Yazar:
Mehmed Uzun
Tahmini Okuma Süresi:
5 sa. 40 dk.
Sayfa Sayısı:
200
Basım Tarihi:
Ekim 2020
İlk Yayın Tarihi:
1995
Yayınevi:
Sel Yayıncılık
Orijinal Adı:
Siya Evine
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
ISBN:
9786057728623
Ülke:
Türkiye
Dil:
Kürtçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
7 diğer baskı · Tümünü Göster
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde
6,7bin okunmaİthaki Yayınları · Mart 2020 · 280 s.
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde
289 okunmaSel Yayıncılık · Ekim 2020 · 264 s.
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde
266 okunmaGendaş Kültür Sanat Yayıncılık · 2000 · 255 s.
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde
37 okunmaBelge Yayınları · 1995 · 192 s.
Siya Evînê
240 okunmaİthaki Yayınları · 2014 · 232 s.
Sîya Evînê
52 okunmaSel Yayıncılık · Ekim 2020 · 200 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kaybolmuş Aşkların İzinde·295 syf.·1000Kitap
7/10
2025 1. kitabı
Mehmed Uzun’un Yitik Bir Aşkın Gölgesinde adlı romanını okurken kendimi yalnızca bir aşk hikâyesine değil, bir hafıza yolculuğuna da tanıklık ederken buldum. Bu kitap, kaybolmuş bir aşkın izinde yürürken insanın kendi geçmişiyle, eksikleriyle, hatta ait olduğu coğrafyanın acılarıyla yüzleşmesini sağlıyor. Romanın temposu hızlı değil, tam aksine yavaş, derin ve şiirsel. Anlatıcı sürekli geçmişe gidip geliyor; kimi zaman bir hatıranın, kimi zaman bir özlemin içinde kayboluyor. Bu da bana zamanın yavaşladığı, hatta durduğu duygusunu verdi.
Aşkın kendisinden çok onun gölgesi anlatılıyor bu romanda. Bir ilişki bitse bile geriye kalan o gölge, insanın hayatını nasıl şekillendiriyor, nasıl dönüştürüyor, hatta nasıl yaralıyor… Uzun’un dili yer yer ağır, ama aynı zamanda büyüleyici; bazı cümlelerin altını çizmeden geçmek mümkün değil. Bu yüzden okurken bir yandan da düşünmeye, kendi geçmişime dönüp bakmaya başladım.
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde, sadece bir aşk hikâyesi değil, bir bellek romanı. Geçmişle hesaplaşmanın, hafızanın yükünü taşımayı öğrenmenin ve tüm kayıplara rağmen yoluna devam etmenin hikâyesi. Bitirdiğimde içimde buruk bir huzur kaldı; sanki uzun bir yolculuktan dönmüş gibiydim. Ağır tempolu, derinlikli romanları sevenler için kesinlikle öneririm.
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde ( Siya Evînê )Duygu ve Düşünce
Mehmet Uzun'un okuduğum 2. kitabı. Kader Kuyusu'ndan sonra bu kitabı okumam çok isabet oldu .Mir Memduh Selim'in yakın dostu olan Mir Celadet Bedirhan'dan da kitapta sıkça söz ediliyor çünkü. Aynı zaman diliminde ( Kurtuluş Savaşı sonrası), aynı dava.. birisi 'kader kuyusu' diğeri 'yiitik bir aşkın gölgesinde' son bulan iki kıymetli insanın trajik öyküsü. Bu açıdan iki kitap birbirinin devamıymış gibi hissettiriyor. Okumak isteyenlere bu sırayla okumalarını tavsiye ederim.
Kitabın ilk sayfalarında Yaşar Kemal'in, kitabı tavsiye eden harika yorumları, övgü dolu, uzunca yazdığı notuyla karşılaşmak sürprizdi benim için. Kitabın Türkçe çevirisini okurken keşke bu kitabı ana dilimde okuyabilseydim diye düşündüm. ( Kürtçe okusaydım daha fazla keyif alacağımı hissettim. Ama ne yazık ki bildiğim Kürtçe bu kadarına yetmedi.)
Kürt tarihinin önemli isimlerinden biri olan Memduh Selim Bey'in aşkı ve davası arasına sıkışmış, hazin bir ömrün romanıdır bu kitap.Hayatını,umutlarını,aşkını Kürt halkı siyaseti ve davası uğruna harcamış bir ömür...
Biraz içeriğinden bahsetmek gerekirse ; halkının hakkı uğruna ömrünü sürgünde geçirmiş olan Memduh Bey döndüğünde, nişanlısının başkasıyla evlenmesiyle onu, akabinde de gayesini kaybetmiştir. Bunun yanısıra aşkına sahip çıkmamanın pişmanlığı ömrünün üzerine bir gölge gibi düşmüştür. Romanın bir yerinde nişanlısına anlattığı "Binevşa Narîn î Cembeliyê Hekarî' " isimli aşk efsanesi ne yazık ki onların aşkının da kaderi olmuştur. Davası da yitip gitti aşkı da...Ömrünün son demlerinde aşkına hasretlik çekerken yaşlı bedenine ve solan ömrüne yarenlik yapan birisiyle evlilik yapmışsa da umarsız aşkının serabıyla son nefesini vermiştir.
* Memduh Selim Bey: Uzun bir ömür. Kısa bir gülüş, yürek yakan bir ah ve kaybedilmiş bir aşktan ibaret... (
Aşkın kendisine değil, yalnızca gölgesine ulaşabilenlerin romanı…
Kitabın teması; sürgün, baş kaldırı ve Kürtlerin maruz kaldığı haksızlık.
1922 yılı, kitabın ana karakteri Büyük İskender lakabıyla tanınan Van’lı, Memduh Selim Bey’dir.
Memduh Selim Bey ülkesinden sürgün edilmiş, dönüş umudunu hiç kaybetmeyen, nişanlısı Feriha’ya kavuşmak için gün sayan fakat bir yandan da ideolojisi uğruna kavuşma gününü sürekli erteleyen bir Kürt aydını.
Kitabın hikayesi çok içimizden, yaşanılanlar çok tanıdık. Bazen seçme şansın olmaz yaşanılanlar sana bir hayat yaşatır ve bunu kabullenmekten başka bir yol olmaz. Bu kitabın kurgusu bunu çok iyi anlatıyor.
Mehmed Uzun diğer kitaplarında olduğu gibi bu kitabında da kendi kültürünü, anlattığı hikayeye yansıtmış.
Siyasi kurgu olarak beğendiğim bir kitap oldu.
“Ancak hala umut ediyor. Hala günün birinde,
her şeyin değişebileceğine inanıyor.
Ya bir gün aşk yeniden yüreğini ısıtacak;
ya da bu derin yara öldürecek onu…”
Kitapların sağı-solu yoktur, olmaz. Kitapların dini, dili, ırkı yoktur, olmaz. Ama bu kitabın var. Kitap ayırt etmem elime ne geçerse okurum, vardır onun içinde de güzel şeyler diye düşünür okurum. Ama bu kitapda ki olumsuzlukları anlatmaya çalışacağım. Öncelikle konudan kitaptan bağımsız bir şekilde, yahu arkadaş 260 sayfa kitap çıkarmışın ve bunun 100 sayfası tamamen boş evet boş yazı çizi hiçbir şey yok, neden amaç ne? Konu ne bu kitapta saçma bir aşk oluşturup etrafında dönerek kendi siyasi görüşlerini yansıtmaya çalışmak mı? Şeyh Sait başkaldırısı diyor. İsyan değil diyor, hak savunma diyor, önder ve lider diyor. Böyle bir şey nasıl olabilir arkadaş, Türk olmamın, Atatürk'ü sevmemin gerçekten alakası yok. Ama eşkıyalık yapanı nasıl hak savunucusu olarak görürsünüz, dönemi gözlerinizin önüne getirin, dış güçlerle savaşırken içeride de bir isyan var. Dersimde isyan, Kürtlerde isyan, vatan sevdalısıyız diyip hırsa ve kibre dönüşen Çerkez Ethem isyanı, inkılap, cumhuriyet, özgürlük düşmanı din kisvesi altında bağnaz kafaların isyanı, menemende isyan ve Atatürk'ün yaptığı ayırt etmeden Kürtmüş, türkmüş bakmadan ortadan kaldırması idi. Sen gelip bu adamı toprak bütünlüğünü bozmaya çalışmış adamı övemezsin ha översin o zaman da gözümde hain olursun. Bakın biz ırk ayrımı, tensel ayrım yapmıyoruz. Haine hain diyoruz. Bu kitabın yazarı da yazdıkları da birilerinin beyinlerini yıkamak için yazılmış müsveddelerdir. Kitabın 130. Sayfasında kahramanımız Memduh Salih bey için hümanist der, nasıl bir hümanist silahla hak savunmak ister, savaş yaşamak için diyorlar bir de, kendileri rahat koltuklarında oturup cahil bilinçsiz halkı fakirlik ve savaşla besledikleri için bu tepedekilerin kin ve hevesleri asla bitmeyecek. Bu sadece Kürtler için değil bütün yozlaşmış milletler için
Aşk mi? Vatan mi?
Bu ikilemde kalan Memduh Selim Bey " vatan" tercihini yaparak Ağrı dağındaki isyana katılır ne yazık ki isyan bastırılır ve sürgün olarak kaldığı Antakya' ya döner ama bu sefer de nişanlısının başkasıyla evlendiğini öğrenir. Memduh Selim bey hem aşkını hem vatanını kaybetmiştir...
biraz başkaldırı, sonsuz aşk, dipsiz hasret·295 syf.·
8/10
2023 46. kitabı
Ülke özlemi içinde büyürken, aşkın ateşiyle yanan, ömrünün son demine kadar yalnızlık ve hasretle boğuşan, çaresizlik içinde ölen, büyük umutları, hayalleri ve hayal kırıklıkları, trajedileri olan bir yaşam....
Bu yolculuk bilmediğimiz, öğretilmek istenilmeyen, görmemiz için çarpıtılan değiştirilen ve bize hep öcü gibi gösterilen insanların hikayesi.
Bu yolculuk Memduh Selim Bey'in, ülkesinin hasretiyle harab olmuş, ama ne aşkı ne de ülkesini doya doya yaşayabilmiş yok sayılmış bir dilin hikayesi.
Şunu artık net olarak anlayabiliyorum yasaklanan her şey tüm insanlık adına, insan özgürlüğü adına baltalanmış çıkmaza girmiş bir mesele..
Yasaklar aslında çok daha ciddi sorunlara neden olan, makul sonuçları elde edebilmek adına yasaklar yerine oturup ciddi ciddi konuşmamız gerektiğini düşünüyorum artık.
Asla olmaz, asalım keselim, yok edelim, sürgün edelim değil daha makul daha anlaşılır daha mutlu sonlar olmalı
Bizden olmayan yok olsun mahvolsun bitsin gitsin değil Onlar da var Onlarla varız ayrıştırmadan birleşerek daha mutlu yarınlara
Canım kitap severlerim kitap akıcı, kelimeler büyülü ancak saman alevi gibi. Ne demek istediğimi eminim anlayan olacaktır.
Tüm önyargılarınızı bir kenara bırakıp okuyun arkadaşlar....
İlk defa bu kadar uzun bir inceleme yazdım.Edebiyat
Kitabın konusu Kürt aydınlarından Vanlı Memduh Selim Bey'in hayatı, yazarı ise önemli Kürt yazarlardan Mehmed Uzun . Mehmed Uzun'un 
Aşk Gibi Aydınlık Ölüm Gibi Karanlık kitabını daha önce yarıda bırakmıştım. Kitabın içerisindeki müstehcen sahnelerin çokluğu rahatsız ediciydi. Bu kitabında da az da olsa bu tür betimlemelere yer vermişti. Kendisi böyle uygun görmüş, okuyup okumamak da bizlere kalmış sonuçta. Ancak şunu belirtmek isterim ki malûm betimlemeler zaten günlük hayatımızda internet ve televizyon aracılığıyla biz ne kadar uzak durmaya çalışsak da zaman zaman karşımıza çıkıyor. Dolayısıyla böylesine güzel yazılmış, kişinin ufkunu açabilecek ve kültür seviyesini olumlu yönde etkileyebilecek kitapların bu tür betimlemelere rağmen okunması taraftarıyım artık. Lakin yazarın İslâmi çizgiye olan uzaklığı malesef ki bir takım itikadi sorunları da kitapta gözler önüne sermiş. Örneğin; Ağrı Dağı isyancılarından bir gencin, dönemin ordusuyla girdiği bir çatışmada ölmesi olayını yazar şu cümlelerle aktarıyor, "Bir süre sonra, çıkardığı sesler hırıltıya dönüşüyor. Sonra sesi kesiliyor. Dudaklarının titremesi artıyor. Bedeni birkaç kez ardı ardına sarsılıyor ve hareketsiz kalıyor. Ömrünün baharında bu kargaşa ve savaş dünyasına elveda diyor. Azrail bir kez daha, kahpece, haksız yere galip geliyor." Azrail Aleyhisselam hakkında kullanılan bu ifade takdir edersiniz ki elfazı küfürdür. Zaten biz Kürtlerin şuanki en büyük problemlerinden biri de sanatçı ve siyasetçilerimizin İslâmi hassasiyet üzere yaşamamalarıdır. Ben şahsım adına huz ma safa, da ma keder yani keyif vereni al, keder vereni bırak kaidesiyle Mehmed Uzun'un kitaplarını okumaya devam edeceğim ancak kitaplarında gördüğüm uygunsuz metinleri de paylaşarak.
İstifadeniz bol olsun inşaallah.
Mehmed Uzun . Mehmed Uzun'un Aşk Gibi Aydınlık Ölüm Gibi Karanlık kitabını daha önce yarıda bırakmıştım. Kitabın içerisindeki müstehcen sahnelerin çokluğu rahatsız ediciydi. Bu kitabında da az da olsa bu tür betimlemelere yer vermişti. Kendisi böyle uygun görmüş, okuyup okumamak da bizlere kalmış sonuçta. Ancak şunu belirtmek isterim ki malûm betimlemeler zaten günlük hayatımızda internet ve televizyon aracılığıyla biz ne kadar uzak durmaya çalışsak da zaman zaman karşımıza çıkıyor. Dolayısıyla böylesine güzel yazılmış, kişinin ufkunu açabilecek ve kültür seviyesini olumlu yönde etkileyebilecek kitapların bu tür betimlemelere rağmen okunması taraftarıyım artık. Lakin yazarın İslâmi çizgiye olan uzaklığı malesef ki bir takım itikadi sorunları da kitapta gözler önüne sermiş. Örneğin; Ağrı Dağı isyancılarından bir gencin, dönemin ordusuyla girdiği bir çatışmada ölmesi olayını yazar şu cümlelerle aktarıyor, "Bir süre sonra, çıkardığı sesler hırıltıya dönüşüyor. Sonra sesi kesiliyor. Dudaklarının titremesi artıyor. Bedeni birkaç kez ardı ardına sarsılıyor ve hareketsiz kalıyor. Ömrünün baharında bu kargaşa ve savaş dünyasına elveda diyor. Azrail bir kez daha, kahpece, haksız yere galip geliyor." Azrail Aleyhisselam hakkında kullanılan bu ifade takdir edersiniz ki elfazı küfürdür. Zaten biz Kürtlerin şuanki en büyük problemlerinden biri de sanatçı ve siyasetçilerimizin İslâmi hassasiyet üzere yaşamamalarıdır. Ben şahsım adına huz ma safa, da ma keder yani keyif vereni al, keder vereni bırak kaidesiyle Mehmed Uzun'un kitaplarını okumaya devam edeceğim ancak kitaplarında gördüğüm uygunsuz metinleri de paylaşarak.
İstifadeniz bol olsun inşaallah.
10/10
2021 2. kitabı
Yitik Bir Aşkın Gölgesinde olsa da kitabın adı, kitapta iki kutsal aşk ele alınıyor. Mehmed Uzun 'un başkahramanı Memduh Selim Bey' in başından geçen ardı sıra olaylar anlatılıyor.
"Bu coğrafyada şair olmak zordur Hangisini yazayım halk acısını mı aşk acısını mı? " diyor Azad Penaber. Tam da bu zorluğu anlatıyor Mehmed Uzun. Evet Kürt halkının özgürlüğü için direnen Memduh Selim Bey... Ve kalbini verdiği Feriha, Memduh Selim Bey'in Ceylan'ı. Bir yanda halkı, diğer yanda sevdiği kadın. Böylesi güzel iki kutsal aşk. Mehmed Uzun kitapta da değiniyor; Aşık olmak büyük iş diyor her gün aşık olmaz ki adam. Ne kadar doğru. Ne kadar asil...
Sîya Evinê.. Irkımın çektikleri, Irkımın çileleri, Irkımın zorlukları. Ah! Irkıma aşkım katlandı kitabı bitirince. Ciddi anlamda kitap bitsin istemedim. Tabi son dilediğim gibi olmadı ama olsun.
Halkını seçen Memduh Bey, Ceylan'ı kaybettiğinde pişmanlık duyuyor seçiminden dolayı. Kendimce yorumladım aslında ben olsam hangisini seçerdim diye ama Mehmet Uzun taa en baştan uyarmıştı beni "bazı şeyler yaşanmadan anlaşılamaz" demişti. Evet haklıydı yaşamadan anlayamam.
Peki ben size soruyorum; halkınız mı sevdiğiniz mi?
Keyfili okumalar (:
Puan vermedi·295 syf.·
2022 8. kitabı
Öncelikle şunu belirtmek istiyorum : kitap okumaya her ne kadar küçük yaşlarda başlamış olsam da bunu ciddi bir alışkanlığa dönüştürmek ancak Mehmet uzun ve Yaşar Kemal ile elde ettiğim bir şeydi. Mehmet uzun zaten yaşar Kemal’in bize tavsiye ettiği ve doğu kültürünü doğu insanı samimi bir dille bütün eksikleriyle güzellikleriyle ve yaşanmış her yönünü ele alan bir yazardan bahsediyoruz kendisi de yaşar Kemal’i örnek alan bir insandır.Yaşar Kemal Anadolu insanını Çukurova‘yı Doğu kültürüyle harmanlayıp anlatırken Mehmet uzun Mezopotamya insanının tarih boyunca çektiği çileleri halkın isyanını serzenişini acılarını kültürün her detayını anlatan bir yazardır. Bu kitap kürtçe yazılmış türkçeye çevrilmiş bir kitap..Kürt diline akademik olarak tamamen hakim olamadığım için Türkçe okumayı tercih ettim. Ülkesinden sürgün edildikten sonra hep onun özlemiyle yaşayan, dönüş umudunu hep içinde taşıyan, sonrasında sevgilisi ile ülkesi arasında seçim yapması gerektiğinde ülkesi için savaşmayı seçen, her iki seçiminde de yenilen Memduh Selim Bey'in hikayesidir anlatılan. insan sevdiğine kavuştuktan sonra ekmeği olsun, ayranı hiç olmasın yemeği sadece darı olsun yorganı mavi gök olsun döşeği kuru yer olsun yastığı sert taş olsun torbası omzunda olsun torbanın dibi delik olsun yurdu buralar olmasın. Acem ve gavur ellerinde olsun sevgilisi insanın istediği gibi olduktan sonra gün boyu avare olsun. aşsız, katıksız, ekmeksiz olsun.. iÇok soğukkanlılıkla başladım ve ağlayarak bitirdiğim ender kitaplardan bir tanesidir,hayranlık duyduğum Mehmed Uzun’ u bir kere bile olsa okumayı deneyin derim pişman olmazsınız, hiçbir ön yargı oluşturmaksızın ve hiçbir din dil ırk ideolojisi gütmeksizin bu kitabı okumanızı istiyorum zira kitapların dini dili ırkı yoktur…
Siya Evînê
Mehmet uzunun sade, akıcı ve etkileyici diliyle Memduh selim beg in aşkı ve vatanı arasındaki hüzünlü mücadelesini anlatıyor.kitabı elinizden bırakmak istemeyeceksiniz.
Yazar Hakkında
Mehmed UzunYazar · 27 kitap
1953 yılında, Viranşehir kökenli bir aşiret ailesinin çocuğu olarak Siverek'te doğdu. Mehmed'in, beş kardeşi daha vardı. Küçük yaşlarında ailesinden duyduğu sözlü anlatım örnekleri, edebi sanatının temelini oluşturmuştur. İlerde yazacağı romanların kökü, bu çocukluk anılarından beslenmiştir.
Kürt dilinin yasak olduğu bir dönemde, birçok Kürt yazarın aksine egemen dilde değil anadilinde yazmayı tercih etmiştir. Özellikle, zayıf olan Kürtçe yazı dilini geliştirmek, ortak bir edebi dil oluşturmak ve Kürt hikâye anlatım geleneğini canlandırmaya yönelik yaptığı çalışmalarla modern Kürt edebiyatında kurucu bir role sahiptir.
26 Ağustos 1977'de, sahte Tunus pasaportuyla Suriye üzerinden gittiği İsveç'e yerleşti. Kurmanci, Türkçe ve İsveççe yazdığı kitapları yirmiye yakın dilde yayınlandı. Hakkında, Türkiye'de çok sayıda dava açıldı. 1981'de Türk vatandaşlığından atıldı ve 1992 yılına kadar Türkiye'ye gelemedi.
Uzun yıllar İsveç Yazarlar Birliği yönetim kurulu üyeliği yaptı. Ayrıca İsveç Pen Kulübü ve Uluslararası Pen Kulüp'te aktif çalıştı. İsveç ve Dünya Gazeteciler Birliği'nin de üyesi olan Uzun'un bugüne kadar çok sayıda Kürtçe roman yazdı.
Mehmed Uzun, "Aşk Gibi Aydınlık Ölüm Gibi Karanlık" romanı ve "Nar Çiçekleri" adlı deneme kitabı ile ilgili olarak 2001 baharında yargılandı.
Yakalandığı mide kanseri nedeniyle uzun süre tedavi gören ünlü edebiyatçı, 11 Ekim 2007 günü Diyarbakır'da yaşamını yitirdi. 13 Ekim günü Diyarbakır Ulucami'de kılınan cenaze namazı ardından, Mardinkapı Mezarlığı'na defnedildi.
