mi? Gibi sorulara bilimsel cevaplar içermesi hoşuma gitti. Ayrıca mesela 11 Eylül saldırılarından sonra o günden bugüne ülkede alınan önlemler kapsamında terör saldırısında öldürülenlerin neredeyse 15 katı insan öldüğü gerçeğini yüzümüze vurunca bazı şeyleri tekrar sorguluyor insan.( Bu arada evet kitap 1992'de yazıldı ancak kitabı derleyen James Ball, kitaba eklemelerde bulunmuştur)

Kitap hakkında fikir sahibi olmak için bu inceleme yazısını okuyanlara kesinlikle almalarını ve okumalarını tavsiye ederim. Zira hayata dair bazı kararları sorgularken gerçekten yardımı dokunuyor. Kitaba başlamadan önceki halimle şu an ki halim kesinlikle aynı değil. Hani Kafka der ya "okuduğun kitap kafana vuran bir balyoz değilse okumak niyedir?" diye. Hah işte tam da o kitaplardan.

Kitabın arkasında "biri bunu bana çok daha önce anlatmalıydı" diyeceksiniz diye bir not düşülmüş. Haklı.

Keyifli ve bol düşünmeli okumalar...
310 syf.
·6 günde·6/10
Katıldığım bir eğitimde, eğitimi veren kişi tarafından tavsiye edildiği için merak edip okudum.
Aldığımız kararların ne kadarını kafamızı kullanarak aldığımızı ne kadarını ise yeterince düşünmeden aldığımızı yapılan deneylerle, örnek olaylarla destekleyerek anlatan bir kitap.
İlk başlarda çok akıcı olsa da ortalarından itibaren sıkıcılaşmaya başlayan bir kitap. Özellikle istatistik ve olasılık hesapları işin içine girince kitabın akıcılığı oldukça azaldı.
Gene de aklımda kalan bir çok şey var kitapta. Milgram deneyi ve Pearl Harbor baskısı sırasında Amerikalı komutanların ne kadar irrasyonel davrandığına dair kısım. Ya da çok fazla pohpohlanan liderlerin rasyonel karar alma yeteneklerinin azalması.
İstatistik ile ilgileniyorsanız severek okuyacağınız bir kitap. Ayrıca karar almada zorlanan insanların da faydalanacağı bir kitap.
310 syf.
·Beğendi·10/10
Kısaca on numara bir kitap okumaya başlayınca anlayacaksınız. Hayata dair düşünceleriniz değişebilir. Kitabı okurken birden kendinizin bir denek hayvanı olduğunuzu bile hissedebilirsiniz. Irrasyonel davranışları anlamak için adeta bir başucu kitabı.
310 syf.
·Beğendi·10/10
Kitabın Türkçe çevirmeni Tevfik Uyar kendisi üniversiteden hocam olur onun sayesinde bu kitabı okudum ve hayran kaldım gerçekten kapağında yazdığı gibi baş ucunda durmalı, üniversitelerde ders diye okutulmalı. Kitabın akıcılığına gelirsek aşırı karışık bir anlatımı var tevfik hocam elinden geleni yapmış olsada kitabı anlamak için öok dikkatli hatta bazı notları 2-3 kere okumak gerekiyor ama gerçekten hayata mantıksal yönden rasyonel açıdan bakmanızı sağlıyor özellikler her bölüm sonunda ki kıssadan hisse kısımları o bölümlerde anlatılan araştırmaların deney ve sonuçların özeti gibi.Herkesin okumasınj tavsiye ederim herkesin hayatından en az 1 kere okuması gereken bir kitap ve bende keşke daha önceden okusaymışım diyorum.
"Sadece günü kurtaran hayvanların soyundan geliyoruz. Tek dertleri yeteri kadar yemek ve hayatta kalacak kadar su bulmak, soylarını sürdürmek için uygun bir eş bulmak ve avcılardan kaçmaktı."
İrrasyonellik neden ortadan kalkmamış ya da evrimin gerekleri sonucu en azından büyük ölçüde azalmamıştır? Bu soruya, toplumumuzda, sığınak edinmek, besin bulmak ve uygun bir aile kurmak için fazla rasyonellik gerekmediği şeklinde bir yanıt verilebilir. Doğrusu, vaktini olasılık kuramı ile istatistik öğrenerek geçirmiş ve kararları tamamen rasyonel olsun diye kılı kırk yaran birinin aile kurmak için pek vakti (ve muhtemelen hiç isteği) kalmaz.
Oral evrede (memede) saplanma, yetişkinlikte ağızla meşguliyet –sigara içme, öpüşme ve çok konuşma– şeklinde ortaya çıkacaktır. Aynı şekilde, mesela cimrilik de (para biriktirme) çocuğun anal evrede dışkısını biriktirme arzusuna bağlanmaktadır.
İnsanlık tarihinde, “sürüklenme”nin muhtemelen en eski ve herhalde hâlâ en yaygın biçimi, baştan çıkarmadır. Eşlerin ikisi de süreçten memnunsa, bu tamamen rasyoneldir. Ancak kişinin, başta onaylamadığı ve sonrasında pişman olabileceği bir şeye aşama aşama sürüklenmesinin irrasyonel olduğu açıktır.
Britanya’da emniyet kemerlerini zorunlu kılmak, araçlardaki kişilerin ölüm oranlarını düşürmekle birlikte, daha çok bisiklet sürücüsü ve yayanın ölmesine neden olmuştur; emniyet kemerinin verdiği güvenlik hissi, sürücüyü dikkatsiz araç kullanmaya sevk etmektedir.

Kitabın basım bilgileri

Adı:
İrrasyonel
Baskı tarihi:
Mayıs 2015
Sayfa sayısı:
310
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786054729456
Orijinal adı:
Irrationality, 1992
Çeviri:
Tevfik Uyar
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Domingo Yayınevi
"Kesinlikle büyüleyici." 
-Oliver Sacks-

"Bu kitabı almalısınız, her evde bir tane bulunmalı. Dahası, uygarlığımızın gelişimi adına otel odalarının başucu çekmecelerine bu kitabı koymalılar."
-The Guardian-

Sizce tekerleme okuyarak kilo vermek mümkün mü? Hangisini tercih edersiniz: Yüksek bir maaş mı yoksa iş arkadaşlarınızınkinden yüksek herhangi bir maaş mı? Mavi gözlü annenin kızının mavi gözlü olması mı, yoksa mavi gözlü kızın annesinin mavi gözlü olması mı daha muhtemel? Dönme dolaba binmek mi yoksa bisiklet sürmek mi daha tehlikeli? Bir psikoloji deneyi için, birine öldürücü olabilecek şoklar vermeyi kabul eder miydiniz? 

Kitabın isminden dolayı tetikte değilseniz, bu sorulara verdiğiniz yanıtlardan bazıları muhtemelen irrasyonel. Dahası, tüm soruları yanıtladıysanız kesinlikle irrasyonelsiniz, çünkü kimisinde yanıt vermeye yetecek kadar bilgi yok. Mutlaka bir yargıya varma ihtiyacı ise irrasyonelliğin sık rastlanan sebeplerinden biri.

Stuart Sutherland'in İngiltere'de kült haline gelmiş ve yıllardır çok satanlar listesinde bulunan kitabı İrrasyonel, pek çok psikoloji deneyinden ve gündelik yaşamdan çoğu zaman sizi şaşkınlığa sürükleyecek örnekler sunarak, irrasyonelliğin yaygınlığını ve olağanlığını gözler önüne seriyor. Ünlü Milgram deneyinden Genovese Sendromuna, Pearl Harbor bombardımanından şampuan reklamlarına kadar pek çok farklı olguyu inceleyerek, "içimizdeki düşmanın" nelere yol açabileceğini gösteriyor.
Bu kitabı okurken "Biri bunu bana çok daha önce anlatmalıydı" diyeceksiniz.
(Tanıtım Bülteninden)

Kitabı okuyanlar 200 okur

  • Ayşegül Akyol
  • Daboi
  • Hasan Nadir Rana
  • Raziye ayrata
  • kunâla
  • Eser Han
  • Ceren
  • Yunus Emre Koçak
  • Ziya Ceylan
  • Dilek Altay

Yaş gruplarına göre okuyanlar

0-13 Yaş
%12.5
14-17 Yaş
%0
18-24 Yaş
%29.2
25-34 Yaş
%29.2
35-44 Yaş
%25
45-54 Yaş
%0
55-64 Yaş
%0
65+ Yaş
%4.2

Cinsiyetlerine göre okuyanlar

Kadın
%35.4
Erkek
%64.6

Kitap istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%19 (16)
9
%29.8 (25)
8
%23.8 (20)
7
%14.3 (12)
6
%6 (5)
5
%4.8 (4)
4
%1.2 (1)
3
%0
2
%1.2 (1)
1
%0