Ömer Hayyam Dörtlükler (Rubaiyat)Hasan Ali Yücel

·
Okunma
·
Beğeni
·
2.002
Gösterim
Adı:
Ömer Hayyam Dörtlükler
Alt başlık:
Rubaiyat
Baskı tarihi:
Ekim 2003
Sayfa sayısı:
196
Format:
Karton kapak
ISBN:
9789754586923
Kitabın türü:
Orijinal adı:
Rubaiyat
Çeviri:
Sabahattin Eyüboğlu
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
İş Bankası Yayınları
Ömer Hayyam: doğum ve ölüm tarihleri çeşitli kaynaklara göre farklılık gösterse de, II. yüzyılın ortalarında doğduğu, 12. yüzyılın ilk çeyreği civarında öldüğü kabul edilen İranlı şair, felsefeci ve bilim adamı. Günümüzde ise, daha çok "rubai" türünün yaratıcısı olarak kabul gören Hayyam'ın dörtlükleri, Türkçe'ye Yahya Kemal ve Abdülbaki Gölpınarlı başta olmak üzere pek çok kez çevrildi. Sabahattin Eyüboğlu'nun çevirisi de, bunlar arasında en sevilenlerinden biri.

Sabahattin Eyüboğlu (1908-1973), Hasan Âli Yücel'in kurduğu Tercüme Bürosu'nun başkan yardımcısı ve Cumhuriyet döneminin en önemli kültür insanlarından biriydi. Tek başına ya da "imece" birlikteliğiyle yaptığı çeviriler, Hayyam'dan Montaigne'e, Platon'dan Shekespeare'e hep, dünya kültürünün doruk adlarındandı.
Lise birinci sınıftayım o zaman. Edebiyata olan tutkum, orta okuldan yakama yapışmış gelir peşimden. Lise 1 deyim dedim ya İngilizce hocamız vardı İri yarı, bayağı yaşı da vardı, koyu esmer teniyle şivesi ile tüm öğrencilerin sempatisini kazanmıştı... Biz ona okulca " Tomas " derdik. Ama nedenİni bilmiyorum. Bizden önceki talebeler yakıştırmış koymuş bu lakabı yapıştırmışlar üstüne. Bundan hiç alınmaz hatta hoşuna dahi giderdi.
Ben de, Ömer Hayyam'ın cümle kapısını ilk açan işte o hocamızın cebinden hiç eksilmeyen Hayyam'ın Rubailer kitabıdır. Sınıf da da çıkarır okurdu. Hayyam tutkunluğu vardı kısaca. Onun için hocamızın da ne şarapçılığı kalmamıştı ne sarhoşluğu öğrenciler arasında ki söylencelerde. Çünkü nasıl kazındı ise öyle kalmış ki zihnimizde. Hayyam bir sarhoş, bir ayyaş, şarapçı....
Bilgisizce bilgiçlikmiş meğerse bize belletilen...
Ö.Hayyam'ın nasıl bir güneş olduğunu anlamak çok uzun yıllarımı aldı...
Amin Maalouf, ikinci cümle kasını açtı bana; " Gel, gir içeri. Gör, tanı Hayyamı" dedi. SEMERKANT kitabıyla..Girdim ve tanıdım O dahiyi...
Sonra okudum Hayyamı..Rubailerinden bazılarını minik kartonlara yazdım, astım sağıma soluma..
Şunu da söylemeliyim, ona adfedilen bazı rubailerin, dörtlerin onun olmadığı, adını karalamaya yönelik olduğunu da hatırdan çıkarmamalıyız.
Derim ki, haddim olmadan, bilmeden bilgiçlikle, öğrenmeden, öğretmeye kalmakla, sırtımızdan atmadığımızca ön yargılarla bir yere ne varırız. ne adam oluruz.
Haklı olmaya çabalamak yerine, hakikati aramak, mukayese etmek yerine muhakeme etmeyi yeteneğini geliştirip, onu kullanmayı yeğlemek gerek...
Bu güneşi, bu dâhiyi bilip, öğrenmek, okuyup kavramak gerek...
İyi okumalar diliyorum.
Şiir bazında ilk okuduğum kitap, okurken dünyanın resmen boş olduğunu size dizelerinde kesinlikle hissettiriyor Hayyam efendi
Elimde olsa dünyayı küçümserdim.
İyisine de kötüsüne de yuh çekerdim;
Daha doğrusu bu aşağılık yere
Ne gelirdim, ne yaşardım, ne ölürdüm
  • Kürk Mantolu Madonna
    8.9/10 (14.042 Oy)17.417 beğeni39.337 okunma2.090 alıntı164.620 gösterim
  • Satranç
    8.7/10 (8.430 Oy)8.380 beğeni22.736 okunma1.432 alıntı105.029 gösterim
  • Dönüşüm
    8.2/10 (7.813 Oy)8.105 beğeni25.903 okunma618 alıntı126.121 gösterim
  • Küçük Prens
    9.0/10 (9.974 Oy)12.423 beğeni31.624 okunma2.732 alıntı131.999 gösterim
  • Hayvan Çiftliği
    8.9/10 (6.793 Oy)7.328 beğeni20.500 okunma678 alıntı79.105 gösterim
  • Fareler ve İnsanlar
    8.6/10 (5.232 Oy)5.344 beğeni18.066 okunma687 alıntı91.866 gösterim
  • Simyacı
    8.5/10 (7.195 Oy)8.106 beğeni23.882 okunma1.867 alıntı101.899 gösterim
  • Uçurtma Avcısı
    9.0/10 (9.120 Oy)10.779 beğeni26.459 okunma1.379 alıntı139.322 gösterim
  • Yabancı
    8.3/10 (3.949 Oy)3.474 beğeni11.653 okunma1.034 alıntı47.454 gösterim
  • Şeker Portakalı
    9.0/10 (6.943 Oy)8.332 beğeni23.141 okunma1.124 alıntı112.317 gösterim
Ömer Hayyamın Rübaileri ile ilk olarak 20 yaşında tanışmıştım.Hayyamı tanıdığım ilk dörtlüğü ;

Sevgili, seninle ben pergel gibiyiz:
İki başımız var, bir tek bedenimiz.
Ne kadar dönersem döneyim çevrende:
Er geç baş başa verecek değil miyiz?

olmuştu.Hemen Hasan Ali Yücelin çevirisi olan "Ömer Hayyam Dörtlükler" kitabını aldım.Okuduğum her dörtlük gerek kendi yaşantı mı, gerek iç dünyamı gerekse de inançlarımı sorgulamamı ve daha önce cesaret edemeyip düşünmekten korktuğum inanç dünyam hakkında sorular sormama vesile oldu.Dörtlükler bittiğinde kitaba başlamadan önce var olan sorgulamaktan,soru sormaktan korkan ve o korktuğu soruların üstünü örterek onlardan kaçan kişi artık yoktu.

Geçtiğimiz ay "Amin Maalouf - Semerkant " kitabı ile Ömer Hayyamın hayatına misafir oldum, yürüdüğü sokakları,aldığı eğitimleri,gittiği şehirler ve tabikide aşık olduğu kadını tanıdım.Kitap bittikten sonra Rubaileri tekrar okumamak olmazdı. Amin Maalouf Semerkantan sonra Rubailerin tekrar okunması gerekli böylece Dörtlüklerin içine derinlemesine girerek; hayal dünyanızda dörtlüklerin ahengi şarhoş olup raks etmeye başlıyorsunuz.
Hayata bakış açısını değiştiren, hatta hayatı Hayyamdan Önce / Hayyamdan Sonra olarak kategorize edebilecek kadar mükemmel bir kitap. Bence en iyi çeviriyi de Sebahattin Eyüboğlu yapmış .
''İçin temiz olmadıktan sonra
Hacı hoca olmuşsun, kaç para!
Hırka, tespih, post, seccade güzel;
Ama Tanrı kanar mı bunlara? ''
Hayatı,gerçekleri farklı bir pencereden dobra dobra dile getiren ve herkese önce kendine bak dedirten o muhteşem dörtlükler. Okumadıysanız mutlaka okuyun ...
Ömer Hayyam 11 ve 12.yüzyıllarda yaşamış, filozof, düşünür ve islam bilginidir. Ama tarihdeki birçok dahi insan gibi zamanının insanları tarafından anlaşılamamış ve hatta çoğu kez kınanmıştır. Sözünü esirgemeyen bir dahidiR.Keskin ve satirik hicvini hiçbir kişiye, padişaha, ulemaya en çok da din altından geçinen softalara karşı esirgememiştir. Hayyam doğulu bir şair ve düşünür olmasına rağmen doğuda gerektiği değeri görememiştir. Günümüzde bile bu durum süregelmiştir ve batının tanıdığı ve saydığı düşünceleri doğuda filiz sürememiştir, hep saklanmış ve yasaklanmaya çalışılmıştır düşünceleri... Oysa Hayyam islamın özünü ortaya sermeye çalışmıştır.
'' Yüce varlıkbize bir beden verince / sevmesini öğretti her şeyden önce / sonra şu delik deşik yüreğimize / mana incileri sakadı binlerce....'' anlatmaya çalıştıklarının bir özeti gibi aslında.
Velhasıl kelam , Hayyamı anlamak ve rubailerinin tadına varmak için okunabilecek çok güzel seçki olmuş. Hem düşünmek hem güzel vakit geçirmek için okunacak hap tarzında bir kitap..
Sanırım ilk defa elime geçen bir kitabı daha önce okumadım diye gerçekten üzüldüm, hala arada açar 3-5 sayfa dörtlük okurum. 1000 yıl öteden bize seslenen Ömer Hayyam'ın dörtlükleri sanki dün yazılmış gibi güncel.
farklı çeviriler var, bence en güzel çeviri Hasan Ali Yücel'in. Bildiğiniz gibi Can Yücel'in babası ve ilk Milli Eğitim Bakanlarımızdan... Kalemi de kişiliği gibi muhteşem... Elinizin altında olması gereken eserlerden biri...
Ömer Hayyam'ı anlatmaya kelimeler yeter mi? En güzeli kendi kelimelerine sığınmak.
Akılla bir konuşmam oldu dün gece;
Sana soracaklarım var, dedim;
Sen ki her bilginin temelisin,
Bana yol göstermelisin.
Yaşamaktan bezdim, ne yapsam?
Birkaç yıl daha katlan, dedi.
Nedir; dedim bu yaşamak?
Bir düş, dedi; birkaç görüntü.
Evi barkı olmak nedir? dedim;
Biraz keyfetmek için
Yıllar yılı dert çekmek, dedi.
Bu zorbalar ne biçim adamlar? dedim;
Kurt, köpek, çakal, makal, dedi.
Ne dersin bu adamlara, dedim;
Yüreksizler, kafasızlar, soysuzlar, dedi.
Benim bu deli gönlüm, dedim;
Ne zaman akıllanacak?
Biraz daha kulağı burkulunca, dedi.
Hayyam' ın bu sözlerine ne dersin, dedim;
Dizmiş alt alta sözleri,
Hoşbeş etmiş derim, dedi.
Tanrı gönlünce yaratırda herşeyi
Neden ölüme mahkum eder hepsini
Yaptığı güzelse neden kırar atar
Çirkinse suçu kime yüklemeli?
Ömer hayyam
Çokta yoruma gerek olmayan, neyin ne olduğu çok belli bir kitap. Neredeyse tam 1000 yıl önce yazılmış dörtlüklerin bugün bile hala ezber bozan kıvamında olması yeterlidir. Kısaca mutlaka okunmalı.
Sevgili bir başka güzelsin bugün;
Ay gibisin, pırıl pırıl gülüşün.
Güzeller bayram günleri süslenir:
Seninse bayramları süsler yüzün.
Biraz ekmek, biraz taze su! Bir ağaç gölgesi ve gözlerin!
Hiçbir Sultan benden mutlu değildir artık!
Ve hiçbir dilenci, benim gibi kederli!
Celladına aşık olmuşsa bir millet.
İster ezan,ister çan dinlet.
İtiraz etmiyorsa sürü gibi illet.
Müstehaktır ona her türlü zillet.
-Denizaltı-
Ben çimen Mısrının Yusufuyum, dedi gül;
Dilimden altın, yakut saçılır, dedi gül;
Dedim: Senin Yusuf olduğun nerden belli?
Kana boyanmış gömleğime bak, dedi gül
Her sabah yeni bir gün doğarken,
Bir gün de eksilir ömründen,
Her şafak bir hırsız gibidir,
Elinde bir fenerle gelen..

Kitabın basım bilgileri

Adı:
Ömer Hayyam Dörtlükler
Alt başlık:
Rubaiyat
Baskı tarihi:
Ekim 2003
Sayfa sayısı:
196
Format:
Karton kapak
ISBN:
9789754586923
Kitabın türü:
Orijinal adı:
Rubaiyat
Çeviri:
Sabahattin Eyüboğlu
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
İş Bankası Yayınları
Ömer Hayyam: doğum ve ölüm tarihleri çeşitli kaynaklara göre farklılık gösterse de, II. yüzyılın ortalarında doğduğu, 12. yüzyılın ilk çeyreği civarında öldüğü kabul edilen İranlı şair, felsefeci ve bilim adamı. Günümüzde ise, daha çok "rubai" türünün yaratıcısı olarak kabul gören Hayyam'ın dörtlükleri, Türkçe'ye Yahya Kemal ve Abdülbaki Gölpınarlı başta olmak üzere pek çok kez çevrildi. Sabahattin Eyüboğlu'nun çevirisi de, bunlar arasında en sevilenlerinden biri.

Sabahattin Eyüboğlu (1908-1973), Hasan Âli Yücel'in kurduğu Tercüme Bürosu'nun başkan yardımcısı ve Cumhuriyet döneminin en önemli kültür insanlarından biriydi. Tek başına ya da "imece" birlikteliğiyle yaptığı çeviriler, Hayyam'dan Montaigne'e, Platon'dan Shekespeare'e hep, dünya kültürünün doruk adlarındandı.

Kitabı okuyanlar 140 okur

  • İsmet Gdmn
  • Mutlu Gözler :)
  • Ahmet Yıldız
  • Requiem
  • Şerife Bulut
  • Aybüke Akın
  • Ceren Demir
  • Esra Kırılmaz
  • Büşra
  • Yalnızkalmaktanbaşkaçaresiolmayan'lardan.

Yaş gruplarına göre okuyanlar

0-13 Yaş
%6.5
14-17 Yaş
%8.1
18-24 Yaş
%17.7
25-34 Yaş
%22.6
35-44 Yaş
%22.6
45-54 Yaş
%16.1
55-64 Yaş
%3.2
65+ Yaş
%3.2

Cinsiyetlerine göre okuyanlar

Kadın
%44.3
Erkek
%55.7

Kitap istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%44.2 (23)
9
%28.8 (15)
8
%19.2 (10)
7
%5.8 (3)
6
%1.9 (1)
5
%0
4
%0
3
%0
2
%0
1
%0