Yazar:
Sabahattin Ali
Tahmini Okuma Süresi:
5 sa. 13 dk.
Sayfa Sayısı:
184
Basım Tarihi:
Ocak 2019
İlk Yayın Tarihi:
1947
Yayınevi:
Destek Yayınları
Orijinal Adı:
Sırça Köşk
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
ISBN:
9786053115397
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Diğer Baskılar
71 diğer baskı · Tümünü Göster
Sırça Köşk
56,9bin okunmaYapı Kredi Yayınları · 6 Ocak 2020 · 141 s.
Sırça Köşk
2.522 okunmaİş Bankası Kültür Yayınları · Mart 2020 · 172 s.
Sırça Köşk
2.080 okunmaParodi Yayınları · Ekim 2019 · 120 s.
Sırça Köşk
1.218 okunmaVenedik Yayınları · 2019 · 144 s.
Sırça Köşk
1.093 okunmaParola Yayınları · Ocak 2019 · 128 s.
Sırça Köşk
641 okunmaCan Yayınları · Kasım 2019 · 176 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
9/10
2020 8. kitabı
"Sakın tepenize bir sırça köşk kurmayınız. Ama günün birinde nasılsa böyle bir sırça köşk kurulursa, onun yıkılmaz, devrilmez bir şey olduğunu sanmayın. En heybetlisini tuzla buz etmek için üç beş kelle fırlatmak yeter."
Kürk Mantolu Madonna'dan sonra ikinci okuduğum Sabahattin Ali kitabı. Kitap; herbiri anlamlı mesajlar veren ondokuz küçük hikâyeden oluşuyor. Çok keyif alarak okuduğum bir kitap oldu.
Küçük Küçük hikayelerden oluşan 184 sayfalık kocaman bir kitap.Her hikaye kendi içinde alınacak bir sürü ders barındırıyor
Sabahattin Ali sanki günümüzün özetini yazmış hikayelerde..
Kitaba adını veren Sırça Köşk insana hayatın özetini veriyor Ben Çirkince hikayesini de çok beğendim..
Bazen derin düşüncelere dalarken bazen de gülümseyeceğiniz bir hikaye kitabı.Tavsiye ederim
İyi okumalar
6/10
2020 16. kitabı
Sebahattin Ali nin 13 hikaye ve 4 masaldan oluşan bu kitabı sade bir dil ile yazılmış olup bazı hikayeleri bende güzel tat bıraktı. Dinlendirici olarak kitap arası okunabilecek bir eser.
o kadar hikayenin içinde beni etkikeyen ve düşündüren hikaye 3 tanedir
Böbrek
Beyaz Bir Gemi ve
EN İYİSİ VE EN DÜŞÜNDÜRÜCÜSÜ ÇİRKİNCE OLMUŞTUR
OKUMANIZI TAVSİYE EDERİN
Puan vermedi
Bu kitap bana şunu düşündürdü: İnsan, eline güç geçtiğinde aslında kim olduğunu değil, kim olmaya meyilli olduğunu gösterir. Sabahattin Ali, Sırça Köşk’te sadece bir hikâye anlatmıyor; insanın içindeki o sessiz dönüşümü yüzümüze çarpıyor.
Sırça köşk, bana göre sadece yönetenlerin kurduğu bir yapı değil; hepimizin zaman zaman kendi etrafına ördüğü görünmez duvarlar. İnsan bazen yükseldikçe yalnızlaşır, yalnızlaştıkça da gerçeklerden uzaklaşır. En tehlikelisi de bu zaten: Kırılgan olduğunu unutan bir gücün, kendini sonsuz sanması.
Kitabı okurken içimde şöyle bir his oluştu: Asıl çöküş, köşkün yıkılması değil; o köşkün içinde yaşayanların, aşağıda kalanları artık “insan” olarak görmemeye başlaması. Çünkü bir yerde empati biterse, orada adalet de bitiyor.
Ve belki de en çarpıcı tarafı şu: O köşk aslında camdan olduğu için değil, vicdansızlıkla kurulduğu için kırılıyor.
Bu yüzden Sırça Köşk, bana göre sadece bir eleştiri değil; aynı zamanda bir uyarı:
İnsan, ne kadar yükselirse yükselsin, ayağının altındaki gerçeği unutursa, eninde sonunda kendi kurduğu camın altında kalır.
DİRENİŞİ ÖĞÜTLEYEN HİKÂYELEREdebiyat
Sırça Köşk, bir dönemin yasaklı kitaplarından. Okumadan önce neden yasaklı olduğunu tahmin etsek de okuduktan sonra gerçekler neden yasaklanır ki diye düşündürüyor.
Bu kadar mı sevmiyoruz gerçeğin anlatılmasını?
Bu kadar rahatsız eden ne?
Gerçekle yüzleşememek niye?
İfade etmeyince, anlatmayınca geçip gidecek mi öylece?
Sabahattin Ali, hikâyelerinde insanı anlatmış, insan eliyle oluşturulan dogmatik düzeni. Hepsi içimizden, hepsi biziz.
Açık, net bir dille yazılmış hikâyelerdeki betimlemelerle toplumun resmini çiziyor usta yazar.
Ne diyelim, ellerine sağlık Sabahattin Ali, bilemedik ellerinin değerini..
Sırça Köşk, on üç hikâye ve dört masaldan oluşuyor. Kitap adını en sondaki “Sırça Köşk” masalından alıyor. İktidarlaşma eleştirisi olarak ele alabileceğimiz bu hikâye hiçbir kurumun kalıcı olmadığını gösteriyor. Liyakatın olmadığı yerde tek bir kıvılcımın nelere mâl olabileceğini gözler önüne seriyor. Halkın kendi eliyle inşa ettiği düzeni, yozlaşma başladığı anda pek tabii yine kendi eliyle yok edebileceğinin net bir ifadesi oluyor bu sembolik hikâye. Kitabın kimleri, neden rahatsız ettiğini anlamak böylece kolaylaşıyor.
***
“Portakal” hikâyesi, bu kadar kolay mı insanın ekmeğiyle oynamak, diye sorgulatıyor. Burnunuza acı bir portakal kokusu geliyor. Acılığını çaresizlikten alıyor.
***
“Beyaz Bir Gemi” hikâyesinin duygusu “umut”. Gözümüzün önündeki şeyi olduğu gibi değil, olmasını istediğimiz gibi algılarız. Aşırı bekleme hâli umudu besler de besler. Sonrasında gördüğümüz şey artık herkesin gördüğü şey değildir. O şey, kendi varlığından bağımsız olarak kişinin hayal dünyasında, algılayışında bambaşka bir şekle bürünmüştür artık. Umut onu o hâle getirmiştir.
***
“Katil Osman” toplumsal dayatmaların, etiketlemelerin insanı o şekle girmeye mecbur bırakmasının hikâyesi.
17 öyküden oluşan kitap sade, akıcı ve etkileyici bir anlatıma sahip.Her bir öyküsü gündelik hayattan güzel dersler veriyor. 1947 yılında yayınlanıp yönetime başkaldırı olduğu gerekçesiyle yasaklanan bir kitap. Çok beğendim tavsiye ederim.
Şimdi Ben Ne Anlattım?Sabahattin Ali bu kitabı 1947 yılında yazmıştır. Kitabın adının da geldiği Sırça Köşk hikayesi politik olduğu gerekçesiyle zamanında ülkemizde yasaklanmış ve o dönemde de toplatılmıştır. Ali'ye, devlete başkaldırı var bu kitapta, sen kim oluyorsun denilmiştir. Bana kalırsa çok ağır eleştiriler yoktur bu öykünün içerisinde ama ne yazık ki o dönem bildiğiniz üzere birçok günümüzün önemli eseri yasaklanmıştır. Bunlara örnek vermek isterim; 
Fikrimin İnce Gülü, 
Asılacak Kadın, Nazım Hikmet kitapları, Aziz Nesin kitapları, Necip Fazıl kitapları, Said Nursi kitapları bunlardan bazıları.
Toplam 17 bölüm vardır kitapta. 13 ü klasik hikaye tadında, 4 ü de masal biçimindedir. Açık konuşmak gerekirse kitaptaki ne hikayeleri, ne de masalları beğenemedim. Kimi yarım kalmış gibi, kimi amaçsız, kimi mesajsız, kimi zevksiz, kimi fazla sıkıcı, kimisi de hiç akmayan hikayeler ve masallardı. Yani yazarın kalemimdeki edebi dahiliğini çıkarın ve Wattpad yazarı yazmış diye söyleyin bana cidden inanırım. Hayatımda okuduğum belki en iyi romanların yazarı böyle bir kitabı nasıl yazmayı başardı bilemiyorum. Yani özellikle siyasi mesaj vereceğim diye bazı yerlerde ütopik, distopik tarza bile yer yer geçmiş. Mesaj vereceğim kafası hikayeyi ya da masalı konudan soğutmuş ve bizleri konuya uzaklaştırmış gibi hissettim. Çekiciliğini, sempatikliğini, akıcılığı özellikle çoğu bölümde kaybettirmiş.
Hikayelerin çoğu şehir hikayesi. Kırsaldan uzak kalmış. Kuyucaklı Yusuf u okumuştum. Kırsalı çok iyi yazar. Ama İçimizdeki Şeytan ve Kürk Mantolu Madonna yı da okudum. Şehiri de iyi yazar.
En çok şunu beğendim diyeceğim ya da şunu kesin okuyun kaçırmayın ha diyebileceğim bir hikayesi ya da masalı yok. Ne yalan söyleyim. Yukarıda belirttiğim gibi hepsi bir eksik kalmış. Hatta bazıları büyük skandaldı bana göre. Dümdüz başladı veEdebiyat
Sabahattin Ali bu kitabı 1947 yılında yazmıştır. Kitabın adının da geldiği Sırça Köşk hikayesi politik olduğu gerekçesiyle zamanında ülkemizde yasaklanmış ve o dönemde de toplatılmıştır. Ali'ye, devlete başkaldırı var bu kitapta, sen kim oluyorsun denilmiştir. Bana kalırsa çok ağır eleştiriler yoktur bu öykünün içerisinde ama ne yazık ki o dönem bildiğiniz üzere birçok günümüzün önemli eseri yasaklanmıştır. Bunlara örnek vermek isterim; Fikrimin İnce Gülü, Asılacak Kadın, Nazım Hikmet kitapları, Aziz Nesin kitapları, Necip Fazıl kitapları, Said Nursi kitapları bunlardan bazıları.
Toplam 17 bölüm vardır kitapta. 13 ü klasik hikaye tadında, 4 ü de masal biçimindedir. Açık konuşmak gerekirse kitaptaki ne hikayeleri, ne de masalları beğenemedim. Kimi yarım kalmış gibi, kimi amaçsız, kimi mesajsız, kimi zevksiz, kimi fazla sıkıcı, kimisi de hiç akmayan hikayeler ve masallardı. Yani yazarın kalemimdeki edebi dahiliğini çıkarın ve Wattpad yazarı yazmış diye söyleyin bana cidden inanırım. Hayatımda okuduğum belki en iyi romanların yazarı böyle bir kitabı nasıl yazmayı başardı bilemiyorum. Yani özellikle siyasi mesaj vereceğim diye bazı yerlerde ütopik, distopik tarza bile yer yer geçmiş. Mesaj vereceğim kafası hikayeyi ya da masalı konudan soğutmuş ve bizleri konuya uzaklaştırmış gibi hissettim. Çekiciliğini, sempatikliğini, akıcılığı özellikle çoğu bölümde kaybettirmiş.
Hikayelerin çoğu şehir hikayesi. Kırsaldan uzak kalmış. Kuyucaklı Yusuf u okumuştum. Kırsalı çok iyi yazar. Ama İçimizdeki Şeytan ve Kürk Mantolu Madonna yı da okudum. Şehiri de iyi yazar.
En çok şunu beğendim diyeceğim ya da şunu kesin okuyun kaçırmayın ha diyebileceğim bir hikayesi ya da masalı yok. Ne yalan söyleyim. Yukarıda belirttiğim gibi hepsi bir eksik kalmış. Hatta bazıları büyük skandaldı bana göre. Dümdüz başladı veBu memlekette yüzü gülen, bahtiyar insan yok!Edebiyat
Sebahattin Ali’nin vefatından önce yazmış olduğu son kitabı, Sırça Köşk. Onüç öykü ve dört masaldan oluşan bu kitap oldukça kısa fakat nitelikli hikayeleri bir araya getirmiş.
Toplumcu gerçekçi sanat anlayışını benimseyen Sebahattin Ali, yoksul olmak, yoklukta olmak, sahipsiz bırakılmak insanın başına neler getirir;
bunu, bu kitapta toplumun çeşitli kesimlerinden, birbirinden farklı insan manzaraları ile aktarılmış.
Bir kaç cümle ile bu öykülerden bahsetmek istiyorum.
Portakal; toplumun ticaret ahlakından bir kesiti ele almış.
Beyaz Bir Gemi; sanatı sanat için yapmayanları (sözde sanatçıları) konu alıyor.
Katil Osman; mahalle baskısının sonuçlarını, bir katil yaratan toplum baskısını anlatıyor.
Böbrek; sanırım okurken en çok etkilendiğim hikaye bu oldu. Özellikle kurduğu bir kaç cümle ile içimi dağladı. İnsanların çare ararken nasıl çaresiz bırakıldığını okudum.
Cıgara; bütün insani haklardan yoksun bırakılan sokak çocuklarından bahsediyor.
Millet Yutmuyor; sözde sanat uğruna, insanları kandırmak için yapılanları konu alıyor.
Bahtiyar Köpek; bu kısa öyküde Sebahattin Ali, onun edebiyatını eleştirenlere atıfta bulunuyor.
Çilli; toplumdan soyutlanmış, toplumun dışına itilmiş yüzlerinden olan hayat kadınlarının öyküsünü yazıyor.
Dekolman; bu öyküde kısmen emeğin sömürülüşüne, kısmen toplumdaki mesleki özgüvensizliğine, kısmen de yahudi zulmüne değiniyor. Bu hikayede ve kitaptaki bir kaç hikayede sağlık sektörünü, özellikle doktorları eleştirdiği yerlerde o kadar yerinde ve haklı tespitleri vardı ki, günümüzde hala aynı sıkıntıları yaşıyoruz.
Hakkımızı Yedirmeyiz; dinin gölgesine sığınarak, milletin hakkını yiyenleri konu almış.
Cankurtaran; bir kadın olarak Asiye’nin halini nasıl anlatabilirim bilmiyorum. Yoksul olmanın, köylü olmanın hele de kadın olmanın
Yazar Hakkında
Sabahattin AliYazar · 103 kitap
Sabahattin Ali, 25 Şubat 1907'de Edirne Vilayeti'nin Gümülcine Sancağı'na bağlı Eğridere kazasında doğmuştur.
Babası piyade yüzbaşısı (Cihangirli) Selahattin Ali Bey'in görev yerlerinin sık sık değişmesi dolayısiyla, ilköğrenimini İstanbul, Çanakkale ve Edremit'in çeşitli okullarında tamamlamıştır.
Edremit'e göçtüklerinde bölge Yunan işgalinde olduğu için emekli olan babası aylığını alamamış ve aile çok zor günler geçirmiştir. İlkokulu bitirdikten sonra parasız yatılı olarak Balıkesir Öğretmen Okulu'na giren Sabahattin Ali, beş yıl burada okumuş, daha sonra İstanbul Öğretmen Okulu'nda mezun olmuştur (1926). Bir yıl kadar Yozgat'ta ilkokul öğretmenliği yapmış, Millî Eğitim Bakanlığı'nın açtığı sınavı kazanarak Almanya'ya giderek iki yıl orada okumuştur (1928 - 1930).
Yurda döndükten sonra Sabahattin Ali, Orhaneli’nde ilkokul öğretmenliğine atandı. Aydın ve sonra Konya ortaokullarında Almanca öğretmenliği yapmıştır.
Konya'da bulunduğu sırada, bir arkadaş toplantısında Atatürk'ü yeren bir şiir okuduğu iddiasıyla tutuklanmış (1932), bir yıla mahkûm olarak Konya ve Sinop cezaevlerinde yatmış, Cumhuriyetin onuncu yıldönümü dolayısıyla çıkarılan af yasasıyla özgürlüğüne kavuşmuştur (1933). Cezaevinden çıktıktan sonra Ankara'ya giden Sabahattin Ali Millî Eğitim Bakanlığı'na başvurarak yeniden göreve alınmasını istemiştir. Dönemin bakanı Hikmet Bayur'un "eski düşüncelerinden vazgeçtiğini ispat etmesini" istemesi üzerine Varlık dergisinde "Benim Aşkım" adlı şiirini yayımlayarak (15 Ocak 1934) Atatürk'e bağlılığını göstermeye çalışmıştır. Aynı yıl Bakanlık Neşriyat Müdürlüğü'ne alınmış, Ankara II. Ortaokul'da öğretmenlik yapmıştır.
16 Mayıs 1935 günü Aliye Hanım ile evlenmiş, 1936'da askere alınmış, 1937 Eylülünde kızı Filiz Ali dünyaya gelmiştir.
Yedek Subay olarak askerliğini Eskişehir'de tamamlamış, 10 Aralık 1938 de Musiki Muallim Mektebi'nde Türkçe öğretmeni olarak göreve başlamıştır.
1940 yılında tekrar askere alınmış, askerliğini yaptıktan sonra Ankara Devlet Konservatuarı'nda Almanca öğretmenliği yapmıştır (1941 - 1945).
"İçimizdeki Şeytan" romanı milliyetçi kesimde büyük tepki toplamıştır. Nihal Atsız'ın hakkında yazdığı hakaret dolu bir yazıya karşılık dava açmış, dava sırasında çok sıkıntı çekmiştir. 1944 yılında davayı kazanmasına rağmen tepkilerden kurtulamamıştır. Olaylı duruşmalar sonunda bakanlıkça görevinden alınmış, İstanbul'a giderek gazetecilik yapmaya başlamıştır (1945). Ancak fıkra yazdığı La Turquie ve Yeni Dünya gazeteleri, Tan olayları sırasında tahrip edilince işsiz kalmış, Aziz Nesin ve Rıfat Ilgaz'la Marko Paşa, Malum Paşa, Merhum Paşa, Öküz Paşa gibi siyasal mizah dergilerini çıkarmıştır (1946 - 1947). Ancak, bu gazeteler tek parti iktidarının baskılarıyla karşılaşmış, dergilerin isimlerindeki Paşa ifadesiyle "Milli Şef" İsmet Paşa ile alay edildiği iddiası ile kapatılmış, yazılar ve yazarları hakkında kovuşturmalar açılmıştır.
Sabahattin Ali dergilerde çıkan yazılarından dolayı üç ay hapis yatmış, karşılaştığı baskılardan bunalmıştır. Ali Baba dergisinde yayımladığı "Ne Zor Şeymiş" başlıklı yazıda, içinde bulunduğu durumu şöyle anlatmaktadır: "Çalmadan, çırpmadan bize ekmeğimizi verenleri aç, bizi giydirenleri donsuz bırakmadan yaşamak istemek bu kadar güç, bu kadar mihnetli, hatta bu kadar tehlikeli mi olmalı idi?"
Bir başka dava nedeni ile 1948'de Paşakapısı cezaevinde üç ay yatmıştır. Çıktıktan sonra zor günler geçirmeye başlamış, işsiz kalıp, yazacak yer bulamamıştır. Yurt dışına gidebilmek için pasaport almak istemiş, alamamıştır. Yasal yollardan yurt dışına çıkma olanağı da bulamayınca Bulgaristan'a kaçmaya karar vermiş fakat para karşılığı anlaştığı Ali Ertekin adlı kaçakçı tarafından Jandarma karakolunda katledilmiş daha sonra da cesedi 2 Nisan 1948 tarihinde Bulgaristan sınırında şaibeli bir şekilde bulunmuştur.
Sabahattin Ali'yi öldürdüğünü itiraf eden ve Milli Emniyet mensubu olduğu iddia edilen Ali Ertekin, dört yıla hüküm giymiş; fakat birkaç hafta sonra çıkartılan aftan yararlanarak serbest kalmıştır.
Bulgaristan’ın Eğridere (Ardino) kentinde, Sabahattin Ali’nin 100. doğum yılı kutlandı. 31 Mart 2007 günü gerçekleşen toplantıya, başta Bulgaristan Yazarlar Birliği Başkanı olmak üzere Sofya ve Bulgaristan’ın çeşitli kentlerinden Türk ve Bulgar yazarlar, şairler, okurlar ve Sabahattin Ali’nin kızı Filiz Ali katıldı. Bütün eserleri 1950’li yıllardan beri Bulgaristan’daki tüm okullarda okutulduğundan, Sabahattin Ali bu ülkede çok tanınan bir yazardır.
Sabahattin Ali yazı yaşamına şiirle başlamış, hece vezniyle yazdığı ve halk şiirinin açık izleri görülen bu ürünlerini Balıkesir'de çıkan ve Orhan Şaik Gökyay tarafından yönetilen Çağlayan dergisinde yayımlamıştır (1926).
Servet-i Fünun, Güneş, Hayat, Meşale gibi dergilerde de yazan (1926 - 1928) Sabahattin Ali, bu arada öykü de yazmaya başlamış, ilk öyküsü "Bir Orman Hikayesi" Resimli Ay'da yayımlanmıştır (30 Eylül 1930).
Toplumsal eğilimli bu öyküyü Nazım Hikmet, şu sözlerle okurlara sunmuştur: "Bu yazı bizde örneğine az tesadüf edilen cinsten bir eserdir. Köylü ruhiyatının bütün muhafazekâr ve ileri taraflarını, iptidaî sermaye terakümünü yapan sermayedarlığın inkişaf yolunda köylülüğü nasıl dağıttığını ve en nihayet, tabiatın deniz kadar muazzam bir unsuru olan ormanın muğlak, ihtiraslı hayatını, kımıldanışların zeki bir aydınlık içinde görüyoruz".
Sabahattin Ali, af yasasından yararlanarak hapisten çıktıktan sonra, özellikle Varlık dergisinde yayımladığı "Kanal", "Kırlangıçlar", "Arap Hayri", "Pazarcı", "Kağnı" (1934 - 1936) gibi öyküleriyle dikkati çekmiştir.
Sabahattin Ali Anadolu insanına yaklaşımıyla edebiyata yeni bir boyut kazandırmıştır. Ezilen insanların acılarını, sömürülmelerini dile getirmiş, aydınlar ve kentlilerin Anadolu insanına karşı takındıkları küçümseyici tavrı eleştirmiştir.
1937'de yayınlanan Kuyucaklı Yusuf romanı, gerçekçi Türk romanının en özgün örneklerinden biridir.
Sabahattin Ali'nin halk şiirinden esinlenerek yazılmış şiirlerini içeren Dağlar ve Rüzgâr (1934) adlı kitabı yazın çevrelerinde ilgi uyandırmış, örneğin Yaşar Nabi, Hakimiyeti Milliye'de şu övücü satırları yazmıştır: "Bu kitabın mümeyyiz vasfı halk edebiyatı tarzında bir deneme teşkil etmesidir. Sabahattin Ali'nin tecrübeli muvaffak neticeler vermiş. Ve bize, şiirleri doğrudan doğruya bir halk şairi elinden çıkmamış olduklarını hissetirmekle beraber, o tanıdığımız ve sevdiğimiz samimi edayı tattırabiliyor. Komplike imajlardan kaçınılmış olması, bu şiirlere büyük bir sadelik vermiş." Ancak, Sabahattin Ali, bu kitabından sonra şiirle ilgilenmemiş, sadece öykü ve roman yazmıştır.
'Leylim Ley', 'Aldırma Gönül' gibi halk dilinden yararlanarak yazdığı şiirler herkes tarafından bilinir.
Sabahattin Ali, Varlık'ta Esirler adlı üç perdelik bir oyun da yazmış (1936), ancak bu türü de bir daha denememiştir.
