Yazar:
İvo Andriç
Çevirmen:
Ali Berktay
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 8 dk.
Sayfa Sayısı:
287
Basım Tarihi:
Ağustos 2013
Yayınevi:
İletişim Yayınevi
Orijinal Adı:
Omer Pacha Latas
ISBN:
9789750502118
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Yorumlar ve İncelemeler
Bu kitabın yazarı ile tanışmam "Drina Köprüsü" adlı eseri ile olmuştu.
Çok sevmiştim o kitabı.
Yeni bir yazar yeni kitaplar ile tanışırken genelde o yazarın en sevilen eserini okumayı tercih ederim.
Çünkü çok sevilmeyen bi kitabı ile başlamak ister istemez, o yazara karşı bir önyargıya sebep veriyor.
Bu okuduğum kitap ise kısacası 19. yy Bosnasına değiniyor.
Bi yanda tüm imparatorlukta olduğu gibi Bosna'da da reform yapmaya çalışan bir Osmanlı,
Bu reformlara karşı çıkan Bosnalılar,
Ve onları yola getirmek için görevlendirilen Osmanlı Paşası.
Ve bu Paşa 'nın güç zehirlenmesi.. Esip, gürleyip, asıp kesmesi. Tüm olaylar ise o Paşa ve bulunduğu topraklarda cereyan etmekte.
Demem o ki, bu yazarın kitabını okumaya "Drina Köprüsü" ile başlayın, canınız isterse bu kitabı okursunuz. Okumazsanız da pek bişey kaybetmiş sayılmazsınız.
Ama her şeye ragmen bu yazarın kitaplarını okumayı seviyorum.
Sırada "Travnik Günlüğü" adlı eseri var.
Herkese İyi okumalar..
Bu kitapta İva Andriç, aslen Avusturyalı olan ama çeşitli sebeplerden dolayı daha sonra Osmanlı'ya iltica eden, burada da gayret ve başarılarıyla dikkatleri üzerine çeken Ömer Paşa'nın hayat hikâyesini konu ediniyor. Olay 19. Yy'ın ortalarında geçiyor, Osmanlı reformlarına direnen Boşnakların isyanlarını bastırmak ve devlet otoritesini tekrar bölgede hissettirmek için görevlendirilen Ömer Paşa'nın ve maiyetinde ki kişilerin hayatlarına ve bölgedeki çalkantılı durumlara da değiniliyor. Kitabın bazı bölümlerinde Türklere yönelik aslı astarı olmayan olumsuz ifadeler de mevcut.
Ayrıca İva Andriç kitaplarında düz yazıyı çok fazla kullanıyor, romanlarında diyalog yok denecek kadar az, bu da kitabın sürükleyici olmasını olumsuz bir şekilde etkiliyor. Kitabın gereksiz uzatıldığını, belli yerlerde de olay örgüsünden uzaklaşıldığını düşünüyorum.
Özellikle Boşnak Edebiyatına ilginiz varsa okuyun ama onun haricinde kitabı tavsiye etmiyorum.
Herkese bol istifadeli okumalar dilerim.
BİR KİTAP, BEŞ SORU, BEŞ CEVAP
Ömer Paşa – İvo Andriç
1. Bu kitabı neden okudun?
Evde okunmayı bekleyen iki İvo Andriç kitabımdan biriydi Ömer Paşa. Gerçek yaşam öyküsünden yola çıkarak yazılmış olması beni cezbetti. İvo Andriç’in Balkan coğrafyasını ve Osmanlı dönemini derin bir gözlemle anlattığını bildiğim için de merak ettim. Tarihî arka planı güçlü romanları sevdiğimden, Ömer Paşa ilgimi çekti. Kaderiyle, geçmişiyle ve iç hesaplaşmalarıyla yüzleşen bir insanın hikâyesi beni etkilediği için okumak istedim.
2. Yazarı tanıyor musun, daha önce kitaplarından okudun mu?
Evet, yazarın Drina Köprüsü adlı eserini biliyorum. Daha önce Lanetli Avlu kitabını da okumuştum. Her iki kitapta da Andriç’in insan ruhunun karmaşıklığını ve dönemin toplumsal yapısını çok etkileyici biçimde anlattığını fark ettim. Onun kaleminde daima bir melankoli ve derin bir insan gözlemi var; insanı düşünmeye, hissetmeye davet ediyor.
3. Kitabın dili, akıcılığı nasıl?
Kitabın dili bazı bölümlerde akıcı, bazı bölümlerde durağanlaşsa da okuma süreci hızlı ilerliyor. Her bölümde farklı karakterlerin ve hikâyelerin yer alması, ilk başta romana biraz kopukluk hissi verse de, ilerledikçe bu yapı o dönemin toplumsal atmosferini daha güçlü hissettiriyor.
Andriç, farklı insan hikâyeleri üzerinden Osmanlı’nın son dönemine ait bir tablo çiziyor; hüzün, güç, aşk ve yalnızlık iç içe geçiyor. Dili sade ama anlamı derin. Tarihî atmosferi o kadar güçlü ki, bazen yavaş ilerlese bile okur o ritme kapılıp gidiyor. Bu yavaşlık, aslında romanın ruhuna yakışıyor.
4. Kitabın en hoşuna giden kısmı, unutamadığın kısmı neresi?
Ömer Paşa’nın iç dünyasındaki çelişkiler ve kimliğini kabullenme süreci beni en çok etkileyen kısımdı. Bir yandan Osmanlı ordusunda yükselmesi, diğer yandan kökenine dair hissettiği ikilem çok dokunaklıydı. Güçlü görünse de
Lika doğumlu bir Hristiyan olan Ömer Lütfü Paşa Avusturya Ordusunda eğitim görmekte iken Osmanlı'nın tebaasına girmiş, Müslümanlığı kabul etmiştir. Hırsı ve zekası sayesinde Osmanlı Ordusu içerisinde serasker (baş kumandan) unvanına kadar yükselmiştir.
Ömer Paşa, 19. yüzyılın ortasında Bosna ve Hersek sancaklarında kaybolan düzenin tesis edilmesi amacıyla Saraybosna'ya gönderilir. Burada isyan eden, Osmanlı'nın otoritesini kabul etmeyen beyleri, paşaları ya iyi ve sadık bir tebaa haline getirecek ya da mezar sayısını arttıracaktır.
Ömer Paşa'nın 1850'li yıllarda Bosna'ya yaptığı sefer sürecinde yaşananlar, gerek Ömer Paşa'nın ordusundaki ve maiyetindeki insanların şahsi hikayeleri, gerekse bölgenin ileri gelenlerinin öyküleri anlatılıyor tarihi romanda...
Döneme dair değişik hikayeler barındırsa da Osmanlı Ordusunu yerel halka zulmeden, eziyet eden, adaleti ve merhameti olmayan bir güruh olarak anlatmış yazar...
Ömer Paşa İncelemesiBalkan Edebiyatı
19.yy. Osmanlı devlet erkanının aklının başına geldiği bir dönem diyebiliriz. Artık Avrupa ile aralarındaki büyük farkı kabul edip bu farkı kapatmanın yollarını aramaya başladıkları bir çağ. Tabi bu inkılapların karşısında mevcut status quo’larını korumak isteyen bir grup da var ki bunların başında Yeniçeri Ocağı gelmekte.
Vakayi Hayriye sonrası Yeniçeri Ocağı kanlı bir şekilde sonlandırılınca yerine yeni ve modern bir ordu kurmak gerekmekteydi. Ancak kiminle kurulacaktı bu ordu. Osmanlı’da zaten pozitif bilim diye bir şey yoktu. Pozitif bilim olmayınca da Batı ayarında bir ordu kurmanın da imkânı yoktu. Zira Osmanlı diyarında matematik, geometri bile insan sayısı yok denecek kadar azdı o dönem. Durum o derece vahimdi ki Avrupa’dan gelen bir topçu subayı üçgeninin iç açıları toplamını bilen bir Osmanlı topçu subayına rastlayamamıştı. Bir gün verdiği derste üçgenin iç açıları nedir diye sormuş, Osmanlı subayları arasında bu soruya cevap verebilen çıkmamıştı. En sonunda subaylardan biri: “üçgenine bağlı” diye bir cevap vermişti. İşte durum bu derece kötü idi. Ancak Osmanlı şanslıydı. 19.yy. Osmanlı için olduğu kadar Avrupa için de çalkantılı biri dönemdi. Devrimler, savaşlar, isyanlar ardı adına patlıyordu Avrupa topraklarında. Başarısız olan isyanlardan ya da devrim teşebbüslerinden sonra bu eylemlerde yer alan subaylar kendi ülkelerinde daha fazla duramıyordu. Hizmetlerini sunacakları yeni bir ülke arıyorlardı. Osmanlı da bu subaylara kucak açtı. Osmanlı ordusu bir anda Macar ve Polonyalı subaylarla doldu. İhtiyaç duyulan kalifiye subaylara ulaşılmıştı. İvo Andriç bize bu subaylardan birinin hikayesini anlatmakta; 
Ömer Paşa diğer ismi ile Mihaylo Latos. Zaten kitabın orijinal ismi de bu iki ismin birleşimi; Omerpasha Latas. Ömer Paşa Macar asıllı bir subay. Deha
İvo Andriç bize bu subaylardan birinin hikayesini anlatmakta; Ömer Paşa diğer ismi ile Mihaylo Latos. Zaten kitabın orijinal ismi de bu iki ismin birleşimi; Omerpasha Latas. Ömer Paşa Macar asıllı bir subay. Deha
Bir lokantaya gidersiniz, o lokantada çok sevdiğiniz, arada bir tekrar tekrar yediğiniz yemek vardır. O yemekten hiç bıkmazsınız ve tadı sürekli damağınızdadır. Bir gün, o lokantanın başka yemekleri olduğunu da görüp bir defa da o farklı yemekten denersiniz. Karnınız doymuştur, vasat bir zevk de almışsınızdır yemek yerken, ama o yemeği yemeyi bir daha düşünmezsiniz. Lokantanın o ilk beğendiğiniz yemeği veya yemekleri sizin için hâlâ bir numaradır. İşte o lokanta Ivo Andriç. Lokantanın çok sevdiğiniz, tekrar tekrar yediğiniz yemekleri Drina Köprüsü, Hanımefendi kitapları. Yeni denediğiniz, karnınızı doyuran ama bir daha yemeyi çok düşünmediğiniz yemek ise bu kitap, Ömer Paşa. Güzel kitap, vakit geçiriyor, yer yer başarılı karakter irdelemeleri var, o kadar.
Son derece Osmanlı düşmanlığı yapılarak yazılmış bir kitap . Zaten Nobel ödülü alan kitaplara kuşkuyla bakıyorum. Kitabın gerçekleri anlattığına inanmıyorum .
Reklam
Yazar Hakkında
İvo AndriçYazar · 11 kitap
Ivo Andrić, 1892'de Travnik yakınlarında Dolac'ta doğdu. Zagreb, Viyana ve Krakow'da sürdürdüğü eğitimini Graz Üniversitesi'nde verdiği "Osmanlı Yönetimindeki Bosna-Hersek'te Kültür Yaşamı" konulu doktora tezi ile tamamladı. I. Dünya Savaşı sırasında milliyetçi etkinliklerinden ötürü Avusturya-Macaristan yetkilileri tarafından bir süre gözaltında tutuldu. Savaşı izleyen yıllarda Yugoslavya Dışişleri Bakanlığı'nda çalıştı. Budapeşte, Madrid, Cenevre ve Berlin'de dış görevlerde bulundu.
Yazarın en büyük özelliği kitaplarindaki olayları tarafsızlıkla anlatmasıdır. En acımasız hatta insanlık dışı sayılabilecek eylemlerde dahi yazar yalnızca olayı, o sırada insanların ne düşündüklerini ve hareketlerinin sebeplerini anlatmakta; fakat herhangi bir görüş belirtmemektedir. Hümanist olan Ivo Andrić eserinde çeşitli dinlerin ve soyların kaynaştığı bu bölgede en küçük bir din ve ırk ayrımı yapmadan, anlattığı olaylarda yer alan bütün kişilere eşit bir sevgi ve ilgi göstermiştir.
