Yazar:
Ferit Edgü
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 42 dk.
Sayfa Sayısı:
166
Basım Tarihi:
2 Kasım 2018
İlk Yayın Tarihi:
1976
Yayınevi:
Alfa Yayınları
ISBN:
9786051718200
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Monologun yaşayan efsanesi Ferit Edgü’den yine iftihar edilesi bir roman. Hakkari’de Bir Mevsim gibi, şark kültüründen izler barındıran bu kitap, bireyin içsel çatışmasının iki ayrı ses üzerinden diyologa dönüştürülmesi üzerine kurulmuş. Tam bir kelime cambazı olan Ferit Edgü’yü kendi dilinden okuyabildiğim için çok şanslı hissediyorum.
- (spoiler)
Sürüyor bölük pörçük
gece
ölü
bitmek bilmeyen
sorusuz
noktasız
virgülsüz
ünlemsiz
yalnız odada
odada yalnızım
o da yalnız
…
Kimse / Ferit Edgü
Kimse, Hakkari'de Bir Mevsim ve Eylülün Gölgesinde Bir Yazdı kitaplarından sonra yazardan okuduğum 3. kitap... Çok çok keyif aldığım bir okuma oldu... Yalnızlığın kelimeleri ile yazılmış, ıssızlığı hissettiren bir roman... Ferit Edgü'nün kendine has üslubunun lezzetini "ansıyorsunuz" okurken... Doğuda karlarla kaplı dağlık bir bölgede Birinci Ses ve İkinci Ses'in konuşmalarından oluşan kitap su gibi akıp gidiyor... Çok sevdim ben, tavsiye ederim...
Puan vermedi·166 syf.·
2022 158. kitabı
Askerliği sebebiyle bulunduğu Hakkari'nin bır dağ köyündeki gözlemlerini, düşüncelerini sormak aramak, anımsadıklarını , anlamak özlemlerini ayakta tutabilmek, için yanlızlık konuşmasını sanki biriyle konuşuyor gıbı aktarmıs okura
Ferit Edgü
Bir oda. Dağ başında bir oda. Bu odada iki veya ikiden fazla ses. Bu seslerin içinde tek bir kişi. Birbirlerine düşlerini, öykülerini, yalnızlıklarını anlatan iki ses. Dışarda kar yağarken bu buz gibi odada yalnızlar. İki kişiler Belki bir Belki birden fazla.
Tekrardan iç sesim;
Nasıl başlamalı?
Nerden başlamalı?
Güç olan başlamak.
Konuşurken.
Düşünürken.
Yazarken. diyor kendi kendine.
Ferit Edgü’nün dili ağırca azıcık zorca okunsa'da okunuyor, ..okur onun o zor ama tadını bildiği bir şeyi yenıden tadmak adına içinize sindire sindire okuyun
Kendinize bir iyilik yapın ve#OKUYUN ve Dogru yerdesiniz kapı acık Buyurun
Ferit Edgü
Bir oda. Dağ başında bir oda. Bu odada iki veya ikiden fazla ses. Bu seslerin içinde tek bir kişi. Birbirlerine düşlerini, öykülerini, yalnızlıklarını anlatan iki ses. Dışarda kar yağarken bu buz gibi odada yalnızlar. İki kişiler Belki bir Belki birden fazla.
Tekrardan iç sesim;
Nasıl başlamalı?
Nerden başlamalı?
Güç olan başlamak.
Konuşurken.
Düşünürken.
Yazarken. diyor kendi kendine.
Ferit Edgü’nün dili ağırca azıcık zorca okunsa'da okunuyor, ..okur onun o zor ama tadını bildiği bir şeyi yenıden tadmak adına içinize sindire sindire okuyun
Kendinize bir iyilik yapın ve#OKUYUN ve Dogru yerdesiniz kapı acık BuyurunGece karanlık. Gündüzler daha karanlık. (İnsanlık Halleri)Edebiyat
Ferit Edgü'yü ilk kez 2011 yılında lisede edebiyat öğretmenimden duymuştum. Okumam için tavsiye etmişti ki tavsiyeden öteye gidip okumam gereken kitaplar listesi yapıp onu da listenin üst sıralarına eklemişti.
Benim kendisiyle ikinci denk gelişim ise 2021 yılında gerçekleşti. 10 yılın sonunda artık bir "merhaba" deme zamanım gelmişti. Doğru zaman 10 yılın sonunda gelmişti.
Hoş bir tesadüf anında Kimse kitabının 32 ve 33. sayfalarıyla karşılaştım. Hemen ardından hiç düşünmeden, diğer sayfaları da görmeliyim, diyerek kitabı edindim. Sonra bu çok seveceğimden emin olduğum kitabı yine çok seveceğinden emin olduğum ve çok sevdiğim bir arkadaşıma da yolladım. Güzel bir şey görünce o güzel şeyi yayma hissi insanın yakasına yapışıveriyor.
Kitap "... yaşamı sürdürebilmek için yapılmış konuşmalardan seçmeler ya da bir monolog'un, diyalog'a dönüştürülmesi çaba(lama)sı" şeklinde başlıyor.
Edgü, 43. sayfada "Okuyucu, lütfen daha fazla düşünmeden sayfayı çevir." diyor. Haklı bir uyarı yapıyor. Dikkate alınası bir uyarı. Bu kitabın sayfalarını çevirirken durup düşünmeye yer yok. Son sayfadan sonraysa bolca düşünmeli.
Kitaptaki yalnızlık konuşmalarını okurken düşünüp yalnız kalmamalısınız. İki kişinin sohbeti değil, insanın yalnızlıkla konuşması bu kitap. İnsanın kendisini anlatma çabası. Başkasına olmasa bile kendini kendine anlatabilme ihtiyacı.
Bu kitabın devamında Edgü okumalarım da devam etti. "Kimse"yi, "Korkuyorum"; "Korkuyorum"u ise " İnsanlık Halleri" ile "Avara Kasnak" takip etti.
Kitapların heosi için ayrı ayrı çok şey söylenebilir, her cümlesi üzerine uzunca konuşulabilir. Ortak söylenecek şey ise düşünce dünyanızı kuvvetlice etkilemesi olur.
Edgü'nün "Kimse"deki uyarısı bu kitaplarda da geçerli. Lütfen daha fazla düşünmeden sayfayı çevirin. Düşünmeler hep sonra.
Yalnızlığımız her zaman çoğul,Edebiyat
-Oturup tek bir solukta okunabilecek bir kitap.
Zaman zaman kendimizi odanın bir köşesine atıp boş boş duvarı izleriz veya aklımızdan geçen binlerce düşünceyle birlikte yürür, koşar, müzik dinler, nefes alır, yaşarız. Bu kitabı okurken hayatınızı bir köşeye çekip konuşmaya başlayacaksınız.. Umarım bu yolculuktan en az benim kadar keyif alırsınız.
Ülkenin doğusunda on üç haneli Pirkanis adlı bir dağ köyüne atanan bir adamın, karakışta soğukla ve karanlıkla mücadele etmeye çalışırken kendi kendiyle konuşmasını okuyoruz #kimse de. Kitabın başında mahsur kalmış iki kişinin sohbeti sanarken ilerleyen sayfalarda aslında bunun bir monolog olduğunu ve karakterin deliliğin sınırlarında dolaştığını farkediyorsunuz. Hayata tutunmaya devam edebilmek için geçmişi anarak, sorgulayarak, anlamaya çalışarak yapılan bu monolog okuyucuya bir diyalag olarak yansıtılmaya çalışılmış.
Yazarın kalemine alışma sürecim beni biraz zorladı ama sonunda iyi ki okudum dedim.
Öğretmenlik için uzun yollar katederek gide gide en yüksek ve nüfusun az olduğu karlar ülkesi Hakkari'nin bir köyüne atanıp oraya ulaşmasını harikulade bir monolog şeklinde anlatmış. Orda geçen zamanı, kısa kısa yaşadığı olayları kendi hayatımdaki ortak noktalardan olsa gerek çok hoşuma giden bir kitap oldu. Hakkari'ye gitmedim ama 4 ay önce tabelasını görünce şaşırmış olduğum yüksek dağların eteğine kurulmuş Şırnak'ta görmüştüm. Şırnak'lılar Hakkari'nin daha da dağlık olduğunu söylediklerinde; içimden burdaki dağlardan da yüksek yerler var mıymış? dedirtmişti.
Memurluk tercihi yaparken hep kitapta anlatılan şehir gibi kışın karların yolları kapattığı, insanların şehir hayatından soyutlandığı bir şehre atanmak istedim fakat nasip olmadı. Tanıdığım Hakkâri'liler sıcak kanlı mert insanlar oldu, fırsat olsa da görsem dediğim bir şehir. Doğu yada Güneydoğu'ya geldiğinizde ilk garipsediğiniz farklı dilde konuşmalar zamanla alışmaya sebep oluyor. Herkese tavsiye edebileceğim bir eser. İyi okumalar.
Benim için 2021’in ilk kitabı olan KİMSE diyalogsal bir monologdu. Aslında bu türde okuduğum ilk kitaptı da diyebilirim. Kitabın teması sürgün yemiş bir kişinin kendi iç sesiyle konuşması üzerine. Ancak konuşmanın yapıldığı ikinci sesin iç ses olduğunu başlangıçta anlamak epey zor. Eğer dinç bir kafayla okumuyorsanız , şayet benim gibi, şüphelenseniz bile tam manasıyla kavramanız kitabın ortalarına kadar sürebiliyor.
Kitaptaki konuşma akışı ve iç sesin dikleştirdiği duygulara yapılan atıfları çokça beğendiğimi söylemeliyim. Hangi sesin kime ait olduğunu anlamasanız bile sizi içine çeken bir diyaloglaşması var. Bu sayede hiç sıkılmadan kitabın sonunu getirebilirsiniz. Çoğu zaman anladığımız örgülerde bile sıkılıyorken anlam karışıklığı yaşadığım bir eserde sıkılmadan ilerlemem 8 puanı çoktan hak ettiğini gösteriyor.
Sonu bir olaya/örgüye bağlanmadığından birkaç kez okunabilecek ve her seferinde başka bir nokta üzerinde düşündürecek bir kitap. Çünkü dediğim gibi bir iç ses mevzusu var. Hepimize ait olabilecek.
Benimse bu ilk okuyuşumda en çok takıldığım noktam “ansımak” sözcüğünün kullanımıydı. Hatta epey süre “anımsamak” diye telaffuz etmiş bile olabilirim. Enteresan ama öylesine dikkatimi çekti ki günlük olarak kullanacağım hale geliyor galiba.
Bu türde okuduğum ilk eser olduğu için kıyaslama yapamasam da; monolog okurlarının mutlaka okuması gerekirken “Kitaplığımda farklı tarzlara yer açmak istiyorum.” diyen herkesin de edinmesi gereken bir kitap olduğunu düşünüyorum.
KİMSE beni Edgü ile tanıştıran ilk kitaptı ve etkileyici yazım tarzı sayesinde yazarla daha çok vakit geçirmem için kapı araladı diyebilirim. Okuduğum diğer yorum ve öneriler dolayısıyla Ferit Edgü’den okuyacağım ikinci kitap olarak “Hakkari’de Bir Mevsim” için listemde yer açıyorum.
Değerli verimli
İlksöz: İç seslerin muhabbeti
Ülkenin doğusundaki 13 haneli bir dağ köyüne atanan (aslında sürülen) bir adamın yalnızlığıyla, dilini bilmediği köylülerle, kendiyle geçirdiği yaşam mücadelesi. Ne yapar insan bir başına bu dağ köyünde. İç sesini dinler, ona cevap verir, onu dinler, ona cevap verir. Delilik değildir bu. Tam tersine kimseyle konuşamazsa çıldırır insan.
Ferit Edgü'nün askerliğini yaptığı doğudan ve o büyük eseri Hakkari'de Bir Mevsim'den izler taşıyan bir eser. Aslında o büyük eserin ilk versiyonu demek yanlış olmaz. Aynı konular, aynı kişiler. Tek fark Hakkari'de Bir Mevsim'e göre daha kolay okunan bir metin.
Bu benzerlik benim için şaşırtıcı olmadı çünkü bu benzerliği bilerek okudum kitabı. Hatta birçok kişi Hakkari'de Bir Mevsim'den önce okunmalı demiş ki ben buna katılamıyorum. Bence ilk önce Hakkari'de Bir Mevsim okunmalı. O şiirsel bilinmezliğe bir çarpılmalı. Büyülü hava koklanmalı. Bazı yerleri anlayabilmek, özümsemek için bolca kafa patlatılmalı. O edebiyat zirvesine tırmanmak için mücadele edilmeli. Tüm bunlar yapıldıktan sonra Kimse okunmalı. Okudukça Hakkari'de Bir Mevsim ile olan benzerlikler farkedilmeli. Kitaplar arasında bağlar kurulmalı, o kitapta anlaşılmayan metinlerin Kimse ile nasıl çözümlendiği görülmeli. Benim yolculuğum böyle oldu iyi ki böyle olmuş dedim kitap bitince.
Yanlış anlaşılma olmasın, söylediklerimden Kimse kitabının Hakkari'de Bir Mevsim olmadan önemi yok gibi bir şey çıkarılmasın. Tam tersine, kendi başına içerdiği "iç seslerin diyaloğu" bile eserin edebiyatımızdaki haklı yerini almasını sağlıyor, işlediği yalnızlık, köy ve bölge halkının sıkıntıları konusu ile birlikte. Ama herkesin, benim de, Ferit Edgü deyince aklına hemen Hakkari'de Bir Mevsim geliyor. Ama benim aklıma bundan sonra hem Hakkari'de Bir Mevsim hem
'Kimse' kısa bir inceleme1000Kitap
“Hadi, ne duruyorsun sevgili okuyucu
Hadi yeni bir yılın eşiğinde değilsen bile
Sen de sarıl kaleme.
İster başına gelenleri yaz
İster aklından geçenleri
İster düşlerine girenleri
Ama yaz.
Çünkü her kalem yazabilir —— en azından şu benim
kırık kalemim kadar..”
Bana göre bu cümleler kitabın yazılış mantığını kapsıyor. Buram buram hissedilen yalnızlık… Yalnızlık… YALNIZLIK…
Tema ne de garip değil mi?
Kitabın son sayfalarında Hakkaride Bir Mevsim de olmayan gözlemler ve diyaloglar aşırı hoşuma gitti.
Zaten yazarı farklı kılan muazzam gözlem gücü ve bunu dile aktarmayı tercih ettiği üslup mükemmel.
Bu satırlar sonrasında tabii ki bir kitap yetmez… Yazarın monolog ziyafetine eşlik etmek isterseniz bu kitap tam aradığınız olabilir.
Lakin kitapta adlandırılan birinci ve ikinci ses yer yer akışı zorlaştırsa da Hakkari’de Bir Mevsim’in ardından okunmasını tavsiye ederim.
Ne denebilir ki? Soyut bir kavramla nasıl başa çıkabilir ki insan? Üstelik bulunduğun konum bunu destekliyorsa…
Tüm değerli okuyuculara müzik eşliğinde okumalarını tavsiye ederim.
Aklımda ki Görseller; Gazyağı, Karanlık, Anılar, Zaman, Yufka ekmek, Otlu peynir, Carslberg, Tamek
Müzikler; Behind Every Decision (Yehezkel Raz), Underwood (Ludovico)
Yazar Hakkında
Ferit EdgüYazar · 54 kitap
İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü'nde başladığı eğitimini Paris'te sürdürdü (1959- 1964). Acedemie du Feu'de seramik öğrenimi gördü. Sorbonne'da felsefe, Louvre'da sanat tarihi kurslarına katıldı.
Yedek subay öğretmen olarak Hakkari ve Beypazarı'nda askerlikten sonra (1967), bir yıl daha Paris'te kalıp İstanbul'a yerleşti (1968). Man Ajans'ta reklam yazarlığı yaptı. Buradan ayrılıp kendi reklam şirketini kurdu.
Öykü yazarlığının yanı sıra, resim eleştirileri ve denemeleriyle ün yaptı. 1977 'den beri Ada Yayınları'nı yönetiyor. Kaynak dergisinde edebiyata adım attı. 1952-1953 yıllarında şiirler yazdı. Ama ilk öyküsü ocak 1954'te Yeni Ufuklar dergisinde çıktı . Aynı yıllarda Şairler Yaprağı (1954), Mavi'de de şiirleri yayımlandı (1954). Daha sonraları Yeni Ufuklar, Vatan Sanat Eki, Mavi, Pazar Postası, Dost'taki öyküleriyle (1954-1959); Ataç, Yeni Dergi, Eylem, Papirüs, Ant, Soyut, Milliyet Sanat, Hürriyet Gösteri dergilerindeki deneme ve incelemeleriyle tanındı.
Bir Gemide kitabıyla 1979 Sait Faik Hikaye Armağanı, Ders Notları'yla 1979 TDK Deneme Ödülü, Eylül'ün Gölgesinde Bir Yazdı adlı??seriyle Sedat Simavi 1988 Edebiya Ödülü'nü aldı. Ayrıca O adlı romanı Hakkari'de Bir Mevsim adıyla ve Onat Kutlar'ın senaryosuyla sinemaya uyarlandı. 33. Berlin Film Festivali'nde (1983) ve 2. Akdeniz Kültürleri Film Festivali'nde ödüller aldı (1984).
Ferit Edgü Eserleri
Roman
Kimse (1976)
O/Hakkari'de Bir Mevsim (1977)
Eylülün Gölgesinde Bir Yazdı (1988)
Öykü
Kaçkınlar (1959)
Bozgun (1962)
Av (1968)
Bir Gemide (1978)
Çığlık (1982)
Binbir Hece (1991)
Doğu Öyküleri (1995)
İşte Deniz, Maria (1999)
Do Sesi (2002)
Avara Kasnak (2005)
Nijinski Öyküleri (2007)
Senaryo
Hakkâri'de Bir Mevsim (O adlı romanından senaryo, Onat Kutlar ile birlikte)
Deneme
Tüm Ders Notları (1978)
Yazmak Eylemi (1980)
Şimdi Saat Kaç? (1986)
Yeni Ders Notları (1991)
Seyir Sözcükleri (1996)
Devam (2001)
Sözlü/ Yazılı (2003)
İnsanlık Halleri (2003)
Şiir
Ah Minel Aşk (1978)
Dağ Şiirleri (1999)
Anı
Görsel Yolculuklar (2003)
Biyografi
Abidin (2003)
Avni Arbaş (2001)
Osman Hamdi-Bilinmeyen Resimleri (1986)
Çocuk Kitabı
Doğa Dostları (2004)
Çeviri
Düşüş (Albert Camus, 1961),
Godot'yu Beklerken (Samuel Beckett, 1963),
Bugünün Dünyasında Felsefe (Jean Wahl, 1965), A
Aydınlar ve Toplum, (Antonio Gramsci, V. Günyol , B. Onaran'la, 1967),
Amerika: Şiirler (Allen Ginsberg, Lawrence Ferlinghetti, 1976).
Monografi
Bunların dışında Abidin Dino, Yüksel Arslan, Van Gogh, Bedri Rahmi Eyüboğlu, Eren Eyüboğlu, Füreya, Aliye Berger, Ergin İnan, Fikret Mualla, Avni Arbaş üzerine yayımlanmış monografileri var.
Ödülleri
Sait Faik Hikâye Armağanı 1979 (Bir Gemide)
Türk Dil Kurumu Deneme Ödülü 1979 (Tüm Ders Notları)
Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülü 1988 (Eylülün Gölgesinde Bir Yazdı)
