Yazar:
Beşir Ayvazoğlu
Tahmini Okuma Süresi:
14 sa. 36 dk.
Sayfa Sayısı:
515
Basım Tarihi:
Nisan 2013
Yayınevi:
Kapı Yayınları
ISBN:
9786054683949
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Ateş Denizi, Güller Kitabı, Kahveniz Nasıl Olsun ve Divanyolu gibi kitapların yazarı olan Beşir Ayvazoğlu'nun kaleminden çıkmış ve kapı yayınlarından basılmış olan roman türünde bir kitap. Neler ve kimler yok ki kitapta? Tanburi Cemil Bey'den Peyami Safa'ya, Necip Fazıl Kısakürek'ten, Mesud Cemil'e onlarca yazar ve musiki erbababına değinen kitap ayrıca o dönemlerin Türkiye'sinde yaşanan sanat, edebiyat ve musiki alanında ki değişikliklere de değiniyor. Elinizi aldığınız zaman kolay kolay bırakamayacağınız nadide bir eser. Galip Tahiroğlu'nun Tanburi Cemil Bey'in hayatını yazmak için giriştiği serüven karşınıza hiç beklemediğiniz kişileri ve o dönemlerin acısını ve tatlısını çıkarıyor.
Matruşka gibi hikaye içinde hikayesi var Ateş Denizi’nin. Tarihin sadece bir dönemine değil, bir kaç dönemine dokunuyor kitabın sayfaları ve de nasıl incelikle… Cibali yangını, Hüsn-ü Aşk, Cemil Bey’in hikayesi, Devran’la Galip’in bitmeyen senfonisi ve daha neler neler.. Kitabın en güzel taraflarından biri de yazılanların kurgu olmaması, o zamanda yaşamış insanların kaleminden çıkması. Beşir Ayvazoğlu’nun da evraklarda sözü geçen makalelere ve gazete haberlerine kitabın arkasında yer vermesi iyice zenginleştirmiş kitabı. Cumhuriyetin ilanından sonra yaşanan tüm sallantılar, insanların yaşananlara verdikleri tepkiler, değişimin nasıl karşılandığı, o zamanki elit kesimin, yazarların ve şairlerin olanlar karşısındaki tutumu bir bir anlatılmış ve tekrar ediyorum kurmaca değil.
Şiir var kitapta, İstanbul var, tarih var, mutlu sonla bitmeyen aşklar, güzel adamlar, tambur çalan hüzünlü kadınlar, tekke ve zaviyelerin kapatılıp şapka kanunun çıkmasıyla, başlarına küçük gelen fötr şapkalarıyla, sinek kaydı sakal traşı ve takım elbiseleriyle hayatta kalmaya çalışan, eski heybetinin yerinde
10/10
2022 36. kitabı
Bir incelemeden ziyade görüş belirtmek isterim. Final sınavım için sorumlu tutulduğum bu kitaba başta bir ısınamadım. Ama okudukça coştum. Uzun zamandır böyle enfes bir kitap okumamıştım. Öyle ki yeri geldi Galip Tahiroğluyla birlikte Devran için hüzünlendim, Tanburi Cemil bey'e ait bir şeyler bulunca sevindim, Didar kalfayla samimiyeti hissettim. Nazım Hikmet'den Nihal Atsız'a, Necip Fazıl'dan Yahya Kemal'e tam bir edebiyat dönemi magazini gibi nefis bir yolculuktu. Özellikle edebiyat tarihi meraklılarının okumasını şiddetle tavsiye ediyorum. Kalemine yüreğine sağlık.
Oldukça keyifli bir yolculuktu Ateş Denizi. Kitabı okurken bazen kendinizi Peyami Safa'nın kalem arkadaşı, bazen de Tanburi Cemil Bey'in musıkî talebesi gibi hissediyorsunuz. Bir edebiyat meraklısının karşılaşacağı keyifli eserlerden biri. Bir süre sonra 'istirham ederim hanımefendi' diye hitap edesiniz geliyor.:) Kitapta dikkatimi çeken en nahif ifade ise vefat edenler için defnetmek anlamında kullanılan sırlamak ifadesi. Mevlevî dervişlerinin söylemlerinden biri.
Ateş Denizinin Üstünde Mumdan Bir Gemi...
Hani bazen okuduğunuz bir romandaki tüm olayların ve karakterlerin gerçek olmasını istersiniz ya... İşte bu kitaptaki herşey gerçek. 1930'lu yılların İstanbul'unu, edebiyat ve tarih kitaplarında adını duyduğunuz güzide insanlarla birlikte geziyorsunuz. Her an bir köşe başından biri çıkabiliyor karşınıza. Musikinin, medeniyetler üzerinde nasıl bir kilit taşı olduğunu; tanburun, ney'in, rebabın sadece bir müzik aleti olmadığını; sokakların, konakların ve plakların nasıl da nefes aldığını hissediyorsunuz.
Cumhuriyet tarihine sanat, edebiyat, kültür cihetlerinden bakan muazzam bir roman. Kitabın arka kapağında ifade edildiği gibi, belge niteliğinde bir roman. Türk edebiyatında isimlerini duyduğumuz Yahya Kemal, Necip Fazıl, Peyami Safa gibi şahıslarında yer aldığı; musiki ile başlayan fakat devrin panoramasını gözler önüne seren bir roman.
Roman Galip Tahiroğlu'nun, Tanburi Celil Bey'in biyografisini yazmak istemesiyle başlıyor. Galip Tahiroğlu'nun bu maksatla çıktığı yolda okuyucu olarak peşine düşüyoruz: aşkın, musikinin, edebiyatın, inkılapların hayata olan tesirini, Galip Tahiroğlu'nun gözünden görüyoruz.
güneşleyin gülümseyelim...Edebiyat
Böyle yoğun sanat,edebiyat ve toplumsal hayat içeren bir roman okumayalı uzun zaman olmuş. O kadar etkilendim ki,okurken hiç bitmesin istedim.Tabii her güzel şeyin bir sonu var. "Kitabı okurken benim yaşamam gereken dönem işte bu!" diye hayıflana hayıflana okudum. Bir sayfada Necip'le konuştum diğer bir sayfada ise Nâzım'la...Sonra Küllük Kahvesi'nde Peyami Safa ile karşılaştım.
Arada Neşâti'nin beyitlerinden okudum,Şeyh Galip'in Hüsn-ü Aşk'ı yazarken yaşadıklarına eşlik ettim.Daha sonra ise Peyami Safa,Mesud Cemil ile beraber İştaynburg'a kadeh kaldırmaya gittim. Devran'ı düşündüm...Sürekli Devran'ın gidişini düşündüm...Leyla Hikmet'te hep benimleydi.Onunla beraber Tanburi Cemil Bey'den tanbur dersleri aldığımı tahayyül ettim.Onun canı yanınca benim de canım yandı...
Edebiyat camiasında bir araya geldiğini asla düşünmediğim insanlar bu kitapta bir aradaydılar. Beraber Kadıköy'de geziyorlar,Eminönü'ne geçiyorlardı.Daha sonra aynı masada edebî tartışmalar yapıyorlardı... Yahya Kemal ile beraber tütünümden bir nefes çekerek,Tanburi Cemil Bey'den Şedaraban Saz Semaisi'ni dinleyerek Kar Musikileri şiirini yazdım.
"Zihnim bu şehirden,bu devirden çok uzakta
Tanbûri Cemil Bey çalıyor eski plâkta..."
Yıllar öncesinden biliyor ve dinliyordum Cemil Bey'i... Ama bu kitabı okurken,külliyâtını baştan sona tekrardan dinledim. Galip'tim çünkü ben! Galip ile beraber Tanbûri Cemi Bey'in hatıralarının peşinden koştum...
Devran...Sen güneşleyin gülümseyince... :)
Firkat Hanım'ın evindeki son karşılaşmaları... Ve gramofonda Cemil Bey'den Ferahfeza Peşrevi...
Galip o zamanlarda o an içerisinde dinlerken ben de onun yazmış olduğu sayfaları okurken dinledim...Onunla beraber yaşadım her ne yaşadıysa...
O kadar iyi geldi ki bu kitap bana... Şu yüzyılda yaşamanın zorluğunu bir kez daha
Yahya Kemal’in de dediği gibi “Tanburî Cemil Bey çalıyor eski plakta” sanki tüm kitap boyunca arka fonda bir plak açık kalmış ve Cemil Bey’in o güzide eserleri kitabın son sayfasına kadar kulağıma terennüm etmekteydi. Kitap biter bitmez -bir devrin sonlandığı yıllardaki gibi- plağın sesi de bir vapur ile uzaklaşıp son bulmaktaydı...
Bir dönemin içine girip o dönemin tüm hüznünü, kayboluşlarını, yaşayına gizli bir tanık olarak eşlik ettim. Kimler gelmiş geçmiş mazimizden diye düşündüm. Ve bir o kadar da mazimize yabancılaştığımızın farkına vardım.
Galip Tahiroğlu’nun gözünden bir döneme tanık olmaktayız. Bir kitap, bir biyografi yazma düşüncesiyle yola çıkan Galip’in bu yolculuğunda kimler yok kimler? Tanburi Cemil Bey’den Dede efendilere, Şeyh Galip’ten Yahya Kemal’e, Peyami Safa, Necip Fazıl, Ahmet Haşim, Mehmet Akif ve bunların yanında nice musikişinaslara, mevleviliğe ve sayamadığım onlarca isme...
Tanburi Cemil Bey’in biyografisinin içine girince çıkmak istemeyeceksiniz.
Aşkın, musikinin, edebiyatın, inkılapların, bir dönemin kitabı.
Son olarak aşağıya Cemil Bey’den bir eser bırakıp Yahya Kemal ile başladığım yazımı da yine onun bir şiirinden mısraı ile sonlandırayım:
“Zihnim bu şehirden bu devirden çok uzakta. ”
Cemil Bey’in eseri: youtu.be/7yH6o7YGG4c
Kitap, 1930'lu yıllarda üniversite reformu ile fakülteden uzaklaştırılan öğretim üyelerinden Galip Tahiroğlu' nun hayatı üzerine kurgulanmış. Galip, üniversiteden uzaklaştırılınca Tamburi Cemil Bey'in biyografisini yazmaya karar verir. Bir yandan da adını taşıdığı Şeyh Galip'in başkahraman olduğu bir roman yazmaktadır. Kitap bu nedenle iç içe geçmiş birçok hikâyeyi de içinde barındırıyor. Ayrıca Cumhuriyet'in ilk yıllarında aydınlarımızın içinde bulunduğu durumu, özellikle soyadı kanunu inkılabını merkeze alarak çok güzel anlatmış. Kimler yok ki: Mükremin Halil, Yahya Kemal, Peyami Safa, İbnülemin Kenal, Florinalı Nazım ve niceleri. Alaturka müziklerin radyoda çalınmasının yasaklanması ve buna verilen tepkiler eserin en can alıcı yanlarından biri. Eser her ne kadar kurgu olsa da kahramanların gerçek kişiler olması, kitabın sonuna eklenen dionot ve ekler eseri belgesel romana dönüştürüyor.
Puan vermedi·515 syf.·
2015 66. kitabı
Beşir Ayvazoğlu'nun Ateş Denizi romanı tam bir uzmanlık romanı aslında. Hem yazan için hem de okur için. Şöyle ki, kitap 1930'lardaki üniversite reformu(!) sonrası tasfiye edilen hayali bir kişi olan Galip Tahiroğlu adlı İstanbullu bir akademisyenin üzerinde kurgulanmış. Reformla birlikte Türk musikisi yasağı da getirilince bir süre önce vefat eden Tanburi Cemil Bey'in hayatını araştıran Galip Bey'in bu uğraşı işleniyor. Kitap dönemin inkılapçı zihniyetine ve bazı saçma uygulamalarına da yer veriyor. Öztürkçeçilik, soyadı alımındaki ilginçlikler, eski harflerin yasaklanması, diğer yasaklar, gazeteler vs.
Kitapta hayali birkaç kişinin dışında çoğu gerçek isimler. Atsız, Necip Fazıl, Peyami Safa, Mükrimin Halil Yınanç, Tanburi Cemil Bey, Halet Çelebi, Reşit Galip, Nazım Hikmet, Ahmet Haşim, Yahya Kemal, Abdülhak Hamit, Şeyh Galip, I. Abdülhamid gibi pek çok ismi de romana dahil etmiş. Sıkı bir edebiyatçı, musikiperver ve dönem meraklısıysanız mükemmel bir eser. Ancak sıradan okurlar için biraz sıkıcı olabilir.
Alanım (edebiyat) nedeniyle okumak zorunda olduğum bir kitap olsa da iyi ki okumuşum dediğim bir kitap oldu. Yer yer anlaşılması güç ve olaylar arası bağlantının koptuğu bir romandı. Buradan sonra yaptığım değerlendirme biraz akademik olabilir. Kitap kurgusal bir karakter olan Galip Tahiroğlu'nun biyografisi gibi tertiplenmiş olsa
da aslında onun çevresinde bulunan ve gerçekten yaşamış birçok kişinin hayatı hakkında malumat sahibi olmamızı sağlamaktadır. Romanın asıl konusunu Tanburi Cemil üzerinden başlayan musiki tartışması olușturmaktadı. Soyadı, harf, kılık-kıyafet gibi birçok inkılaptan ve bu inkılapların halk arasındaki akislerinden bahseden roman, aynı zamanda dönemin aydınlarının görüşlerine de ev sahipliği yapmaktadır. Romanda sadece musiki ve o dönemde yapılan yeniliklerden değil; Yahya Kemal, Necip Fazıl, Peyami Safa gibi birçok sanatkarın hem hayatları hem de edebi kişiliklerinden bahsedilmektedir. Kitabın sonuna yazar tarafından eklenmiş olan "Ekler ve Notlar" bölümü kurgunun içerisine yerleştirilmiş bilgilerin doğruluğunu ispat eden deliller niteliğindedir. Uzun bir dönemi ve bu dönemde yașayan birçok sanatkarı içine alan roman aslında bir edebiyat tarihi hüviyetinde olup bizim gibi edebiyat alanında ilerlemek gayesinde bulunan kişilere de yarar sağlayacak bir eserdir. Romanda zikredilen Fuat Köprülü, Zeki Velidi Togan gibi isimler sadece kendi döneminin değil, şu an içinde bulunduğumuz dönemin edebiyat araştırmalarında da önde gelen isimlerdir.
Ayvazoğlu'nun kendi görüşlerinin temsili olarak görevlendirdiği "Galip Tahiroğlu" karakteri
sübjektifliği ağır basan bir karakter olsa da belli bir kesimin düşüncesini yansıtması nedeniyle nesnellik taşımaktadır. Kitapta yer alan bilgiler ise objektiftir ve herkes tarafından kanıtlanabilmektedir. Bu bilgilere
Reklam
Yazar Hakkında
Beşir AyvazoğluYazar · 60 kitap
Beşir Ayvazoğlu, edebiyatçı, şair, yazar, gazetecidir.
Asıl ismi "Beşir Ayvaz" olup 11 şubat 1953 tarihinde Sivas'ın Zara ilçesinde doğmuştur. Sivas 'ta ilk ve orta öğreniminin ardından 1975'te Bursa Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümünü'nü tamamlamıştır. Çeşitli liselerde Türkçe ve edebiyat öğretmenliği yapmış, TRT'de uzman olarak çalışmıştır. Lise yıllarında mahallî gazetelerde amatör olarak yürüttüğü gazetecilik mesleğine Hergün, Tercüman, Türkiye, Zaman ve Yeni Ufuk gazeteleriyle, Aksiyon dergisindeki köşe yazarlığı ve yöneticilik ile devam etmiştir. 1985-1991 yılları arasında Tercüman gazetesinin Kültür-Sanat yönetmenliği yapmıştır. Yeni Ufuk gazetesinde ise genel yönetmen olarak çalışmıştır. Dergâh, Kubbealtı Akademi, Hareket, Hisar, İzlenim, Türk Edebiyatı, Türkiye Günlüğü, Yeni Türkiye gibi dergilerde birçok deneme ve makale yayımlamışltır. Bir ara Kültür Bakanlığı danışmanı olarak görev yapmıştır.
ADTYK Atatürk Kültür Merkezi, İstanbul Şehir Tiyatroları Repertuar Kurulu, TDV İslâm Ansiklopedisi Türk Dili ve Edebiyatı Merkez ilim ve Redaksiyon Kurulu üyeliklerinde bulunmuştur. Ayrıca CNN Türk'te Hilmi Yavuz'la birlikte iki yıl Gökkubbemiz adlı kültür programını hazırlamış ve Kasım 2001-Temmuz 2005 tarihleri arasında Radyo ve Televizyon Üst Kurulu üyesi olarak görev yapmıştır.TRT 2'de Bir Tepeden adlı bir kültür programı hazırlayan yazar, halen Türk Edebiyatı Dergisi'nin genel yayın yönetmenliğini yürütmekte ve Zaman gazetesinde köşe yazarlığı yapmaktadır. Türkiye Yazarlar Birliği, iLESAM, Çocuk Vakfı ve Sezer Tansuğ Kültür ve Sanat Vakfı' nın kurucu üyeleri arasında yer alıp Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'in de üyesidir. Şiir, deneme, araştırma, inceleme ve biyografi alanında yayımlanmış çok sayıda kitabı bulunmaktadır.
