m
Marcel Proust
16 üyeTakip
Hazlar ve Günler | Marcel Proust
Marcel Proust'un edebiyat dünyasına ilk büyük selamı olan 
Hazlar ve Günler, genç yazarın sadece yeteneğini değil, aynı zamanda ileride dünya edebiyatını kökten değiştirecek olan o devasa ”kayıp zaman„ arayışının genetik kodlarını da içinde barındıran müstesna bir yapıt.
Dışarıdan bakıldığında 19. yy sonu Paris salonlarının ışıltılı, züppe ve biraz da melankolik bir dökümü gibi görünse de bu eser, satır aralarına sızıldığında insan ruhunun en karanlık dehlizlerine, suçluluk duygusuna zamanın acımasız aşındırıcılığına dair sarsıcı bir gerçekle karşılıyor.
Proust, kitabın isminde 
Hesiodos'a yaptığı nazireyle ”işler„ yerine ”hazlar„ kavramını koyarak, modern insanın trajedisini üretimde değil, tüketim ve duygu karmaşasında arayacağının sinyalini veriyor. Eserin bütününe yayılan o aristokratik hüzün, aslında bir sınıfın övgüsü olarak değil de, o sınıfın temsil ettiği yapaylığın ve bu yapaylık içinde kaybolan bireysel özgürlüğün keskin bir eleştirisidir.
Bu eseriyle, erken yaşlarda kendi sesini bulma yolcuğundaki en önemli durağında olan Proust, okura saflığın yitirilişini, sosyetenin boşluğunu ve zamanın yıkıcılığını anlatırken, bu karanlık tabloyu da ancak sanatın ve hatırlamanın ışınğında aydınlatılabileceğini gösteriyor.
Anatole France'ın önsözü ve 
Roza Hakmen'in çevirisi ile keyifli okumalar dilerim...
Hazlar ve Günler Marcel Proust Roza Hakmen Anatole FranceMarcel Proust
Marcel Proust'un edebiyat dünyasına ilk büyük selamı olan Hazlar ve Günler, genç yazarın sadece yeteneğini değil, aynı zamanda ileride dünya edebiyatını kökten değiştirecek olan o devasa ”kayıp zaman„ arayışının genetik kodlarını da içinde barındıran müstesna bir yapıt.
Dışarıdan bakıldığında 19. yy sonu Paris salonlarının ışıltılı, züppe ve biraz da melankolik bir dökümü gibi görünse de bu eser, satır aralarına sızıldığında insan ruhunun en karanlık dehlizlerine, suçluluk duygusuna zamanın acımasız aşındırıcılığına dair sarsıcı bir gerçekle karşılıyor.
Proust, kitabın isminde Hesiodos'a yaptığı nazireyle ”işler„ yerine ”hazlar„ kavramını koyarak, modern insanın trajedisini üretimde değil, tüketim ve duygu karmaşasında arayacağının sinyalini veriyor. Eserin bütününe yayılan o aristokratik hüzün, aslında bir sınıfın övgüsü olarak değil de, o sınıfın temsil ettiği yapaylığın ve bu yapaylık içinde kaybolan bireysel özgürlüğün keskin bir eleştirisidir.
Bu eseriyle, erken yaşlarda kendi sesini bulma yolcuğundaki en önemli durağında olan Proust, okura saflığın yitirilişini, sosyetenin boşluğunu ve zamanın yıkıcılığını anlatırken, bu karanlık tabloyu da ancak sanatın ve hatırlamanın ışınğında aydınlatılabileceğini gösteriyor.
Anatole France'ın önsözü ve Roza Hakmen'in çevirisi ile keyifli okumalar dilerim...
Hazlar ve Günler Marcel Proust Roza Hakmen Anatole Franceİnsanın Sığındığı Yer Olarak Sanat ve Renklerin AhengiMarcel Proust
Proust'u ikinci kere okumanın hazzından bahseden 
Tahsin Yücel 'e kulak verdim ve yaklaşık on bir sene süren Proust serüvenimi tamamladım. İlk beş cildi, önceden dört yıla yayarak okumuştum. Ama bu hiç verimli olmamıştı. (Aynı damardan beslenmek okur için sıkıcı olsa da kimi kitaplar mesafe istemiyor. ) Aradan yıllar, başka kitaplar, şehirler, çocuklar geçti. Proust'un ülkesini, şehrini, semtini, şahserini yazdığı yatak odasını görme fırsatım oldu. Biraz demlendim ve yeniden başlayarak bu sefer birkaç ayda, başka kaynaklardan da beslenerek seriyi bitirdim.
Kafamdaki bütün açık sekmeleri kapatabilirsem bu yazı, Kayıp Zamanın İzinde'ye ve kendi okurluğuma ahde vefa bâbında bir Proust denemesi olacak.
Günümüzde Marcel Proust'un edebiyatta kapladığı yer bile devasa iken buraya sığmayıp diğer sanat dallarına hatta bilim dallarına ulaşıyor. Karşımızdaki öyle bir deha ki beynin giriftli düşünme yapısını çözdüğü için sinirbilimcileri, insan psikolojisinin dehlizlerine indiği için psikanalistleri, zamandaki kırılmaları gösterdiği için fizikçileri büyülüyor.
Kelimelerin akışında okuru, sayısız kere müzikle, tiyatroyla, resimle, doğabilimle, sosyoloji ile, biyoloji ile, metafizik ile edebiyat içinde edebiyatla yüz yüze getiriyor. Bazen kendisi bir ressam (Elestr) , bir müzisyen (Morel) bir edebiyatçı ( Bergotto) vs. yaratıyor. Bazen de zaten var olan sanatçılar ve bilim insanları bağlamında üst düzey bir okuma deneyimi sunuyor. Özellikle diğer sanat dallarını kurguya o kadar özenli ve başarılı yediriyor ki (Sadece 103 tane ressam tablo) durup bir "ince şeyleri anlama" telaşına düşüyorsunuz. Hele ara sıra baş uzatan Balzaclar, Dostoyevskiler, Tolstoylar, Stendallar... Katman üstüne katman... Renkler uçuşuyor sözlerin üzerinde. Renk
Tahsin Yücel 'e kulak verdim ve yaklaşık on bir sene süren Proust serüvenimi tamamladım. İlk beş cildi, önceden dört yıla yayarak okumuştum. Ama bu hiç verimli olmamıştı. (Aynı damardan beslenmek okur için sıkıcı olsa da kimi kitaplar mesafe istemiyor. ) Aradan yıllar, başka kitaplar, şehirler, çocuklar geçti. Proust'un ülkesini, şehrini, semtini, şahserini yazdığı yatak odasını görme fırsatım oldu. Biraz demlendim ve yeniden başlayarak bu sefer birkaç ayda, başka kaynaklardan da beslenerek seriyi bitirdim.
Kafamdaki bütün açık sekmeleri kapatabilirsem bu yazı, Kayıp Zamanın İzinde'ye ve kendi okurluğuma ahde vefa bâbında bir Proust denemesi olacak.
Günümüzde Marcel Proust'un edebiyatta kapladığı yer bile devasa iken buraya sığmayıp diğer sanat dallarına hatta bilim dallarına ulaşıyor. Karşımızdaki öyle bir deha ki beynin giriftli düşünme yapısını çözdüğü için sinirbilimcileri, insan psikolojisinin dehlizlerine indiği için psikanalistleri, zamandaki kırılmaları gösterdiği için fizikçileri büyülüyor.
Kelimelerin akışında okuru, sayısız kere müzikle, tiyatroyla, resimle, doğabilimle, sosyoloji ile, biyoloji ile, metafizik ile edebiyat içinde edebiyatla yüz yüze getiriyor. Bazen kendisi bir ressam (Elestr) , bir müzisyen (Morel) bir edebiyatçı ( Bergotto) vs. yaratıyor. Bazen de zaten var olan sanatçılar ve bilim insanları bağlamında üst düzey bir okuma deneyimi sunuyor. Özellikle diğer sanat dallarını kurguya o kadar özenli ve başarılı yediriyor ki (Sadece 103 tane ressam tablo) durup bir "ince şeyleri anlama" telaşına düşüyorsunuz. Hele ara sıra baş uzatan Balzaclar, Dostoyevskiler, Tolstoylar, Stendallar... Katman üstüne katman... Renkler uçuşuyor sözlerin üzerinde. RenkReklam
İstem dışı bellek ?Marcel Proust
Geçmişi hatırlama gayretimiz nafile, zihnimizin bütün çabaları boşunadır. Geçmiş zihnin bütün hakimiyet alanının, kavrayış gücünün dışında bir yerde, hiç ihtimal vermediğimiz bir nesnenin (bu nesnenin bize yaşatacağı duygunun) içinde gizlidir.
Bu nesneye ölmeden önce raslayıp rastlamamamız ise tesadüfe bağlıdır.
Sayfa 46 - Yapı Kredi Yayınları
Ummanın tabiatında varsa işte.
Proust...Marcel Proust
Gördüğümüz yaratığın bedensel hatlarını, onun hakkında önceden biçimlendirdiğimiz tüm fikirlerle bir araya toparlarız ve onun zihnimizde oluşturduğumuz tam resminde
asıl önemli yeri tutan da kesinlikle bu fikirlerdir. Bunlar sonunda yanakların kıvrımını o denli eksiksiz doldururlar, burnun çizgisini o denli kesin bir biçimde izler, sesin tonuyla o denli ahenkle karışırlar ki bu nitelikler artık saydam bir zarftan ibaret kalır ve bir yüzü her görüşümüzde ya da bir sesi her duyuşumuzda, tanıdığımız ve dinlediğimiz şeyler bizim o kişiye ilişkin kendi fikirlerimiz olur.
Reklam
Reklam