Yazar:
Tahar Ben Jelloun
Çevirmen:
F. Gönül Akgerman
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 59 dk.
Sayfa Sayısı:
176
Yayınevi:
Sia Kitap
Orijinal Adı:
La Nuit Sacrée
ISBN:
9786256685253
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kutsal Gece, Tahar Ben Jelloun1000Kitap
Puan vermedi·176 syf.·
2025 8. kitabı
Yazardan daha önce üç kitap okudum ve üçünü de çok sevdim. Bu kitabı da çok severek okudum. Kutsal Gece, kimliğin bir yük mü yoksa bir armağan mı olduğu sorusunu cesurca soran, sınırları aşan bir metin. Faslı yazar Tahar Ben Jelloun, bu eserinde toplumsal cinsiyet, kader ve özgürlüğün iç içe geçtiği bir hikâye sunuyor. Ahmed olarak doğup Zehra olarak var olmaya çalışan başkahramanın yaşamı, geleneklerin, inançların ve bireysel varoluşun çatıştığı bir sahneye dönüşüyor.
Ben Jelloun, Zehra’nın kimlik arayışını anlatırken doğrudan bir yön çizmekten kaçınıyor; bunun yerine, anılar, rüyalar ve içsel hesaplaşmalarla örülü, okuyucunun da kendini sorgulamasına neden olan bir atmosfer yaratıyor. Zehra’nın çocukluktan itibaren yüklenen erkek kimliği, aslında çevresinin beklentilerinden örülmüş bir kafes. Ancak Zehra bu kafesi ne zaman parçalamaya kalksa, bir başka gelenek zinciriyle karşılaşıyor.
Romanın dili, keskin bir gerçekle şiirsel bir anlatım arasında gidip geliyor. Fas’ın kalabalık sokakları, egzotik kokuları ve büyüleyici sessizlikleri arasında Zehra’nın kendi sesini arayışını hissediyoruz. Yazar, okuru yalnızca karakterin iç dünyasına değil, Fas toplumunun katı rollerle şekillendirdiği zihniyet dünyasına da davet ediyor.
En ilginç noktalardan biri, Zehra’nın kimliğiyle ilgili kavgasının sadece topluma karşı değil, kendine karşı da verilmesi. Bazen geleneklerin ağırlığını, bazen de özgürlüğün getirdiği belirsizliği taşıyamıyor. Bu çatışma, okuyucuyu Zehra’nın neyi seçeceğini merak ettiren bir gerilim içinde tutuyor.
Kutsal Gece, bir kimlik arayışından çok, kimliğin doğuştan mı belirlendiği yoksa hayatla birlikte mi şekillendiği sorusunu incelikle işleyen bir metin. Zehra’nın hikâyesi, bireysel bir varoluş hikâyesi olduğu kadar, toplumsal baskılara direnmenin de bir
Edebiyatın en derin yerinden konuşan bir kalem Tahar Ben Jelloun. Kutsal Gece, kimlik, cinsiyet, özgürlük ve toplum baskısı üzerine sarsıcı bir yolculuk. Bir insanın, ona biçilen hayattan sıyrılıp “ben” olma mücadelesi…
Bu kitapta en çok şunu hissettim:
Bazen en kutsal şey, gerçeğin ta kendisi.
Ve gerçek, çoğu zaman acıtarak özgürleştiriyor.
Atmosferi masalsı ama anlattığı gerçekler fazlasıyla sert. Doğu’nun gelenekleri, kadın olmanın ağırlığı ve kimliğin parçalanışı… Okurken hem şiirsel bir metnin içinde kayboluyorsun hem de tokat gibi cümlelerle yüzleşiyorsun.
Hayaller, rüyalar ve gerçekler arasında, anlamanın mümkün olmadığı geçişlerle örülü bir kitap. Sadece zihnin dehlizlerinde geçen bu öykü benim için bir türlü "akamadı".
Tahar Ben Jelloun’un Kutsal Gecesi, Kum Çocuğu ile aynı damardan beslenen, ancak onu tamamlayarak yeni bir katman ekleyen sarsıcı bir roman. Geleneklerin, cinsiyet rollerinin ve baskıcı toplumsal yapıların gölgesinde kimlik arayışına çıkan Zehra’nın hikâyesi, Kuzey Afrika toplumuna dair güçlü bir eleştiri sunuyor. Arap masallarının büyüleyici atmosferiyle harmanlanan bu anlatı, modernizmin ve kaderin kesiştiği noktada unutulmaz bir iz bırakıyor. 1987 Goncourt Ödülü’ne layık görülmesi de eserin edebi derinliğini kanıtlıyor. Hem şiirsel hem de çarpıcı bir metin arayanlara öneririm.
Gönül Akgerman çevirisi
#alıntılarım
“Hiç bilmezdim suskunluklar ve dikilen bakışlarla dolu bir belleğin yürümeyi zorlaştıran bir kum torbasına dönüşebileceğini.”
“Bir ağırlık hissediyorum kendimde. Yıllar değil, bana en çok yük olan, tüm söylenmemiş şeyler; sustuğum ve sakladığım her şey.”
“Bu köyde yalnızca çocuklar vardı.
…
Kusursuz bir yönetim, ne sınıf ayrımı, ne polis, ne ordu. Ne de yazılı yasalar. Çocukların yaşadıkları ve düşledikleri küçük ama gerçek bir cumhuriyetti burası.”
#kutsalgece #taharbenjelloun
#gongourtprize #cinsiyet #toplumsalroller oller #siakitap #taharbenjelloun #aysegulvekitaplar
#tavsiyekitap
Yazarın anlatım tarzı gerçekten ilgi çekici. Masalsı bir dilden yazılmış. Başta kafa karıştırırken ilerledikçe tarzı çok benimsedim. Ara sıra sapkın ve ensest olaylar serpiştirilmesi ve bunların üzerinden yapılan psikolojik tahliller çok başarılıydı ama üstü kapalı da olsa sürekli sapkınlığıyla öne çıkan müslüman kişilerin var oluşu ve İslam üzerinden yapılan küçük eleştiriler beni rahatsız etmedi diyemem. Fakat bu romanın geçtiği bölge ve ana teması için kaçınılmaz bir ekleme olacağından okuma zevkimi azaltmadı. Çoğunlukla Orta Doğu ama zaman zaman tüm dünyada da görülen toplumda kadının ayrıştırıcı tanımını eleştirdiğini söyleyebilirim. Başlarda büyüleyici dili okuma zevki yaşatsa da, olay akışının sonlarına doğru baş karakterin yaşadığı şeyler daha çok ilgimi çekti. Okumaya değer bir kitap
KUTSAL GECE
Selamlarrr...
Sizlere #kumçocuk kitabının devamı ile geldim.
Evet onu geçen yıl okumuştum.
Yazarın anlatımına da aşina olmuştum.
Bu kitapta hem anlatıcı hem de yöne kendisi yine var ama bu defa anlatıcı minimumdaydı.
Bunu sevdim.
Ama ben kitabı daha farklı beklerken bu gidişata olması da açıkçası beni şaşırttı.
Neyse okuyucuya bıraktım.
Ahmed / Zehra
Zehra 7 kızın ardından 8. Kız çocuğu olarak doğmuş.
Babası tarafından ise ona erkek rolü biçilmişti.
Hiçbir şeyin kendisi de farkında değildi.
Doğmuş, sünnet edilmiş hatta evlendirilmişti.
Bunları zaten ilk kitapta okumuştuk.
Şimdi Ramazan ayının 27. Günü gecesi o Kutsal Gece de ölüm döşeğinde olan babası onu yanına çağırmış ve onu azad etmişti.
Evet onu bu kimlik karmaşasından kurtarmış hayatını elinden aldığı ve miras için yaptığını anlatmış doğduğu gün hatta annesinin karnına düştüğü gün olanları da tek tek anlatmıştı.
Şimdi ona özgürlüğü 20 yıl sonra tam 20 yaşında veriyor ve gitmesini söylüyordu.
Evin lanetli olduğunu ve artık hayatını yaşaması gerektiğini söylüyordu.
Ama Zehra bundan sonra ne yapacağını nasıl yapılacağını bilmiyordu ki ...
Ve Kadir gecesi artik onun Ahmed değil Zehra olduğu geceydi yeniden doğduğu gece...
İşte asıl onun himayesi Şimdi başlıyordu....
Kum Çocuk kitabının devamı Kutsal Gece. Babasıyla yüzleşme ile başlıyor. Babası bir nevi günah çıkartıyor aslında. Onu aslında gerçekten sevdiğini ölümünden sonra gidip dilediği gibi var olmasını söylüyor ona ve Zehra da gidiyor. Kendini bulmaya, tanımaya, var olmaya gidiyor. Gözleri görmeyen bir adama duyduğu aşkın tesirinde yaralarını sararken yaşadığı talihsiz bir olayın sonucunda hapse düşüyor. Bu Zehra için tutsaklık degil özgürlük kapısı oluyor ilginç bir şekilde asıl özgürleştiği yer tutsak olduğu yerken Zehra artık ne toplumun biçtiği erkek rolünde bir “oyuncu”, ne de tam anlamıyla kabul edilen bir kadın figürüdür. Ama tam da bu aradalıkta, kendi benliğini doğurur. Hapishanede geçirdiği süreç, bir rahim gibidir — karanlık, içe dönük, ama dönüşümün mümkün olduğu bir alan. Orada kimseye rol yapması gerekmez; maskesizdir, çıplaktır, yalnızdır ama belki de ilk kez kendisiyledir. Ne yazık ki orada da talihsizlikler peşini bırakmıyor ve yaşadığı acı tecrübe onun taşıdığı yükten tamamen kurtulmasına ama ne yazık ki aşkını da sonsuza kadar kaybetmesine yol açıyor. Bana dokundu Zehra'nın öyküsü. Kum Çocuk'ta kurduğu sahte benliğinin çözülüşüne , kadın olarak yeniden kendini var etme sürecine şahitlik ederken ataerkil yapıyı ve kadının konumunu da eleştiriyor insan. Anlatı zaman zaman gerçeklikten kopuyor bu eseri katmanlı ve derin yapmış. Kum Çocuk'ta da var olan şiirsel masalsı anlatı devam ettirilmiş. Kadın olduğu için kimliğini saklamak zorunda kalan Zehra kadın olduğu için yine üstelik de kızkardesleri tarafından cezalandırılmasından da toplumun kadınlığı hem kutsallaştırıp hem de nasıl kontrol etmeye çalıştığını görüyoruz. Fas toplumundaki ataerkil düzen ve kadın konumunun sert elestirisi yapılsa da kadın olmak her coğrafya da zor bana göre.
9/10
Beğendi
·2023 7. kitabı
Merhaba arkadaşlar, yazarı ilk defa okudum. Fas'ın Fes kentinde doğdu. Kendi ülkesinde felsefe eğitimi aldı. Bir süre felsefe öğretmenliği yaptıktan sonra Fransa'ya göç etti. 1987 de Kutsal Gece romanıyla Fransa'nın en saygın edebiyat ödülü Goncourt 'a değer görüldü.
Gelelim kitaba. Beş kez arka arkaya kız babası olan adam artık buna tahammül edemez. Altıncı çocuğu oğlan olarak lanse eder, öyle ki bu sahte oğlan çocuğuna sünnet bile yapılır, daha da ileri giderek saralı Fatıma ile de evlendirilir.
Zehra yirmi yaşında kız bir erkektir. Kadir gecesi baba oğlu /kızı Zehra'yı karşısına alır ve olanları bir bir anlatır. Bir nevi vicdan temizliği. Oğlu olan kızını azad eder, git buralardan artık özgürsün der. O gece baba ölür. Kız /oğlan bir başına kalır. İki kimlik arasında sıkışan Zehra, ne yapacaktır şimdi?
Eski hayatının bütün izlerini ortadan kaldırmak için, erkek kıyafetlerini, kimliğini, evlilik cüzdanını babasının mezarına gömer, üstünü kapatıp arkasını dönmemek üzere doğduğu toprakları terk eder.
Doğduğun ev kaderindir, Zehra için söylenmiş. Kız olarak doğ, yirmi yıl erkek gibi yaşa. Ne acı, ne ağır bir yaşam. Duyguların körelmiş, öfkelisin annene, babana, kardeşlerine.
Baba ölünce de, kız olmaya geri dönüyor. Doğdu şehri, evini, herkesi, her şeyi terk ediyor. Yolda başına korkunç şeyler geliyor, tecavüze uğruyor, aç kalıyor. Bir hamam bulup oraya sığınıyor. Hamamın işletmecisi Oturaklı (ismi yok,öyle hitap ediliyor), evine götürüyor. Kör kardeşi Konsolos ile tanıştırıyor, onlarla birlikte yaşamaya başlıyor. Acıların dindi mi Zehra?
Bu topraklar kadınlar için lanetli, zihniyetleri batsın. Ağzım dolu dolu küfürlerle okudum. Tam bir Ortadoğu klasiği. Erkek çocuğa tapınmak, kız çocuğu yok saymak.
Okumanızı kesinlikle tavsiye ederim.
Kitapla kalın sevgili dostlar
Puan vermedi·160 syf.··
Beğendi
·2021 60. kitabı
·28 saatte okudu
·Okunma: 25 Aralık 2021 12:22
İlginç bir kitap. Gerek konusu, gerek anlatım şekli ve gerekse psikolojik tahlilleriyle gerçekten farklı ve ilginç bir kitap.
Faslı yazar Tahar Ben Jelloun bu kitabında, ömrünün ilk yirmi yılını kendi cinsiyetinden farklı bir cinsel kimlikle yaşamış olan bir insanın gerçek cinsiyet kimliğine büründüğü o kutsal geceden sonraki yaşantısını anlatıyor bize. O kişinin gerçek kimliğine alışma, onu sindirme, ruhsal olarak kabullenebilme ve verdiği hayatta kalabilme mücadelesini anlatıyor. Fas'ın toplum yapısını, sosyal yaşantısını, inançlarını, huraferelerini anlatıyor. Bize büyülü bir hikaye anlatıyor.
Öyle bir hikaye ki gerçeklerle hayallerin, rüyaların, masalların, hallusinasyonların, hezeyanların iç içe geçtiği, öykü içinde öykülerin olduğu yer yer mistik, yer yer bilinmezlik, yer yer ruhani özellikler taşıyan müthiş bir hikaye. Ve final.
Kitap başlarda biraz durağan olsa da daha sonra süper bir akıcılık ve sürükleyicilik içinde okunuyor.
Aslında bu tür karmaşık kitapları pek sevmememe rağmen sanırım taşıdığı gizemlerden dolayı beğenerek ve keyif alarak okudum. Bu tür kitaplara ilgi duyanlara da okumalarını tavsiye ederim.
Erkek olduğu yalanıyla büyütülmüş bir kadın ve sır dolu gelişmelerle örülü bir roman. Sonraki adımı hiç tahmin edemeyeceğiniz özellikte akıcı ve güzel bir eser. Toplum gerçeklerini su yüzüne çıkaran bir eser olması da ayrı bir artı. Yazarın okuduğum ilk eseri olmasına rağmen tarzını sevdim ve öneririm herkese.
Yazar Hakkında
Tahar Ben JellounYazar · 20 kitap
Tahar Ben Jelloun 1944 yılında Fas'ta doğdu. Ortaöğrenimini, ailesiyle birlikte gittiği Tanca'da yaptı; ardından Rabat'ta yükseköğrenim gördü. Tetuan ve Casablanca'da öğretmenlik yaptı. 1971 yılında Fransa'ya göç ederek sosyoloji ve sosyal psikiyatri okumaya başladı. Paris'e gider gitmez ilk şiir kitabı, 1973'te de ilk romanı Harrouda yayınlandı. Şair, romancı ve denemeci olarak göçmenler ve yersiz-yurtsuz kalmışlarla çokça ilgilendi.1985'te yayınlanan Kum Çocuk adlı romanının ardından bu romanın devamı niteliği taşıyan Kutsal Gece 1987 yılında yayınlandı ve Ben Jelloun bu kitabıyla 1987 yılında Goncourt Ödülü'nü alarak, Fransa’nın bu en prestijli edebiyat ödülüne layık görülen ilk Faslı yazar oldu. Yazarın Türkçe'ye çevrilen romanları: Tanca'da Sessiz Bir Gün, Hata Gecesi, Yoksullar Hanı, Bay Ahlak'ın Çöküşü, Kör Melek ve Kızıma Irkçılığı Anlatıyorum. 1984'te François Mitterand tarafından kurulan Fransız Yazını Yüksek Konseyi'ne de üye olan Tahar Ben Jelloun,karısı ve kızıyla birlikte Paris'te yaşıyor. Tahar Ben Jelloun'un romanlarında Fransız toplumundan çok, Faslı ya da Fas'tan gelme kahramanlar boy gösterir. İlk ürünleri, baskıya, adaletsizliğe başkaldıran şiirlerdir; şiir yazmaktan daha sonra da hiç vazgeçmedi. Romanlarının konusunun temelinde de çoğunlukla "adalet" kavramı vardır; ama bire bir kişiliklerin üzerinde denenen, onlarla yaşayan canlı bir kavramdır bu; çünkü Ben Jelloun'a göre yazarın bir görevi de birey olmadan özgürlüğün de, kültürün de varolamayacağını hatırlatmaktır. Ben Jelloun'un yapıtları daima Fas'ın sözlü geleneklerine bağlı kalmıştır; başka bir dilde yazsa bile, onu besleyen, ona yaratma gücü veren daima Fas'tır.
