Yazar:
Platon (Eflatun)
Editör:
Mehmet Dikmen
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 16 dk.
Sayfa Sayısı:
80
Basım Tarihi:
Ocak 2013
İlk Yayın Tarihi:
400
Yayınevi:
Karanfil Yayınları
Orijinal Adı:
Grekçe: Άπολογία Σωκράτους [Apología Sokrátus]
Orijinal Dil:
Yunanca
Orijinal Ülke:
Yunanistan
ISBN:
9789756195154
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
98 diğer baskı · Tümünü Göster
Sokrates'in Savunması
43,8bin okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Eylül 2025 · 201 s.
Sokrates'in Savunması
5bin okunmaPanama Yayıncılık · Kasım 2021 · 64 s.
Sokrates'in Savunması
2.170 okunmaBordo Siyah Yayınları · Aralık 2012 · 106 s.
Sokrates'in Savunması
2.054 okunmaTürkiye İş Bankası Yayınları · Ocak 2020 · 200 s.
Sokratesin Savunması
1.022 okunmaKabalcı Yayınevi · Ağustos 2020 · 58 s.
Sokrates'in Savunması
980 okunmaSiyah Beyaz Yayınları · 2011 · 75 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
SavunmaEdebiyat
Puan vermedi·80 syf.··
Beğendi
·2019 20. kitabı
·3 günde okudu
·Okunma: 09 Temmuz 2019 13:11
Mistik, gizemli bir yapıya sahip olan Sokrates, sık sık kendisinden geçer, saatlerce kıpırdamadan dururdu. Evine pek bağlı olmayan, gelişigüzel giyinen, (Berduş gelmesin aklınıza:)) her çeşit insanla ahbaplık kurabilen, kendi evinden çok başkalarının evinde yiyen içen ve yaşayan Socrates, günler boyu çevresindeki insanlarla devleti, hayatı tartışırdı. "Tek bildiğim şey, bilmediğimi bilmektir." Ve "Kendini tanı." diyerek hayata ve felsefeye derinlik kazandırmıştı. Platon'un, Socrates'in ölümünden yıllarca sonra yazdığı yapıt. Kitaptaki "Sokratesin Savunmalarını" çok canlı buluyorum. Karısı "seni nedensiz yere öldürüyorlar" diye ağlarken verdiği, "ne yani? nedeni olsa daha mı iyi olurdu?" cevabı Sokrates'in savunmasına nadide bir örnektir. Hani biz küçükken "abi valla ben yapmadım yaa" türünden bir savunma olduğunu düşündüğüm (Ben yapsam da yapmadım derdim) bir Sokrates eseri. Üç bölümden oluşuyor bu kitap: Birincisi Socrates'in asıl savunmasıdır. İkinci kısımda, yargı çoktan verilmiştir, Sokrates ben bunu zaten tahmin etmiştim der ve biraz daha konuşur. Üçüncü ve son kısımda ise ölüme giderken ki soğukkanlılığını görürüz kendisinin. Hayata ve hiçliği anlamaya dair birtakım ipuçları barındırıyor açıkçası. Esere saygısızlık olmasın ama, ben Sokrates'in yer yer demagojiye başvurduğunu düşünüyorum. Şu soru da akıllara geliyordur büyük ihtimal. Kitapta daha çok "savunma" kavramı baskın olduğu için "Sokrates'e yöneltilen suçlama neydi?" sorusuna tökezlemek bir hayli normaldir. Suçlamalara gelirsek eğer; Sokrates'e yöneltilen suçlama şudur: "Dinsiz, gençlerin ahlakını bozuyor. Devletin tanrılarını yok sayarak, yeni tanrılar yaratıyor, sitenin tanrılarından farklı tanrıları yüceltiyor." Bu suçlamalara karşı istenilen ceza ise ölümdür. Ne kadarı doğru bilinmez doğrusu. Sokrates
“İnsanların korkularından en büyük kötülük saydıkları ölümün en büyük iyilik olmadığını kim bilebilir?!!!”
Peki sadece doğru olanı yaptığı için ölmek cezadan sayılabilir mi?
Çok eski zamanlarda okumuştum. Ama hatırlamaya çalışınca aklıma gelmediğini farkedip tekrar okudum. Okuması keyifli bir kitap. İçinde de bilgece öğütler var. Okurken düşünüyor, düşünürken de farkına varıyorsunuz.
Gerçek ve Sahte
Puan vermedi·80 syf.·
2020 60. kitabı
Aklın yolu bir, iki buçuk bin yıl önce de birmiş dedirten bir kitap... Güzel insan güzel insanı 2bin yıl sonra da 1,5 bin yıl sonra da olsa yüz metre uzaktan bile tanır :) Kötü insan; kötüyü bile ayırt edemez ki kötü insanla, iyi insanı ayırt edebilsin. Önyargılardan uzak okunması gereken bir eser.
Sorgulanmamış bir hayat yaşamaya değmez!!!..Felsefe
Biliyoruz ki Sokrates'in kendine ait herhangi bir eseri yok ve bu kitapta öğrencisi ve aynı zamanda ölümüne tanıklık etmiş Platon tarafından kaleme alınmıştır.
İncelememe Platon'un Sokrates hakkında söylemiş olduğu şu sözlerle başlamak istiyorum; "Sokrates her şeyden kuşkulanmanın doğurduğu belirsizliği aşabilmek için, mutlak etik değerlere dayanarak gerçek bilgeliği aramanın gerektiğini savunur." Bu yüzden de Sokrates hayatını hep sorgulayarak yaşamıştır ve insanları da sorgulayarak yaşamaya teşvik etmiştir. Ama onun bu teşviki Atinalı gençleri yoldan çıkardığını ve tanrısızlığa ittiğini söyleyerek ona baskı yapan Atina halkı tarafından ölüme götürmüştür. Onun haklı olduğunu düşünenler bile onun ölümü üzerine oy kullanmıştır. Ölümüne karar verildikten sonra Sokrates'in bu ölümden kurtulması için kaçmasını ya da bu cezanın paraya çevrilmesini söylemelerine bile kulak asmamıştır. Çünkü Sokrates ölümden değil, haksızlıktan ve inançsızlıktan korkmaktadır. Ve Sokrates "kendimi savunduktan sonra ölmeyi, yalvarıp yakararak ölümden kurtulmaya yeğ tutarım." Sözleriyle haksız olmaktansa haklı olarak ölmeyi göze almıştır. Ölümden korkmadığına ve ölümüyle ölümsüzlüğe kavuşacağına inanmıştır.
Sokrates'te en sevdiğim özellik insanların eğitimine bakmaksızın her insanla diyaloğa girerek onlara doğrudan değil de dolaylı yoldan hayatı sorgulatması ve insanın akıl, irade ve düşünme yetisini kullanmasını sağlamasıdır.
"Bildiğim bir şey varsa o da hiçbir şey bilmediğimdir" diyerek insanın sürekli bilgiye aç olduğunu göstermekte ve insanın birşeyi bildiğini sanmasını da cehaletin en utanç verici yanı olarak değerlendirmektedir.
Günümüzden 2400 yıl önce yaşamış bir filozofun haksız yere öldürülmesini ve bunun üzerine yapmış olduğu savunmayı okudum. Lakin yüzyıllar önce yaşanmış
Felsefeye ilgisi olan olmayan herkesin tanıdığı birisidir Sokrates.
Kendi yazmış olduğu bir eseri yok Sokrates'in maalesef ama öğrencilerinden platon, hocasının mahkeme salonunda idam cezasına çarptırıldığı savunmasını ve idam gününe kadar geçirmiş olduğu son günlerini, dostlarıyla olan diyaloglarını kaleme almıştır. Yargılanma sebebi kentte inanılan tanrılara inanmadığı, yeni tanrılar icat ettiği gençleri yoldan çıkarttığı gösterilir.
Kitap dört bölümden oluşuyor.
Birinci kısımda Euthyphron Sokrates'e açılan davanın iddianamesinin verildiği dönemi işaret ediliyor.
İkinci bölüm ise Sokrates'i savunma metnini konu alıyor.
Üçüncü kısım ise Sokrates ve öğrencisi Kriton arasında geçen diyaloğu anlatıyor. Bu kısım dikkatimi çekti burada öğrencisi Sokrates'e firar etme ve cezayı paraya dönüştürmeyi teklif ediyor. Sokrates kendinden emin şekilde reddediyor.
Son kısım ise Phaidon'un ahlak üzerine diyalogları daha sonra ruh beden üzerine yaptığı konuşmaları içermekte ve Sokrates'in ölümüyle sona eriyor.
Ölümden değil, haksızlıktan korkmuş bir adamın cümleleriydi okuduğum. Sorgulama yeteneğini geliştirmek isteyen herkesin okuması gerektiğini düşünüyorum.
Sokrates ölümüne kadar ahlaki inancından ve düşünce tarzından hiç vazgeçmemiştir.
Sorgulamayla gelen kuşkuyla ancak gerçek bilgi aranmaktadır. Bilginin peşinden koşmak ise düşünen ve bilgiyi araştıran insanların en önemli görevi olması gerekir. Kötülükte ancak bilgisizlik sonucu ortaya çıkmaktadır.
Biraz düşünürsek gerçekten de her şeye çabucak inanıp sorgulamadan geçirilen bu safsatalar ile dolu bilgiler hayatımızdaki kötülüklerin belki de temelidir. Bilmek, öğrenmek ve öğrendiğimizin de gerçekliğini sorgulamayla erişebileceğimiz bakış açısı yeni dünyaya bambaşka kapılar açabilir.
Bu kitap ile birlikte fayda
M.Ö. 400’lü yıllarda, yani bundan yaklaşık 2400 yıl önce Sokrates’in ölümünden sonra, öğrencisi Platon tarafından yazılmıştır. Platon kitabın yazarı olmakla birlikte dava esnasında orada bulunmuş, Sokrates'in savunmasının birincil tanıklarından birisi olmuştur.
O dönemin Yunan şehrinin ileri gelenleri tarafından "devletin tanrılarını inkar etmek, Yunan gençleri olumsuz etkilemek ve halkı isyana teşvik etmek..." gibi suçlardan dava açılmış. Bu suçlamalar sonucu ölüme mahkum edilen Sokrates, ölmeden evvel açılan davada kendi savunmasını yapmış ve Platon, Sokrates öldükten sonra bu eseri yayınlamış. Sokrates bu kitapta yazılı olan harika savunmasına ve felsefesine rağmen jüri tarafından 30 oy farkla idama mahkum edilir ve baldıran zehri içirilerek infaz edilir.
Hukukçular tarafından tarihin en eski savunması kabul edilen, alçakça yaşamaktansa onuruyla ölüme gitmeyi tercih eden 70 Yaşındayken idama mahkum edilen Sokrates, ahlak felsefesinin temelini atmış bir filozoftur döneminde. Dolayısıyla eser bu anlamda ciddi bir kaynak niteliğindedir. İnsanın öncelikle kendini bilmesi kendini tanıması sonrasında da diğerlerini eleştirme hakkına sahip olmasını savunmuştur.
Kitapta altı çizilecek kelime sayısının çok fazla olması kitabın ne kadar dolu olduğunu gösteriyor, o kadar çok alıntılanacak cümle var ki alıntı seçmekte en çok zorlandığım eser. Yüzlerce sayfalık kitaplar okudum bana katkısı 1 sayfa ölçümünde, Her kelime bir detay her söz bir öğreti. Platon eseri hiç sıkmadan bunaltmadan, ilgi çekici ve düşündürücü bir şekilde kaleme almış.
Çevremize baktığımız zaman, 2400 yıl öncesinden günümüze akıl vermeyi başarmış bu ölümsüzlerin, hayatı daha yaşanır kılabilmek için söylemiş olduğu onca sözün(nasihatin) hala tam anlaşılamamış veya idrak edilmemiş olması işin en hazin
Yazdığıma Pişmanlık duyduğum bir inceleme. Keşke olmasaydı
Sokrates'in Savunması incelemesini, depreme savunmasız olarak yakalanan kardeşlerime atfediyorum.
Ölüm bir gerçek ama yine de geliş şekli ürkütüyor bizleri. Bir avcının (ölüm meleğinin) sokaklarımızda, köylerimizde, şehirlerimizde bu kadar kolay avlanıyor olması insana ağır geliyor işte. Hepimiz ölecez, bu değişmez kanuna boyun eğecez elbet. Ama ''Gereğinden bir gün fazla yaşamışım'' diyen Laberius gibi mi yoksa oyuncağı elinden alınmış küçük bir çocuk gibi mi ölecez? İşte tam da burası önemli.
On gün önce 
Herakles 'in incelemesinde Sokrates'in Savunmasını almadan filozofların üstüne gitmek istemiyorum demiştim. Dile kolay 2400 yıl öncesinden günümüze akıl vermeyi başarmış bu ölümsüzlerin , hayatı daha yaşanır kılabilmek için söylemiş olduğu onca sözün (nasihatin) hala tam anlaşılamamış veya idrak edilmemiş olması işin en hazin tarafı. Çevreme şöyle bir baktıktan sonra, ''En büyük felaket: İnsanların bilgisizliğin farkına varamayışlarından gelen derin ve utanç verici bir cehalettir'' diyen Sokrates'in ne denli haklı olduğunu görmemek için kör olmaktan fazlası gerektiğini düşünmekten kendimi alamıyorum. Doğa yasalarını okumayan, matematiği ve fenni sadece kendi fani çıkarı uğruna terkedenler sebebiyle, acılarımızın çoğalarak büyümesinden daha fena bir şey olabilir mi? Her şeye rağmen yasımızı içimizde tuttuk , güçlü durmaya çalıştık, kimi zaman gözyaşlarımız küstah gururumuzdan içimize aktı, kimi zaman tüm setleri yıkıp dışarılara taştı... Boğazına kadar felakte gömülen Herakles'in dediği gibi: ''Zordur, İnsanın gözyaşlarına karşı koyması.''
En üstte de belirttiğim gibi Sokrates'in Savunması 'ını bir kenara bırakıyor, bu incelemeyi depremde hayatını kaybedenlere ve geride kalanlara atfediyorum. Yarım kalan hayallere umutlara,
Sokrates'in Savunması incelemesini, depreme savunmasız olarak yakalanan kardeşlerime atfediyorum.
Ölüm bir gerçek ama yine de geliş şekli ürkütüyor bizleri. Bir avcının (ölüm meleğinin) sokaklarımızda, köylerimizde, şehirlerimizde bu kadar kolay avlanıyor olması insana ağır geliyor işte. Hepimiz ölecez, bu değişmez kanuna boyun eğecez elbet. Ama ''Gereğinden bir gün fazla yaşamışım'' diyen Laberius gibi mi yoksa oyuncağı elinden alınmış küçük bir çocuk gibi mi ölecez? İşte tam da burası önemli.
On gün önce Herakles 'in incelemesinde Sokrates'in Savunmasını almadan filozofların üstüne gitmek istemiyorum demiştim. Dile kolay 2400 yıl öncesinden günümüze akıl vermeyi başarmış bu ölümsüzlerin , hayatı daha yaşanır kılabilmek için söylemiş olduğu onca sözün (nasihatin) hala tam anlaşılamamış veya idrak edilmemiş olması işin en hazin tarafı. Çevreme şöyle bir baktıktan sonra, ''En büyük felaket: İnsanların bilgisizliğin farkına varamayışlarından gelen derin ve utanç verici bir cehalettir'' diyen Sokrates'in ne denli haklı olduğunu görmemek için kör olmaktan fazlası gerektiğini düşünmekten kendimi alamıyorum. Doğa yasalarını okumayan, matematiği ve fenni sadece kendi fani çıkarı uğruna terkedenler sebebiyle, acılarımızın çoğalarak büyümesinden daha fena bir şey olabilir mi? Her şeye rağmen yasımızı içimizde tuttuk , güçlü durmaya çalıştık, kimi zaman gözyaşlarımız küstah gururumuzdan içimize aktı, kimi zaman tüm setleri yıkıp dışarılara taştı... Boğazına kadar felakte gömülen Herakles'in dediği gibi: ''Zordur, İnsanın gözyaşlarına karşı koyması.''
En üstte de belirttiğim gibi Sokrates'in Savunması 'ını bir kenara bırakıyor, bu incelemeyi depremde hayatını kaybedenlere ve geride kalanlara atfediyorum. Yarım kalan hayallere umutlara,Nietzsche bağlamında Sokrates’i okumak!Felsefe
Sokrates’in Savunması’na biraz farklı bir açıdan bakacağım; Nietzsche’yi yanıma alarak. Ben bu metni okurken Sokrates’i sadece haksız yere yargılanmış bir bilge olarak değil, Nietzsche’nin eleştirdiği anlamda, aklı hayatın önüne koymuş sorunlu bir figür olarak da düşündüm. Nietzsche’ye göre Sokrates, çökmekte olan Atina’nın hem belirtisi hem de çaresiz bir çözümüdür. İçgüdülerin yerine aklı, yaşamın yerine mantığı dayatır.
Sokrates’in kendini “at sineği” olarak tanımlaması düşündürücü bu bağlamda. Benim için bu sinek yalnızca uyuyan toplumu uyandıran cesur bir ses değil, aynı zamanda hayatın çelişkili, trajik doğasını sürekli akılla didikleyen rahatsız edici bir ısrardır. Yine de ironik olan şu ki, Sokrates öldürülürken Atina rahatlar; sinek susturulur ama at da bir daha uyanmaz. Bu kitabı bitirdiğimde aklımda kalan soru şuydu: Toplumlar gerçekten gerçeği mi sevmez, yoksa onları rahatsız eden sesi mi?
Beraber Sokrates’in Savunması adlı kitabı inceleyelim.
Sokrates, antik Yunan filozofları arasında en tanınmış ve etkili olanlardan biridir. Onun düşünceleri ve yaşam tarzı, Batı felsefesinin temelini oluşturmuş ve birçok sonraki düşünürü derinden etkilemiştir. Sokrates’in yaşamı ve felsefesi hakkında elimizde pek çok yazılı kaynak bulunmasa da, onun hayatının önemli bir dönemini anlatan “Savunma” adlı eser, onun düşüncelerini ve duruşunu anlamak için önemli bir kaynaktır.
Savunma, Sokrates’in mahkeme tarafından ölüm cezasına çarptırıldığı davanın ardından verdiği savunma konuşmasını anlatır. MÖ 399’da Atina’da gerçekleşen bu mahkeme, Sokrates’in gençlerin ahlaki değerlerini sarsmak ve yeni tanrıları tanıtmakla suçlanmasından kaynaklanmıştır. Sokrates, savunmasında iddia edilen suçlamaları reddederken, Atinalılar’ın gençlerine felsefi sorgulama ve öz eleştiri yöntemleri öğrettiğini savunur.
Sokrates’in felsefi yaklaşımı, onun kendine özgü sorgulama yöntemlerini ve düşünce tarzını içerir. Sokrates, bilgiye ulaşmanın en iyi yolunun, sorular sormak ve mantıklı çıkarımlar yapmak olduğunu savunur.
Savunma, Sokrates’in kendi ağzından mahkeme öncesi ve sonrasını anlattığı bir metindir.
Savunma, Sokrates’in felsefi duruşunu ve öğretilerini özetlerken aynı zamanda onun ölüm cezasına çarptırılmasının trajik yanını da yansıtır. Sokrates, savunmasında ölüm korkusuyla sarsılmamış bir şekilde, ölümün ne olduğunu ve yaşamın sona erdiğini bilemeyeceğimizi ifade eder. Bu düşünceyle, ölüm karşısında duyulan korkunun anlamsızlığını ve insanın erdeminin ve felsefi sorgulamanın değerini vurgular.
Okurken hem sorgulama içinde hem de bir aydınlanma içinde hissedeceksiniz. Kısacık bir eser olmasına rağmen her sayfasında yeni bir bilgi ile karşılaşmak mümkün.
Okumanızı tavsiye
Yazar Hakkında
Platon (Eflatun)Yazar · 59 kitap
Antik/klasik Yunan Filozofu, Matematikçi, Felsefi Diyaloglar Yazarı ve Batı Dünyasındaki İlk Yüksek Öğretim Kurumu Olan Atina Akademisinin Kurucusu
Eski Yunan filozofu (Atina İ.Ö. 428-ay.y.İ.Ö. 348/347). Soylu bir ailenin oğlu olan Eflatun (ya da Platon), parlak bir Öğrenim görerek, sanatın her dalında kendini gösterdi (çok genç yaşta şiirler, trajediler yazdı); Kratilos'tan bilim dersleri aldı. Sokrates'le tanışınca (İ.Ö. 407) felsefeye yönelip, gerek beden, gerek kafa yapısı bakımından siyasete yatkın olmadığından, o karışık yıllarda siyasetten uzak kaldı. Demokrasiyi küçümserken, Otuzlar Meclisi'yle iktidara gelen dostlarının yönetimini daha da beter buldu. Sokrates'in Ölümünden sonra Megara'da Eukleides'in yanına çekildi; sonra yolculuklar yaparak Kyrene'de matematikçi Theodoros'la tanıştı. Mısır'a bir yolculuk yapıp, İtalya'ya giderek Tarento ve Lokroi'deki pyhthagorasçı çevrelerle ilişki kurdu. İ.Ö. 388'e doğru Dionysos'un kaynı Dion tarafından, Syrasos'u pek etkileyemedi. Atina'ya dönerek, Akademi Gymnasionu'nda Yunanistan'ın dört bir yanından gelen Öğrencilere ders verdi. İ.Ö. 367 ve İ.Ö. 361'de iki kez daha Sicilya'ya gittiyse de, Genç Dionysos'u da etkilemeyi başaramadı ve felsefe ile tiranlığı bağdaştırmaktan vazgeçti. Atina'ya dönüp, Akademi'de ders vermeyi sürdürerek, söylentiye göre bir şölen sırasında öldürüldü.
Eflatun'un bütün yapıtları günümüze kalmıştır: Felsefe ve felsefeyle bağlantılı konularda yazılmış 26 diyalog. Karşılıklı konuşmalar biçiminde yazıldıkları için bunlara "diyalog" denirse de, tümünü diyalog diye adlandırmak belki doğru olmaz; çünkü, sözgelimi Sokrates'in mahkemede yaptığı konuşmayı içeren Savunma ve daha birkaç yapıtı, temelde monologdur. Gene de, tarihsel kişilere dayansın ya da dayanmasın, bütün yapıtlarını kişilerin ağzından yapılan konuşmalar biçiminde yazdığı için, tümü bu anlamda tiyatrovaridir. Birkaçı dışında, diyalogların tümünde, Sokrates odak kişidir.
Platon olan isminin neden Türkçede "Eflatun" olduğu:
- Arapçada [p] sesi yoktur. Yabancı dillerden alınan [p] Arapçada daima [f] oluyor.
- Arapçada [o] sesi de yok. Bu da daima [u]ya dönüşüyor.
- Arapçada kelime başında çift sessizi telaffuz etmek imkânsız. Türkçe ispor veya siteyşın gibi, ya başına ya arasına mutlaka bir sesli katıyorlar. Dolayısıyla filozofun Arapça adı "Felâtûn" veya "Eflâtûn". Türkçeye Arapçadan Eflatun olarak aktarılmış.
