Yazar:
Raymond Carver
Çevirmen:
Ayça Sabuncuoğlu
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
232
Basım Tarihi:
Temmuz 2014
Yayınevi:
Can Yayınları
ISBN:
9789750722196
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
İyi yazılmış öyküler arıyorsanız..Öykü
Puan vermedi·232 syf.··
Beğendi
·2023 307. kitabı
·18 saatte okudu
·Okunma: 06 Aralık 2023 11:00
“Bu mümkün..Sıradan şeyler ve nesneler hakkında sıradan ama kesin bir dil kullanarak yazmak ve bunları bağışlamak..bir sandalye, bir perde, bir çatal, bir taş, bir kadın küpesi..Muazzam, hatta şaşırtıcı bir güce sahip.”
Böyle demiş vakti zamanında Carver. Bakın bu benim önünde eğildiğim tek simya. Çünkü sadece kurşun kalemle yapılıyor.
Ne yapmış Carver? Basit ama ayrıntılarına titizlikle kafa yorduğu sıradan nesnelere, sıradan insanlara şahsiyet kazandırmış.
Küçük şeylerin nasıl da mucizevi olduğunu mu anlatmış? Hayır, yok öyle bir şey, mucize falan yok bu kitapta. Küçük şeyler hala küçük. Ya da boyları derine derine uzuyor. (Belki Carver’ı Carver yapan da budur, bilemiyorum.) Ama küçük şeylerin içine, üstelik kesin bir dil kullandığı halde, belirgin olmayan bir şeyler bırakmış. Bir şeyi bekliyormuşuz gibi hissettiren bir içlik, bir şeyler tarafından tehdit ediliyormuşuz gibi hissettiren bir hırka, meraktan bir manto giydirmiş öykülere.
Metinlerin sonu asla doruk noktasında bırakılmamış. Karakterlerinin kaderlerini değiştirecekmiş gibi yapıp yan çizmiş, her şeyi olduğu gibi bırakmış. Raymond ya çok umutsuz ya da çok gerçekçi bir abimiz. Ya da derdi karakterlerini değil de okurunun bakış açısını değiştirmek.
Velhasıl, şaşırdım, bayıldım, hayran oldum. Katılmayı çok istediğim bir atölye için yeniden okuyacak olmanın sevinciyle.. Görüşelim Carver
Beliz Güçbilmez'in tersine mühendislik atölyesine katıldığım için aldığım bir kitap. Atölye kapsamında kitaptan 5 öykü okunup incelendi, üzerine konuştuk. Değişik öyküler yani. Güzel olanları da var tabi ama ne okuyorum ben dediklerim de oldu. Değişik bir kafası var adamın:) Atölye sonrasında kalan öykülerden okuyayım dedim ama olmadı yani. İşin ucunda atölye olmayınca hiç okuyamadım. Toplam 6 öyküsünü okudum, yetti bana:)
yalın, dolambaçsız ve ağdasız yazım dili her zaman tercihimdir. katedral, anlatmak istediği şeyi, hayatın akışına uygun şekilde aktaran bir kitap. satırlar arasına sanki bir indie folk albümü sıkışmış da yaprakları çevirdikçe melodisini duyuyorsun.
Carver okumayı seviyorum. Öykülerinde fazlalık tek bir cümle yok gibi. Aynı zamanda büyük cümleler ve yapma edebiyat göstergesi ifadeler de yok.Öykülerini karakterlerin yaptıkları ve davranışları üzerinden oluşturuyor. Ve okuyucuyu dahil etmeyi başarıyor. Atmosferde öyküyü okurken her an bir şey olacakmış hissine kapılıyorsunuz. Sağlam bir kurgu ve yalın kelimelerle ortaya çıkan bir öykü. Hepsini çok sevdim ama özellikle "Küçük, İyi Bir Şey" öyküsünü ayrı sevdim. Manchester by the sea filmi gibi bir atmosferi var. Okuyucuya bıraktığı alan ve boşluklarda hissettirdiği enfes duygu. Acı anlatılırken hisleri ajite etmeden bir anlatı oluşturabilmek. Carver bunu büyük bir soğukkanlılıkla yapmış.
Kitabı bitirmiş olmak için bitirdim, öykülerden oluşuyor. Dili çok ağır değil ama, hikâyelerin sonunda"eee ne oldu şimdi" dedim. Sonları belirsizdi, tuhaf tuhaf olaylar, insanlar anlatılmış. Beğenmedim doğrusu.
Katedral kadar heybetli bir kitap..
Katedral'deki öyküler çok sarsıcı ve dokunaklı. Truman Capote'yi anımsatıyor biraz. Gerilim, çaresizlik, umut, kıskançlık gibi duygular basit cümlelerle cok iyi aktarılmış. Katedral kitabı edebi teknikler açısından cok övülüyor, işin o boyutuyla ilgilenmeden kendi adıma etkileyici bir kitap olduğunu söyleyebilirim. Özellikle karakterlerin psikolojisiyle ilgilenen kişilerin hoşuna gidebilecek bir kitap..
Raymond Carver sıradan olanı, günlük olanı çok çok iyi anlatıyor. Alkolikler, işsizler, zenci düşmanı anneler, aylarca televizyon karşısındaki kanepeden kalkmayan yaşam bezginleri, yolunda gitmeyen, hiç gitmeyen aile yaşamları, trafik kazasında ölen çocuklarının acısıyla yıkılıp, tek yolu, hiçbir suçu olmayan postacıyı öldürmeye karar veren adamlar...
Bir baba, trenle kilometrelerce yolu gidip, inmesi gereken istasyonda inmeyip, yola, bilmediği bir yere doğru devam eder mi?
Öyküleri okuyan, tüm bu açmaz, sıkıntılı durumları, insanların duygularını, karamsarlığa kapılmadan, inceden bir "ayakları yerden kesiklikle" yaşıyor.
Diğer kitaplarını da okumak gerek.
Carver'in öykülerinden daha önce tanımış ama Katedral'e başlamamış olanlar için söylüyorum: "Carver, bildiğiniz gibi. Son halinde nasıl bıraktıysanız öyle."
Kırlık bir alana ilkbaharda gidiyorsunuz ve taze çimenlerin kokusunu, yeni yeni boy veren papatya ve diğer çiçeklerin kokusunu alıyorsunuz. Dilinizde bir ezgi, mırıldanıyorsunuz. İçinizden sekerej dolaşmak geliyor bu çiçeklerin arasında. Hatta kimi zaman uzanıp otların üzerine öğle vaktinin bahar sıcağını ve mavi gökyüzünü seyrediyorsunuz. Carver'in öykülerinde dolaşırken bu hissi alabilirsiniz. Ama dikkatli olmak gerek çünkü her zaman sadece yeşil çimen kokusu, papatya kokusu hissini tek başına yaşamazsınız. Bu çimenlerde dolaşan küçük canlıları unutmamalısınız. Sizi sinir edecek, keyfinizi kaçıracak, kaşındıracak bu canlılar da olacaktır etrafınızda. Carver de sadece güllük gülistanlık öyküler sunmaz okuruna.
Sıradan, basit, ee ne var bunda dedirten öykülerle birlikte hatta bunu yazmaktan kolay ne var! Ben de yazarım bunu! dedirten öykülere sahip. Ama var mı öyle yağma! Acıtan öyküler, içtiren, yaşanmışlıkları hatorlatan öyküler bunlar. Bir derinliği, bir zemini ve ön çalışması, ön yaşamı olan öyküler. Carver'den yine de çok fazla bir beklentiye girilmez. Onun sadeliği düşünülerek okunur öyküleri.
Açık konuşalım, kitabın dili öyle sadediydi ki bitince bir süre boş baktım. Yalınlık değişikti ama yavan değildi kesinlikle. Sonra kitapla ilgili 1-2 eleştiriye göz attım ve her şey yerine oturdu. İkisini (açlık ve katedral) peşpeşe okumuş olmak çok iyi denk geldi. Değişimleri ve anlatış tarzını karşılaştırabildim. İkisi de ana karakterin deyim yerindeyse ciğerini vermişti ama uslüp çok çok farklıydı.
Son olarak kimse dindar değil
Siz Hâlâ Katedral'i Okumadınız mı?
Katedral, Raymond Carver'in en iyi öykü kitabı. Can Yayınları'ndan çıkan diğer öykü kitaplarını da okudum ama Katedral'i yazarın öykü dünyasını en sarih ve gelişkin biçimde ortaya koyan kitabı olarak yorumlayabilirim. Raymond Carver sıradan insanların yaşamlarına objektif tutmuş, sıradan olanı en yalın haliyle ortaya koymaya çalışmıştır. Tabii bunu yaparken insanların derinlerde yatan ve çeşitli şekillerde ortaya çıkan ruh hâllerine, tepki verme biçimlerine odaklanmıştır. Öykülerini okuduktan sonra "sahi ne anlatılıyor bu öyküde" diye düşünülür. Öykünün sonundaki kırılma anı ya da ayırdına varma hâli anlaşılmadan öyküyü belirli bir yere oturtmak zordur. Bu minvalde yalın ve sade anlatımına rağmen bir o kadar da karmaşık olan Raymond'un öykü dünyasını anlamak için okuyucunun çaba göstermesi gerekmektedir.
Katedral'deki öykülere tek tek değinmeye gerek yok zira öykülerin yetkinliği ve kalitesi ortada. Okuyucu olarak favori öykümün Muhafaza olduğunu söyleyebilirim sadece. Raymond Carver'in öykülerini bir kere okuyup kenara ya da rafa bırakmak olmaz. Tekrar tekrar okunası öyküler bunlar. Üstelik öykülere tam anlamıyla nüfuz edebilmek için de birkaç kere okuma yapmak gerekmektedir. Öykü okuyucularının mutlaka okuması gereken bir kitap Katedral
Yazar Hakkında
Raymond CarverYazar · 9 kitap
(1938-1988) Yoksul bir çocukluk geçirdi, işçilik yaparak kasaba kasaba dolaştı. 19 yaşında evlenip iki çocuk sahibi oldu. Uzun süre alkolizmle mücadele etti. Tam anlamıyla hikâyelerindeki insanlardan biri gibi geçirdiği bu yıllardan sonra 1977’de ilk hikâye kitabı Will You Please Be Quiet, Please? (Lütfen Sessiz Olur musunuz, Lütfen?) yayımlandı. Ulusal Kitap Ödülü’nü alan bu kitaptan sonra, Carver’ın minimalist yazısında bir başyapıt kabul edilen What We Talk About When We Talk About Love (Aşktan Sözettiğimizde Sözünü Ettiklerimiz, Çev: Zafer Aracagök) yayımlandı. Yazar olarak giderek tanınan Carver, çeşitli üniversitelerde ders verdi. Cathedral (1983) ve ölümünden önceki son hikâye kitabı Where I’m Calling From (Telefon Ettiğim Yer, 1988)’in yanısıra şiirlerini Winter Insomnia (Kış Uykusuzluğu), Where The Water Comes Together With Other Water (Suyun Başka Suya Karıştığı Yer) ve Ultramarine gibi kitaplarında toplamıştır. Carver’ın Türkçe’de bundan önce çıkan kitabı hikâye ve şiirlerini biraraya getiren Ateşler adlı bir derlemedir. (Çev: Zafer Aracagök, Adam.)
