Yazar:
Nahid Sırrı Örik
Editör:
Devrim Çakır
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 48 dk.
Sayfa Sayısı:
240
Basım Tarihi:
Şubat 2022
İlk Yayın Tarihi:
1946
Yayınevi:
Everest Yayınları
ISBN:
9786051857145
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Ciltli
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Dönem edebiyatını düşünce bence kesinlikle okunması gerekem bir kitap. Ailesi tarafından dışlanmış, öncelik hep abisine verilmiş, kendisi hep çirkin ve güzel olmadığı için sevilmeye layık görülmemiş bir kadının abisine olan kıskançlığını ve bu hissin neler yaptırabileceğini anlatan, duyguları çok güzel yansıtabilmiş bir kitap.
Habil ve Kabil vakası hiç bitmiyor bu dünyada…1000 Kitap
Now da dizi olarak oynatılan aslında 1937 de yazılmış olan bir eser Kıskanmak… Bana göre boş bir eser olduğu yazar tarafından da görülmüş ki kitaba mastar kullanarak ad koymuş. Başka isim bulma zahmetine dahi girmemiş ne demiş Kıskanmak…
Eseri kısaca anlatmak isterim ki Seniha çirkin yaşı geçkin evde kalmış bir kız kurusu, anasını babasını kaybetmiş bir erkek kardeşi ile hayatını sürdüren zavallı bir kadın gibi görünen sinsi bir şeytan.
Halit Seniha dan 8 yaş büyük maden mühendisi erkek kardeş haz düşkünü, evli ve güya çok güzel yani Seniha dan güzel. Mükerrem var birde Halit in karısı 20 yaş küçük karısı. Eser üç kişi arasında eski saray Türkçesiyle geçiyor akıcı ama sıkıcı bir eser. İnsanların diziyi niye izlediğini anlamıyorum dedim bir esere bakayım eserle dizi tam bağımsız olmamakla beraber isimler ve kardeş kıskançlığı bakımından aynı. Bozulmuş ya da bozulmaya yüz tutmuş bir toplumu taşradan İstanbul a oradan Ankara oradan Trabzon’a sonra bir anda bir kaç pavyon karısıyla geçen diyaloglarla hızlı hızlı anlatıyor yazar. Seniha kitabın başından sonuna kadar kardeşi Halit i kıskanıyor. Hapse düşüyor adam hala kıskanıyor. Hapisten çıkıyor damgalı beş parasız terkedilmiş bir insan olan Halit’ e olur ki biri yardım etse kıskançlıktan ölüyor.
Birde Nüzhet var bok yoluna giden hedonist genç. İnsanları özellikle kadınları çöp gibi kullanan su testisi… neyse su yolunda kırıldı. Yani bitirene kadar akla karayı seçtim. 240 sayfa ama sevmedim. Kardeş hazımsızlığı benim kitabımda yok. Hani ne bilim insanların kardeşinin kuyusunu kazmasını hazmedemiyorum. Söyleyeceklerim bu kadar….
Aslında ben aşk romanı falan beklemiştim ama okuyunca çok ters köşe oldum. Abi kardeşin hikâyesini okuyoruz. Ama kardeşimiz fena kıskanç aslında kıskanç değil de pek hasetleniyor, kin güdüyor. Kitap boyunca Seniha'nın yaptıkları için hiç de onu suçlamadım. Onu o hale getiren ailesi idi. Anne ve babası abisinin okuması için her şeyi yapıyorlar ama Seniha için kılları kıpırdamıyor desem yeri. Hep erkek çocuk üstünlüğü var. Kızı habire ellerinin tersi ile itiyorlar. Çirkin de zaten algısı da var. Eee bu şartlarda Seniha'nın yaptıkları bence az bile. Ailede sevilmedin ki, sevgi denen şeyi tatmadın ki...
Abisi evlenince bu sefer de yengesi Mükerrem'in abisine olan saf ve temiz duygularına hasetlik ediyor. Gerçi sonrasında Mükerrem de az coşmuyor hani. İkinci Madam Bovary desem pek de yanlış demiş olmam. Sevgisizlik rüzgarında ordan oraya savrulan Seniha abisi ve yengesine etmediğini bırakmıyor. Abiye karşı olan öfkesi ve kini yok artık dedirten cinsten. Ağzım açık okudum cidden. Gidişata bakınca sonu tahmin etmek zor değildi ama gene de aklımda olan sonun çok fazlası oldu.
Yazardan okuduğum ilk kitaptı ve uzun zamandır listemde idi. Okuyanlardan da duyduğum yorumlar karşısında beklentim tavandı. Beklenti karşıladı mi derseniz sevdim ama bir tık beklenti altında kaldı.
KISKANMAK
Yazar: Nahid Sırrı Örik
"Hem hayatta başkalarının nasihatlarıyla değil, kendi muhakemenle hareket etmelisin."
✧
"Şu insan kısmı hiç olduğu gibi görünmüyor."
♡
Herkese Merhaba
Türk edebiyatının az bilinen yazarlarından Nahid Sırrı Örik 'in kalemiyle tanışma kitabım oldu: "Kıskanmak". İlk 1937 'de tefrika edilerek Tan gazetesinde yayınlanmış, ardından da, 1946 'da Hilmi Kitabevi tarafından kitaplaştırılmış "Kıskanmak". Benim okuduğum 2022 'deki bu ilk baskısında da, Hilmi Kitabevi 'nin 1946 baskısı esas alınmıştır.
Örik Osmanlı 'nın son zamanlarında dünyaya gelmiş ve Cumhuriyet 'in ilk yıllarına şahit olmuş bir yazarımız. Dolayısıyla Kıskanmak 'tan, yeni Cumhuriyet 'in yarattığı ortama ilişkin ipuçları devşirmek de mümkün.
Kıskanmak - sadece aşkta mı mümkün?
Ya da buradaki konu alınan "Kıskanmak" farklı bir çerçeveden mi bakılması gerekir?
Kız kardeşin abisini kıskanması gibi..
Annesinin oğlunu kıskanması gibi..
Roman ilginç olduğu kadar, baştan sona negatif şahıslar galerisi niteliğindedir.
Bu romanda bir kavramdan ziyade, bir fiille yüzleştirir yazar bizleri.
Kıskanmak.. Seniha'nın yüreğinde ilk beliren, kendisini ilk duyuran ve hemen her gün daha fazla gelişip büyüyen his olur. Kendi çirkinliğine karşı abisi Halit 'in güzelliği, onun önce annesinden abisini, sonra da abisinden annesini kıskanmaya yol açar. Sonrasında hikayeye katılan abisinden yirmi yaş küçük eşi Mükerrem, romanın merkezine geçecek ve Seniha'nın kurduğu ağın içine öyle bir düşecek ki, okuru da derinden etkileyecek.
Nahid Sırrı, özellikle Seniha 'yı, ama bir o kadar da Halit 'i, Mükerrem 'i, Nüzhet 'i ve annesini çizerken canalıcı bir yaklaşım getirmiş. Onları birer karakter olarak yoğurmakla yetinmemiş, birer gövde olarak da kuşatmaktan geri durmamış. Yazarımız büyük bir ustalıkla her
Puan vermedi·240 syf.·
2025 73. kitabı
Kırklı yaşlarında olan abisi Halit ve ondan yirmi yaş küçük eşi Mükerrem ile birlikte Zonguldak'ta yaşamaktab olan Seniha, kara, zayıf, albenisi olmayan çirkin bir kadındır. Üstelik geçkin yaşına rağmen evlenmemiştir. Oysa abisi çocukluğundan beri bir kız kadar güzeldir. Eskiden beri annesinden onu, onu da annesinden kıskanması boşuna değildir. Mükerrem ile aynı yaşlarda olan ahbaplarının oğlu yakışıklı ve tembel bir genç olan Nüzhet ise baba parası yiyerek kızların, kadınların kalbini çalarak geçirmektedir günlerini. Mükerrem'in de kalbini neden çalmasın, iki genç birbirlerine neden aşık olmasınlardır ki? Mühim olan Seniha'nın delicesine kıskandığı abisini mutsuz görmesidir. Hatta abisinin bir katil olmasında bile sakınca yoktur...
Cumhuriyete geçiş dönemine ait bir roman 'Kıskanmak'. Çirkin olmasına rağmen güzel kadınları değil, özellikle abisini kıskanan Seniha ile müthiş bir portre çizmiş Nahid Sırrı Örik. Metin yazarın sağlığında kitap olarak yayınlanan son hali esas alınarak eksiksiz bir şekilde oluşturulmuş. Dip notlar kitabın, tefrika ve metin karşılaştırması açısından ne kadar titiz bir çalışmanın ürünü olduğunu belli ediyor. Yayınevinin ve Nahid Sırrı Örik külliyatı editörü Bahriye Çeri Hanım'ın emeklerine sağlık . Şimdilerde kitabın TV dizisi olarak uyarlaması başladı ekranlarda. Ben öncelikle film versiyonunu izleyip, sonrasında dizi versiyonuna geçiş yapacağım. Kitabı çok sevdim, türü sevenlere tavsiyemdir
Kitapta Enis Batur'un bir ön yazısı var. Ben kitabı okuduktan sonra okudum. Benim açımdan daha anlamlı oldu yazdıkları
Puan vermedi·240 syf.·
2025 361. kitabı
"Ey sevgi, söyle bana nerdesin?
; 
Kıskanmak bir aile kurbanı olan kardeşin haset, öfke, nefret ve kıskançlık duygularıyla, ağabeyinden öç almaya çalışmasının romanıdır. Örik’in yarattığı karakterler ve ruh halleri roman boyunca okuyucuyu içine çeker. Yazar, karakter yaratma ve bunu okuyucuya kabul ettirme konusunda çok başarılı bir çizgi yakalamıştır. Yazarımız Nahid Sırrı Örik
"Seniha, ailesi tarafından okutulmamış, hiç evlenememiş, çirkinlik bir elbise olarak üstüne giydirilmiş ve kırklı yaşlarına gelmiş bir kadındır. Ailesi tarafından okutulmayışını, hiç evlenemeyeşini ve çirkinlik elbisesinin giydirilişini romanın ilerleyen bölümlerinde
’ Nahid Sırrı Örik in ustalıkla verdiği geçmişe dönüşleriyle öğreniriz. Halit, yurt dışında eğitim görmüş, boylu poslu, erkek güzeli, başmühendis olarak görev yapan, ailenin tüm ilgisini üstünde toplamış bir ağabeydir."
"Roman boyunca, Seniha'nın kıskançlık ve nefret dolu içsel dünyası, onun çevresindeki insanlara ve özellikle Halit'e zarar verme isteği ile birleşir. Seniha'nın bu olumsuz duyguları, onun hayatında ve ilişkilerinde büyük yıkımlara yol açar. Halit'in hayatı, Seniha'nın planları ve manipülasyonları nedeniyle büyük bir kaosa sürüklenir.
Romanın sonunda, Seniha'nın kıskançlık ve nefret dolu duyguları, onun kendi hayatını da mahvetmesine yol açar. Halit'in yaşadığı trajik olaylar, Seniha'nın içsel dünyasındaki çatışmaları ve nefretini daha da derinleştirir. "Kıskanmak," bireyin içsel dünyasındaki olumsuz duyguların ve kıskançlığın nasıl yıkıcı sonuçlar doğurabileceğini etkileyici bir şekilde anlatılır okura
"Yetersiz sevgi, aşırı disiplinle büyütülen Seniha ve aşırı sevgi, gevşek özveriyle büyütülen Halit, birer çocukluk kurbanıdır. Örik, kitap boyunca okuyucuyu bu sürece ustalıkla dahil ederek düşündüren, bazen kızdıran ve
Kıskanmak bir aile kurbanı olan kardeşin haset, öfke, nefret ve kıskançlık duygularıyla, ağabeyinden öç almaya çalışmasının romanıdır. Örik’in yarattığı karakterler ve ruh halleri roman boyunca okuyucuyu içine çeker. Yazar, karakter yaratma ve bunu okuyucuya kabul ettirme konusunda çok başarılı bir çizgi yakalamıştır. Yazarımız Nahid Sırrı Örik
"Seniha, ailesi tarafından okutulmamış, hiç evlenememiş, çirkinlik bir elbise olarak üstüne giydirilmiş ve kırklı yaşlarına gelmiş bir kadındır. Ailesi tarafından okutulmayışını, hiç evlenemeyeşini ve çirkinlik elbisesinin giydirilişini romanın ilerleyen bölümlerinde
’ Nahid Sırrı Örik in ustalıkla verdiği geçmişe dönüşleriyle öğreniriz. Halit, yurt dışında eğitim görmüş, boylu poslu, erkek güzeli, başmühendis olarak görev yapan, ailenin tüm ilgisini üstünde toplamış bir ağabeydir."
"Roman boyunca, Seniha'nın kıskançlık ve nefret dolu içsel dünyası, onun çevresindeki insanlara ve özellikle Halit'e zarar verme isteği ile birleşir. Seniha'nın bu olumsuz duyguları, onun hayatında ve ilişkilerinde büyük yıkımlara yol açar. Halit'in hayatı, Seniha'nın planları ve manipülasyonları nedeniyle büyük bir kaosa sürüklenir.
Romanın sonunda, Seniha'nın kıskançlık ve nefret dolu duyguları, onun kendi hayatını da mahvetmesine yol açar. Halit'in yaşadığı trajik olaylar, Seniha'nın içsel dünyasındaki çatışmaları ve nefretini daha da derinleştirir. "Kıskanmak," bireyin içsel dünyasındaki olumsuz duyguların ve kıskançlığın nasıl yıkıcı sonuçlar doğurabileceğini etkileyici bir şekilde anlatılır okura
"Yetersiz sevgi, aşırı disiplinle büyütülen Seniha ve aşırı sevgi, gevşek özveriyle büyütülen Halit, birer çocukluk kurbanıdır. Örik, kitap boyunca okuyucuyu bu sürece ustalıkla dahil ederek düşündüren, bazen kızdıran ve
Çocukluğundan itibaren dışlanmış bir karakter Seniha. Sadece oğulları mutlu olsun, refah içinde yaşasın diye gayret gösteren Cemal Paşa Ailesi farkında olmadan Seniha'yı kötü bir karaktere dönüştürmüş. İçten pazarlıklarla karşı tarafa zarar veriyor ve bundan büyük bir haz duyuyor hissiyatı mevcut.
Halit'in Mükerrem ile mutlu olmasını hazmedemeyen, onu sadece terk edecekmiş gibi düşünen Seniha sonunun böyle olacağını tahmin etmemiştir diye düşünüyorum. Ama sonucunda olanlardan da büyük bir mutluluk duymuştur.
Kimse mutlu olmasın diye çabalayan ama sonunda kendisi de mutlu olmayan Seniha..
Severek okudum. Tavsiyedir.
Kıskanmak
Kıskanmak
Çok uzun süre okumaya çalıştım nedenini bilmiyorum.
Bu kitabı çok merak ederek başladım.Çokta övülmüştü.yüzeysel bir hikaye geldi bana aman aman derinliği olan ve etkileyici mi ? tartışılırbir kitap.
Hikaye tam bir Türk dizisi klasiğinde.
Seniha ve Halit.çocukken ve hayatı boyunca sevilmemiş Seniha
Ve güzelliğiyle hep göz önünde olmuş Halit. sevgisizliğin, kıskançlığın aile ilişkilerini getirdipi boyut.
Kıskanmak bitti ve çok sevdim. Türk edebiyatı okudukça zihnimde, kalbimde bazı boşluklar doluyor gibi hissediyorum.
Adından da anlaşılacağı üzere kıskançlık temelinde oluşturulmuş bir kurgu var. Ama bu konu günümüz psikologlarının çok sevdiği şekilde işlenmiş. Kıskançlığın nedeni çocukluğa iniyor yani anneye. Halit ve Seniha kardeşler. Halit çok "güzel" bir çocuk, kız güzelliği var denilenlerden. Seniha da bir o kadar "çirkin". Sadece çevreden değil aileden de bu güzellik ve çirkinlik olguları çocuklara yansıtıldığı için Seniha mutsuz, Halit ise gereğinden fazla ilgi gördüğü için bencil ve burnu havada. Sadece güzellik çirkinlik de değil aslında. Göze batacak şekilde ayrımcılık da yapılıyor, Seniha okutulmuyor, Halit yurtdışında eğitim görüyor, aile para göndermek için Seniha'nın çeyizliklerini satıyor vs. Ama yine de Seniha'nın fedakarlığı karşılık bulamıyor. Anne ile baba öldükten sonra bu iki kardeş, kardeş olmaktan çok iki yabancıya dönüşüyor. Halit her zamanki Halit aslında ama Seniha düşman yüzünü göstermeye başlıyor. Devamını da kitaptan öğrenin her şeyi anlatmayayım. Çok severek okuyacağınızdan eminim, tavsiyemdir.
Kitapla kalın.
Nahid Sırrı Örik
"Kıskanmak"
Kitap yazarın ilk eseri olup 1946 yılında basılmıştır.
Karakterlerimiz Seniha Yurtdışında tahsil gören ailenin gözdesi abisi Haliti içten içe hayatı boyunca kıskanmıştır. Seniha gösterişsiz pek güzel olmayan bir kızdır. Buna rağmen Eve gelen dünürcülerde Halit'e göndermek için para kalmaz düğünü çok fazla masraf gider düşüncesiyle Babası Cemal Paşa ile Annesi Mediha tarafından reddedilirdi. Annesi ve babasının vefatı ile de Seniha hiç sevmediği abisi ve onun genç eşi ile birlikte yaşamak durumunda kalır.
Seniha'nın abisine öfkesi, kıskançlığı o kadar büyüktür ki. Abisinin canının yandığını görmek için Genç ve güzel karısına onu aldatmak için ortamlar bile hazırlar , göz yumar .
Bu olay örgüsü içinde İstanbul'dan başlayıp Zonguldak'a uzanan dönem hakkında bilgi'de ediniyorsunuz. Ben özellikle dönem kitapları okumayı o yılların havasını solumayı seviyorum. Türk edebiyatının yeri hep ayırıdır benim için.
Kitapta aslında Kıskançlığın insanı nasıl da içten içe yiyip bitirdiğini görüyoruz. Seniha keşke abisi ve onın hayatına odaklı kalmayıp kendi hayatı için birşeyler yapsaymış dedim okurken.
Çok akıcı keyifli bir okuma oldu benim için tavsiyedir.
Yazar Hakkında
Nahid Sırrı ÖrikYazar · 23 kitap
Divan sahibi Oltili Ahmet Nafiz Paşa'nın torunu ve Hukuk Mektebi hocası, rüsûmât müdir-i mütercimi, Şûrâ-yı Devlet Âzâsı, Shakespeare'den iki oyun çevirmiş Gürcü asıllı Hasan Sırrı Bey'in oğlu olan Nahid Sırrı Örik, 22 Mayıs 1895 tarihinde İstanbul'da doğdu. Özel dersler aldıktan sonra Beşiktaş'taki Âfitab-ı Maarif Rüşdiyesi'nde okudu ve mezun oldu. Sırayla bir İngiliz, bir Fransız Mektebine devam etti. Galatasaray Mekteb-i Sultani'sine girdi. Ancak hiçbirini tamamlamadı. Bir müddet Mekteb-i Hukuk'un derslerine katıldı ve burayı da yarım bıraktı (1913).
I. Dünya Savaşı'nın ikinci yılında yurt dışına çıkarak Tiflis, Berlin, Paris, Viyana, Roma ve Kopenhag vd. Batı kentlerinde yaşayan Nahid Sırrı, Cumhuriyet'in ilânını takiben 1928 yılında Türkiye'ye geri döndü. Döndükten hemen sonra Cumhuriyet gazetesinde yazmaya başladı. Ardından Ankara'ya yerleşti ve Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı'nda çevirmen olarak işe girdi. Ankara'da 1933 yılında Yaşar Nabi ile birlikte Varlık Dergisi'ni çıkardı. Aynı yıl babasının vefatının ardından İstanbul'a döndü. Hayatının sonuna kadar çeşitli gazetelerde köşe yazarlığı yapmayı sürdüren Nahid Sırrı'nın Anadolu gezileri sırasında yazdığı makaleleri de farklı dergi ve gazetelerde yayımlandı.
18 Ocak 1960 tarihinde İstanbul'da öldü.
Tarzı
Nahid Sırrı Örik eserlerinde bazı konulara özel olarak değinmiştir. Bunlardan biri siyasi güçler ve bunları elde etme çalışmaları, hırslardır.
Örik özellikle tarihe çok düşkündür. Tarihi anlatırken yalı, konak betimlemelerini ve kadın karakterini çok başarılı yansıtmıştır. Tarihe bu kadar bağlı kalması ve zaman zaman övercesine betimlemesi, Örik'in Osmanlı geçmişini geride bırakmaya çalışan bir toplum tarafından ve bu toplumun edebiyatçıları tarafından geri plana atılmasına neden olur. Bunda eşcinsel kimliği de etkili olmuştur. Yusuf Ziya Ortaç kendisi hakkında "Kırıtarak gelirken uzaktan Nahid Sırrı / Sanırım pantolonlu ceketli bir kız gelir" diye yazmıştır.
Etkileri
Nahid Sırrı Örik, Selim İleri'yi çok etkilemiştir. Yazar, "Cemil Şevket Bey, Aynalı Dolaba İki El Revolver" romanındaki erkek karakteri Örik'ten esinlenerek yaratmıştı. Bahriye Çeri ise kendisi hakkında "Bir Cihan Kaynanası: Nahid Sırrı Örik" adlı bir kitap yayınlamıştır. "Eve Düşen Yıldırım" adlı eseri Show Tv tarafından diziye uyarlanmıştır.
Kemal Bekir, Örik'in Sultan Hamid Düşerken isimli romanını 1976 yılında Düşüş ismiyle oyunlaştırmıştır. Eser, 2002 yılında Ziya Öztan tarafından Abdülhamit Düşerken adıyla filme çekilmiştir. 2009'da Zeki Demirkubuz tarafından Kıskanmak isimli romanı aynı isimle çekildi. Nergis Öztürk, bu filmdeki Seniha rolüyle 46. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde en iyi kadın oyuncu ödülünü kazandı.
Eserleri
Hikâye Kitapları
Kırmızı ve Siyah (1929)
San'atkârlar (1932)
Eski Resimler (1933)
Eve Düşen Yıldırım (1934)
Romanları
Kıskanmak (1946)
Sultan Hamid Düşerken (1947)
Yıldız Olmak Kolay Mı? (2006)
Tersine Giden Yol
Turnede Bir Artist Öldürüldü
Oyunlar
Sönmeyen Ateş (1933)
Muharrir (1934)
Alınyazısı (1952)
İnceleme
Edebiyat ve Sanat Bahisleri (1932)
Tarihi Çehreler Etrafında (1933)
Roman ve Hikâye Hakkında Bir Kalem Denemesi (1933)
Hayat ile Kitaplar (1956)
Gezi Notları
Anadolu (1939)
Bir Edirne Seyahatnamesi (1941)
Kayseri-Kırşehir-Kastamonu. (1955)
Hatıraları
Eski Zaman Kadınları Arasında (1958)
