Yazar:
Hans Fallada
Çevirmen:
Hüseyin Tüzün
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 40 dk.
Sayfa Sayısı:
341
İlk Yayın Tarihi:
1950
Yayınevi:
Millet Yayınları
Orijinal Adı:
Der Trinker, 1950
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Ayyaş, hayat arkadaşının kendinden daha becerikli olmasını kafaya takan hoppa ruhlu, korkak ve zayıf karakterli birinin kendine kurtuluş olarak gördüğü “dertleri unutma” yolunda alkole dört elle sarılıp, bu durumun başına açtığı felaketlerle yaşamı ıskalamasını konu eden Hans Fallada romanıdır.
Yazarın seçtiği anlatım çok sade ve roman boyunca olaylar yalın bir şekilde akıcı ilerliyor. Ancak eserde, önsözde belirtilenin aksine okuru, ayyaşa ilişkin zengin, derinlikli psikolojik analizler ya da “içgörüler” beklemiyor.
Kitap, alkolü asimetrik ve raşitik bir orantısızlıkla yaşamının bir parçası haline getirmeyi tercih eden bireyi nelerin beklediğine ilişkin ayakları yere basan bir simülasyon sunuyor. Yazarın tecrübelerinden hareketle kaleme aldığı, otobiyografik bir yanı da olduğu söylenen roman her necip okurun kütüphanesinde yer vermek isteyeceği, “kıssadan hisse” yanı ağır basan, “uyanışı olmayan sarhoşluğa” ilişkin anlamlı bir eser. Eleme deva görünenin, yaşamı yok edebileceğinin altını iki kez çizen bir roman.
Harika yazan yazarlar gökkubbesinde yeni bir yıldız doğdu benim için Fallada ile.
Dostoyevski'nin kumarbazından esinlenerek yazılmış bu 'Ayyaş' kitabı, ama bence boynuz kulağı fazlasıyla geçmiş. Bir kaç günde okuduğuma bakmayın, zaman darlığı ve başka kitaplar engel oldu bir günde okumama, yoksa o kadar akıcı ve sürükleyici ki hikaye, hemen içine çekiyor sizi ve uzun zaman yakanızı bırakmıyor.
Nasıl bir kurgu, nasıl yansıtılmış kahramanımızın iç dünyası... keyifle ve hayretle okuyorsunuz.
Bir insanın alkolik olması ve hayatının bu derece hızlı altüst olması mümkün mü diye sormadım değil okurken, ama düşündükçe üzerinde, inandırıcı geldi. Eşine karşı olan gelgitleri, en sonunda onu hiç tanımamışım demesini okumak da epey bir düşündürücü ve etkileyiciydi. Sonunu hiç kestiremedim ve yine şamar gibi bir sonla bitiyor desem spoiler vermiş olur muyum bilmem.
Ama ağır ve bunaltıcı bir havası var kitabın sonlara doğru, kasvet çöküyor insanın üstüne adeta. Kitap daha uzun olsaydı dayanbilir miydim bilmiyorum. Bu konudaki dayanma gücüm epey düşük artık.
Hasılı kelam, Dosto kalitesinde insan okuma ve sergileme, harika şekilde akıcı bir kurgu ve düşündürücülük seviyesiyle dolu dolu bir eser.
Sizi bilmem ama ben Fallada'ya kesinlikle devam edeceğim.
Kitapla kalın...
Bu yıl ilk kez keşfettiğim ve istisnasız en beğendiğim yazarların en başında Hans Fallada geliyor. Yazardan okuduğum beş kitap da gerçekten birbirleriyle yarışacak kadar güzeldiler. Ancak “Ayyaş”
Bir kitabı hem dolu dolu hem de süper denecek kadar akıcı bir şekilde yazmak herhalde Hans Fallada'ya ait bir özellik olsa gerek. Yazarın okuduğum bu üçüncü romanında da aynı akıcılığı gördüm. Kitap o kadar hızlı ilerliyor ki insanda adeta elinden hiç bırakmadan okuyup bitirmek isteği uyandırıyor.
Yazar, gerçek hayatta bir süreliğine kapatıldığı bir tımarhanede şifreli olarak yazdığı bu kitabında, hayatta her şeye sahipken alkol bağımlısı haline gelen birinin elindekileri bir bir kaybederek nasıl dibe vurduğunun hikayesini anlatıyor. Ama aslında kendi gerçek hayat hikayesinden bir bölümü bizlere sunuyor.
Büyük oranda otobiyografik özellik taşıyan yazarın bu kitabını ben çok büyük beğeniyle, keyifle ve büyük merak içerisinde okudum. Herkese de okumasını tavsiye ederim.
Puan vermedi·336 syf.··
Beğendi
·2021 56. kitabı
·8 günde okudu
·Okunma: 04 Haziran 2021 11:10
Hans Fallada ile iyi ki #ayyaş kitabıyla tanışmışım. Kendi hayatından izler taşıması, alkol ve uyuşturucu bağımlısı olup, eşini yaralamasıyla bir süre hapiste kalmış, gençlik döneminde ise psikiyatri kliniğinde tedavi olmuştur. İşte tam bu yüzden otobiyografik özellikler taşıyan bu kitabı bu kadar cesur ve esirgemeden yazması hayran bıraktırdı. Eserde ise bir iş adamının aile ve iş hayatındaki sorumluluklarında bir kaçış, rahatlama yolu ararken alkol bağımlısı biri haline gelip dibe vuruş hikayesidir anlatılan. Alkolün etkisiyle sergilediği ve eyleme döktüğü davranışları sonucu hata üstüne hatalar yapan ve bunun bedelini ağır bir şekilde ödeyen bir karakter. Alkollü olduğu bir gece karısını öldürmekle tehdit edince önce hapse girip, oradan akıl hastanesine sevk edilmiştir. Bundan sonrasında yaşadıkları ise tam bir cehennem. Ana karakter dışında, akıl hastanesi ve cezaevindeki diğer karakterlerin de psikolojik çözümlemeleri çok etkileyiciydi. İnsan ve toplum ilişkilerinde-daha çok toplumdan dışlanmış kişilerin özgürlüklerin elinden alınması, yaşam mücadelesi, belki de bu yüzden bu kadar gerçekçi ve etkileyici. Sade bir üslupla ve hayranlıkla okudum. Farklı bir yazar deneyimi için mutlaka tanışılması gereken kalemlerden.
8/10
2017 9. kitabı
Sadece isminden dolayı merak ettiğim bir kitaptı, ama iyi ki alıp okumuşum diyorum şuan, sade ve akıcı bir kitap. Alkolik bir insanı onun düşünce şeklini,başına gelen olumsuzlukları anlatan bir eser.Alkol kullanan herkesin yaşadığı bir durum kitapta da çok güzel anlatılmış sarhoşken mantıksız şeylerin çok akıllıca görülmesi, bunun yanın da toplumdan dışlanan, kişilerin dünyasında bir yolculuğa çıkartıyor yazar bizi. Kitabın kahramanı Erwin alkol kullandığı için mi toplumun dışına itiliyor, yoksa toplumun dışında olduğu için mi alkolik oluyor bunun net bir cevabı yok. Okuma listenizde bulunması gereken bir eser...
Hans Fallada ile tanışma kitabım olan "Ayyaş"; yazara başlamak adına isabetli 1karar sanırım kitabın otobiyografik özellikler taşımasıyla da, zira kendisi de alkol ve uyuşturucu bağımlısı
Ayyaş, ayyaşlıktan ziyade yaşam denen sistemin dişlilerinden birinin bir dönem yerinden çıkmasının kalıcı ve dehşetli sonuçlarını ele alan ve bu amaç çerçevesinde alkolizmi basit bir araç olarak işleyen bir depresyon romanı. Fallada'nın yaşamı boyunca bir türlü kurtulamadığı alkolizm ve uyuşturucu sorunlarının da etkisiyle yazdığı bu otobiyografik romanı akıl hastanesinde şifreli bir dille kaleme alması boşuna değil. Bir nedamet romanı olsa da romanın yazılmasından birkaç sene sonra yaşamını yitirmesi alkolü benliğinden atabilmenin sonuçlarını yaşayamama talihsizliğine de neden olmuş.
Romandaki ayyaş aslında tam anlamıyla bir içki müptelası değil. Romanın ikinci yarısı boyunca içki konusu finale kadar hemen hemen hiç geçmiyor. Bu açıdan roman adının tam karşılığını yansıtmıyor. Özellikle sanatoryum bölümünün yüzde 90'ı romanın ana temasına hizmet etmiyor. Sanki roman içinde roman gibi. Ama yine de son 20 sayfada tekrar ana akışa dönebiliyor.
Üst üste 4 Hans Fallada romanından sonra kısa bir ara...
yazar bu kitabını Sommer karakteri üzerinden, nazilerden gizlenerek kendi hayatının karanlığıyla boğuştuğu bir dönemde yazıyor. Bir kurgu gibi değilde bir itirafname , zihinsel çöküş günlüğü gibi okuyorsunuz.
Fallada , eski eşini öldürmeye teşebbüs etmekten ve bağımlılıktan dolayı akıl hastanesine kapatılmış, tıpkı kitaptaki karakter gibi.
Bağımlılığın bir insanı nasıl bir sona yaklaştırdığını bütün çıplaklığıyla okurken özellikle kitabın sonu çok vurucuydu benim için . Bağımlıların iyileşmekten çok nasıl tanıdıkları karanlığı tercih ettiği, aslında beden değil ruh meselesi olduğu ve kendilerini nasıl sabote ettiklerini anlatan dürüst metinlerden biriydi. İnsanlar bazen hayatı değil batışı tercih eder işte Sommer karakteri bu batışın romanıydı. Ben çok sevdim. Fallada’dan okuduğun ikinci kitap , devam edeceğim.
Yazar Hakkında
Hans FalladaYazar · 15 kitap
Asıl adı Rudolf Wilhelm Friedrich Ditzen olan Hans Fallada bir hukukçunun oğlu olarak dünyaya geldi. Babası evde çoğu zaman çocuklarına yüksek sesle Shakespeare ve Schiller okurdu. 1899 yılında babasının görevi nedeniyle Berlin’e taşındılar ve 1901 yılında burada okula başladı. Babasının Anayasa Mahkemesi’ne atanması sonucu aile 1909 yılında Leipzig’e taşınır. 1911 yılında burada bir düelloda arkadaşını öldürür, tutuklanarak psikiyatri tedavisi görür. Bu olaydan sonra yaşamı boyunca uyuşturucu sorunuyla uğraşır. 1914 yılında gönüllü olarak orduya yazılır fakat kısa bir süre sonra terhis edilir. Bundan sonra yaşam mücadelesi onu tezgâhtarlık, satıcılık, muhasebecilik, patates yetiştiriciliği gibi çeşitli işlerde çalışmak zorunda bıraktı.
1920 yılında özyaşamöyküsel özellikler taşıyan ilk romanı Der junge Goedeschal’ı (Genç Goedeschal) yayımlandı. 1923 yılında Anton und Gerda(Anton ve Gerda) adlı ikinci romanını tamamladı. Bu sırada uyuşturucu sorunu yüzünden zimmetine para geçirdiği için 3 ay hapis yattı. Daha sonra aynı sorunlar devam etti. 1929 yılı Fallada için büyük değişimlerin yaşandığı bir yıl oldu. O yıl Anna Margarete Issel’le evlendi ve bir yerel gazetede çalışmaya başladı. 1931 yılında Bauern, Bonzen und Bomben (Köylüler, Kodamanlar ve Bombalar) kitabı yayımlandı. Daha sonrada 1932’de onun dünya çapında tanınmasını sağlayan romanı Kleiner Mann, was nun? (Küçük Adam Ne Oldu Sana?) yayımlandı. Roman ekonominin çöküşüyle Almanya'da yaşanan büyük enflasyon sonucu yoksulluğun, işsizliğin arttığı, sol düşüncenin yaygınlaştığı, Spartakist tepkilerin çatışmalara yol açtığı, buna karşın Nazi rejiminin güçlenmeye başladığı bir ortamda geçiyordu. Roman o kadar beğenildi ki 1934 yılında Frank Borzage yönetmenliğinde Universal Pictures tarafında sinemaya aktarıldı. Bunun sonucunda Nazi karşıtı faaliyetleri suçlamasıyla kısa bir süre hapsedildi, sorgulandı fakat serbest bırakıldı.
Naziler’in iktidarda olduğu bu yıllarda Fallada romanlarına devam etti. 1934’te Wer einmal aus dem Blechnapf frißt (Karavanasından Bir Kez Yiyen) ve Wir hatten mal ein Kind (Bir Zamanlar Çocuğumuz Vardı), 1935’te Das Märchen vom Stadtschreiber, der aufs Land flog (Yaşlı bir Yüreğin Yolcuğu), 1937’de Wolf unter Wolfen (Kurtlar Arasındaki Kurt), 1938’de Der Eiserne Gustav (Demir Gustav), 1940’ta Der Mann ungeliebte(Sevilmeyen Adam), 1943’te Ein Mann will hinauf’ı (Bir Adam Yukarı Çıkacak) yazdı. Fallada bu dönemde Naziler’den baskı görmesine rağmen Almanya’yı terk etmeyecek kadar yurdunu seviyordu. Bir süredir alkol kullanmaya da başlamıştı. 1944 yılında üç çocuk sahibi olduğu eşi Anna Issel’in kafasına silahla vurduğu için 4 ay hapiste kaldı ve boşandı. Bu sıkıntılı günlerde Naziler’in Yahudi karşıtı roman siparişine karşılık yazdığı özyaşamöyküsel romanı Der Trinker’i (Ayyaş) 1944 yılında bitirdiğinde savaşın sonu gelmişti ve Naziler yeniliyordu. Romandaki boşluklar ölümünden sonra dolduruldu ve kitap 1950 yılında yayımlandı.
Savaştan sonra 1 Şubat 1945’te 24 yaşındaki Ursula Losch ile evlendi ve Kızıl Ordu Feldberg’e girince bir süreliğine belediye başkanlığı yaptı. Sonrasında istifa etti ve Berlin’e yerleşti. Alkol ve uyuşturucu sorunları onu gittikçe yıpratıyordu. 1946’da yazdığı son romanı Jeder stirbt für sich allein (Herkes Tek Başına Ölür) yayımlandığında kısa sürede tükendi fakat ikinci baskısını göremeden 5 Şubat 1947’de uyuşturucuya bağlı olarak kalp yetmezliğinden Berlin’de öldü.
Küçük insanların avukatı sayılan Hans Fallada romanlarına kahraman olarak, çeşitli işlerde çalıştığı sırada tanıdığı halktan gelme kişileri seçti, yapıtlarında insanların yaşamını kimi zaman gerçekçi kimi zaman da mizahî bir dille yansıttı. Hans Fallada’nın yapıtlarının bir kısmı ölümünden sonra yayımlanabilmiştir. Bazıları da sinemaya uyarlanmıştır. Son olarak Herkes Tek Başına Ölür adlı romanı bazı elyazmalarının bulunmasıyla 2010’da yeni bir düzenlemeyle basılmıştır. 1981 yılından beri yazarın anısını yaşatmak için Neumünster kentinde Hans Fallada Ödülü verilmektedir.
