Yazar:
Hüseyin Rahmi Gürpınar
Derleyen:
Defne Asal Er
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 31 dk.
Sayfa Sayısı:
336
Basım Tarihi:
Kasım 2025
İlk Yayın Tarihi:
1900
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
ISBN:
9786253842468
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Hüseyin Rahmi Gürpınar 
Metres adlı kitabı bireylerin ahlaki zaaflarını ve dönemin toplumsal yapısını eleştiren bir bakış açısıyla ele alınan bir romandır. Hikayede ilişkiler çıkarlar ve arzular üzerinden şekillenen insan davranışları anlatılır yazar bireysel zaafları hem de toplumun değer yargılarını sorgulayan bir anlatı bizlere sunar
Hami Fransa'da okumuş ve eğitim görmüş biridir, karısı Saffet ve annesi Firuze ile yaşamaktadır. Ancak karısını sevmeyen Hami'nin gözü dışarıdadır. İki yakın arkadaş olan Müştak ve Reyhan, Parnas'a karşı aşk ve sevgi duymaya başlarlar. Karısını aldatan Hami ile Müştak ve Reyhan aynı kadın olan Parnas'a gönüllerini kaptırırlar. Tüm hikaye Parnas'ın etrafında şekillenir ama olan Hami ve diğer iki aşığa olur.
Kitabı okurken en çok dikkatimi çeken ve beni rahatsız eden karakterlerden biri Hamiydi. Karısı onu evde beklerken ve ona güzel görünmek için çabalarken buna rağmen gözünün dışarıda olmasına aşırı sinir oldum. Ayrıca kaynana Firuze'nin de bunda hiçbir yanlışlık görmemesi kadının kadına yaptığı zulüm bence.
Müştak'ın parasız kalması ve Reyhan'ın arkadaşı Müştak'a yaptığı teklif bence çok onursuzcaydı. Bu sahneleri okurken aslında Hüseyin Rahmi'nin tam olarak bunu amaçladığını hissettim. Çünkü yazar, karakterlerin davranışları üzerinden dönemin ahlak anlayışındaki çarpıklıkları ve insan doğasının karanlık taraflarını eleştirel bir biçimde ortaya koymuş. Bu yönüyle metin yalnızca bir hikaye anlatmakla kalmıyor, aynı zamanda insan ilişkilerinin ve toplumun ahlaki yapısının sorgulandığı bir metin haline dönüşüyor.
Hüseyin Rahmi okumayı sevenler bu metnine de kesinlikle bir şans versinler..
Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın Metres romanı, toplumun iki yüzünü bütün çıplaklığıyla gösteren, ahlâk ile arzunun savaş alanına çevrilmiş bir İstanbul panoramasıdır.
Romandaki kadınlar; arzularını yaşamak ile toplum tarafından damgalanmak arasında sıkışır.
Erkekler ise kendi heveslerini meşrulaştırırken, aynı şeyleri kadın yaptığında “ahlaksızlık” diye yaftalamaya hazırdır.
Gürpınar; dönemin sosyal tabularını, dinî ve ahlaki ikiyüzlülükleri acımasız bir gerçekçilik ve ince bir mizahla açığa çıkarır.
Her karakterin bastırılmış yanları vardır. Kimisi tutkularına esir olur, kimisi korkularına.
Bu roman, 100 yıl öncesinin değil,
bugünün de aynasıdır:
Toplum değişir ama insanların yargı mekanizması çoğu zaman aynı kalır.
Metres, yalnızca bir aşk hikâyesi değil;
kadının toplumdaki acımasız konumunu ifşa eden bir sosyolojik tokattır.
İlle de ParnasEdebiyat
Bu kitap bende baya karışık duygular bıraktı açıkçası. Okurken sinirlendiğim yerler de oldu, üzüldüğüm yerler de. Özellikle Hami’nin yaptıklarına gerçekten çok sinir oldum. İnsan elindekinin kıymetini bilmez mi ya diye diye okudum resmen.
Saffet’e de ayrıca çok üzüldüm. Kadının yaşadığı hayal kırıklığı, çaresizlik falan baya içime dokundu. Aslında sadece bir aldatma hikayesi değil, daha çok insanların zaaflarını, bencilliğini gösteriyor gibi geldi bana.
Parnas karakteri de hikâyede sürekli bir şekilde karşımıza çıkıyor.
Kitapta yanlış Batılılaşma meselesi de hissediliyor ama bu çok göze sokulmadan verilmiş bence. Daha çok karakterler üzerinden anlıyorsun zaten.
Dil olarak da akıcıydı, sıkmadan ilerledi.
Genel olarak düşündüğüm şey şu: Bu kitapta kimse gerçekten mutlu değil. Herkes yaptığı şeylerin bedelini bir şekilde ödüyor.
Kitap bittiğinde ister istemez değdi mi şimdi ? diye düşündüm.
Aslında bir süredir okuduğum kitaplar için herhangi bi inceleme yazmayı düşünmüyordum fakat bunların kendim için kendime geçmişe dönüp baktığımda bu kitapları tekrar hatırlatacağını düşündüğümden tekrar yazmaya başladım. Bu kitap uzun süre sonra okuduğum en eğlenceli aynı zamanda en üzücü kitaplardan biriydi. Bu kitabı bilerek belli bi zamana yayarak okumak istedim çünkü kitap karakterleriyle ayrı ayrı bağlar kurdum. Kitap genel olarak çok fazla ters köşe barındırsa da genel konu olarak hiciv ile anlatılmış kısmlarından arındırılıp bakıldığında çok acı bir hikaye. Her ne kadar başta nefret etsem de sanırım beni en yaralayan karakter Hami’ydi. Hami, Dudu, Firuze, Saffet… hepsi ayrı ayrı çok güzeldi, çok güzel işlenmişti. Keşke bu şekilde bitmeseydi ama yapacak bir şey yok. Bir gün mutlaka dönüp tekrar okuyacağım bir kitap.
Hüseyin Rahmi yine kalemini konuşturmuş.
Dönemin ahlak anlayışını, toplumun iki yüzlülüğünü ve insanların görünenden çok farklı yaşayabildiğini anlatan oldukça sert bir roman. Okurken en çok hoşuma giden şey, yazarın kimseyi tamamen iyi ya da tamamen kötü göstermemesi oldu. Herkes kendi çıkarı, korkusu ya da zaafı içinde hareket ediyor ve bu da hikâyeyi daha gerçek kılıyor.
Hüseyin Rahmi’nin o alaycı, yer yer iğneleyici anlatımı bu kitapta da çok belirgin. Özellikle toplumun “namus”, “ahlak” gibi kavramları sadece başkaları için kullanıp kendileri söz konusu olunca görmezden gelmesini çok güzel eleştirmiş. Okurken bazı yerlerde gülümsedim, bazı yerlerde ise “hiçbir şey değişmemiş” diye düşündüm.
Klasik okumayı sevenler için kesinlikle öneririm. Hüseyin Rahmi’yi yeni okumaya başlayanlar için belki ilk kitap olmayabilir ama yazarı sevenler için oldukça güçlü bir eser.
Ben okurken hem döneme gittim hem de bugünü düşündüm.
Paylaşılamayan Porn’Ass.·336 syf.·
8/10
Beğendi
·2026 1. kitabı
Kitabı beğendim. Hüseyin Rahmi her zamanki gibi doğallığın zirvesi diyaloglarla romanını oluşturmuş. İçine de bir sürü aşık ve herkesin gözünün olduğu bir Fransız kadın metres koymuş. Hüseyin Rahmi aşk ve meşk romancısı. Konu mutlaka yataktan geçiyor. Ama güldürü ve doğal diyalogların çok güçlü olmasıyla, yaşanan iğrençlikler bir nebze yumuşatılıyor. Hikayenin heyecan dozunu da şahane ayarlıyor ki, okuyucuya merakını kaybettirmiyor. Başlıkta affınıza sığınırak kelime oyunuyla ben de bir güldürü yapmak istedim. Enteresan olan şeylerden biri Hüseyin Rahmi’nin 1900 yılında Şeriatle yönetilen Halife’nin şehrinde bu romanları yazabilmesidir. Tabi yönetimi eleştirmedikçe her şey konuşulabilir anlayışı bunu sağlamış olabilir. :)
Kitap, Parnas adında kurnaz bir Fransız kadının, servetleri ve zaafları için aynı anda idare ettiği üç farklı erkeği ve bu ilişkiler ağının etrafında dönen olayları konu alıyor.
Yanlış Batılılaşma, toplumsal yozlaşma ve lüks tutkusunun aile yapısını nasıl dinamitlediğini, sokağın canlı dili ve sert bir eleştiriyle ele alınıyor.
Dizi izler gibi hissediyorsunuz çünkü ne eksik ne fazla. Televizyonda izlenen ve maruz kalınanların belki biraz daha masum kalanı. Tv'de neler neler oluyor. Bu kitap yanında masum kalır. Gerçi o dönemin toplum yapısını da düşünmek gerekiyor şimdi de burada sosyolojik analiz yapmaya başlarsak işimiz uzar da uzar.
Hüseyin Rahmi'nin yazdığı karakterlerin her birinin hayat öykülerini uzun uzadıya okuyoruz çoğu eserinde. Şıpsevdi kitabında bu aşırı abartılı olduğu için nefret etmiştim neredeyse. Ama bunda neyse ki hem karakter sayısı fazla değil hem de yazar insaf göstererek her birinin başından ayağına kadar betimlemesini uzatmamış. Konu zaten adından belli ama işleniş bakımından sürükleyici diyebilirim. En çok Saffet'e üzülmekle birlikte Hami yaşadığı her şeyi hak etti diyebilirim.
Çarpık ilişkiler herkese zarar verip aileleri yıkıyor, kimi malını kimi canını kimi ikisini birden kaybediyor. Masum olmayan sapkınlıklarını aşk kisvesi altında yaşamaya çalışanların da elleri avuçları boş kalıyor.
Kime hiçbir şey olmuyor dersiniz?
parnasın iç çatışmasıMetres Hüseyin Rahmi Gürpınar Roman 3 âşığın üzerinden anlatılıyor; üç adamın bir kadına, yani Fransa’dan gelen batılılaşmış “metres” Parnas’a duyduğu aşk üzerinden. Bu üç adamın kavgası daha çok aşk üzerine ve daha anlaşılır bir boyutta yazılmış olmasına rağmen; Firuze, Saffet Hanım ve Parnas, dönemin cahilliği ve yanlış batılılaşması dolayısıyla daha yargılayıcı bir noktadan anlatılıyor.
Utanç verici olsa da Hüseyin Rahmi’den okuduğum ilk kitaptı. Dilini oldukça beğendim ancak laubali okunabilecek bir dili yok; edebiyatının ağırlığına uygun bir anlatımı var. Karakterleri içselleştirmeniz gerekiyor çünkü olay örgüsü tek bir sırada ilerlemiyor.
Parnas
Fikrimce kitapta Parnas; duygusuz, fırsatçı, kötü bir kadın olarak anlatılmış. Spoiler vermemek için üstünkörü bir yorum yapacağım: Bence Parnas, aksine çok duygusal ama dönemin erkeklerinin ikiyüzlülüğü yüzünden sevmekten korkan; duygularını para-aşk ilişkisine yöneltmiş ve Saffet Hanım gibi olmak istemeyen bir kadın. Erkekler ve kadınlar onu eleştirirken, hâlâ en güçlü ve bağımsız figür olması kitapta insanı düşündürüyor.Edebiyat
Metres Hüseyin Rahmi Gürpınar Roman 3 âşığın üzerinden anlatılıyor; üç adamın bir kadına, yani Fransa’dan gelen batılılaşmış “metres” Parnas’a duyduğu aşk üzerinden. Bu üç adamın kavgası daha çok aşk üzerine ve daha anlaşılır bir boyutta yazılmış olmasına rağmen; Firuze, Saffet Hanım ve Parnas, dönemin cahilliği ve yanlış batılılaşması dolayısıyla daha yargılayıcı bir noktadan anlatılıyor.
Utanç verici olsa da Hüseyin Rahmi’den okuduğum ilk kitaptı. Dilini oldukça beğendim ancak laubali okunabilecek bir dili yok; edebiyatının ağırlığına uygun bir anlatımı var. Karakterleri içselleştirmeniz gerekiyor çünkü olay örgüsü tek bir sırada ilerlemiyor.
Parnas
Fikrimce kitapta Parnas; duygusuz, fırsatçı, kötü bir kadın olarak anlatılmış. Spoiler vermemek için üstünkörü bir yorum yapacağım: Bence Parnas, aksine çok duygusal ama dönemin erkeklerinin ikiyüzlülüğü yüzünden sevmekten korkan; duygularını para-aşk ilişkisine yöneltmiş ve Saffet Hanım gibi olmak istemeyen bir kadın. Erkekler ve kadınlar onu eleştirirken, hâlâ en güçlü ve bağımsız figür olması kitapta insanı düşündürüyor.
Merhaba kitap dostlarım. 382 sayfalık bir türk klasiğinin sonuna geldim.. Hüseyin Rahmi Gürpınar yine toplumun batı kültüründen yanlış etkilenmesini, aile hayatının bozulmasını, toplumsal bozulmayı mizahi bir dille anlatmış. Yazarın hem güldürüp hem düşündüren tarzını seviyorum.
Aynı anda bir kaç erkeğe metreslik yapan parnas hanımın aşıkları bu durumu öğrenince neler yaşanır? İki arkadaş bir kadın uğruna birbirine neler yapabilir? Bu yaşananlardan en çok etkilenen kim olur? Parnas hanım bu olaylardan ders mi alır yoksa hayatına kaldığı yerden devam mı eder? Soruların cevabı kitabımızda..
Kitapla kalın dostça kalın
Sapkınlık1K
Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın bu romanında: Aile içi çatışma, bireyin yozlaşması ve sapkınlığı ve batı sevdasının yaratığı iğrençlikleri romanda işlemiş. Roman uzun olmasına rağmen güzeldi. Gerek mizahı gerekse hüznü iyi işlemiş diyebilirim tabi dili ağır olması biraz yavaş okunmasına neden olabiliyor. Diğer bir yandan romanda üzüldüğüm bir kişi vardı oda Saffet dış görünüş yüzünden yargılandığı, kocası tarafından sevilmedigi, kocasını onu aldatması üzüldüğüm tek kişi oldu. Romanda üç sapkın olarak yani köle olarak tabir edebileceğimiz bu kişiler Reyhan, Müştak ve Saffet in kocası Hami bunlar bu kadına ( Parnas)adeta tapıyorlar ve bu ilişkileri güzel bir şekilde el almış yazar. Bu kadının bu kadar ihanet etmesi ve düzenbaz olduğu halde ona olan bağımlılıkları gerçekten şaşırtıcıydı. Servetler önüne serilen bu kadın daha sonra şeytanlığını gösterecek..
Yazar Hakkında
Hüseyin Rahmi GürpınarYazar · 100 kitap
17 Ağustos 1864 tarihinde İstanbul'da doğdu. Hünkâr yaveri Mehmet Sait Paşa'nın oğlu olan Hüseyin Rahmi, üç yaşında iken annesinin ölümü üzerine, Girit'te bulunan babasının yanına gönderildi. İlkokula başladı ancak babasının evlenmesi üzerine altı yaşında tekrar İstanbul'a anneannesinin yanına gönderildi ve eğitimine burada devam etti. Yakubağa Mektebi, Mahmudiye Rüşdiyesi ve idadide okuyan Hüseyin Rahmi, tarihçi Abdurrahman Şeref Bey'in himayesiyle Mekteb-i Mülkiye'ye girdi (1878). Okulun ikinci sınıfında iken ciddi bir hastalık geçiren Hüseyin Rahmi buradaki öğrenimini yarıda bıraktı (1880). Kısa bir süre, Adliye Nezareti Ceza Kalemi'nde memur, Ticaret Mahkemesi'nde Azâ Mülazımı olarak çalışan Hüseyin Rahmi hayatını kalemiyle kazanmaya çalıştı.
1887'de Tercüman-ı Hakikat gazetesinde yazmaya başlayan Hüseyin Rahmi, ardından İkdam ve Sabah gazetelerinde mütercim ve muharrir olarak çalıştı. II. Meşrutiyet döneminde 37 sayı süren Boşboğaz ve Güllâbi adlı bir gazete çıkardı. İbrahim Hilmi Bey ile birlikte çıkardığı Millet gazetesi de uzun ömürlü olmadı. 1925-1927 yılları arasında yayımlanan Türk Kadın Yolu adlı derginin yazarları arasındaydı. Sonraki çalışmalarını İkdam, Söz, Zaman, Vakit, Son Posta, Milliyet ve Cumhuriyet gazetelerine neşretti. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde 5. ve 6. dönemlerde Kütahya milletvekili olan Hüseyin Rahmi, ömrünün son otuz bir yılını geçirdiği Heybeliada'daki köşkünde 8 Mart 1944 tarihinde öldü ve oradaki Abbas Paşa Mezarlığı'na defnedildi.
Edebiyat hayatı
Hüseyin Rahmi Gürpınar; İstanbul halkının toplumsal, töresel yaşantılarını, aile geçimsizliklerini, batıl inançlarını, yaşadığı çağdaki Türk toplumunun geçirmekte olduğu krizleri hümuristik bir mizah dehasıyla anlatır. Servet-i Fünûncuların yaşıtı olduğu halde, ayrı bir sanat görüşünü sürdürür. Romanlarındaki kahramanların çoğu 19. yy sonu İstanbul'un canlı, renkli insan, hayat manzaralarıdır. Eserlerinde Anadolu yoktur. Mizahı, güldürücü olduğu kadar, gülünç yönlerimizin yansıtılması, hicvedilmesi için gerekli bir araçtır. Hüseyin Rahmi, seçtiği tipleri seviyelerine uygun, ustaca konuşturur ve olayları gülünçlü, acıklı yönleriyle belirtir. Kuvvetli bir gözlem gücü vardır. Realist, natüralist bir görüşle "toplum için sanat" yapar. Ertem Eğilmez tarafından 1976 yılında çekilen Süt Kardeşler sinema filminin konusu Hüseyin Rahmi'nin Gulyabani (1913) isimli romanından uyarlanmıştır. Bağımsız sanatçılardan biri olarak da anılır.
Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın romanları ve öyküleri yeni nesiller tarafından da kolayca anlaşılabilmesi için 1960 sonrasında içinde Mustafa Nihat Özön'ün de yer aldığı bir edebî kurulca sadeleştirilmişti. Bu sadeleştirme kimilerince yerinde bulunurken kimileri de özgün dilin dokunulmadan bırakılması gerektiğini savunmuşlardı.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Hüseyin_R...
