4. katman : “`gerçekliğin tuhaf sınırları`” (`kuantum`, `simülasyon`, `zaman`).
- `kozmoloji` / `evrenin yapısı` (`fermi`, `entropi`, `büyük filtre`)
- `zihin` / `algı` / `biliş` (mandela etkisi, dunning-kruger)
- `mantık` / matematik sınırları (`gödel`, `zeno`)
1- `antropik ilke` – evreni “`neden böyle?`” diye değil, “`neden gözlemleyebiliyoruz?`” diye okumak gerekir. belki de evren, gözlemciyi zorunlu kıldığı için böyle görünüyor.
2- `schrödinger'in kedisi` – bir sistem gözlemlenene kadar hem ölü hem canlı olabilir. gerçeklik, bakışla “çöker”.
3- `heisenberg belirsizlik ilkesi` – bir şeyi ne kadar net ölçersen, başka bir özelliğini o kadar kaybedersin. evren “tam bilgi”ye izin vermez.
4-. “`bootstrap paradoksu`” – bir bilginin, nesnenin ya da olayın kaynağı kendi kendine döner. sebep yoktur, sadece döngü vardır.
5. “`dark forest` (`karanlık orman`) hipotezi” – evrende herkes sessizdir çünkü görünmek = yok edilmek olabilir. medeniyetler birbirini avlayan avcılardır.
6. “`kuantum ölümsüzlüğü`” – bilinç, her zaman hayatta kaldığı dalları deneyimleyerek “ölümü atlıyor” olabilir. (çok tartışmalı çoklu-evren yorumu)
7. `termodinamiğin ikinci yasası` – her sistem düzensizliğe gider. evrenin nihai kaderi: ısı ölümü ve bilgi çöküşü.
8. “`zaman oku` (`arrow of time`)” – geçmişi geçmiş yapan şey fiziksel yasalar değil, entropinin yönüdür. zamanın akışı aslında bir “asimetridir”.
9. “`gözlemci etkisi`” – gerçeklik, gözlemlendiği anda değişir. bu sadece fizik değil, bilgi felsefesidir.
10. “`bilişsel körlük paradoksu`” – zihin, kendi sınırlarını çoğu zaman kendi araçlarıyla göremez. görmediğini bile göremezsin.
11. “`bilgi evreni hipotezi`” – madde değil, bilgi temel olabilir. evren bir “hesaplama süreci” gibi çalışıyor olabilir.
12. “`holografik ilke`” – üç boyutlu
Asaf Hâlet Çelebi 'den
Düdüklü Tencere eleştirisi
Böyle bir kitaptan bahsetmek benim için zül, muharriri için de bir şereftir. Bunu bilmekle beraber ben her iki şıkkı da göze alarak yazıyorum. Çünkü, bu kitap yalnız firenklerin tabiriyle “ordurier” (süprüntülük) nevinden ibaret olmakla kalsaydı, hakikaten kale almaya değmezdi. Maalesef mesele bu kadar basit değildir.
Geçenlerde, bir mecmuada çıkan “Pislik Edebiyatı” adlı bir yazımda da belirttiğim gibi, bu kitabcık âdeta, sistematik olarak cehalet, kabalık, pislik, tenbellik, vurdumduymazlık ve serserilik propagandasını yapan, antisosyal bir meyilden ve komplekslerle dolu, mâlûl bir ruh hâletinden doğmuştur. Âdi, işsiz, inatçı ve kaba görünmeyi bir marifet sanan ve yeni teşekkül etmekte olan bir züppeliğin şimdilik mukaddes kitabı mahiyetindedir. Bunun için de, zararlı kelimesinin ifade edemiyeceği kadar korkunç bir mâhiyet taşımaktadır.
Evet, ben bu zümrenin ve bu zihniyetin yeni farkına vardım. Önceleri birkaç dostumdan işittiğim menkıbelerine adeta inanmak istememiştim. Fakat sonra kendilerini ve hattâ mekânlarını gördükten, kendi ağızlarından mahiyetlerini öğrendikten sonra ürperdim. Hele Nurullah Ata beyin her mecliste bu şiirleri bol bol inşat ettiğini de duyduktan sonra şerlerinden Allah’a sığındım.
Vaziyet kısaca şundan ibaret: Bu “efendi”lerin çoğu kulaktan dolma bir şeyler işitmişler. Fransa’da daha doğrusu Paris’te hakikîexistencialistedeğil de, bu maske ile geçinen garip kıyafetli, birkaç züppeyi çığırtkan olarak tutan, bazı bodrum kahvelerinde şaşkın birkaç Amerika seyyahını celbetmek için, içeriye oturmuşlar, bunlar her türlü kabalığı ve garabeti mübah olarak görüyorlarmış. Tabiî bu kahve çığırtganlarının asılexistencialismemeslekinden ve felsefesinden haberleri yok. Onlar, süs için yer dolduran sahtekârlardan
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Okumak İsteyenlere Modern Klasikler ̇⋆✵⋆˚.⋆
İş Bankası Kültür Yayınlarının Modern Klasikler dizisi o kadar ilgimi çekiyor ve o kadar okumak istiyorum ki o kitapları 🦭 somut bir hedef şeklinde karşımızda durabilsin diye hepimiz için bu listeyi yapacağımm 🫶🏻
1. 
Sineklerin Tanrısı
2. 
Bilinmeyen Adanın Öyküsü (baskısı burada)
3. 
Otomatik Portakal
4. 
Casus
5. 
Korku Vadisi - Sherlock Holmes
6. 
Vahşetin Çağrısı
7. 
Aforizmalar
8. 
Kopyalanmış Adam (baskısı burada)
9. 
Dört Oyun
10. 
Beyaz Diş
11. 
Üç Örnek Öykü ve Bir Önsöz
12. 
Dörtlerin Yemini - Sherlock Holmes
13. 
A.B.D. 42. Enlem
14. 
Üç Büyük Usta
15. 
Kendileriyle Savaşanlar
16.
Sineklerin Tanrısı
2. Bilinmeyen Adanın Öyküsü (baskısı burada)
3. Otomatik Portakal
4. Casus
5. Korku Vadisi - Sherlock Holmes
6. Vahşetin Çağrısı
7. Aforizmalar
8. Kopyalanmış Adam (baskısı burada)
9. Dört Oyun
10. Beyaz Diş
11. Üç Örnek Öykü ve Bir Önsöz
12. Dörtlerin Yemini - Sherlock Holmes
13. A.B.D. 42. Enlem
14. Üç Büyük Usta
15. Kendileriyle Savaşanlar
16.
8 Şubat 2026, Pazar; bacaklarımın bağı çözülmüş ayakta duramıyordum, istemsizce gözlerimden yaşlar akmaya başlamıştı.
Hayat hiç bu kadar kötü olmamıştı.
Ve biliyordum hayat bir daha eskisi gibi olmayacaktı...
Mısır gözler önünde, ama Sudan piramitlerin gerçek ülkesi.
Mısır antik eserleriyle dünyaca ünlü olsa da, Sudan dünyadaki diğer ülkelerden daha fazla piramite ev sahipliği yapıyor: 200'den fazlası çöl kumlarından çıkıyor.
MÖ 800 yılları arasında güçlü Koush krallığı tarafından inşa edildi. J. - C. ve 350 önlük. J. - C. , dik kenarları ve sivri uçları olan bu anıtlar kraliyet mezarları olarak hizmet ediyor. En büyük konsantrasyon, Koushite kral ve kraliçelerinin nesillerinin nefes kesen bir taş alanda dinlendiği antik Meroe nekropolünde.
Koushitler zorlu hükümdarlardı. MÖ 8. yüzyılda Mısır'ı fethettiler. J. - C. ve kralları 25 Mısır hanedanının siyah firavunları olarak bilinmeye başladı. Yine de, Nil boyunca geniş bir imparatorluğa ve eşsiz Mısır, Afrika ve yerel geleneklerinin bir karışımına rağmen, olağanüstü medeniyetleri tarihin en bilinmeyen bölümlerinden biri olmaya devam ediyor. Yüzyıllar boyunca, bu sessiz piramitler Sudan çölünde durdu, bir zamanlar Mısır'ın gücüne rakip olan gururlu ve güçlü bir krallığın değişmez tanıkları.
Taşa kazınmış unutulmuş bir imparatorluk
Dante İlahi Komedyada Hz. Muhammed (s.a.v)’i (haşa) Cehennem'in 8. dairesinde "nifak ve ayrılık tohumları ekenler" (şizmalar) arasında cezalandırılan bir figür olarak tasvir eder. Buna rağmen bu eseri nasıl okuyabiliyorsunuz?
Merve KAZAN
@mkazan
·“ şunu anladım ki, ondan başka
Hiçbir gerçeğin olmadığı gerçek aydınlatmadıkça,
Doymak bilmiyor aklımız.
Ulaşır ulaşmaz gerçeğe,
İninde bir hayvan gibi duruyor aklımız;
Ulaşmalı o gerçeğe; yoksa işe yaramaz umutlarımız..”
