Yazar:
Platon (Eflatun)
Çevirmen:
Furkan Akderin
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 2 dk.
Sayfa Sayısı:
72
Basım Tarihi:
Ağustos 2012
Yayınevi:
Say Yayınları
ISBN:
9786050201611
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Platon Okuma Grubu - Platon Lakhes DiyaloğuFelsefe
Lakhes diyalogu, Platon’un erken dönem socratik eserlerinden biridir. Bu eserin kapsamı diğer diyaloglar ile ilintili ise bile bir konuda kendine özgü bir tarafı barındırmaktadır. Eserde Socrates ellili yaşlarındadır ve Lysimakhos, Melesias, Nikias ve Lahkes ile Lysimakhos ve Melesias’ın oğulları yer almaktadır. Konu gençlere verilecek eğitimin ne türden içerikler, yetkinlikler barındırması etrafında dönmektedir. Lysimakhos’un oğlu Aristides ve Melesias’ın oğlu Thukydides canlı örnekler olarak yaşlıların önlerinde durmaktadırlar. İşin can alıcı noktalarından biri, Lysimakhos’un oğlu Aristides’in büyükbabasının adını ve Thukdides’in de dedesinin ismini almasıdır. Gelenekselliğin isimlerde bile taşınır bir örnek olarak okuyucunun karşısında olması, tartışılacak konunun kuyruğunun gösterilmesidir. Gençlerin eğitimini üstlenecek olan yetkin bir öğretmenin babadan oğula geçecek olan geleneği de – tutuculuğu – taşıması gerektiği açıkça görülür. Lakhes ve Nikias’ın babalarını kınamalarının nedeni de babalarının onları dilediği gibi serbest bıraktıklarından dolayıdır. Nikias ve Lakhes, bir otoritenin gerekliliğini böylece kendi şahıslarında göstermeye çalışmaktadırlar. Bunun göstergesel anlamı da Aristides ile Thukdides’in taşıdıkları adlara layık olmaları gerektiğinin belirtilmesidir.
Socrates’in gençlerin eğitimine dair konuya dair olması Lakhes’in Lysimakhos’a göre, Socrates’in bu konularda yetkin birer örnek olduğudur. Lysimakhos ise Socrates’i doğru bir örnek olarak bulması ise, Socrates’in babasının – Sophroniskos- arasında hiçbir olumsuz münasebetin olmadığına dayandırır. Burada da ilginç bir ayrıntı gözümüze çarpar. Neden Lysimakhos, olumsuz bir münasebetin olmamasını herhangi bir tartışmanın olmamasını olumlu bulmaktadır? Çünkü yaşlılar için tartışmak bir tür
Lakhes Antik Yunan döneminde askeri alanda ve kamuda önemli görevler yapmış bir kişiliktir Diyalogta cesaret üzerine konuşmalar vardır Sokrates Lakhes’in cesareti bildiğini söylediğini duyunca ona cesaretin ne olduğunu sorar. Lakhes: Cesaret, savaşta görev yerini bırakıp kaçmayarak düşmanla savaşmak olduğunu söyler Sokrates Lakhes’in bu tanımının cesaretin tanımı olmadığını kendisinin bir savaşçı olarak savaş alanında yaptığı şeyleri söylediğini cesaretinse daha kapsamli ve evrensel bir tanıma ihtiyacı olduğunu söyler bunun üzerine Lakhes Cesaret: metanet gösterip sebat etmedir der Sokrates bunun bilgisizlikten olursa budalalık bilgiden olursa da bir şeyin riske atılmadığı veya riski ortadan kaldıracağı gerçeğinden dolayı cesaret olarak düşünmez diyaloğun sonlarına doğru Nikias devreye girerek cesareti doğru ama eksik bir şekilde tanımlar bunun üzerine Sokrates bu eksik tanımı tamamlayarak neden korkulup neden korkulmayacağının bilgisini cesaret olduğunu söyler. Kitabin sonunda kesin bir sonuç çıkmayıp okuyucuyu da düşünmeye sevk eden bir eser
Lakhes cesaretin tanımının yapılmasının ne kadar zor olduğunu gösteren bir diyalog. Sokrates bile cesaretin kesin tanımını yapamasa da cesaretin başıboş bir kahramanlık ,anlamsız bir atılganlık ve cüretkârlık olmadığını söyler. Gerçek cesaretin uzun vadede neden daha çok neden daha az korkmak gerektiğine , neyin daha az neyin daha fazla tehlikeli olduğuna ilişkin bir hesaplama ,tartma ve ölçüp biçmedir. Sokrates açısından cesur asker , tehlikeyi hayatı pahasına korkusuzca karşıladığı için cesur değildir fakat ölüm ya da sakat kalma gibi başına gelmesinden korktuğu bir şeyi, savaşın kaybedilmesi , gözetimi altında bulunan askerlerin ölmeleri , ülkesinin esaret altına girmesi gibi daha çok korktuğu bir şey uğruna göğüslediği için cesurdur.
8/10
2017 88. kitabı
Cesaret üzerine bir sorgulamayı içeriyor bu diyalog. Diyalogda Lysimakhos ve Nikias adında iki karakter ve tabii ki Sokrates yer alıyor. Diyalog boyunca Lakhes’in yaptığı tüm cesaret tanımlamaları Sokrates tarafından tek tek çürütülüyor. :)
Sokrates (M.Ö. 469 - 399) Atina’da yaşamış ve hiçbir eser bırakmamış, yine de felsefe tarihi içinde önemi, özellikle ahlak ve insan sorunları ile ilgilenmiş sofistlere karşı bir sofist olmasıyla kabul edilmiştir.
Sokrates’e göre, cesaret olması için değer bilgisine ihtiyaç vardır. Yani, bir şeyler feda etme riskini ondan daha değerli şeyler için yaparsan bu cesaret olur.
Sokrates'e göre, evrensel bir tanıma ihtiyaç vardır ki zaten tanım her yerde ve her zaman geçerli olabilecek bir yapıda olmalıdır.
Kendisini hiç neden yokken tehlikeye atan kişi, Sokrates'in gözünde, cesur olmaktan ziyade çılgın, bilge ve iyi olmaktan çok, aptal ve güvenilmez biridir. Gerçek cesaret, dolayısıyla korkusuzluğun değil, bilgece bir korkunun, gerçekten korkulması gereken bir şey karşısında duyulan korkunun sonucu olmak durumundadır. Bu yüzden cesaret bilgelikten, iyi ve kötüye ilişkin bilgiden başka bir şey değildir. Bilge insan zorunlu olarak cesurdur. Yalnızca ahmaklar korkaktır.
Bu kitapta da Platon, sonuca varmıyor, Sokratik yöntem ve sorgulamalarla ilerleyen ve karşı görüşleri teker teker çürütmeler ve sonunda aklımızda sorularla bizi düşünmeye sevk ediyor.
Cesaret üzerine bir diyalog olan Lakhes'te öncelikle korku, yiğitlik gibi kavramlar üzerinde duruluyor, daha sonra korkusuzluk ile cesaretin farklı olduğuna varılıyor. Cesaretin hangi bilimin ürünü olduğu bulunamasada müthiş bir akıl yürütme içeriyor.
CESARET üzerine bir eserdir. Cesaret ne demektir, neyi çağrıştırır, bu konuda nasıl tartışılır bunları göreceğiz bu diyalogda. Ben ‘Korkak Bin Kere, Cesur Bir Kere’ diyen gruptan gelerek okudum.
Platon’un döneminde yaşamadığım için şükretmeye başladım artık. Düşünsenize bir kelime kullanıyorsunuz ve DEMEK ÖYLESİN diye sorgulamalar geliyor. İyiyim, Güzelim, Cesurum vb. ifadelerinize karşı hep bir muhalefet var ve bir şekilde ikna oluyorsunuz da memnun olmasanız bile. Oldukça farklı bir durum. İyi ki o dönem yaşamamışım. Platon’un kendi inancındaki ‘Tanrı’ olgusuyla karşılaştığınızı düşünsenize. Acayip bir mücadele olurdu.
Aşkta, savaşta, sabırda yani akla gelecek çoğu konuda Lakhes tanımlar yapıyor ve Platon ki orijinalde aslında Sokrates bunların hepsini çürütüyor. Bir ‘Değer’ tanımı yapıyor. Bir şeyleri feda etmeyi bekliyor cesurluk için. Mesela nasıl örnek verelim. Üzerinde yaşadığın toprak, kendi canından daha değerli olacak. Canını hiçe sayacaksın. Sadece lafta değil, bu uğurda feda da edeceksin diyor. Böyle demiyor ama bu benzetme çıkıyor ortada. Günümüz koşullarında bu adamın Tweet attığını falan düşünüyorum da, isterdim böyle şeyler.
İyi ve düşündürücü bir kitaptı. Keyifli okumalar dilerim..
Lakhes, Platon,
Eğitim nasıl olmalı? Bu sorunun cevabı üzerinden devam eden diyalog sokrates'in bu tartışma ile beraber bir çok kavramı incelemesini görüyoruz. Sokrates'in en sevdiğim diyaloglarından biridir. Gerçekten Platon serisinin en değerli ve okunması gereken kitaplardan biridir. Günümüzde çokça sorulan oğlumu nasıl yetiştirmeliyim sorusunun 2000 yıl önceki cevaplarını görüyoruz.
İyi okumalar...
-Furkan DOLGUN
Andreia
Diyalog eğitim üzerinden bir tartışma ile başlamakta. Gençlerin eğitiminde sunulacak olan 'şey' aranıyor Lysmakhos, Lakhes, Nikias ve Sokrates tarafından. Erdem kavramı incelemeye başlanıyor. Erdem üzerinden özellikle cesaret kavramı inceleniyor.
Oğullarının eğitimine büyük önem veren iki baba, Lysi makhos ile Melesias, iki meşhur general olan Nikias ile Lakhes'e, çocuklarının silah kullanma eğitimi almasının yararlı olup olmadığını sormak isterler. Bir gymnasion'da verdiği derslerin tanıtımını yapan sofist Stesilaos'un göste risinden sonra bir araya gelirler. Generaller, tesadüfen orada bulunan Sokrates'in de sohbete katılmasının iyi olacağını söylerler. Eğitimleri sohbetin konusunu oluşturan iki genç de diyaloğu izler, ama söz almazlar.
Lakhes Platon (Eflatun)
Lakhes, ünlü filozof Platon tarafından kaleme alınmış olan bir diyaloğun adıdır. Bu diyalog, Platon'un cesaret kavramını ele aldığı ve derinlemesine tartıştığı bir eserdir. Platon, bu eserinde cesaretin ne anlama geldiğini ve nasıl geliştirilebileceğini araştırmaktadır.
Diyalog, Sokratesin öğrencileri arasında geçen bir konuşma şeklinde ilerlemektedir. Lakhes adında bir genç, cesaretin doğasını ve önemini anlamaya çalışmaktadır. Platon ise ona bu konuda rehberlik etmektedir. İkili, cesaretin sadece fiziksel kahramanlıkla ilgili olmadığını, aynı zamanda ahlaki bir erdem olduğunu vurgulamaktadır.
Sokrat, cesaretin içerisinde korku olduğu halde korkuya karşı harekete geçme yeteneği olduğunu savunur. Lakhes'in cesaretin sadece güç ve cesaret gerektiren zorlu durumlarda ortaya çıktığı yanılgısını düzeltir. Ona göre, gerçek cesaret, her türlü zorlukla karşılaşıldığında doğru ve erdemli bir şekilde hareket etme kabiliyetidir.
Diyalog boyunca, Sokrat cesaretin nasıl geliştirilebileceğine dair çeşitli öneriler sunar. Bunlar arasında ahlaki eğitim, özdenetim ve doğru bilgiye sahip olma gibi unsurlar bulunmaktadır. Sokrat, cesaretin sadece kişinin kendisi için değil, toplum için de önemli olduğunu vurgular. Cesaretin, adalet, bilgelik ve diğer erdemlerle birlikte bireyin ve toplumun gelişimine katkı sağlayabileceğini anlatır.
Platon'un Lakhes adlı diyaloğu, cesaretin derinliklerine inen ve okuyucuya cesaretin gerçek mahiyeti hakkında düşünme fırsatı sunan bir eserdir. Cesaretin önemini anlatırken, ahlaki değerlerin ve erdemlerin de vurgulandığı bu diyalog, Platon'un filozofik düşüncesini ve felsefi yöntemini yansıtan önemli bir eser olarak literatürde yerini almıştır.
Ek olarak esere ismini veren ünlü Atinalı general Lakhes, cesaret kavramını açıklamak içinYazar Hakkında
Platon (Eflatun)Yazar · 59 kitap
Antik/klasik Yunan Filozofu, Matematikçi, Felsefi Diyaloglar Yazarı ve Batı Dünyasındaki İlk Yüksek Öğretim Kurumu Olan Atina Akademisinin Kurucusu
Eski Yunan filozofu (Atina İ.Ö. 428-ay.y.İ.Ö. 348/347). Soylu bir ailenin oğlu olan Eflatun (ya da Platon), parlak bir Öğrenim görerek, sanatın her dalında kendini gösterdi (çok genç yaşta şiirler, trajediler yazdı); Kratilos'tan bilim dersleri aldı. Sokrates'le tanışınca (İ.Ö. 407) felsefeye yönelip, gerek beden, gerek kafa yapısı bakımından siyasete yatkın olmadığından, o karışık yıllarda siyasetten uzak kaldı. Demokrasiyi küçümserken, Otuzlar Meclisi'yle iktidara gelen dostlarının yönetimini daha da beter buldu. Sokrates'in Ölümünden sonra Megara'da Eukleides'in yanına çekildi; sonra yolculuklar yaparak Kyrene'de matematikçi Theodoros'la tanıştı. Mısır'a bir yolculuk yapıp, İtalya'ya giderek Tarento ve Lokroi'deki pyhthagorasçı çevrelerle ilişki kurdu. İ.Ö. 388'e doğru Dionysos'un kaynı Dion tarafından, Syrasos'u pek etkileyemedi. Atina'ya dönerek, Akademi Gymnasionu'nda Yunanistan'ın dört bir yanından gelen Öğrencilere ders verdi. İ.Ö. 367 ve İ.Ö. 361'de iki kez daha Sicilya'ya gittiyse de, Genç Dionysos'u da etkilemeyi başaramadı ve felsefe ile tiranlığı bağdaştırmaktan vazgeçti. Atina'ya dönüp, Akademi'de ders vermeyi sürdürerek, söylentiye göre bir şölen sırasında öldürüldü.
Eflatun'un bütün yapıtları günümüze kalmıştır: Felsefe ve felsefeyle bağlantılı konularda yazılmış 26 diyalog. Karşılıklı konuşmalar biçiminde yazıldıkları için bunlara "diyalog" denirse de, tümünü diyalog diye adlandırmak belki doğru olmaz; çünkü, sözgelimi Sokrates'in mahkemede yaptığı konuşmayı içeren Savunma ve daha birkaç yapıtı, temelde monologdur. Gene de, tarihsel kişilere dayansın ya da dayanmasın, bütün yapıtlarını kişilerin ağzından yapılan konuşmalar biçiminde yazdığı için, tümü bu anlamda tiyatrovaridir. Birkaçı dışında, diyalogların tümünde, Sokrates odak kişidir.
Platon olan isminin neden Türkçede "Eflatun" olduğu:
- Arapçada [p] sesi yoktur. Yabancı dillerden alınan [p] Arapçada daima [f] oluyor.
- Arapçada [o] sesi de yok. Bu da daima [u]ya dönüşüyor.
- Arapçada kelime başında çift sessizi telaffuz etmek imkânsız. Türkçe ispor veya siteyşın gibi, ya başına ya arasına mutlaka bir sesli katıyorlar. Dolayısıyla filozofun Arapça adı "Felâtûn" veya "Eflâtûn". Türkçeye Arapçadan Eflatun olarak aktarılmış.
