Devlet Adamı
Platon (Eflatun)Yazar:
Platon (Eflatun)
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 10 dk.
Sayfa Sayısı:
112
Basım Tarihi:
1998
İlk Yayın Tarihi:
1992
Yayınevi:
Cumhuriyet Yayınları
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
Devlet Adamı
270 okunmaSosyal Yayınları · Ekim 2001 · 104 s.
Devlet Adamı
206 okunmaSay Yayınları · 2014 · 120 s.
Devlet Adamı
88 okunmaCumhuriyet Yayınları · 1998 · 112 s.
Devlet Adamı
69 okunmaMilli Eğitim Bakanlığı Yayınları · 1992 · 128 s.
Devlet Adamı
8 okunmaDoğu Batı Yayınları · 1 Haziran 2023 · 132 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Devlet AdamıEdebiyat
Her ne kadar milattan önce yazılmış bir eser olsa da o zamanın gelişmişliğini göz önüne seren bir diyalog eseri. 5 farklı yönetim şeklini masaya yatırıp bunlara mantıklı açıklamalar getirmiş Platon. Esere "Yabancı" adlı bir karakter ekleyerek aslında kendi fikirlerini çürütme yoluyla mantık çerçevesinde kalmaya çalışmış. O zamanlar dile getirilen konuların çoğunun bugün için bile geçerli olduğunu anlayınca nasıl önemli bir yapıt olduğunun farkına varıyorsunuz.
Özellikle devlet adamı ve çoban karşılaştırması çok hoşuma gitti. Bu karşılaştırma her kesime hitap eden bir karşılaştırma türü. Zaten diyaloglar komple metaforlardan oluşuyor. Sonuç olarak hiçbir yönetim biçiminin kusursuz olamıyacağı sonucuna varıyor Platon
Platon, Devlet Adamı kitabında diyalektik yöntemi kullanarak; devlet adamının her türlü tanımını, nasıl olması gerektiğini çeşitli unsurları kendi içerisinde bölümleyerek, felsefi olarak irdelemiştir. Ona göre emreden, yasalara ve bütün devlet işlerine bakan, her şeyi çok güzel dokuyan bilime, devlet bilimi/sanatı denir. Devleti ayakta tutan yegane güç hiç şüphesiz yasalardır. Devlet adamları ise bilge olmak zorundadır, kendisinde yönetim sanatı olan bir kimse gerçek bir devlet adamıdır.
'İki ayaklı hayvanları gütme sanatı' diye tanımladığı devlet yönetimi hakkında, konunun incelikleri ve en iyi devlet rejiminin hangisi olduğuna dair tartışmalardan oluşan bir diyalog.
Devlet rejimlerini tek'in yönetimi ( iyisi krallık, kötüsü tiranlık) , bir grubun yönetimi (iyisi aristokrasi, kötüsü oligarşi) ve çoğunluğun yönetimi (demokrasi) olarak 3'e(aslında 5'e) ayırıyor.
Tüm bu rejim türlerinden insan için en iyisi hangisidir sorusuna, iyi bir kralllık yani, yani Kral'ın keyfi davranmadığı, önceden uzmanlar tarafından yazılmış yasalara uyarak, kendinden önce ülkesi ve halkını düşündüğü bir sistem diye cevaplıyor. O olmazsa Aristokrasi, o da olmaz ise, yani hiç bir insan evladının gücü ele geçirince sapıtmadan duramayacağına kanaat getirilmiş ise Demokrasi yeğdir diyor. Çok dolaylı yoldan demokrasinin insan için en iyi yönetim şekli olduğunu söylemiş oluyor aslında.
Yönetim şekli sorusunu hallettikten sonra, pratikte bu devlet için çalışacak insanların yani memurların nasıl seçilmesi sorusu çıkıyor karşımıza. İnsanları enerjik(aktif, atik) ve ölçülü diye ikiye ayırdıktan sonra iki grubun da ağırlıkta olduğu kadroların devletin kısa sürede çöküşe götüreceği açıklanıyor ve çözüm olarak sentez öneriliyor.
Kitapta bana mantıksız gelen bir nokta olmadı. En çok inanamadığım anekdot ise bu kitabın 2500 yıl önce yazılması. Dünyanın çoğunluğu kabile hayatı yaşarken bu coğrafyada konuşulan konulara hayret ediyor insan.
Puan vermedi
Osmanli tarihi ve cumhuriyet tarihini bilenlerin daha iyi anlayabilecegi bir kitap cunku burda anlatilan devlet adami, tiran ve kralin ornekleri bizim tarihimizdeki orneklerle gorulebilir kitaba daha hakim olabilirisiniz.
Tabiki günümüz demokrasi ve hukuk değerleriyle kıyaslanamayacak fikirler. Fakat 2500 yıl önceki söz ve düşünceler olduğunu değerlenlendirence insan ister istemez etkileniyor. Diyalog şeklinde yazdığı bu yapıtta genç Sokrates ile bir bilge yabancının konuşmaları var. Sokrates genellikle dinleyici ve teyit edici, yabancı ise fikir üretici.
Kitabın 97. ve 98. sayfasında “yargıçların yasayı koyan kraldan güç aldıkları”, yargıçların “yasaların bekçisi ve kralın kölesi oldukları” ifade edilmiş. İnsan bu cümleleri okuyunca Platon’un bunu söylemesini kabullenemiyor elbet, fakat son yüzyıla kadar bazı istisnalar dışında nerdeyse bütün dünyada yargıçların yürütme ya da yasamanın emrinde olduğunu görüyoruz. “Hukuk Devleti” tanımı ancak yeni bir kavram olarak hayatımıza girdikten sonra yargıçların bağımsızlığı ve tarafsızlığı kabul edildi. Bir yargıç olarak bu ilkeleri içimin ta derinliklerine kadar özümsedim. Zira yargıç kraldan, egemenden, yürütmeden, başkandan güç ve yetki almaz. Halktan alır ve halk adına karar verir. Öyle de olmalıdır. Ama ülkemizde bir yargıç olarak benim yaşadıklarım ve bana yapılanlar örneğinde ve bir çok vakıa gözlemimde gelinen nokta maalesef ki Platon’un 98. sayfada söylediği noktaya, geriye götürdü yargıçları ve hukuku.
Platon'un Yaşlılık döneminde yazdığı bir eserdi.Eser bize devlet adamının nasıl olacağını,neler sahip olacağını ve bunun neticesinde halkının durumunun sonuçlarını iki yönlü göstermektedir. Bir Felsefe kitabına göre gayet açık ve net anlaşılan bir biçimde yazılmıştır.Okumanızı öneririm.
Platon'un, "Devlet" diyalogundaki idealizmini bir adım ileri taşıyarak, siyaseti bir "dokumacılık" zanaatı olarak kurguladığı eseridir. Toplumdaki farklı unsurları (sınıfları) bir arada tutacak "bilge" bir yöneticinin (aslında aristokratın) mutlak otoritesini meşrulaştırmaya çalışır. Antik Yunan'da köleci toplumun krizlerine karşı, yasaların üstünde duran bir teknokratik/aristokratik elitin diktatörlüğünü teorize eder. Burjuva siyaset biliminin elitist kökenlerini ve "yöneten-yönetilen" ayrımının felsefi kılıfını görmek açısından öğreticidir.
Felsefe alanında pek kitap okumadım.Daha önce alışık olmadığım bir alan ne yazık ki. İstediğim cevapları alamasam da güzel bir girizgah yaptığımı düşünüyorum. İyi okumalar
Devlet Adamı - Platon
Devlet Adamı, genç Sokrates ile Elealı bilge yabancı arasında geçiyor. Platon'un diyaloglarında Sokrates'in ilk kez gençliğiyle karşılaştım. Bu defa bilge rolünde Elealı yabancı var, Sokrates ise henüz bilge değil ve diyalogları Yabancı yönlendiriyor. Platon bu eserinde genel olarak iyi bir devletin nasıl yönetilmesi gerektiğini tartışıyor.
Kitapta farklı yönetim biçimlerinden krallık, aristokrasi, demokrasi, tiranlık karşılaştırılıyor ama Platon'un asıl vurguladığı, hangi yönetim sistemi olursa olsun başta “bilge bir yönetici”nin yani "Filozof Kral"ın olması gerektiğidir. Platon’a göre gerçek devlet adamı sadece yasaları uygulayan biri değil aynı zamanda bilgili, erdemli ve halkın iyiliğini önemseyen biridir. Sonuçta adaletli bir yönetimin sadece kurallarla değil, yöneticinin bilgisi, ölçülülüğü ve erdemiyle mümkün olacağını söylüyor.
Kitaba 8.0/10 puan veriyorum.
Devlet Adamı, genç Sokrates ile Elealı bilge yabancı arasında geçiyor. Platon'un diyaloglarında Sokrates'in ilk kez gençliğiyle karşılaştım. Bu defa bilge rolünde Elealı yabancı var, Sokrates ise henüz bilge değil ve diyalogları Yabancı yönlendiriyor. Platon bu eserinde genel olarak iyi bir devletin nasıl yönetilmesi gerektiğini tartışıyor.
Kitapta farklı yönetim biçimlerinden krallık, aristokrasi, demokrasi, tiranlık karşılaştırılıyor ama Platon'un asıl vurguladığı, hangi yönetim sistemi olursa olsun başta “bilge bir yönetici”nin yani "Filozof Kral"ın olması gerektiğidir. Platon’a göre gerçek devlet adamı sadece yasaları uygulayan biri değil aynı zamanda bilgili, erdemli ve halkın iyiliğini önemseyen biridir. Sonuçta adaletli bir yönetimin sadece kurallarla değil, yöneticinin bilgisi, ölçülülüğü ve erdemiyle mümkün olacağını söylüyor.
Kitaba 8.0/10 puan veriyorum.
Platon'un metafor yoğunluğu had safhada olan kitabı. Sofist'ten sonra okunması daha doğru ve kronolojik olur.
Kısadır. Adıyla müsemma olup devlet adamının nasıl olması gerektiğini anlatıyor. Tabii envai çeşit metaforla. Platon'un daha olgun dönem eseridir. Artık Sokrates'i konuşturmadığı eserlerden. Genç Sokrates dinliyor, Yabancı anlatıyor.
Yazar Hakkında
Platon (Eflatun)Yazar · 59 kitap
Antik/klasik Yunan Filozofu, Matematikçi, Felsefi Diyaloglar Yazarı ve Batı Dünyasındaki İlk Yüksek Öğretim Kurumu Olan Atina Akademisinin Kurucusu
Eski Yunan filozofu (Atina İ.Ö. 428-ay.y.İ.Ö. 348/347). Soylu bir ailenin oğlu olan Eflatun (ya da Platon), parlak bir Öğrenim görerek, sanatın her dalında kendini gösterdi (çok genç yaşta şiirler, trajediler yazdı); Kratilos'tan bilim dersleri aldı. Sokrates'le tanışınca (İ.Ö. 407) felsefeye yönelip, gerek beden, gerek kafa yapısı bakımından siyasete yatkın olmadığından, o karışık yıllarda siyasetten uzak kaldı. Demokrasiyi küçümserken, Otuzlar Meclisi'yle iktidara gelen dostlarının yönetimini daha da beter buldu. Sokrates'in Ölümünden sonra Megara'da Eukleides'in yanına çekildi; sonra yolculuklar yaparak Kyrene'de matematikçi Theodoros'la tanıştı. Mısır'a bir yolculuk yapıp, İtalya'ya giderek Tarento ve Lokroi'deki pyhthagorasçı çevrelerle ilişki kurdu. İ.Ö. 388'e doğru Dionysos'un kaynı Dion tarafından, Syrasos'u pek etkileyemedi. Atina'ya dönerek, Akademi Gymnasionu'nda Yunanistan'ın dört bir yanından gelen Öğrencilere ders verdi. İ.Ö. 367 ve İ.Ö. 361'de iki kez daha Sicilya'ya gittiyse de, Genç Dionysos'u da etkilemeyi başaramadı ve felsefe ile tiranlığı bağdaştırmaktan vazgeçti. Atina'ya dönüp, Akademi'de ders vermeyi sürdürerek, söylentiye göre bir şölen sırasında öldürüldü.
Eflatun'un bütün yapıtları günümüze kalmıştır: Felsefe ve felsefeyle bağlantılı konularda yazılmış 26 diyalog. Karşılıklı konuşmalar biçiminde yazıldıkları için bunlara "diyalog" denirse de, tümünü diyalog diye adlandırmak belki doğru olmaz; çünkü, sözgelimi Sokrates'in mahkemede yaptığı konuşmayı içeren Savunma ve daha birkaç yapıtı, temelde monologdur. Gene de, tarihsel kişilere dayansın ya da dayanmasın, bütün yapıtlarını kişilerin ağzından yapılan konuşmalar biçiminde yazdığı için, tümü bu anlamda tiyatrovaridir. Birkaçı dışında, diyalogların tümünde, Sokrates odak kişidir.
Platon olan isminin neden Türkçede "Eflatun" olduğu:
- Arapçada [p] sesi yoktur. Yabancı dillerden alınan [p] Arapçada daima [f] oluyor.
- Arapçada [o] sesi de yok. Bu da daima [u]ya dönüşüyor.
- Arapçada kelime başında çift sessizi telaffuz etmek imkânsız. Türkçe ispor veya siteyşın gibi, ya başına ya arasına mutlaka bir sesli katıyorlar. Dolayısıyla filozofun Arapça adı "Felâtûn" veya "Eflâtûn". Türkçeye Arapçadan Eflatun olarak aktarılmış.
