Yazar:
Voltaire
Çevirmen:
Berna Günen
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 17 dk.
Sayfa Sayısı:
116
Basım Tarihi:
2020
İlk Yayın Tarihi:
1960
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
L’ingénu
ISBN:
9786257070331
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Safdil olmak hiç de kolay değilmiş!Edebiyat
“Kitap okumak ruhu besler, aydın bir dost ise
onu teselli eder” (s.51).
Fransız edebiyatının en önemli isimlerinden biri de aynı zamanda Aydınlanma Dönemi filozofu ve düşünürü olan Voltaire'dir. Çok üretken bir yazar olan Voltaire, felsefeden tarihe, dile, din bilimine ve edebiyata kadar birçok alanda eser vermiş. Eserlerinde kilisenin dogmalarını, dönemin farklı dini düşüncelerini ve uygulamalarını, devlet yönetimi ve bürokrasisinde yaşanan yozlaşmayı, toplumsal sorunları ve insanların hallerini hiciv sanatını kullanarak anlatmış.¹ Öyle ki felsefi birikimini edebiyatla harmanlamayı başaran Voltaire, eserlerinde kullandığı mizahi ve nükteli dille dikkatleri üzerine çekmiş.
• • •
Voltaire’in en tanınmış eseri “
Candide ya da İyimserlik”in yanında bu eserlerinden biri de “
Safdil”dir. Romanında yaşadığı dönemi ve toplumsal yapısını alaycı bir dille anlatan Voltaire, Fransız İhtilâli öncesinde Cizvit ve Jansenist mezhepleri arasındaki çatışmayı ortaya koyuyor. Cizvitleri eleştirebilmek için Jansenist bir rahibin el yazmalarında alınmış gerçek bir hikâyeden yararlanıyor. Kitabının hikâyesi ise bir Huron Kızılderilisi olan Safdil’in² Fransa’yı keşfetmek için gemiden inmesi ve bir başrahip ile kız kardeşinin evine misafir olmasıyla başlıyor.
• • •
Voltaire, Safdil’in hikâyesi üzerinden bir insanın eğitimsiz, kaba, saba, görgü kurallarından yoksun, saf bir insanken nasıl değişip dönüşebileceğini, olgun ve bilge bir insan haline gelebileceğini resmediyor. Elbette bununla kalmıyor, aynı zamanda kahramanının yaşadıkları üzerinden bir dönemin dini anlayışlarından ahlâki yapısına; yozlaşmış siyasi ve bürokratik kurumlarından ceza ve adalet sistemine; kadın ve erkek ilişkilerinden aile kurumuna; Hıristiyanlığın farklı öğretilerinden çelişkilerine kadar birçok konuya ayna tutuyor. Safdil ve güzel
Voltaire'dir. Çok üretken bir yazar olan Voltaire, felsefeden tarihe, dile, din bilimine ve edebiyata kadar birçok alanda eser vermiş. Eserlerinde kilisenin dogmalarını, dönemin farklı dini düşüncelerini ve uygulamalarını, devlet yönetimi ve bürokrasisinde yaşanan yozlaşmayı, toplumsal sorunları ve insanların hallerini hiciv sanatını kullanarak anlatmış.¹ Öyle ki felsefi birikimini edebiyatla harmanlamayı başaran Voltaire, eserlerinde kullandığı mizahi ve nükteli dille dikkatleri üzerine çekmiş.
• • •
Voltaire’in en tanınmış eseri “Candide ya da İyimserlik”in yanında bu eserlerinden biri de “Safdil”dir. Romanında yaşadığı dönemi ve toplumsal yapısını alaycı bir dille anlatan Voltaire, Fransız İhtilâli öncesinde Cizvit ve Jansenist mezhepleri arasındaki çatışmayı ortaya koyuyor. Cizvitleri eleştirebilmek için Jansenist bir rahibin el yazmalarında alınmış gerçek bir hikâyeden yararlanıyor. Kitabının hikâyesi ise bir Huron Kızılderilisi olan Safdil’in² Fransa’yı keşfetmek için gemiden inmesi ve bir başrahip ile kız kardeşinin evine misafir olmasıyla başlıyor.
• • •
Voltaire, Safdil’in hikâyesi üzerinden bir insanın eğitimsiz, kaba, saba, görgü kurallarından yoksun, saf bir insanken nasıl değişip dönüşebileceğini, olgun ve bilge bir insan haline gelebileceğini resmediyor. Elbette bununla kalmıyor, aynı zamanda kahramanının yaşadıkları üzerinden bir dönemin dini anlayışlarından ahlâki yapısına; yozlaşmış siyasi ve bürokratik kurumlarından ceza ve adalet sistemine; kadın ve erkek ilişkilerinden aile kurumuna; Hıristiyanlığın farklı öğretilerinden çelişkilerine kadar birçok konuya ayna tutuyor. Safdil ve güzelMizahi ve Eleştirel Dile Sahip Felsefi Bir Roman: SafdilEdebiyat
“Olası dünyaların en iyisi buysa, ötekiler nasıldır?”
– 
Candide, Voltaire
1. Giriş
Bu yazıda, Fransız Edebiyatının en önemli yazarları arasında gösterilen Voltaire’in hayatına kısaca bir göz atacağız. Yaşadığı döneme hâkim olan “Aydınlanma Çağı Edebiyatı” ekseninde eserlerine bakacak, dönemin önde gelen yazarlarına değinecek ve Voltaire’in düşünce yapısını özetlemeye çalışacağım. Başlayalım.
2. Voltaire Kimdir?
" ...hakikat kanıtlandığı zaman bütün insanlar o hakikat üzerinde hemfikir olurlar. Fakat saklı hakikatler üzerinde bin parçaya bölünürler. " (sayfa 65)
Asıl adı Fronçois-Marie Arouet olan ve eserlerinde “Voltaire” mahlasını kullanan 1694 doğumlu yazar, felsefeci ve düşünür, 18. yüzyıl Fransız ve dünya edebiyatı için oldukça önemli bir figürdür. İdealist bir yapıya sahip olan Voltaire aynı zamanda büyük bir özgür düşünce savunucusudur. Avrupa’nın en gözde şehirlerinden Paris’te dünyaya gelmesi, içinde bulunduğu siyasi atmosferin son derece hissedilir olması ve Fransız İhtilali’ne giden süreci yakından tecrübe etmesi edebiyatını etkilemiştir. Dönemindeki tüm olayları, gelişmeleri ve sorunları eserlerinde sıklıkla işlediği için sürekli baskıya maruz kalmış, hapishaneye atılmış ve uzun yıllar Fransa’dan uzakta sürgünde yaşamak zorunda bırakılmıştır.
Sarayda görevli düşük sınıftan bir memurun oğlu olarak doğdu Voltaire, küçüklüğünden itibaren sıkı bir dini eğitim aldı. Cizvit ağırlıklı aldığı dini bilgiler, onu dine yaklaştırmaktan ziyade, sorgulayıcı bir bakış açısı yarattı. Bu durum, dünya edebiyatının en güçlü isimlerinden biri olarak gösterilen Voltaire’in doğumuna yol açtı. Hukuk eğitimi almasına yönelik bir sürece yönlendirildi fakat o bunu reddederek edebiyata sıkıca sarıldı. Dünya edebiyatına dair geniş okumalar yapan yazar aynı zamanda özgürlükçü,
Candide, Voltaire
1. Giriş
Bu yazıda, Fransız Edebiyatının en önemli yazarları arasında gösterilen Voltaire’in hayatına kısaca bir göz atacağız. Yaşadığı döneme hâkim olan “Aydınlanma Çağı Edebiyatı” ekseninde eserlerine bakacak, dönemin önde gelen yazarlarına değinecek ve Voltaire’in düşünce yapısını özetlemeye çalışacağım. Başlayalım.
2. Voltaire Kimdir?
" ...hakikat kanıtlandığı zaman bütün insanlar o hakikat üzerinde hemfikir olurlar. Fakat saklı hakikatler üzerinde bin parçaya bölünürler. " (sayfa 65)
Asıl adı Fronçois-Marie Arouet olan ve eserlerinde “Voltaire” mahlasını kullanan 1694 doğumlu yazar, felsefeci ve düşünür, 18. yüzyıl Fransız ve dünya edebiyatı için oldukça önemli bir figürdür. İdealist bir yapıya sahip olan Voltaire aynı zamanda büyük bir özgür düşünce savunucusudur. Avrupa’nın en gözde şehirlerinden Paris’te dünyaya gelmesi, içinde bulunduğu siyasi atmosferin son derece hissedilir olması ve Fransız İhtilali’ne giden süreci yakından tecrübe etmesi edebiyatını etkilemiştir. Dönemindeki tüm olayları, gelişmeleri ve sorunları eserlerinde sıklıkla işlediği için sürekli baskıya maruz kalmış, hapishaneye atılmış ve uzun yıllar Fransa’dan uzakta sürgünde yaşamak zorunda bırakılmıştır.
Sarayda görevli düşük sınıftan bir memurun oğlu olarak doğdu Voltaire, küçüklüğünden itibaren sıkı bir dini eğitim aldı. Cizvit ağırlıklı aldığı dini bilgiler, onu dine yaklaştırmaktan ziyade, sorgulayıcı bir bakış açısı yarattı. Bu durum, dünya edebiyatının en güçlü isimlerinden biri olarak gösterilen Voltaire’in doğumuna yol açtı. Hukuk eğitimi almasına yönelik bir sürece yönlendirildi fakat o bunu reddederek edebiyata sıkıca sarıldı. Dünya edebiyatına dair geniş okumalar yapan yazar aynı zamanda özgürlükçü,Safdil; Namıdiğer Saf Oğlan·116 syf.·Edebiyat
9/10
2022 21. kitabı
Milli Eğitim Basımevi kitabı, 
Saf Oğlan ismiyle dilimize kazandırdığı için bu başlığı kullanmak istedim. Aslında kitabın orijinal ismi "İçten" kelimesiyle karşılık buluyor dilimizde. Kitaba bu isimlerin verilme sebebini irdeleyerek başlayalım o halde incelemeye.
Ana karakterimiz bir Huron'dur. Huron'lar Ontario Gölü'nün kuzey kıyısında yaşayan bir Kızılderili kabilesidir. Safdil bir dövüşte esir düşmesiyle İngiltere'ye götürülür, İngilizlerin onu serbest bırakmasıyla da Fransa'ya gelir çünkü kendi deyimiyle yeni diyarlar görmeyi seven biridir.
Annesini de babasını da hiç tanımamış, belli bir eğitimden geçmemiştir. Adeta boş bir levha gibidir ve en belirgin özelliklerinden biri aklına geleni şakkadak söylemesidir. Herkesin "toplumsal kurallar", "kibarlık", "çıkarları göz etme" gibi sebeplerle söylediklerini eğip büktüğü, eksilttiği ya da değiştirdiği zamanda Safdil, hiçbir kaygı gütmeksizin söyler söylemek istediklerini. İşte ismi de buradan gelir...
Fransa'ya ayak basar basmaz karşılaştığı ve himayesi altına alındığı aile Hristiyan bir ailedir. Dolayısıyla ilk işleri, dünyadan habersiz bu çocuğu bir Hristiyan yapmaktır. Safdil buna itiraz etmeyerek dini öğrenme çabasına girişir ancak sorduğu sorularla ve süreğen itirazlarıyla, aileyi çokça terletir.
Kutsal kitabın tamamını okuyup öğrenen Safdil, kendisinden "Dinin gereği" olarak istenen her isteği sorgulayarak okuduğu kitapta öyle olmadığını söylemekten dili yorulur. Üstelik öğrendiklerini de bir türlü mantığına oturtamaz ve bu doğrultuda sorduğu sorulara mantıklı cevaplar alamaz. Safdil, adeta boş bir levha gibidir demiştik ya, bu onun yalnızca bilgisiz olduğunu göstermez bize, aynı zamanda önyargısız olduğunu da gösterir. Kafasına aldığı her bilgiyi sıfırdan alır ve onun
Saf Oğlan ismiyle dilimize kazandırdığı için bu başlığı kullanmak istedim. Aslında kitabın orijinal ismi "İçten" kelimesiyle karşılık buluyor dilimizde. Kitaba bu isimlerin verilme sebebini irdeleyerek başlayalım o halde incelemeye.
Ana karakterimiz bir Huron'dur. Huron'lar Ontario Gölü'nün kuzey kıyısında yaşayan bir Kızılderili kabilesidir. Safdil bir dövüşte esir düşmesiyle İngiltere'ye götürülür, İngilizlerin onu serbest bırakmasıyla da Fransa'ya gelir çünkü kendi deyimiyle yeni diyarlar görmeyi seven biridir.
Annesini de babasını da hiç tanımamış, belli bir eğitimden geçmemiştir. Adeta boş bir levha gibidir ve en belirgin özelliklerinden biri aklına geleni şakkadak söylemesidir. Herkesin "toplumsal kurallar", "kibarlık", "çıkarları göz etme" gibi sebeplerle söylediklerini eğip büktüğü, eksilttiği ya da değiştirdiği zamanda Safdil, hiçbir kaygı gütmeksizin söyler söylemek istediklerini. İşte ismi de buradan gelir...
Fransa'ya ayak basar basmaz karşılaştığı ve himayesi altına alındığı aile Hristiyan bir ailedir. Dolayısıyla ilk işleri, dünyadan habersiz bu çocuğu bir Hristiyan yapmaktır. Safdil buna itiraz etmeyerek dini öğrenme çabasına girişir ancak sorduğu sorularla ve süreğen itirazlarıyla, aileyi çokça terletir.
Kutsal kitabın tamamını okuyup öğrenen Safdil, kendisinden "Dinin gereği" olarak istenen her isteği sorgulayarak okuduğu kitapta öyle olmadığını söylemekten dili yorulur. Üstelik öğrendiklerini de bir türlü mantığına oturtamaz ve bu doğrultuda sorduğu sorulara mantıklı cevaplar alamaz. Safdil, adeta boş bir levha gibidir demiştik ya, bu onun yalnızca bilgisiz olduğunu göstermez bize, aynı zamanda önyargısız olduğunu da gösterir. Kafasına aldığı her bilgiyi sıfırdan alır ve onunSafdil - VoltaireVoltaire’nin Safdil isminde bir adamın başından geçen olayları anlattığı bu eserinde bol bol hicvetme ve tiye almalar var. Voltaire aslında "Safdil" karakteri üzerinden o dönemi ve toplumsal yapısını alaycı bir dille bizlere anlatıyor.
Eserin kısaca konusu, "Safdil" adında dinden, insanlardan ve sosyal yaşamdan bihaber yaşamış, kaba saba eğitimsiz saf bir insanın nasıl değişip gelişerek akıllı ve bilge bir insan haline gelebileceği alaycı bir şekilde anlatılıyor.
Safdil, masal tadında felsefi derinliği olan bir eser. Bu kitabı yine Voltaire'in yazmış olduğu 
Sadık veya Kader kitabına çok benzettim. Felsefe ve hicvetmeye ilgi duyanlara tavsiye ederim.
Kitaba 8.1/10 puan veriyorum.
Voltaire’nin Safdil isminde bir adamın başından geçen olayları anlattığı bu eserinde bol bol hicvetme ve tiye almalar var. Voltaire aslında "Safdil" karakteri üzerinden o dönemi ve toplumsal yapısını alaycı bir dille bizlere anlatıyor.
Eserin kısaca konusu, "Safdil" adında dinden, insanlardan ve sosyal yaşamdan bihaber yaşamış, kaba saba eğitimsiz saf bir insanın nasıl değişip gelişerek akıllı ve bilge bir insan haline gelebileceği alaycı bir şekilde anlatılıyor.
Safdil, masal tadında felsefi derinliği olan bir eser. Bu kitabı yine Voltaire'in yazmış olduğu Sadık veya Kader kitabına çok benzettim. Felsefe ve hicvetmeye ilgi duyanlara tavsiye ederim.
Kitaba 8.1/10 puan veriyorum.Çok Okumalık KitapEdebiyat
Fransızların Nef'i'si canım Voltaire... Onu otururken özdeyiş üreten bir makine sanırdım. Hani şu meşhur "düşüncelerinize katılmıyorum ama onu ifade etme hakkınızı sonsuza kadar savunurum" diyen zekâ küpü adam. Espri yeteneği desen var, güzel üslup, iyi kurgu, hiciv, dans, renk... gel vatandaş ne ararsan Voltaire'de.
Voltaire 〆 Safdil
༄Voltarie gerçekten her okuduğumda beni inanılmaz derecede etkileyen neredeyse bilge diyebileceğim kadar yetkin bir yazar artık.
Voltaire kitaplarıyla bu yıl tanışsam da şimdiye kadar okuduklarım inanın bana yetti, böyle düşünmek için.
❝Felsefenin ve hicvin toplumun temel dinsel ve kuramsal yaşayışlarını böylesine aklı selim ve fark ettirmeksizin yerle yeksan edişini Voltaire 'n kaleminin ucundan öylesine güzel okuyorsunuz ki, inanılır gibi değil.❞
✞Saf bir Huron Kızılderilisinin bir yolcu gemisinden gezi amaçlı inmesiyle başlayan hikaye, modern olarak ileri bildiğimiz Fransa' nın yozlaşmış dini temellerine kadar gidiyor.
Hristiyanlığın pederlere ve psikoposlara göre farklılık göstermesinin evvelinde yatan dinsel çıkarın perde arkasında ele alınarak Safdil adlı karakterin neden yattığını bilmeden 1 yılını hapislerde geçirmesine ve oradan çıkması için hayattaki en değerli şeyini feda eden sevdiği kadın ile tam kavuşacakları sırada başlarına gelenleri oldukça akıcı ve merak uyandırıcı bir uslupla okuyacaksınız.
✓Düşünmeyi anlamayı eleştirmeyi ve eleştirmekten korkmayanları derinden etkileyecek bu güzel kitabı tavsiye etmek bir borç...
Herkese merhaba.
Voltaire'nin okumuş olduğum üçüncü eseri Safdil ile karşınızdayım..
Voltaire bu eser de almış olduğu dini eğitimin dışında hareket etmiştir. Çünkü aldığı eğitim onu felsefe ve bilime yönlendirmiştir. Eseri okurken bunun sebebini daha net anlaya bilirsiniz.Eser de adı geçen kahramanımız Safdil'in karşılaşmış olduğu din adamlarının olaylar karşısında kitaba uygun hareket etmediğini bir takım dini liderlerin onayına sunulduğunu gördükçe kafası karışmakta ve bunu sorgulamaktadır 'ama bu söylediğiniz ritüellere uygun değil kitapda böyle yazmıyor ' gibi karşı çıkmalarla sürekli aslında Voltaire bizi düşünmeye, sorgulamaya bir nevi akla yönlendiriyor.Safdil bir Huron'dur.(Kuzey Amerika da yaşayan Kızılderililerin bir kolu) Ve oldukça meraklı ,araştırmacı biridir. Yolu bir şekilde Fransa' ya düşüyor olaylar burdan itibaren başlıyor.Fransa'ya gittikten sonra dayısı ve halası tarafından Hristiyan yapılırken kitaba uygun hareket edilmemeyi burada sorguluyor.Eser boyunca Voltaire hiciv yeteneğini gösteriyor. Fransadaki devlet yönetyimini,dini yapıyı, siyasi yapıyı, halkın durumu ,kilise,kadın erkek ilişkileri hepsi Voltaire'nin eleştirisinden pay alıyor. Okudukça bazı yerlerde bir gözlemci olarak kızacağınız noktalar olacaktır,eser anlaşılır ve kısa bir öykü tarzında anlatılmış.
Ancak Volteire okuması yapacak birinin peş peşe üç kitanını okumasını tavsiye ederim .İlki Cahil Filozof çünkü okudukça yazarın dili ve görüşleri hakkında bilgi alabiliyorsunuz.Ardından ikinci kitap Sadık veya Kader masalını okumak ilgiyi arttıracaktır .Üçüncü eser ise Safdil. Yazar eserlerinde okuyucuyu sıkmadan eleştirel ,sivri diliyle okuyucuyu etkisi altına alıyor zaten:)Fakat Voltaire Cahil Filozof'ta bir çok filozofu eleştirisi altına almıştır,filozofların okuyucu
"Sonunda zaman her şeyi yatıştırdı."
Zaman her şeyi yozlaştırdı, kirletti. Zamanında ötesinde ya da gerisinde bu kirliliği görmeyen birisi gerçek doğruyla zamanın doğrusu arasında bocalar ve saçma gerçekleri tokat gibi hisseder.
SafdilEdebiyat
Kitap, henüz bebekken annesi ve babasının Kanada’da bir savaşta ölmesiyle yetim kalan ve orada bir Huron tarafından büyütülen Safdil adında gencin Fransa’ya gelmesi ve burada tesadüfen öz amcası ve halasıyla karşılaşmasıyla başlıyor.
Burada gelişinden itibaren her şeyi sorgulayan Safdil, Matmazel Saint-Yves’e aşık oluyor. Saint-Yves’in vaftiz annesi olmasından dolayı evlenemiyorlar ve üstüne genç kızı abisi bir manastıra kapatıyor. Safdil ise sevgilisinin peşine düşüp Versay’a kadar gidiyor fakat bir iftira mektubu ile yargılama dahi olmadan Bastille hapishanesine kapatılıyor. Saint-Yves ise manastırdan çıkarılıp evlendirilmek isteniyor. Bu sefer kendisi herkesten kaçıp aşık olduğu adamın peşine düşüp Versay’a gidiyor.
Saint-Yves burada sevdiği adamı hapishaneden kurtarabilecek belgeyi alabilmek için bir memurun ırzına geçmesine izin veriyor. Daha sonra bu meselenin ızdırabından ötürü çok acı çekiyor ve ölüyor. Kitap hüzünle sona eriyor.
Voltaire kitapta akıcı diliyle karakterler üzerinden dini, kutsal kitapları, Fransa’yı, medeni toplumu, dönemin Fransasında kadının yerini, devlet memurlarını, ülkedeki adaletsizliği, halkın ritüellerini, Jansenistleri, Cizvitleri ve Kralı eleştiriyor. Keyifle okunabilecek bir kitap.
Safdil Voltaire
Safdil Voltaire
Safdil de var olan güç dengesizliği ve toplumsal eleştiriler gerçekten sarsıcı. Voltaire , acımasızlıkları ve haksızlıkları, insanın doğasındaki kötülükleri gözler önüne seriyor. Kitapta, her şeyin değişmeden devam etmesi, aslında toplumsal yapının ve güç ilişkilerinin ne kadar kalıcı ve yıkıcı olduğunu gösteriyor. Bu yüzden kitabın karamsar havası insanı düşündürmeye sevk ediyor.
Sonuçta hiçbir şey değişmiyor..
Gerçekten güçlü olanlar, çoğu zaman daha zayıf olanları ezmeye devam ediyor. Üzücü ama bu gerçeklerle yüzleşmek de önemli.
#265372206
Alıntısı ile Safdil insanı anlam arayışına sürüklüyor.
Okumalısınız.Yazar Hakkında
VoltaireYazar · 37 kitap
François Marie Arouet (21 Kasım 1694 - 30 Mayıs 1778), Voltaire takma adıyla tanınan Fransız yazar ve filozof. Fransız Devrimi ve Aydınlanma hareketine büyük katkısı olmuştur.
Din ve ifade özgürlüklerinin yanı sıra, insan hakları konusundaki düşünceleri ve felsefi yazıları ile ünlenmiştir. Eserlerinde Kilise dogmaları ve döneminin Fransız müesseselerini yoğun olarak hicvetmiştir. Zamanın en etkili isimlerinden biri olarak tanınır.
Voltaire Paris'te, 1694'te doğmuştur. Sekiz yıl boyunca sanat eğitiminin başladığı Collège Louis-le-Grand'da okumuştur. Fakat orada "Latince ve aptallıklar" dışında bir şey öğrenmediğini iddia etmiştir.
Mezun olduktan sonra Voltaire edebiyatta kariyer yapmaya başladı. Babası ise oğlunun hukuk eğitimi almasını istiyordu. Bu nedenle Voltaire, Paris'te bir avukatın asistanı olarak çalışıyormuş gibi gözüküp, zamanının büyük bir kısmını hicivsel şiirler yazmaya adamıştır. Babası bunu öğrendiğinde Voltaire'i yine hukuk okumaya göndermiştir; yine de Voltaire yazmayı sürdürmüştür. Sivri dili ile aristokratik ailelerin beğenisini toplamıştır. Kral XV. Louis'nin naibi, Orléans Dükü, II. Philippe'i konu alan bir yazısı nedeniyle Bastille'de hapsedilmiştir. Oradayken çıkış yaptığı piyesi Oedipe'yi kaleme almış ve Voltaire ismini almıştır. Oedipe'nin başarısı Voltaire'i etkili bir isim yapmakla beraber onu Fransız Aydınlanmasına dahil etmiştir.
İngiltere'ye sürgün
Voltaire'in hazır cevaplılığı ve sivri dili başına bela olmayı sürdürdü. Genç bir asilzadeyi gücendirmesi onun mahkeme dahi olmadan sürgün edilmesine yol açtı. Voltaire'in İngiltere'ye sürgünü, İngiltere'deki düşünsel durum ve yaşadıkları düşüncelerini büyük oranda etkilemiştir. İngiliz monarşisinden ve ülkenin din ve ifade özgürlüğüne verdiği değerden etkilenen genç yazar, ülkenin yazar ve düşünürlerinden de etkilenmiştir, Shakespeare gibi. Gençlik yıllarından Shakespeare'i Fransız yazarlarına bir örnek olarak görse de, daha sonraları kendini ondan daha büyük bir yazar olarak görmüştür.
3 yıllık sürgünden sonra Paris'e dönmüş ve fikirlerini İngiliz hükümetini konu alan kurgusal bir metinde toplayarak bastırmıştır; Lettres philosophiques sur les Anglais ("İngiliz(ler) hakkında felsefi mektuplar"). İngiliz monarşisini daha gelişmiş ve insan haklarına daha saygılı görmesi nedeniyle yazınları Fransa'da büyük bir tartışmaya yol açmış ve sonunda öyle bir noktaya gelinmiştir ki evrakın kopyaları yakılmış Voltaire ise Paris'i terk etmeye zorlanmıştır.
Château de Cirey ve sonrası
Bundan sonra sınırdaki Château de Cirey'e yerleşen Voltaire burada Marquise (Markiz) du Châtelet, Gabrielle Émilie le Tonnelier de Breteuil ile de bir ilişkiye başladı. Voltaire ile Marquise 21.000'den fazla kitap toplamışlardır. Kuşkusuz Voltaire'in 15 yıl süren bu ilişkisi entelektüel gelişimine yardımcı olmuştur. Yazmaya devam eden Voltaire Mérope gibi oyunları ve bazı kısa öyküleri yayımlamıştır. İngiltere'de geçirdiği zamanda onu en çok etkileyen şeylerden birisi Isaac Newton'un çalışmalarıdır. Eser ve düşüncelerinde bunun etkileri görülebilir.
Marquise'in ölümünden sonra Voltaire Berlin'e, yakın arkadaşı ve hayranı olan Büyük Friedrich'e gitmiştir. Kral zaten onu daha önce ısrarla saraya davet etmişti. Her ne kadar ilk zamanlarda buradaki yaşamı iyi gitse de, zamanla çeşitli zorluklarla karşılaşmaya başlamıştır. Sivri dili ile burada da haksız bulduğu durumları eleştirmiştir. Sonunda kızdırdığı Friedrich, Voltaire'in tüm evrakının kopyalarını yakmış, Voltaire'i de tutuklatmıştır. Voltaire Paris'e doğru yola çıkmış fakat XV. Louis onun kente girmesini yasaklayınca, Cenevre'ye gitmiştir. Her ne kadar iyi karşılansa da tiyatral performansları yasaklayan Cenevre yasaları Voltaire'in Candide, ou l'Optimisme ("Candide, veya İyimserlik") isimli eserini yazmasına ve kenti terk etmesine neden olmuştur. Bu eser Gottfried Leibniz'in felsefesinin hicvidir. Bugün Voltaire'in en tanınmış eseri Candide'dir. Ferney'de malikâne almış ve 1778'deki ölümüne kadar burada yaşamıştır.
Çalışmaları
Çok üretken bir yazar olan Voltaire neredeyse tüm edebi şekillerde eser vermiştir. Başlıca eserleri şunlardır:
Oedipe (1718)
Zaire (1732)
Lettres philosophiques sur les Anglais (1733)
Le Mondain (1736)
Sept Discours en Vers sur l'Homme (1738)
Zadig (1747)
Micromegas (1752)
Candide (1759)
Dictionnaire philosophique (1764)
Épître à l'Auteur du Livre des Trois Imposteurs (1770)
Oyunlar
Voltaire, tamamlanamamışlar dahil, 50-60 arası oyun kaleme almıştır. Bunlardan bazıları:
Ecossaise
Eriphile
Mahomet
Mérope
Nanine
Zaire
Şiir
Voltaire'in ilk basılan çalışması şiirdir. İki uzun şiir kaleme almıştır: Henriade ve Pucelle. Bunların yanında birçok kısa şiir de yazmış ve genellikle kısa şiirleri bu iki uzun şiirinden daha fazla beğeni toplamıştır.
Mektup
2. Katerina ile yapmış olduğu 26 mektuplaşması vardır. Bu mektuplardan 30 Ekim 1768 tarihlisinde Volter (Voltaire) "İmparator Majesteleri, Türkleri öldürerek beni hayata döndürüyor. [...] Yani haklıydım, ben Muhammed'den daha peygamberim: Ben şarkı söylediğimde Tanrı ve yengili birlikleriniz duymuştu." [...]
Felsefe
Voltaire'in en tanınmış ve büyük felsefi eseri Dictionnaire philosophique yani "Felsefe Sözlüğü"dür. Dönemin Fransız siyasi müesseselerine yoğun eleştiri içeren yazınlar içeren sözlük, aynı zamanda o dönemlerde popülerleşmiş düşünceler ve Voltaire'in rakip ve düşmanları hakkında da yazınlar içerir. Bunun dışında eserde din eleştirisi de bulunmaktadır.
Diğer çalışmaları
Voltaire bunların dışında tarihi ve düzyazı eserler kaleme almıştır. Düzyazı eserlerine şunlar örnek verilebilir: L'Homme aux quarante ecus, Zadig, dini ve felsefi optimizme saldıran ünlü Candide. Ayrıca yaşamı boyunca yaklaşık 20.000'den fazla mektup yazmıştır ve bu mektuplar gerek kişiliği gerekse düşünce tarzı açısından büyük önem taşır. 1740 yılında basılan Anti-Machiavel isimli eseri Prusya kralı II. Friedrich için Niccolò Machiavelli'nin Prens adlı başyapıtına yanıt olarak kaleme almıştır.
Düşüncesi
Her ne kadar ömrü boyunca yurttaşlık hakları ve din özgürlüğü gibi kavramları savunmuş olsa ve var olan Fransız rejimini eleştirse de Voltaire demokrasiden yana değildi. Onun gözünde en iyi yönetim biçimi 'aydın' bir monarşi veya 'aydınlanmacı mutlakiyet'ti. Nitekim hayatının sonuna kadar "aydınlanmış bir monark'ın yönetimini ideal bir yönetim tarzı olarak savundu."
Bunun dışında sınıfların varlığını da bir zorunluluk olarak görmüş ve ne teorik ne de pratik açıdan bunu eleştirmiştir. Din açısından ise Voltaire'in tutumları biraz karışıktır. Philosophes'den olan Voltaire genelde, diğerleri gibi, bir deist olarak tanımlanmıştır. Fakat çeşitli söylemleri nedeniyle ateist olduğu da düşünülmüştür. Ünlü felsefi eseri Felsefe Sözlüğü'nde (Dictionnaire philosophique) Voltaire ateizmi ve ateistleri eleştirir. Ortaya koyduğu dini fikir ve söylemler deist çerçevededir. Bazı araştırmacılara göre Voltaire'in deist çizgide kalmasının, kişisel nedenler bir yana, fikri nedeni onun yönetim biçimi konusundaki fikirleridir. Voltaire'e göre din halkın uygun biçimde yönetimi için neredeyse şarttır. Nitekim Voltaire'in tanınmış aforizmalarından birisi Si Dieu n'existait pas, il faudrait l'inventer yani "Eğer tanrı var olmasaydı, onu icat etmek gerekirdi" onun dini fikirlerini anlamak açısından önemlidir. Bunların dışında Voltaire, var olan dinî inanç ve yapıyı eleştirmiştir. Her açıdan Voltaire'in dini dogmatizme karşı olduğu aşikardır. Özellikle dini bağnazlığa sert biçimde karşı çıkmış, Hristiyanlığı ve Musevileri yermiştir. Bu tutumları da yine "Felsefe Sözlüğü"nde görülebilir.
Voltaire'in düşünce tarihi açısından önemli biri sayılır. Zaten tarihsel planda çok büyük önem taşıyan Fransız Devrimi'nin de babası sayılmıştır.
2020 yılındaki George Floyd eylemleri sırasında; servetinin bir kısmını sömürge ticaretine borçlu olduğu iddia edilen Voltaire'in Paris'te bulunan heykeline protestocular tarafından kırmızı boya döküldü.
Masonluğu
Voltaire, ölümünden kısa bir süre önce 4 Nisan 1778 tarihinde, Paris'te bulunan Dokuz Kız Kardeş Locası'nda (Les Neuf Sœurs Locası) Masonluğa alınmıştır. Yaşamı boyunca Masonlarla yakın temas içinde bulunan ve Fransız aydınlanma düşüncesini birlikte oluşturdukları Masonların geç davetine icabet etmiş, tekris töreni büyük bir ihtişam içinde gerçekleşmiştir. Benjamin Franklin gibi birçok isim, ABD'den sadece Voltaire'in tekrisinde bulunmak için Paris'e gelmiştir. Kendisine gösterilen bir saygı ve ihtimamın örneği olarak, Voltaire'e farklı bir tekris prosedürü uygulanmış, mabet kapısına gerilen siyah bir örtünün arkasından gerçekleştirilmiştir. Gözleri bağlanmamış ve Masonların kabulü esnasında uygulanan testler yaptırılmamıştır. Her üç derece de aynı gün içerisinde kendisine tevcih edilmiş, tekrisin ardından Loca başkanı tarafından yanına davet edilmiş ve orada oturmuştur.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Voltaire
