Kederli İpek
Furuğ FerruhzadYazar:
Furuğ Ferruhzad
Çevirmen:
Kenan Karabulut
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 57 dk.
Sayfa Sayısı:
104
Basım Tarihi:
Ocak 2016
Yayınevi:
Telos Yayıncılık
ISBN:
9786058495098
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Doğunun Prangaları Arasında Bir Kadın ve ŞairAlıntı
Puan vermedi·104 syf.·
2026 6. kitabı
Furuğ’un dizelerinde gezinmek, insanın kendi içsel karanlığıyla yaptığı o en dürüst, en amansız hesaplaşmaya şahitlik etmek gibi. Onu sadece Doğu’nun prangalarını kırmış muhalif bir kadın figür olarak okumak, içindeki o muazzam varoluşçu derinliği ıskalamak olur; çünkü onun meselesi toplumsal sınırların çok ötesinde, doğrudan var olmanın ve o varoluşun getirdiği kaçınılmaz yalnızlığın ağırlığıyla ilgili. Keder, onun kelimelerinde gelip geçici bir sitem değil, adeta bir hayat metoduna dönüşüyor; acıyı bir mağlubiyet gibi değil, bu hoyrat dünyada hala hissedebilen, hala canlı kalan o asil ve yaralı yanımızın tek kanıtı olarak fırlatıyor yüzümüze. Sayfalardan sızan o çürüyen bahçeler, ağır aksak akan nehirler ve geceye sığınan sessizlik alelade birer tasvir değil; modern insanın o bitmek bilmeyen köksüzlük sancısının, anlam arayışının edebi birer izdüşümü. Kalabalıkların gürültüsünden kaçıp kendi asil inzivasına çekilenlerin, dünyayı felsefi bir melankoliyle göğüsleyenlerin ruhuna dokunuyor Furuğ; ve insan onun hüznüne ortak oldukça, zamana ve yok oluşa direnen o zamansız uçuşun tam ortasında buluyor kendini.
Kederli İpek bir oturuşta okunup bitirilecek, sabun köpüğü metinlerden değil. Her dizede durup düşünmeyi, o kederin sızısını içimizde hissetmeyi gerektiriyor. Furuğ Ferruhzad, erken biten yaşamına rağmen, bıraktığı bu mirasla zamana meydan okumaya devam ediyor. Başucumda her zaman kendine yer bulacak, dönüp dönüp sığınacağım bir liman bu kitap.
Kederli İpek bir oturuşta okunup bitirilecek, sabun köpüğü metinlerden değil. Her dizede durup düşünmeyi, o kederin sızısını içimizde hissetmeyi gerektiriyor. Furuğ Ferruhzad, erken biten yaşamına rağmen, bıraktığı bu mirasla zamana meydan okumaya devam ediyor. Başucumda her zaman kendine yer bulacak, dönüp dönüp sığınacağım bir liman bu kitap.
Puan vermedi·104 syf.··
Beğendi
·2019 34. kitabı
·4 saatte okudu
·Okunma: 08 Şubat 2019 01:18
Geçen gün bir tahlil yazısında, övülen bir şiir kitabının hararetli savunmasında, okur, o bir sayfaya üçbeş dizenin iliştirildiği, şiirlerin bir solukta okunup bitirildiği şiir kitaplarının yüzlerce sayfalık felsefe, tarih ve sosyoloji vb. kitaplarının yanında, okunmuşlar listesine yakışmadığı konusunda bizlere telkinler veriyordu. Oysa bazen bir solukta okunduğu iddia edilen o dize, ruhun perdesini öyle bir kımıldatıverir ki, o notlar aldığımız, en baştan defaatle okuduğumuz yüzlerce kitabın size veremediğini, bir emanetmiş gibi hürmetle bırakır heybenize...
Sadece bir dize, bazen hiç şahidi olmadığınız sırlı bir rüzgâr gibi, toprağı eşeleyip, içine oyuncağınızı sakladığınız günlerden haberler fısıldar size... Tıpkı kalbini görebildiğiniz birisiyle konuşmanın sizleri getirdiği o yepyeni, o aydınlık, o şaşırtıcı cümleleri, söylediğiniz ama bir yabancı gibi uzaktan hayretle dinlediğiniz o bilinci aşan dakikalar gibi...
Furüğ Ferruhzad'ın şiiri bana Fransız yazar George Sand'ın satırlarını anımsatır hep, etkilendiği yazarlar arasında yer aldığını düşünmekle birlikte, elimizde bu hususta kesin bir bilgi bulunmamakta :) Ama Sand'ı okuyanların inanılmaz benzerliği onaylayacağını tahmin ediyorum...
İlk şiir mecmuası 'Esir' ile şiir serüveninin ikinci yarısını başlatan 'Tevellud-i Diger' arasında inanılmaz bir değişim söz konusu...Esir'i serazer bir ruh ikliminde, Romantizmin tesiri altında özgürlük ve şahsiyet mücadelesi içerisinde kaleme aldığını, şiirinin ikinci yarısında felsefi ve sosyal konulara eğilim gösterdiğini gözlemliyoruz.
Füruğ, kadın şairlerin boşluğunu (sayıca azlığını) büründüğü katıksız, korkusuz, yalın ve içten duruşuyla aşabilecek kadar şair...'Kadından şair olmaz' kabulünü de bence ziyadesiyle al aşağı etmiştir.
Beni en çok büyüleyen, Onun kendisiyle
9/10
2022 105. kitabı
Kederli İpek Furuğ Ferruhzad .
Furuğ Ferruhzad İranlı aşkın ve acının kadını olarak tanımlıyorum ben. Kitap Furuğ Ferruhzad 'ın yaşarken çıkardığı şiir kitaplarından derlenmiş şiirlerden oluşuyor. Bazı şiirleri biliyordum ama Furuğ Ferruhzad ın şiirlerini sevdiğim için bana tekrar okuması zevk verdi son zamanlarda okuduğum en iyi şiir kitaplarından biriydi. İyi ki bu dünyadan Furuğ Ferruhzad geçmiş... Bence acıyı yaşayan ve yaşatan en iyi şairlerden birisidir Furuğ Ferruhzad ...
İnanalım Soğuk Mevsimin Başlangıcına kitabını okurken fazla beğenemiştim dilini bu kitabında fazlasıyla beğendim
Sadece çeviriden geçen bazı şiirler anlamını kaybetmiş bu durum biraz kötü çünkü şiirler anadilinden okunmalı diye düşünüyorum
Furuğ Ferruhzad'ın kitapları nedense ilgimi çekiyor ilk okuduğum kitabını sevememe rağmen diğer kitaplarını okumamazlık yapmadım.belki ilk kitabında o okuma zevkini alamadım ama bu okuduğum ikinci kitabında o zevki tattım. güzeldi elime geçerse diğer kitapları zevkle okurum
Herkese iyi okumalar:)
Furuğ Ferruhzad’ın “Kederli İpek” adlı eseri, aşk, yalnızlık, özgürlük ve kadınlık temalarını derin bir melankoliyle işleyen lirik bir şiir toplamıdır...
Ferruhzad, kadın olmanın toplumdaki kısıtlayıcılığına karşı dururken aynı zamanda tutkulu bir sevdanın içsel sancılarını da yansıtır. Her şiir, bireyin duygusal parçalanmışlığını semboller ve imgelerle dokur...
Modern Fars şiirinin güçlü bir sesi olan Ferruhzad, hem toplumsal hem bireysel isyanı zarif bir dil ve duyarlılıkla işler. Kederli İpek, hem kadın ruhunu hem de varoluşsal yalnızlığı çarpıcı bir şekilde ortaya koyar...
Furuğ'un şiirlerini çok severim. Hatta bana şiiri sevdiren kişidir kendisi. Onun o ironik, kimi yerde karamsar ve kimi yerde umut dolu şiirleri ve aşkı tarif edişi eşsizdir benim açımdan. Şairler arasında gözümde yeri bambaşkadır.
Kederli ipek adlı eserde ise Furuğ hayattayken yayımlanan şiirlerinden seçkiler yer almış. Ve genelde daha önce okumadığım kısa şiirlerdi bunlar. Şiirlerin dili ve yapısına ve dahi güzelliğine ne kadar değinsem azdır sanırım. Furuğ'un bende yarattığı hisler daha önce hiçbir yazarı okurken meydana gelmeyen hislerdir.
Şiirleri kadar yaşam öyküsü de farklıdır Furuğun. 1950'li yılların İranında bir kadın olarak bu kadar cesurca şiirler yazmak kendisine karşı bir hayli sesler yükseltmiş ve baskılar artmış. Ama o asla tüm bunlara karşı yılmamış ve tutkusu olan şiirlerini yazmaya devam etmiştir. Pek de uzun yaşayamamıştır Furuğ. 1967 yılında, bir kış günü, öğrencilerle dolu bir okul aracına çarpmamak için direksiyonu ölüme kırmıştır. 33 yaşında hayata gözlerini yummuştur...
Bu incelemeye eserde yeralan Yeryüzü Ayetleri adlı şiirinden bir alıntı paylaşmakla son vermek isterim:
"ondan sonra güneş soğudu
ve bereket yeryüzünden gitti."
Tezatsız bir duygular serdedilişine neredeyse bütünüyle yaklaşan, hakikatin incinmemesi yüzü suyu hürmetine korkum olmayaydı başaran diyecektim lakin korkuyorum onun için yaklaşan, bir kadın şair...
Cumhuriyet sonrası Türkiye'de ortaya çıkan birkaç müstesna şahsiyetten ayrı bu kadın çapında bir şair gelmedi, yetişmedi.
Farsça gibi çok zengin bir dilden başka bir dile çevrilmiş olmasına rağmen şiir o kadar şiir olacak ki verdiği zevk, zevk mefhumunun fevkinde...
Birkaç hakikat buudundan gelenlere ve bizzat hakikate muğayir satırlar ve manalar var. Onun dışında, OLMUŞ.
"artık kimse aşkı düşünmemekteydi
artık kimse zaferi düşünmemekteydi
ve hiç kimse
artık hiçbir şeyi düşünmemekteydi"
Furuğ, güzel kadın. Ortadoğu'nun yaralı ve hırçın kadını. Ölesiye yalnız ve bir başına.. Ona dayatılan şeylere, kaderine, doğduğu topraklara şiirlerindeki çığlıkları ile cevap veren cesur kadın. Şair olmayı insan olmaktan ayırmayan, mutluluğu şiirlerde ararken kaybolan.. Kısacık hayatına ne büyük mücadeleler sığdırıp geçtin yaşamdan..
Tercüme edilen şiirlerin anlamını kaybetmesi büyük bir sorun. Şiir ana dilinde okunmalı. Ancak yine de güzel bulduğum şiirler de vardı. İyi okumalar diliyorum.
gece güzelliğinin yarattığı bu cezbede
senin uzaktaki düşün yakınlaşıyor
kokun dalgalanıyor orada, suyun üzerinde gözlerin bir parlıyor bir sönüyor
ümit ve arzuyla dolu olan zavallı kalp
kırıldı ve senin yüzünden aşkımın zindanı oldu
ey aşkımın tufanından kırılan dal
kendi nehrinde göçtün ve gittin bu diyardan
Yazar Hakkında
Furuğ FerruhzadYazar · 25 kitap
Füruğ Ferruhzad, (Farsça: فروغ فرخزاد, Forough Farrokhzad) (d. 5 Ocak 1935 - ö. 13 Şubat 1967), İranlı şair, yazar, oyuncu, yönetmen, ressam. İran'ın 20. yy'da yetiştirdiği en önemli kadın şairlerindendir.
Babası Albay Muhammed Ferruhzad ve annesi Turan Veziri Tebar'ın yedi çocuğundan üçüncüsüydü. Mahalle mektebinde 9. sınıfa kadar devam ettikten sonra kız sanat okuluna gitti. Burada resim, dikiş-nakış ve el sanatları öğrendi. Hicivci şair Füruğ, 16 ya da 17 yaşlarına geldiğinde Perviz Şapur ile evlendi. Eğitimine kocasının yanında Ahvaz'da devam etti. Bir yıl sonra tek çocuğu olan Kāmyār'ı dünyaya getirdi. Evliliğinden iki yıl sonra 1954 yılında Füruğ, eşinden ayrıldı. Mahkeme Kāmyār'ın velayetini babasına verdi.
Füruğ, Tahran'a geri dönüp şiir yazmaya devam etti ve Esir adını verdiği ilk kitabını yayınladı.
1958 yılında İbrahim Gülistan'la tanışır ve dokuz ayını Avrupa'da geçirir. Şair bu dönemde yaşamının esin kaynağı olan şiirlerine devam eder ve hızla iki kitabını daha piyasaya sürer. Bunlardan ilki Duvar ve diğeri de İsyandır.
İranlı cüzzam hastalarını ve onların sorunları ile ilgili olarak Tebriz'de film yapar. 1962 yılında filmi Kara Ev adını verdiği filmiyle dünyanın çeşitli yerlerinde ödüller kazanır. Film çekimi sırasında cüzzamlılar evinde tanıştığı Hüseyin Mansur isimli çocuğu evlat edinir.
1963 yılında Füruğ, Yeniden Doğuş adlı eserini yayınlar. Artık şiirde olgunlaşma dönemidir ve sanatsal düzeyi yüksektir. Bu kitabıyla şair, İran şiirinde derin ve etkileyici değişikliklere yol açmıştır.
13 Şubat 1967 tarihinde öğleden sonra saat 14.30'da stüdyoya gitmek için hızla seyir halindeyken karşısına çıkan okul aracına çarpamamak için direksiyonu kıran Füruğ, aracından fırlayıp, boynunun kırılmasıyla 32 yaşında hayata gözlerini yummuştur.
Modern İran şiirine önemli katkılar sağlayan şairin ölümünden sonra çalışmaları Soğuk Mevsim adı altında bir kitapta toplandı. Michael Hillman, Yalnız Kadın adıyla onun hayatını ve şiirlerini 1987 yılında yayınladı. Şairin şiirleri ve yaşamı hakkında daha pek çok makale ve kitap yayınlandı, hayatı filme çekildi.
Füruğ Ferruhzad şiirlerinde derin bir yalnızlık duygusu dikkat çeker. Bunun yanında, şiirlerinde kadınların sorunlarını da ele almakta, İran toplumunun kadınlara karşı uyguladığı ayrımcılığı eleştirmektedir. Bu fikirleri zaman zaman şiddetli tartışmalara yol açmıştır. İran'da kadınların yaşamlarının daha iyi hak ve koşullara kavuşmasını savunmaktaydı. Dönemindeki Şah'ın despotluğuna da karşı çıkmıştır. Şiirleri kimi zaman İran toplumunca erotikbulunmuştur.
İranlı yönetmen Abbas Kiyarüstemi'nin 1999 yapımı Rüzgar Bizi Sürükleyecek filminin adı, şairin bir dizesinden alıntıdır.
Ödülleri
- 1962 yılında yaptığı belgeselle İtalya Belgesel Filmler Festivali'nde birincilik.
- 1963 yılında “Kara Ev” filmiyle, Almanya'daki Oberhausen Film Festivali'nde en iyi film ödülü.
