Alex Haley

Alex Haley

8.8/10
134 Kişi
·
369
Okunma
·
31
Beğeni
·
2.372
Gösterim
Adı:
Alex Haley
Unvan:
Gazeteci, Yazar
Doğum:
New York, 1921
Ölüm:
1992
1921de profesör bir baba ile öğretmen bir annenin çocuğu olarak New Yorkta dünyaya gelen Alex Haley, 1937-39 yılları arasında Elizabeth City Teachers Collegede okudu. 1959dan sonra serbest gazeteci ve yazar olarak çalışan Haley, 1962lerde Playboy için seri röportajlar hazırladı. Readers Digest, New York Times Magazine ve Atlantic gibi süreli yayınlara yazı ve araştırmalarıyla katıldı.rnrnÖnceleri başarılı bir gazeteci olarak hayatını sürdüren Haley, önemli bir siyah yazar olarak ününü "The Autobiography of Malcolm X" adlı çalışmasıyla sağladı. Amerikadaki siyah müslümanlar hareketinin ekseninde duran Malcolm X adı, Haleyin anlatısına gerekli canlılığı kazandırmaya gerçekten yetmişti. 1965de yayınlanan bu kitap aslında yazarla kahraman arasındaki ikili görüşmelerin bir ürünüdür. Malcolm X ile ilgili çalışmasında yalnızca bir "özgeçmiş"in, kahramanının ağzından nakledicisi konumunda olan Haley, daha sonraki yirmi yıl sürecek kişisel araştırmasıyla ününü pekiştirdi.rnrnAmerika ve Afrikada yıllar süren araştırmalar sonunda ulaştığı şey, kendi ailesinin kökleriydi. Bu yüzden onun "Kökler" romanına eleştiri çevreleri aynı zamanda bir tarihsel metin gözüyle de bakmaktadır. Haley, bu araştırmasının serüvenini de "My Search for Roots" başlıklı diğer bir anlatısında dile getirmiştir.
''İster mermi kullansın, ister oy pusulası, insan iyi nişan almalı kuklayı değil, kuklacıyı vurmalı.''
''Hayatımın erken dönemlerinde öğrendim ki, eğer bir şeyi istiyorsan, biraz gürültü yapsan iyi olur.''
'İnsanlar bir adamın bütün hayatının bir tek kitapla değişebileceğinin farkında değiller.''
Biliyorsunuz ki, bir ağacın en sağlam yeri köküdür; ama tutup da göstereceğim diye kökü söker çıkarırsanız ağaç kurur.
"Bak kardeşim," demişti bana, "tarihin en büyük liderlerinden bazılarının ölüp de toprak altına girmedikleri müddetçe kadri bilinememiştir, bunun farkındasındır değil mi?"
"İster kurşun atıyor olunuz, ister oy atıyor olunuz, hedefinizi iyi seçmelisiniz; kuklayı vurmamalısınız, kuklacıyı vurmalısınız."
"Allah çeşitli vesilelerle, her zaman ve her yerde yanınızda olduğunu sık sık gösterir size, yeter ki O'nu gönlünüzden hiç bir zaman çıkarmayasınız."
Beyazderili ikide birde Siyahderiliye 'Bak senin için neler neler yapmaktayım!' demeye pek meraklıdır. Hayır bizim için neler yaptığına değil bize neler yaptığına bak sen!"
"Siyahderili gözlerimizi oymuş olan Beyazderiliye toz kondurmuyor; gözlerimizi oymuşlar, şimdi de göremiyoruz diye bizi kınıyorlar."
Bir insanın geçmişi zifiri karanlık olabilir ama bu hiç bir zaman o karanlığa güneş doğmayacağı anlamına gelmez.Batı'da ırkçılıkla ezilen bir ailenin ve Malcolm X in hayatı islamla tanışınca değişiyor.Islam, Malcolm X in hayatına adeta bir güneş gibi doğuyo ve tüm hayatı değişiyor.Biz müslümanların da dinini hakkını vererek yaşaması ve din istirmacılarına engel olması gerekir ki batının kölesi haline gelmesi insanlık..Ders çıkarılması gereken bir hayat..Tevbe kapısı hep açık elhamdulillah..
Çok kalın bir kitap olmasına aldanmamak gerek çünkü kitabı okurken bir amerikan filmi izliyormuş hissine kapılmamak elde değil. İslam dininin eşitlik vurgusunun kıymetini, bir siyahi olmadığımız için, bir köle olmadığımız için onlar kadar iyi anlayamadığımızı düşünüyorum. Bir insanın hayatı bataklıktan nasıl bir gül bahçesine döner sözünün yaşanmış bir örneği. Ve kitap bittiğinde akılda kalan tek şey şu "iyiler her zaman erken ölür... "
Uçlarda yaşayan insanlar vardır.Birbirlerine sağ ve sol kadar zıt ,doğu ve batı kadar uzaktirlar.Bu insanların dostlukları ve birliktelikleri karşı uçtakilere düşmanlıkları nispetinde oluşmuştur.
Bir de düşünceleri olgunlaşmış herkesle anlaşabilecek seviyeye gelmiş entellektüel insanlar vardır. Bulundukları uçları terkederek ortalara doğru yürümeye çalışan bu güzel insanlar malesef bulundukları noktada her iki uçtakilerin de düşmanlığına maruz kalır.Her iki taraftan atılan mermiler karşı tarafa ulaşmadan önce bu insanları vurur.Sonuç faili meçhuller..
İşte Malcolm X 'te 'Beyni yıkanmış müslüman siyahlar' ucundan gerçek islamiyetle tanıştıktan sonra 'Seytan Beyazlar' ucuna karşı birkaç insancıl adım attığı anda suikaste uğrayıp hayatını yitirmiş bir insan..
Şüphesiz Amerika'daki ırkçı düşüncelerin kısa zamanda bu kadar değişmiş olmasında ve islamiyetin ırkçılığa karşı renk körlüğü anlayışının benimsenmesine, Malcolm X gibi yoğunlaştırılmış ve hızlandırılmış formatta yasamış tarihi sahsiyetlerin etkisi büyük olmalı.

Suikasten önceki son konuşmasında sahneye çıkarken bayan yardımcısından daha önce çatıştığı için özür diler. O da 'Üzüldüğünüze değmez efendim .Sizi anlıyorum' deyince;
'Beni gercekten anlayan birisi var mi acaba, cok merak ediyorum doğrusu ...'der.

Zamanında anlaşılamamış ,kendini anlatacak zamanı elinden alınmış olan Malcolm X' in son zamanlarında yazdırdığı bu biyografisi ona dair bilinmeyen herşeyi size anlatıyor.Acılarını ,pişmanlıklarını, hayallerini, keskin dönüşlerini, nefretini ,zekasını ,sosyal medyada paylaşılan o sert ve keskin sözlerinin oluşum süreçlerini...Kısacası ona dair herseyi bulabileceğiniz bir eser.
600 sayfalık bu kitabın son cümleleri ise, başına gelecekleri tahmin ederek , her zamanki gibi cesurca söylenmiş vedasini anlatır:
"Evet, "demagog" rolümü hep gurur duyarak anıyorum. Biliyorum ki toplumlar her zaman, kendilerinin büyük değişimler geçirmesine büyük katkısı olan insanların canına kastetmişlerdir sonunda. Ve Amerika'nın büyümesine uğursuz bir kurt gibi giren Irkçılık kanserinin kökünü kurutabilecek bir gerçeğin mayasını tutturmuş olarak, fersizde olsa bir ışık bırakarak ölürsem, ne mutlu bana! Bu takdirde, Şan Allah'a mahsustur. Benim olan tek şeyse, günahlarımdır."
İyi okumalar .
İnsan yayınlarından çıkan kitabın 9. Baskısını okudum. Kitapta Malcolm X kendisini anlatıyor. Kitabın önsözü çok uzun. Hayatımda bu kadar uzun bir önsöz okuduğumu hatırlamıyorum. Malcolm X kişiliğinin nasıl oluştuğunu anlatmak için başından geçen olayları, bulaştığı o pis işleri-Esrar, kokan, kadın, hırsızlık, içki- tüm çıplaklığı ile anlatıyor. Hapise düştükten sonra kardeşlerinin mektupları ile İslam ile tanışıyor. Sonra Amerika'daki İslam hareketinin lideri Elijah Muhammed ile mektuplaşmaya başlıyor ve Müslüman oluyor. O dönemden sonra çok fazla kitap okuyor ve gözleri okumaktan bozuluyor. Hapisten çıktıktan sonra kendini siyahların mücadelesi için adıyor. İslam başıma gelen en güzel şey diyor Malcolm X. Haca gittiğinde Türk Parlamenter Kasım Gülek ile görüştüğünden de bahsediyor. Son olarak X'i niye kullanıyor onu da anlatayım. Soyadını X olarak değiştiriyor. Çünkü X, Afrikadayken ailelerin sahip oldukları, ama artık kimselerin bilemeyeceği unutulmuş soyadlarını simgelemektedir. Gömüldüğü çamurdan çıkabilen Malcolm X'in hikayesi...
Bu kitap sırf beyazlara benzeyebilmek için kendi benliklerini kaybeden bir zencinin hikayesi.Bataklığın içinde çürürken islamı tanıyan ve tanıdıktan sonra anlamlaşan, bütün enerjisini islamı anlatmak için harcamaya başlayan bir insan.Kendini hayatı pahasına da olsa islamı ve Allah'ı anlatmaya adayan bir insanın hayatı..İslamı yanlış kaynaklardan öğrenmenin ne büyük zararlara yol açacağını gösteren güzel bir eser.Hem yıllardır Amerika'da siyahlar üzerindeki ırkçılık oyununun farkına varacak, hem de Yüce Allah'ın bir insanı nasıl dalaletten hidayete erdirdiğine şahit olacaksınız..Kesinlikle okunmalı.
Otobiyografik bir kitap. Malcolm X, yazar Alex Haley ile saatlerce konuşmuş, çocukluğundan itibaren hayatını anlatmış ve yazar da gerekli düzenlemeleri yaparak yazıya dökmüş. Öncelikle kitap uzun bir önsöz ile başlıyor. Burada Alex Haley kitabın nasıl yazıldığından Malcolm X'in hayatındaki önemli olaylara değin geniş bilgiler veriyor dışardan bir gözle. Önsözden sonra Malcolm Little (X)'ın çocukluğundan başlayarak, Harlem'deki suç ortamında yetişen ve sonu hapisle biten gençliğine, İslam'la tanışmasına hayatının bütün önemli detaylarından bahsediyor kitap. Bölüm bölüm ayrılmış bu yüzden de. Aynı zamanda Malcolm X'in çeşitli konulardaki, özelikle ırk meselesi hakkındaki fikirleri de geniş yer buluyor. Malcolm X hakkında en detaylı kitap olmalı ama otobiyografi olduğu icin öznel de bir kitap. Malcolm X'in siyah-beyaz çatışması üzerine yaptığı yorumlar bazen uzayıp gitse de Amerika'nın karanlık bir dönemini anlamak için okunması gereken bir kitap.
Okunması gereken dava adamlarından biridir Malcolm X. Kitap bir biyografi kitabıdır. Yazar ile Malcolm X yakın arkadaş. Kitap Malcolm X'in anlatımıyla yazılmış yani hiçbir yanlış bilgi içinde yok. Malcolm X'i tanımak isteyen herkes önce bu kitabı okumalı bence
Malcolm X, kıymetli bir hocamin Afro-Amerikan mucadelesi uzerine konuşurken tavsiye ettiği bir kaynak olarak almıştım. Uzun zamandir bekletiyordum nihayet okuma fırsatı bulabildim.

Kitap Amerika'da ırkçılığın hüküm sürdüğü siyah irktan olanlarin sahip olmasi gereken en temel haklardan mahrum bırakıldığı, insan yerine konmadiği, eşya gibi alinip satıldığı, beyazlarinsa sayisiz ayricaliga sahip olduğu bir dönemde siyah ırktan olan Malcolm X'in hayatini konu alan otobiyografik türünde kaleme alınmış bir eser.
Malcolm X, Amerika da bir isyan çıkarabilecek veya bir isyani bastirabilecek tek adam diye bilinen ve o donem Amerikasinin korkulu rüyası!
Afro-Amerikan mucadelesinin baş kahramanlarindan biri olan Malcolm X'in bizat deneyimlerinin anlatıldığı eser, Amerikadaki siyah ırkın beyaz irkla mucadelesini ve Malcolm'un bu direnisteki rolünü cok çarpıcı bir sekilde ortaya koymuş. Bu mucadele ayni zamanda Hıristiyanlikla Islamiyetin de mucadelesidir.

Otobiyografik turde bir eseri ilk defa okumama karşın ve kalin bir eser olmasina ragmen hic sıkılmadan okudum ve acikcasi bana bir roman kadar akıcı geldi.

Afro-Amerikan mucadelesi ve o donem Amerikan sosyal yapisi hakkinda, siyah muslumanlar örgütü hakkinda ve siyah ırkçılık hakkinda fikir edinmek isteyenlerin sıkılmadan okuyabilecekleri cok başarılı bir eser.
Kitap, Malcolm X üzerinden aslında, insanın kendini ve yakın-uzak çevresini daha iyi okumasını sağlıyor..

Malcolm X, (kesinlikle ideolojik bir yaklaşımla demiyorum) ekonomik, siyasi, etnik yada düşünsel vs pek çok açıdan- öyle yada böyle- sömürüldüğünün farkına varabilmiş tüm insanlar için ibret alınacak bir insan. Neden mi? Çünkü;
Dünyadaki pek çok insan gibi, bir düzenin olduğu ve daha çok ezilenlerin çoğunlukta olduğu dünyamızda doğuyor ve buna karşı daha çok aksiyoner biraz da fikirsel bir mücadeleye giriyor. Ancak fark şu ki; başlangıç olarak şiddeti mücadele için gerekli bir araç olarak görmesine rağmen, Müslüman olmasından sonra ve esas olarak geçirdiği fikirsel uyanışlar sayesinde, -görebildiğim kadarıyla da samimi arayışlar sonucu- mücadelesi, insan hakları savunuculuğuna evriliyor. "Siyahi bir Müslüman olarak şu an özür dilememe sebep olan birçok şey yaptım.” vb pek çok itirafı bunun apaçık göstergesi. Denebilir ki; insan ancak yanlışını -kendine- itiraf edince gelişebiliyor.

Politik yanı bir tarafa, esas değinmek istediğim, fikirsel gelişimi. Kitapta da bu süreç görülüyor. Denebilir ki Malcolm X’in hac yolculuğu, onun bir fikirsel yolculuğu oluyor; Muhammed Ali’nin de bir üyesi ve Elijah Muhammed’in lideri olduğu “İslam Ümmeti Hareketi” gibi, ırksal ve kültürel bir din anlayışından evrensel bir anlayışa olan yolculuk.. İşte böyle bir yolculuk fikirsel ve değerli bir yolculuk. Hele de bu yolculuğun, bir hareketin içindeki herhangi biri değil de liderlikteki biri tarafından düşünsel ve yaşamsal olarak yapılması değerli ve az bulunur.

Irkın, ideolojinin ya da liderin baskın olduğu lokal bir kültürel anlayıştan, sultalarda, prangalardan, -ki bunun içine biz dahil herkes girebilir- küresel bir anlayışa geçmek; ya hastalığın artık bütün vücudu tehdit etmesi, ya da hastalığın iyileşmesi, iyileşmeye başlaması anlamlarına gelebilir. Kitapta bunları okumak mümkün. İlgi duyanlar bakımından çok güzel bir örnek olduğunu düşünüyorum.
Askerlik görevimi yaparken, kütüphaneden edindiğim, kısa sürede bitirdiğim, okurkan de duygulandığım çok ama çok beğendiğim kitaptı. Annemden 70'lerin sonu 80'lerin başında ülkemizde dizisinin de yayınlandığını öğrendiğim malum sitelerden download ettiğim güzel bir dizi uyarlaması da mevcut.

Yazarın biyografisi

Adı:
Alex Haley
Unvan:
Gazeteci, Yazar
Doğum:
New York, 1921
Ölüm:
1992
1921de profesör bir baba ile öğretmen bir annenin çocuğu olarak New Yorkta dünyaya gelen Alex Haley, 1937-39 yılları arasında Elizabeth City Teachers Collegede okudu. 1959dan sonra serbest gazeteci ve yazar olarak çalışan Haley, 1962lerde Playboy için seri röportajlar hazırladı. Readers Digest, New York Times Magazine ve Atlantic gibi süreli yayınlara yazı ve araştırmalarıyla katıldı.rnrnÖnceleri başarılı bir gazeteci olarak hayatını sürdüren Haley, önemli bir siyah yazar olarak ününü "The Autobiography of Malcolm X" adlı çalışmasıyla sağladı. Amerikadaki siyah müslümanlar hareketinin ekseninde duran Malcolm X adı, Haleyin anlatısına gerekli canlılığı kazandırmaya gerçekten yetmişti. 1965de yayınlanan bu kitap aslında yazarla kahraman arasındaki ikili görüşmelerin bir ürünüdür. Malcolm X ile ilgili çalışmasında yalnızca bir "özgeçmiş"in, kahramanının ağzından nakledicisi konumunda olan Haley, daha sonraki yirmi yıl sürecek kişisel araştırmasıyla ününü pekiştirdi.rnrnAmerika ve Afrikada yıllar süren araştırmalar sonunda ulaştığı şey, kendi ailesinin kökleriydi. Bu yüzden onun "Kökler" romanına eleştiri çevreleri aynı zamanda bir tarihsel metin gözüyle de bakmaktadır. Haley, bu araştırmasının serüvenini de "My Search for Roots" başlıklı diğer bir anlatısında dile getirmiştir.

Yazar istatistikleri

  • 31 okur beğendi.
  • 369 okur okudu.
  • 26 okur okuyor.
  • 419 okur okuyacak.
  • 18 okur yarım bıraktı.

Yazarın sıralamaları