Yazar:
Burhan Sönmez
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 30 dk.
Sayfa Sayısı:
159
Basım Tarihi:
Nisan 2011
Yayınevi:
İletişim Yayınevi
ISBN:
9789750508912
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Brani Tawo, devrimci arkadaşlarını mücadele kaybetmiş, kendisi de öldü diye bırakılmış Haymana Ovasındaki köyünden "gönülsüz mecburiyetle" gittiği İngiltere'de yaşamını sürdüren biri.
Mehmed Uzun'un dediği gibi "İnsan köklerini yabancı bir toprağa salamaz." Çünkü insanı yabancı bir toprağa sürgün ettiğinizde köklerinden koparmanız gerekir. Kökleri, yani çocukluğu, anıları, ailesi, ilk aşkı, ilk öğretmeni insanı insan yapan her şey oradadır. Yabancı toprakta yeniden kök salması belki bir ihtimal ama çiçek açması imkansızdır.
Bu gönülsüz mecburiyetin kıyısında savrulurken köyündeki anıları, acıları da yanında en sevdiği kitabını taşır gibi taşıyor. Aynı nenesi Kewê gibi. Kewê daha genç yaşında ailesini birer birer kaybettiğinde her cenazenin ardından bahçesindeki elma ağacına bir çaput bağlıyor. Bağladığı her çaput içindeki acıyı bir nesneye yansıtmasıydı ve onu bağlayınca ondan uzaklaşacakmış gibi hissediyordu belki de. Kewê en son kızını da kaybedince o yas ağacının elmasından bir tohum alıyor ve o köyü terkediyor. Gittiği yere o tohumu ekiyor belki yeşeren tohum gittiği yerde çiçekler açar diye. En etkilendiğim karakter Kewê oldu kitapta.
Brani Tawo'nun köyü ve Cambridge arasındaki en kuvvetli bağı çocukluğu tabi. Orada tanıştığı İranlı Feruzeh ile acılarını ve günahlarını temize çekiyor. Her görüşmelerinde bir masal anlatıcı hâline geliyor. Masumlardan ve diğerlerinden söz ediyorlar. Günahlardan ve masumiyetlerden. Ama masumiyet bir günahsızlık hâli değildir ki. Kim günahsız? Masumiyet günahlarını kusurlarını kabul etme hâlidir bence.
Mehmed Uzun'un dediği gibi "İnsan köklerini yabancı bir toprağa salamaz." Çünkü insanı yabancı bir toprağa sürgün ettiğinizde köklerinden koparmanız gerekir. Kökleri, yani çocukluğu, anıları, ailesi, ilk aşkı, ilk öğretmeni insanı insan yapan her şey oradadır. Yabancı toprakta yeniden kök salması belki bir ihtimal ama çiçek açması imkansızdır.
Bu gönülsüz mecburiyetin kıyısında savrulurken köyündeki anıları, acıları da yanında en sevdiği kitabını taşır gibi taşıyor. Aynı nenesi Kewê gibi. Kewê daha genç yaşında ailesini birer birer kaybettiğinde her cenazenin ardından bahçesindeki elma ağacına bir çaput bağlıyor. Bağladığı her çaput içindeki acıyı bir nesneye yansıtmasıydı ve onu bağlayınca ondan uzaklaşacakmış gibi hissediyordu belki de. Kewê en son kızını da kaybedince o yas ağacının elmasından bir tohum alıyor ve o köyü terkediyor. Gittiği yere o tohumu ekiyor belki yeşeren tohum gittiği yerde çiçekler açar diye. En etkilendiğim karakter Kewê oldu kitapta.
Brani Tawo'nun köyü ve Cambridge arasındaki en kuvvetli bağı çocukluğu tabi. Orada tanıştığı İranlı Feruzeh ile acılarını ve günahlarını temize çekiyor. Her görüşmelerinde bir masal anlatıcı hâline geliyor. Masumlardan ve diğerlerinden söz ediyorlar. Günahlardan ve masumiyetlerden. Ama masumiyet bir günahsızlık hâli değildir ki. Kim günahsız? Masumiyet günahlarını kusurlarını kabul etme hâlidir bence.
İyi kötü farketmez herkes ‘masum’dur :)·159 syf.·1000Kitap
7/10
2025 91. kitabı
“Çok lezzetli bir kitap önerisi ile geldim.”
Diye bir cümleyle öneri gelince bu kitap, elimdekileri bi kenara atıp hemen merak ve heyecanla okumaya başladım.
Masumlar , “benim vatanım çocukluğumdu ve ben büyüdükçe uzaklaştım ondan, uzaklaştıkça da o büyüdü içimde” cümlesi ile başlıyor. Daha ilk cümleden itibaren anlayacağımız gibi kitap bir tür “sürgünlük” teması yoğun olsa da, sonunda anlıyoruz ki; “insan insanın sığınağıdır” aslında.
İki farklı zamanda geçiyor hikaye, iki farklı coğrafyada, iki farklı şehirde ve iki farklı dil, iki farklı evren… ilk hikaye, Haymana Ova-sı’ndaki bir köyden, ikinci hikaye ise Cambridge yer alıyor. Zamanlar ve mekanlar farklı olsa da, geçmişten günümüze insanın duyguları sanki hiç değişmiyor gibi. Aidiyet duygusu, kök salma arzusu hep aynı.
Dil bakımından çok beğendiğimi söylemeliyim öncelikle. Köyde geçen hikayelerde kullanılan dil, uzun uzun cümleler, güzel betimlemeler, yoğun bir anlatım olmasına rağmen, size verdiği mesaj kısa öz ve bir o kadar içten.
Yani tıpkı eski insanlarla sohbet ettiğinizde hissettiğinizde o duyguyu hissediyorsunuz içten içe, o huzur işliyor bedeninize.
Şehirde geçen hikayede ise, cümleler kısa, anlatım sade, betimlemeden uzak fakat derin bir sorgulamaya yönlendirecek şekilde düşündürücü ve yükü ağır. Burda da yüne günümüz şehir insanının kısa cümlelerle kurduğu iletişimi ve aslında konuşamadıkları o düşüncelerin kaygısı ve huzursuzluğunu hissediyor insan. Dil tekniğine kesinlikle hayran kaldım.
"Eski zamanlarda herkesin kendi ruhuna uygun bir kitabı olurmuş. 'Sır kitabı' der, ömür boyu yanlarında taşırlarmış.”
Feruzeh de sır kitabını hep yanında taşıyan, az soran, çok anlayan huzur dolu bir karakter…
Brani Tawo ise daha çok soran, anlamaya ve anlaşılmaya hasret, ölen arkadaşları için yaşamayı onlara
Masumlar , “benim vatanım çocukluğumdu ve ben büyüdükçe uzaklaştım ondan, uzaklaştıkça da o büyüdü içimde” cümlesi ile başlıyor. Daha ilk cümleden itibaren anlayacağımız gibi kitap bir tür “sürgünlük” teması yoğun olsa da, sonunda anlıyoruz ki; “insan insanın sığınağıdır” aslında.
İki farklı zamanda geçiyor hikaye, iki farklı coğrafyada, iki farklı şehirde ve iki farklı dil, iki farklı evren… ilk hikaye, Haymana Ova-sı’ndaki bir köyden, ikinci hikaye ise Cambridge yer alıyor. Zamanlar ve mekanlar farklı olsa da, geçmişten günümüze insanın duyguları sanki hiç değişmiyor gibi. Aidiyet duygusu, kök salma arzusu hep aynı.
Dil bakımından çok beğendiğimi söylemeliyim öncelikle. Köyde geçen hikayelerde kullanılan dil, uzun uzun cümleler, güzel betimlemeler, yoğun bir anlatım olmasına rağmen, size verdiği mesaj kısa öz ve bir o kadar içten.
Yani tıpkı eski insanlarla sohbet ettiğinizde hissettiğinizde o duyguyu hissediyorsunuz içten içe, o huzur işliyor bedeninize.
Şehirde geçen hikayede ise, cümleler kısa, anlatım sade, betimlemeden uzak fakat derin bir sorgulamaya yönlendirecek şekilde düşündürücü ve yükü ağır. Burda da yüne günümüz şehir insanının kısa cümlelerle kurduğu iletişimi ve aslında konuşamadıkları o düşüncelerin kaygısı ve huzursuzluğunu hissediyor insan. Dil tekniğine kesinlikle hayran kaldım.
"Eski zamanlarda herkesin kendi ruhuna uygun bir kitabı olurmuş. 'Sır kitabı' der, ömür boyu yanlarında taşırlarmış.”
Feruzeh de sır kitabını hep yanında taşıyan, az soran, çok anlayan huzur dolu bir karakter…
Brani Tawo ise daha çok soran, anlamaya ve anlaşılmaya hasret, ölen arkadaşları için yaşamayı onlaraMasumalarEdebiyat
Kewe için diye başlıyor kitap. Ama Kewe'nin uzaktan yakından hayatına dokunmuş yada değmeden geçmiş bir sürü kişi ve hikâyeleri sığdırılmış şu kısacık kitaba. Yetmemiş ünlü yazarladan,bir filozofdan ve müzisyenden de kısacık notlar eklemiş. Her bölüme şiirler serpiştirmiş. Bu kişileri ve hikayeleri o kadar büyük bir ustalıkla birleştirmiş ki, kitap da kopukluk olmuyor. Her satırını alıntı yapmak istedim. Çok keyif alarak okudum kesinlikle tavsiye ederim. Keyifli okumalar :)
Kutsaldır hayat. Ve insan insanın sığınağıdır...
Burhan Sönmez’in ikinci romanı, benim de okuduğum ikinci Burhan Sönmez eseri olan “Masumlar” etkileyici, samimi bir sürgün hikayesi.
Sürgün deyince aklımıza acı, yas, öfke, intikam duyguları üşüşüverir. Zira, adı üzerinde sürgün, gönülsüzce gitmek, bir şeylerden kaçarken köklerini ve sevdiklerini geride bırakmak demek. Bu nedenledir ki edebiyatımızda sürgün hikayeleri genelde hüzünle ve intikam duygusuyla doludur.
Burhan Sönmez ise farklı bir sürgün hikayesi ile ve intikam yerine umut dolu bir dille çıkıyor karşımıza.
Romanını iki ana hikaye üzerinden kurgulamış Burhan Sönmez ve akışta hep sırayla bu iki hikayeden birini ilerletmiş. Hikayelerin ilki, İngiltere’de sürgünde olan kahramanımız Brani Tawo’nun yaşadıkları. İkincisi ise memleketi Haymana’da bıraktığı çocukluğu, geçmişi, kökleri… Okuyucuda kafa karışıklığı yaratabilecek bu kurguyu son derece başarılı şekilde yazıya dökmüş Burhan Sönmez. Akıcılığı korurken hikayelerin esrarını dikkatle serpiştirmiş romanının içine ve her iki akıştaki hikayenin sonunu da heyecanla bekletmiş okuyucuya… İlk romanı Kuzey’den tamamıyla farklı; duru bir dille ve daha çok diyaloglar üzerinden ilerletmiş romanını.
Bir tarafta, ülkelerinden kilometrelerce uzakta, Cambridge’de yolları kesişen Brani Tawo ile İran'lı Feruzeh birbirlerine yaslanarak sürgünün acısını azaltmaya çalışırlar. Kader birliği yapan bu iki genç geçmişlerindeki sırları ve hikayeleri paylaştıkça güçlenir ve hayata tutunurlar. Diğer tarafta Brani Tawo’nun Haymana’daki tanıdıkları vardır; hayatın önlerine çıkardığı binbir zorluğu teker teker aşma gayreti içindedirler.
Hikaye ilerledikçe anlarız ki, iç içe geçen bu iki hikayedeki herkes hayatın içinde bir yerlerde sürgündür aslında… Brani Tawo siyasi sebeplerle, Feruzeh hayal kırıklığıyla, Ferman korkunç
Kejê mirzobege, gul sore, por drêje
Bir insan (kejê) hayatına kaç tane sevdiğinin ölümünü sığdırabilirki işte bir kadın ve tohumundan olan herkesin ölümü ve sancılı bir hayat
Allah cesaret vermişse ilk önce kadınlara vermiştir ve güç vermişse kadından başka bir canlıya vermemiştir
Kewê bir lanetin ve acıların gölgesinde büyüdü
Kewê diktiği elma ağacına sırtını verir ve tüm güzelliklerini unutur
Heymana ovasın dan bir ölüm seslenir kewê'ye
"Anê beni tatlı bir uykudan uyandırdın"
Sitê ölürken kewê kızı mâna ile bir başına kalır (mâne bir süre sonra ölüyor)
Batılı yazarların (marguez, tolstoy) alıntılar paylaşan yazar okurunu edebiyata doyuruyor
Haymana ve cambridge yaşayan ve politik sebeplerden ötürü topraklarından ve sevdiklerinden ayrılmaz zorunda kalan brani tawo ve feruzeh iki ayrı ülkenin ve ortak noktaları olan acılar ve memleket hasreti acıları bir olan bu iki insan İngiltere'de birbirlerini bulurlar ve brani tawo istasyon meydanında serin bir hava da kewê nin kızına söylediği ve kızının da oğluna (brani tawo) söylediği şarkıyı feruzeh'e okur ve feruzeh öpülmesini ister brani öper bir daha öpmesini ister brani bir daha öper
Puan vermedi·159 syf.··
Beğendi
·2018 144. kitabı
·4 saatte okudu
·Okunma: 28 Ağustos 2018 22:45
"Benim vatanım çocukluğumdu ve ben büyüdükçe uzaklaştım ondan, uzaklaştıkça da o büyüdü." Burhan Sönmez'in Masumlar kitabı, oldukça etkileyici olan bu cümlelerle başlıyor ve unutulmaz kitap başlangıç cümlelerine sahip olan kitaplarımın arasına yerleşiyor.
Kitabın ana karakteri Brani Tawo Cambridge'te yaşayan politik bir sürgündür.Kitabın bazı bölümleri bizi ana karakterin çocukluğuna bazı bölümleri Cambridge'teki sürgün yaşamına götürüyor.
Haymana'daki bir köyde aynı gecede yaşanan olaylar anlatırken o gecenin kahramanlarının yıllara yayılan hüzün dolu öykülerine de tanıklık ediyoruz.
Sanırım ben çocukluğa dair Keweli , Fermanlı, Pençeyüzlü Kadınlı, Hacolu bölümleri daha çok sevdim.
Burhan Sönmez'den okuduğum üçüncü kitaptı Masumlar.Son kitabını henüz okumadım ama "İstanbul İstanbul" ve "Kuzey" kitaplarını daha etkileyici bulduğumu söyleyebilirim.
Cambridge ve Haymana'da yaşanan ve her biri birbirinden farklı olan hayatlar. Politik sebeplerden dolayı ülkesinden ayrılmak zorunda kalan Brani Tawo ve Cambridge'de yaşayan İranlı Feruzeh. Kader ülkesini farklı sebeplerle terketmeye mecbur bu iki insanı İngiltere'de bir araya getirerek iki farklı dünyanın bambaşka yeni bir dünya kurabileceğini de gösteriyor aslında. Romanın içinde yer alan hayat hikâyelerinin her biri okuyucuyu kâh Anadolu'ya kâh Ingiltere'ye taşıyor. Pek çok karakterin yaşamöyküsüyle tanışmanıza ve romanın genel kurgusu içerisinde Marquez, Tolstoy gibi batılı yazarlardan sıkça bahsedilmesine rağmen fazlasıyla sade bir roman okuduğunuzu hissediyorsunuz. Aslında kitap bir aşk öyküsünden ibaret iken, kimi zaman yitirilen hayatların öyküsünü okumuş hissine kapıldım. Yazarın İstanbul İstanbul isimli eserinden sonra okuduğum ikinci eseriydi fakat benim zihnimde ve kalbimde çarpıcı bir etki uyandıramadı. Ucu fazlasıyla açık ve işlenebilecek bir eser.
Kitap falından İran coğrafyasına uzanan hayal ve hayat çemberinde yuvarlanıp giden insanlar..
Acı-tatlı, iyi-kötü yaşamın bir şekilde üstesinden gelmekle uğraşıyorlar.
Kapalı perdelerin ardında saklananlar kimler?
Yahut,
Perdelerin büyüsüne kapılanlar?
Masumlar
Masumlar’ı okurken, Yaşar Kemal tadı aldım desem çok da absürd bir şey söylememiş olurum sanırım. Tek fark; kısalık ama neredeyse Yaşar Kemal’le yakın bir edebi yoğunluk ve şiirsel hissiyat. Üstelik acının ve aşkın bütün masumiyetini öyle güzel pastel renklerle boyamış ki, romandan kopmak neredeyse imkansız. Sönmez, evvelin yaşadığı travmalardan miras aldığı bir imsonnia içinden yazmış sanki romanını. O şiirde dediği gibi şairin: ‘’Neresi sıla bize, neresi gurbet? Yollar bize memleket” hissiyatını yedeğine alıp, kulağına fısıldanan bütün sıla hikâyelerini tek bir bütünde birleştirmiş. Yine bu bütünlüğü zamansal kaymalar, kentler, köyler, karakterler ve duygulanımlar şeklinde, hep aynı hakikatı söyleyecek biçimde ,belleğin geri ve ileri dönüşleriyle parçalayıp, çok karakterli bir yapı içinde romanını derinleştirmeyi başarmış. Elbette o kırmızı karşılaşmalar, benzer kırılganlıklar, fısıltı düzeyinde sırdaşlıklar, masumiyetten el alan ve ortaya alalede konulamayan aşklar derken roman bitti. Bitti evet. Hayret! Her şey daha yeni başlamışken üstelik. Çok güzel! Çok!..
Çok şey kaçırırsınız okumazsanız.
Değişik bir anlatım her karakterle.birlikte dünyanın bir ucundan diğer ucuna seyahat eden içten bir roman. Ancak inanılmaz derecede ucu açık bir roman eksiklikler okuyucuya bırakılmış ancak okuyucuya pek bir şey vermeden yoruma bırakılması beni yoran bir şey. Bu nedenle her ne kadar kısa süre bitirsem de hikayedeki boşluklar beni yordu.
Yazar Hakkında
Burhan SönmezYazar · 8 kitap
Burhan Sönmez, yazar, edebiyatçı, avukattır.
İlk romanı Kuzey, 2009 yılında yayımlandı. Eserleri 30 ülkede 42 dile çevrildi, ulusal ve uluslararası ödüllere değer görüldü. 2016 yılından beri uluslararası PEN yönetim kurulunda yer alan Sönmez, Eylül 2021'de Uluslararası PEN Kulübü başkanı seçildi.
1965 yılında Haymana'daki yarı göçer köylerden Şeyhhanı’da doğdu. İlk ve orta eğitimini Polatlı’da tamamladı; Türkçeyi Polatlı'da öğrendi. 7-15 yaş arasında okul eğitimine paralel olarak din eğitimi aldı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. 1991'de avukatlığa başladı. Aktif siyasetle uğraştı, çeşitli gazete ve dergilerde kültür ve siyaset üzerine yazılar yazdı. Toplumsal Araştırmalar, Kültür ve Sanat için Vakıf (TAKSAV)'ın kurucuları arasında yer aldı. 1996’da kurulan Özgürlük ve Dayanışma Partisi (ÖDP) Genel Başkan Yardımcılığı’na seçildi.
1996 yılında Ankara'da uğradığı coplu polis saldırısı sonucunda beyin travması geçirdi.1998 yılında Londra'da Medical Foundation İşkence Mağdurları Tedavi Merkezi’nde tedavi gördü. 1999 yılında Türkiye'ye döndü. 2000’de tekrar rahatsızlanınca Londra’ya geri döndü; gerek politik nedenlerle gerek sağlık sorunlarından dolayı 2010 yılına kadar yurt dışında kaldı. İngiltere'de yaşarken yeminli tercümanlık alanında eğitim gördü. Cambridge Üniversitesi’nde roman incelemeleri üzerine bir yıllık bir programa katıldı.
İlk romanı Kuzey 2009 yılında yayımlandı. Ardından Masumlar (2011), İstanbul İstanbul (2015), Labirent (2018) Taş ve Gölge (2021), adlı romanlarını yayımladı. Masumlar, 2011 Sedat Simavi Edebiyat Ödülü'ne ve İzmir St. Joseph Roman Ödülü'ne değer görüldü. İstanbul İstanbul romanı otuzdan fazla dile çevrildi ve bu romanla 2018 yılında Londra'da verilen EBRD Edebiyat Ödülü'ne ve 2017 yılında ABD'de bulunan Vaclav Havel Kütüphane Vakfı tarafından "içinde yaşadığı baskıcı rejime meydan okuma cesareti gösteren" yazarlara verdiği Vaclav Havel Ödülü'ne değer görüldü.
Öyküleri Bir Dersim Hikâyesi (2012), Bana Adını Söyle 2014) ve Gezi (Almanca, 2014) öykü derlemelerine yer aldı. Bursa Yazın ve Sanat Derneği tarafından verilen 2015 yılı Öykü Onur Ödülü'nün de sahibi oldu.
Şair William Blake'in Cennet ile Cehennemin Evliliği kitabını Türkçeye çevirdi (2016).
Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü 2014 yılı seçici kurulunda ve Cenevre Uluslararası Film Festivali 2020 yılı belgesel seçici kurulunda yer aldı. ODTÜ'de edebiyat ve roman üzerine dersler verdi. Ayrıntı Yayınları'nda editör olarak çalıştı.
Türkiye PEN, Kürt PEN ve English PEN üyesidir. 2016 yılından itibaren uluslararası PEN yönetim kurulunda yer alan Sönmez, 2021 yılında PEN International‘ın başkanı oldu. Halen İstanbul'da ve Cambridge'de yaşamaktadır.
2026 yılında, İtalya'da düzenlenen Hemingway Ödülü kapsamında “Çağımızın Tanığı” ödülünün sahibi olmuştur.
