Yazar:
Melih Cevdet Anday
Tahmini Okuma Süresi:
11 sa. 20 dk.
Sayfa Sayısı:
400
Basım Tarihi:
1979
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Bütün ölüler unutulur, yaşayanlar kalır tek başlarına.Şiir
"Ona bir kitap vereceğim
Rahatını kaçırmak için."
"Bir sürü kitap okudu ama içindeki huzursuzluk azalmak yerine daha da büyüdü," diyor Jack London 
Martin Eden kitabında. Haklıydı belki de 
Nermin Yıldırım, “Her sancının başka bir yarayı hatırlattığı bir dünyada insana ne filmler ne kitaplar ne de diğer insanlar iyi gelebilirdi.”
“Her şeyi arkada bıraktı.
Ne konuşacak arkadaşı,
Ne okuyacak kitabı var,
Yalnız
Yapayalnız.” youtube.com/watch?v=D4GhpWG...
Neden okuyoruz öyleyse kitaplar da iyi gelmiyorsa?.. “Harese” belki de, Livaneli’nin 
Huzursuzluk’undaki gibi…
“Develere çöl gemileri derler bilirsin, bu mübarek hayvan
üç hafta yemeden içmeden, aç susuz çölde yürür de yürür;
o kadar dayanıklıdır yani.
Ama bunların çölde çok sevdikleri bir diken vardır.
Gördükleri yerde o dikeni koparır çiğnemeye başlarlar.
Keskin diken devenin ağzında yaralar açar,
o yaralardan kan akmaya başlar.
Tuzlu kan dikenle karışınca bu tat devenin daha çok hoşuna gider.
Böylece yedikçe kanar, kanadıkça yer, bir türlü kendi kanına
doyamaz ve engel olunmazsa kan kaybından ölür deve.” Okudukça kanıyor, kanadıkça daha çok okuyoruz. Bu tat hoşumuza gidiyor, engel olamıyoruz.
Melih Cevdet Anday,
Nasıl bilirsiniz?
Hatta çok azımız bilir belki de, “bilmeyiz” desek yeridir. Hani Miraç Çağrı Aktaş kadar popüler olmamıştır şu platformda. –Yanlış anlaşılmasın, ona ve okuyanlara saygısızlık değil niyetim.-
Edebiyat okuyanlarımız ya da şiirseverlerimiz aşinadır, Garip akımının öncülerinden, OMO’cu diye kodluyorlar liselerde, üniversitelerde –Orhan Veli, Melih Cevdet, Oktay Rifat- bir tık ötesi yok. Bir şiirini okumadan mezun oluyoruz, verdiği anlamı yakalayamadan, geçtiği yollardan geçmeden, oysa bir şiiri var ne kadar anlamlı… Şairi bilmesek bile ruhumuzda vardır yeri:
“Yaşamak güzel şey doğrusu
Üstelik hava da
Martin Eden kitabında. Haklıydı belki de Nermin Yıldırım, “Her sancının başka bir yarayı hatırlattığı bir dünyada insana ne filmler ne kitaplar ne de diğer insanlar iyi gelebilirdi.”
“Her şeyi arkada bıraktı.
Ne konuşacak arkadaşı,
Ne okuyacak kitabı var,
Yalnız
Yapayalnız.” youtube.com/watch?v=D4GhpWG...
Neden okuyoruz öyleyse kitaplar da iyi gelmiyorsa?.. “Harese” belki de, Livaneli’nin Huzursuzluk’undaki gibi…
“Develere çöl gemileri derler bilirsin, bu mübarek hayvan
üç hafta yemeden içmeden, aç susuz çölde yürür de yürür;
o kadar dayanıklıdır yani.
Ama bunların çölde çok sevdikleri bir diken vardır.
Gördükleri yerde o dikeni koparır çiğnemeye başlarlar.
Keskin diken devenin ağzında yaralar açar,
o yaralardan kan akmaya başlar.
Tuzlu kan dikenle karışınca bu tat devenin daha çok hoşuna gider.
Böylece yedikçe kanar, kanadıkça yer, bir türlü kendi kanına
doyamaz ve engel olunmazsa kan kaybından ölür deve.” Okudukça kanıyor, kanadıkça daha çok okuyoruz. Bu tat hoşumuza gidiyor, engel olamıyoruz.
Melih Cevdet Anday,
Nasıl bilirsiniz?
Hatta çok azımız bilir belki de, “bilmeyiz” desek yeridir. Hani Miraç Çağrı Aktaş kadar popüler olmamıştır şu platformda. –Yanlış anlaşılmasın, ona ve okuyanlara saygısızlık değil niyetim.-
Edebiyat okuyanlarımız ya da şiirseverlerimiz aşinadır, Garip akımının öncülerinden, OMO’cu diye kodluyorlar liselerde, üniversitelerde –Orhan Veli, Melih Cevdet, Oktay Rifat- bir tık ötesi yok. Bir şiirini okumadan mezun oluyoruz, verdiği anlamı yakalayamadan, geçtiği yollardan geçmeden, oysa bir şiiri var ne kadar anlamlı… Şairi bilmesek bile ruhumuzda vardır yeri:
“Yaşamak güzel şey doğrusu
Üstelik hava da
Arkadaşları Oktay Rıfat ve Orhan Veli ile birlikte Garip akımının kurucularından kabul edilen, fakat onlardan duygu bakımında ayrılarak kendi akımını oluştırmaya çalışan, yer yer Dadaizm özellikleri de gösteren usta kalem, gazeteci, yazar, düşünür ve şair Melih Cevdet Anday’ın tüm şiirlerini ihtiva ediyor eser. İlk eserleriyle son eserleri arasında yukarıda bahsettiğim duygu akışı farklılığını hissetmemek imkansız gibi. Daha sonradan evrime uğrayarak duyguyla bağlarını koparıp daha gerçekçi ve toplumcu şiirler yazmaya başlayan üstat, UNESCO tarafından çıkarılan bir dergide de Dante, Tolstoy, Cervantes düzeyinde bir edebiyat adamı olarak yet almıştır. Aynı zamanda şiir kitapları ve tiyatro eserleri de Avrupa’da bir çok dile çevrilmiştir.
Melih Cevdet Anday iyi ki vardı. Onu okumak, duymak kadar konfor alanında hissettiren bir şaire rastlamak çok güzel. Yeni yılıma, kulağımda onun sesiyle okuduğum şiirlerle başlamak istedim çünkü onu tanıdığımdan beri öğrendiğim ve daha çok öğreneceğim çok şey olduğuna eminim.
Keyifle okudum, Melih Cevdet Anday ın güzel bir kalemi var. Şiirleri, şiir değil. Yaşanmışlık ve gerçeklik barındırıyor. Sözleri benzetme tarzı ve fazla süslü kelimelere kaçmadan rahat bir şekilde kelimelerin üstesinden gelmesi, Yeni fikirlere açık bir şair olması, Eskiler de tıkanıp kalmaması, Beni çeken tarafı olmuştu. Batı tarzı şiirlerin de çevirisini yapmış biri, şayet okumak isterseniz, güzel bir yolculuğa hazır olun, daha çok okumak isteyeceksiniz.
Melih Cevdet Anday ın güzel bir kalemi var. Şiirleri, şiir değil. Yaşanmışlık ve gerçeklik barındırıyor. Sözleri benzetme tarzı ve fazla süslü kelimelere kaçmadan rahat bir şekilde kelimelerin üstesinden gelmesi, Yeni fikirlere açık bir şair olması, Eskiler de tıkanıp kalmaması, Beni çeken tarafı olmuştu. Batı tarzı şiirlerin de çevirisini yapmış biri, şayet okumak isterseniz, güzel bir yolculuğa hazır olun, daha çok okumak isteyeceksiniz.
Melih Cevdet Anday, Orhan Veli ve Oktay Rifat ile beraber Garipçiler olarak da bilinen akımın temsilcilerindendir. İlk şiirlerini de bu akım doğrultusunda geleneksel şiir anlayışına karşı çıkarak, kafiye ve ölçü gibi ögeleri reddederek, sıradan konular etrafında sade ve mizahi bir dille yazmıştır.
Sonraki dönem şiirlerinde toplumcu gerçekçi bir çizgiye yönelen Anday; bu şiirlerinde toplumsal sorunlar, özgürlük, adalet, barış vb. temaları işlemiştir. Şair ilerleyen dönemlerde tarih ve mitolojiyi harmanladığı felsefi derinlikli şiirler de yazmıştır. Bu tarz şiirleri varoluş, evren, zaman, geçmişe özlem, doğa vb. temaları konu edinir.
Her ne kadar Orhan Veli daha popüler olsa da bence Garipçiler arasından en başarılı şair Melih Cevdet Anday'dır. Tabii bu okuyucunun kişisel zevklerine bağlı olarak da değişebilir. Özellikle Antik Çağ, mitoloji ya da tarihe ilgi duyanların Melih Cevdet'in, bu tarzla yazılmış, şiirlerinden estetik bir haz duyacağından şüphem yok. İncelemeyi daha fazla uzatmadan keyifli okumalar diliyorum.
Sözcükler - Bütün ŞiirlerMelih Cevdet Anday'ın bütün şiirlerinin yer aldığı kitaptır Sözcükler. Eser şairin yayınladığı kitapları bölüm bölüm sunmaktadır.
Melih Cevdet'in son yayınladığı kitaplarda daha çok beğendiğim şiirler, dizeler oldu diyebilirim.Alıntı
Melih Cevdet Anday'ın bütün şiirlerinin yer aldığı kitaptır Sözcükler. Eser şairin yayınladığı kitapları bölüm bölüm sunmaktadır.
Melih Cevdet'in son yayınladığı kitaplarda daha çok beğendiğim şiirler, dizeler oldu diyebilirim.
Bütün Eserleri serisinin 3 numaralı kitabıyla devam ediyoruz. 1979 basım bu eser oldukça kapsamlı. Yazarı tanımak ve onun şiirini görmek, düşüncelerini anlamak isteyenler için uzun sayfalı olsa da kısa sürede okunabilecek bir kitap. Yaşarken, Teknenin Ölümü, Zaman Su Gibi, Lirik Şiirler, Troya Önünde Atlar, Göçebe Denizin Üstünde, Kolları Bağlı Odysseus, Yanyana, Bilmeceler, Güzel Düş, Telgrafhane, Hazineler İçindesin, Çürük, Rahatı Kaçan Ağaç ise içindeki başlıklar ve birleştirilen kitaplar. Bir kısmı daha evvel okuduklarımız bir kısmı da yeni bizler için.
Kitabın bana en önemli katkısı şudur, 15 Kasım 1936 tarihi yazar için çok önemli. Varlık dergisinde ilk şiirini yayımlamış çünkü. Bunu merak ediyordum, öğrendiğime sevindim. Okuyanların da aklında kalacağına inanıyorum. Tabii kaliteli şiirler var, hoşuma gidenler oldu ama bana bir şey hissettirmeyenler de oldu. Aynı şiirin dahi herkesin üzerinde farklı etkileri olduğundan bahsetmiştim. Düşüncemin arkasındayım tabi. Emin değilim ama yazarın tüm şiirlerini içeriyor olabilir mi? Bunu düşünüyorum.
Aynı zamanda daha evvel bitirdiğimiz Rahatı Kaçan Ağaç kitabıyla da neredeyse benzer. Tabi bu daha eski ve daha kapsamlı bir baskı ama Zaman Su Gibi, Lirik Şiirler, Bilmeceler, Güzel Düş, Hazineler İçindesin, Çürük bu kitapta olan harici baskılar.
Bu arada baskıyı okumak isteyenler için yardımcı olacağım gibi sayfa olarak bu arkadaşlardan 296 numaralı sayfayı açmalarını da rica edeceğim. Herkes için bir ipucu da vereyim: ŞİNANAY!
youtube.com/watch?v=3kF3GT9...
Hepimize iyi okumalar, mutlu akşamlar, iyi hafta sonları dilerim..
Puan vermedi·552 syf.··
Beğendi
·2022 76. kitabı
·12 günde okudu
·Okunma: 20 Ekim 2022 19:49
" Sözcükler " nasıl uçsuz bucaksız. Yaratıcısının elinde nasıl da kaynağı sınırsız, mevsimsiz çağıldayan bir nehir gibi...
Uzun zamandır bu kadar doyurucu bir şiir kitabı okumamıştım. Hem çok akıcı hem düşündürücü, hem yorucu... Mutsuzluktan , aşktan, ölümden beslenmeden bu kadar güzel şiir yazıldığına ilk defa şahitlik ediyorum. Anday'ın şiirlerinin kökü bir başka. Yunan mitleri , kadim uygarlıkların fısıltıları, insan, doğa, nesneler, imgeler ...
Sözcükler'inin tuhaf umutlu bı yanı vardı. Bir ilk yaz uyanışı gibi , umutlu , parıltılı bir güneş sıcağı... Bazı şiirleri çok akıcı bazı şiirleri derinliğinde kaybolduğum,tekrar tekrar okuduğum, tümcelerle dansına hayranlıkla şahitlik ettiğim bir yolculuktu.
Yaşadığı zaman dilimine , dönemdaşı şairlere hiç benzemiyor bana kalırsa. Şiirlerinin zamansızlığı, sanki dün fırından çıkmışcasına taze bı hissiyatı oluşu en temel farkı. Şiir yolculuğunda yaş aldıkça daha kapalı ama bir o kadar lezzetli şiirler yazmış. Bilgisiyle ,deneyimiyle, araştırmalarıyla ve tabiki duygularıyla ortaya çok yönlü çok anlamlı bir şiir yapısı çıkmış. Şiirle aranız çok iyi değilse başlangıç için iyi bir seçenek olmayabilir. Fakat hayatın bir yerinde mutlaka karşılaşmalı Anday'la ...
Selam. Bu ayın bir diğer okuduğum kitabı Melih Cevdet Anday'dan "Sözcükler" adlı bütün şiirleri oldu.
İçerisinde kitaplaşmamış çeviri şiirleri, mitsel kahramanların da yer aldığı şiirler, destansı şiirlerin de olduğu. çeşitli başlıklar altında kategorileştirişmiş.
Düş gücünün yoğunluğunu çok fazla duyumsadığım şiirlerler vardı. Bir kitap başlığı olarak Sözcükler adı doğru bir seçim olmuş. Şiirlerin anlamları derin bir bakış açısıyla yazılmış fazlaca yorucu olduğu için çoğu zaman ilgimin azalmasına neden oldu.
#kitapalıntıları :
Bir gün ışığa döner yaprak,
Üzümler kızarır kütükte,
Elbette diner bu sağanak,
Kaybolur içimdeki ukde.
Hayvanlar konuşmadıkları için
Kim bilir ne güzel düşünürler,
Tıpkı ellerimiz gibi.
Ah, okumaya başlamadan önce
Çiçeklere su vermek lazımdır.
Birdim iki oldum, iki iken bir
Ne yalnızken birim, ne de seninle iki,
Sevi de yalnızlık gibidir
Var yok eder durur kişiyi
Akşamları boru sesiyle gelir.
Gerçekte uyku ve uyanıklık birdi. Ölmek ve yaşamak bir. Geceden günü, günden geceyi yaratırdık.
Ta başından beri yalnızlık korkusu çektik. Yalnızlık, insanı güçlendirdiği ölçüde yararlıdır. Bir kezlik varoluşu anlayana ne mutlu!
Bana göre kitapta parıldayan birkaç şiir vardı sadece. Sezen Aksu'nun Şinanay şarkısının sözleri de bir Melih Cevdet Anday şiiriymiş bu arada(sf.47).Diğerlerine kötü diyemem ama çok zor anlaşılan şiirler hatta bir çoğunda ne demek istediğini anlayamadım. Biraz ağır geldi bana. Bir de o mitolojik tanrılar filan benim fazla ilgimi çekmiyor ondan sanırım, zor bitti.
Yazar Hakkında
Melih Cevdet AndayYazar · 68 kitap
Melih Cevdet Anday (13 Mart 1915, İstanbul - 28 Kasım 2002, İstanbul), şair, tiyatro oyunu, roman, deneme, makale yazarı.
Lise arkadaşları Orhan Veli ve Oktay Rifat'la birlikte ortaya çıkardıkları Garip Akımı ile Türk şiirindeki yenilenmeyi başlatmıştır. Kolları Bağlı Odysseus ile kendine özgü felsefi şiir akımını başlatmış, Garip Akımı`ndan ayrılmıştır. UNESCO'nun Courrier dergisi, 1971 yılında onu Cervantes, Dante, Tolstoy, Unamuno, Seferis ve Kawabata düzeyinde bir edebiyat adamı olarak gördüğünü açıklamıştır.
İstanbul'da doğan Melih Cevdet Anday'ın çocukluğu Kadıköy Bahariye'de geçti. Ortaokula kadar İstanbul'da eğitim gördü. Liseyi ise Ankara'da, Gazi Lisesi'nde tamamladı. Lisede okuduğu sırada, Orhan Veli ve Oktay Rifat ile tanıştı.
Liseyi bitirdikten sonra bir süre Hukuk Fakültesi'ne devam etti. Daha sonra Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi'ne kaydoldu. Ancak Devlet Demiryolları'nda memur olarak çalıştığı için öğrenimine devam edemedi. Çalıştığı kuruluş tarafından sosyoloji öğrenimi görmek için Belçika'ya gönderildi.
Ukde isimli şiiri 1936'da Varlık Dergisi'nde yayımlandı. Bunun ardından şiirleri Ses, Yaprak, Yeditepe, Papirüs, Yeni Ufuklar, Yeni Dergi, Soyut, Ataç, Dönem, Yön gibi dergilerde yayınlandı. Orhan Veli ve Oktay Rifat ile birlikte 1941 yılında Garip isimli şiir kitabını çıkardı.
Hasan Âli Yücel'in tavsiyesi ile Milli Eğitim Bakanlığı Neşriyat Müdürlüğü'ne memur olarak atandı. 1946 seçimleriyle birlikte bakanlığın el değiştirmesi sonrasında önce yeniden askere alındı, sonra Konya'ya atandı. Ancak bu atama daha sonra geri alındı. Anday, bir süre sonra bu görevinden ayrılarak İstanbul'a döndü.
1953-1954 yılları arasında Akşam Gazetesi'nin edebiyat ve sanat sayfasını hazırladı. Fikirleri sebebiyle işten çıkarıldı. Doğan Kardeş Yayınları'na geçti ve çeviriler yaptı. Buradaki görevinden de aynı sebeple ayrılmak zorunda kaldı.
1958'den itibaren Tercüman, Büyük Gazete, Yeni Tanin ve İkdam'da kendi adıyla ve çeşitli takma adlarla denemeler ve makaleler yazdı, tefrika romanlar yayınladı. 1960'ta Nadir Nadi'nin desteğiyle Cumhuriyet'te köşe yazıları yazmaya başladı. Bu gazetedeki yazılarını 1997'ye kadar sürdürdü.
1956'da yayınladığı Yanyana isimli şiir kitabı, 142. maddeye aykırı olduğu gerekçesiyle 1964'te yasaklandı. Anday gerek şiir kitaplarıyla, gerekse daha sonraları yöneldiği roman ve tiyatro alanlarındaki yapıtlarıyla birçok ödül aldı.
Anday, İstanbul Belediye Konservatuarı Tiyatro Bölümü'nde diksiyon, özel bir tiyatro okulunda mitoloji dersleri verdi. 1964-1969 yılları arasında TRT'de yönetim kurulu üyeliği, 1979-1980 yıllarında da Paris'te eğitim müşavirliği görevlerinde bulundu.
Solunum ve böbrek yetmezliği tanısıyla Marmara Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi'ne kaldırılan Melih Cevdet Anday, 28 Kasım 2002'de 87 yaşındayken vefat etti. Büyükada mezarlığında toprağa verildi.
Takma Adları
Anday, eserlerinde kendi adı haricinde şu takma adları da kullanmıştır: Yaşar Tellidede, Niyaz Niyazoğlu, A. Mecdi Velet, M. C. A., H. Mecdi Velet, Yaşar Tellidere, Gani Girgin, Zater, Yaşar Tellioğlu.
