Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 45 dk.
Sayfa Sayısı:
309
Basım Tarihi:
Mart 2021
İlk Yayın Tarihi:
10 Eylül 2019
Yayınevi:
Siren Yayınları
Orijinal Adı:
Arv og Miljø
ISBN:
9786055903886
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
"İnsan ailesini seçemez ama hikayesini anlatmayı seçebilir."
Norveçli bir aile. Dört kardeş, anne ve baba. Baba daha hayattayken kardeşler arasında başlayan bir miras meselesi nedeniyle ikiye bölünmüş bir aile ve babanın ölüm haberi ile başlayan bir hikaye. Her ne kadar hikaye bir aile ve miras meselesi gibi başlasa da okudukça öğreniyoruz ki anne ve babası ile görüşmeyen, kardeşleriyle de mesafeli bir ilişkisi olan Bergljot'un çocukluğundan gelen, babası nedeniyle yaşadığı travmanın, saramadığı yarasının hikayesidir aslında Miras. Bergljot'a kalan asıl miras yıllardır çektiği acıdır, bir türlü sağaltamadığı yarasıdır, duyuramadığı sesidir.
Anlaşılacağı üzere ensest bir ilişki söz konusu kitapta baba ve kız arasında. Aslında çocuğun yaşı göz önüne alındığında bunun adı pedofili oluyor. Çünkü Bergljot bunları beş ile yedi yaşları arasında yaşıyor. Herkesin bildiği ama yine herkesin böyle bir şey yokmuş gibi davrandığı (özellikle annenin) bilindik, hep rastlanılan, üzeri örtülen bu durum Bergljot'un hayatı boyunca baş etmek için çabaladığı en büyük problemi oluyor.
Çağdaş Norveç edebiyatının en önemli temsilcilerinden Vigdis Hjorth'un 50'li yaşlarındaki Bergljot'un çocukluk travmasından yola çıkarak kaleme aldığı Miras yayınlandığı dönem çok ses getiren bir roman olmuş. Kitabın ses getirmesinin esas nedeniyse hikayenin yazarın kendi hayatından esinlenerek yazdığını söylemiş olması. Evet Vigdis Hjorth bu yazılması zor hikayeyi cesurca, ajite etmeden oldukça başarılı ve çarpıcı bir şekilde anlatmış. Kitabın yayınlanmasından sonra en büyük tepkiyi ailesinden görmüş ve hatta kız kardeşlerinden biri kendi bakış acılarıyla karşı bir roman kaleme almış ve Hjorth'u yalanlamış.
Yazar Miras için bir söyleşisinde “en politik kitabım” demiş. Devlet ya da kurumlar bir şey
Wigdis Hjorth’un Miras kitabını okudum ve şöyle söyleyeyim: Aile dediğin şey sadece düğünlerde halay çekmekten ibaret değilmiş, bazen kol kırılır yen içinde kalmazmış... taş gibi ortaya düşermiş!
Kitap, Bergljot isimli ana karakterimizin “ben bu aileyle ne yaşadım ben?” diyerek yıllar sonra geçmişin defterini açmasıyla başlıyor. Ama öyle böyle bir defter değil, içinde bolca kırgınlık, sır, suskunluk ve bir adet miras kavgası var. Evet, gerçek mirastan bahsediyorum: yazlık ev! Ama mesele ev değil, evin temsil ettiği her şey. Geçmiş, adaletsizlik, kabullenilmeme ve içten içe kaynayan aile çorbası.
Wigdis Hjorth’un kalemi öyle sakin ama sinsi. Başta diyorsun ki “ne kadar sade bir anlatım”, sonra bir cümleyle gelip böğrüne oturuyor. Kitap bir noktadan sonra, “bu kadın haklı mı acaba?” diye başlayıp “acaba biraz fazla mı dramatize ediyor?” noktasına sürüklüyor. Derken “yok ya bu aile resmen kadını harcamış” diye geri dönüyorsun. Tam bir zihinsel halay.
En sevdiğim tarafı da şu oldu: Kitap boyunca hiçbir şey tam net değil. Her şey flu, çünkü hayat da öyle. Herkesin kendi gerçekliği var. Senin “benim çocukluğumda böyle oldu” dediğin şeyi kardeşin “yok öyle bir şey” diye hatırlıyor. İşte bu ikilik, kitabı gerçekçi ve içten yapıyor.
Sonuç? Miras, dramı dozunda, duyguyu kıvamında, sorgulatmayı da ihmal etmeyen bir roman. Aile içi çatışmalarla aranıza mesafe koyamıyorsan ya da “bizde de işler karışıktı ya...” diyorsan, bu kitap seni içine çeker. Tavsiyem: okurken bir bardak çay ve biraz sabır bulunsun. Çünkü bu miras, sadece evle değil, sabırla da ilgili.
İnsan En Kötü Yarasını Ailesinden Mi Alır?·309 syf.·
8/10
2021 52. kitabı
Son dönem Norveç edebiyatının yükselişi tüm edebiyatseverlerin malumu. Miras romanı bu çıtayı daha da yukarıya taşıyor bana göre. Norveç yazarlar bireyin iç dünyasını, travmalarını ve ilginç fikirleriyle yaşam içinde nasıl bir yalnızlığa sürüklendiklerini anlatmada oldukça başarılılar. Ve en önemlisi onları okuduğumuzda ciddi anlamda edebiyattan keyif alıyoruz. Gelelim Miras romanı ve onun yazarına.
Miras romanı Vigdis Hjorth’un Norveç’te çok ses getirmiş, kısa zamanda çok okunmuş ve ödüllere layık görülmüş bir roman. Türkiye’de de birkaç ay önce yayınlandı. Vigdis romanında bir ailenin arka portresini bize sunuyor. Dört kardeş, iki kulübe ve bir sır. Olay her ne kadar miras kavgası gibi görünse de aslında roman kahramanı ve anlatıcı Berglijot için hiç de öyle değildir. Çünkü Berglijot’un bir sırrı var.
Kitap boyunca kendime şu soruyu sordum: “İnsan en büyük yarasını ailesinden mi alır?” Sanırım cevabı evet. Çünkü bizi yaralayan en büyük olaylar hep en sevdiklerimiz yüzünden olur. Onların bilinçsizce çocukluğumuzu katletmeleriyle olur. Çocuklukta her ne yaşarsak yaşayalım hiç şüphesiz bu bizim bütün yaşamımızı şekillendiriyor. Yaşam serüvenimiz boyunca aldığımız her karar, çizdiğimiz her yolun altında çocuklukta yaşadığımız bu travmanın izini görebiliyoruz. Denilebilir ki: ne mutlu çocukluk travması olmayan insanlara.
Kitap babanın ölümüyle başlıyor. Ölen bir baba, acılı bir anne ve birbirinden kopuk ilişkiler yürüten dört yetişkin kardeş. Her birinin ailesi ve çocukları. Berglijot’un romandaki yaşının altmış civarı olması ve buna rağmen çocukluğunda yaşadığı travmanın onu hala bu kadar etkilemesi beni ayrıca şaşırttı. Demek ki ne olursa olsun bazı hikayeler yaşlanmıyor, bazı anılar içimizde bir yerlerde tüm çıplaklığı ile aynı kalıyor.
Kitabın psikolojik tarafında
“İnsan ailesini seçemez ama hikayesini anlatmayı seçebilir”Edebiyat
Norveç edebiyatından yazar Vigdis Hjorth’un, Türkçeye çevrilen ilk ve tek kitabı, Miras.
Yayımlandığı zaman Norveç’te büyük ses getiren, çok satan, çok tartışılan ve bir çok ödül alan bu roman, bir aile hikayesi.
Kitap yazarının hayatındaki gerçeklere dayalı bir travma hikayesini anlatıyor. Öyle ki yazar kitap yayınlandığı zaman en sert tepkiyi aile üyelerinden alıyor. Hatta kız kardeşi aynı konuyu kendi bakış açısıyla ele aldığı bir roman yazıyor ve bu roman da oldukça ilgi görüyor.
Konusuna gelecek olursam;
Kitap, anne ve babanın sahip olduğu iki kulübeyi, dört kardeşten sadece ikisine miras bırakması ile başlayan, kardeşler arasındaki kavganın anlatımı ile başlıyor.
Kardeşlerden ikinci olan Bergljot’un anlatımı ile romanı okuyoruz. Miras paylaşımını ve ailesi ile mesafesini, bazı aile üyeleri ile görüşmemesini anlattığı bölümlerde kitap çok fazla tekrar düşmüş. Bu okuma hevesinizi kırabilir.
Bergljot ellili yaşlarında bir tiyatro eleştirmeni, üç çocuk hatta torun sahibi fakat ailesinden ona kalan mirasın izlerini geceleri rüyalarında, gündüzleri hayatının her alanında taşıyan bir kadın.
Kitapta olaylar değil, bu olayların kişinin karakteri, ruhu, hayatı üzerinde bıraktığı derin izleri okuyoruz. Kitap aynı zamanda Freud ve Jung gibi düşünürlerin izlerini de taşıyor.
Oldukça rahatsız edici bir kitap, özellikle bazı bölümlerdeki psikolojik tahlilleri rahatsız edici. Daha çok vurucu, çok sert, sarsıcı bir o kadar da yalın bir kitap.
Kitap içerisinde edebiyat ve sanatın çeşitli dallarına da çokça yer verilmiş. Özellikle sıkça bahsedilen “Festen” filmini ilk fırsatta izleyeceğim.
Acı çekmeyi herkes bilir. Etrafı yakınlarıyla örülüyken yapayalnız kalmayı herkes bilir. Hepimizin başına en az bir kez gelmiştir , boyundan büyük bir yükün altında kalıp ezilmek. Hepimizi harcamıştır bir kutsallık. Hepimizin gözünün önünde bir görüntü vardır bunlardan birine uyan. Muhakkak.
Ama işte, “kimsenin dinlemek istemediği önemli bir hikayesi olduğunda, bir kişinin sesi nasıldır?” bilenimiz az. Hangi renktir boğazımızdaki düğüm? Bunu görenimiz az. Çünkü yaşayan kadar çok değildir anlatabilmenimiz. Ve yaşayan kadar çok değildir dinleyenimiz.
Vigdis Hjorth 
Miras kitabında işte bu renkleri gösteriyor bize. Bu sesleri duyuruyor. Muhakkak, yakışır bunlara şöyle kulak yırtan bir çığlık. Ve güneşe kıpırtısız bakmak gibi olmalı bunlara bakmak. Haklısınız, haklısınız ama, işte o bizi duygu yumağına sokan, boğazımızda düğüm, göğsümüzde yumru olan anlatımlar var ya, işte onlar en kolayı edebiyatta. Ver duyguyu gitsin. E zaten mesele okuru etkilemek değil mi? Değil mi ki damardan şırınga edilirse acı, hedefine ulaşır kitap.
Vigdis Hjorth dostlar, değil onlardan. Edebiyatta kolaya kaçanlardan yani. Süslü mü süslü, şiirsel mi şiirsel, altı çizilmesi cümlelerle bezeli bir kitaba kurban etmemiş edebiyatı. Var olsun.
Erkek egemen sistemin içinde şiddete maruz kalan kadına dair bir hikayeyi çok çarpıcı bir şekilde, ama müthiş bir serinkanlılıkla ele almış. Üstelik bunu yaparken, karakterinin içinde bulunduğu ruh halini öyle gerçekçi tahlil etmiş ki, sanki bu bir kurgu değil de, yazarın başından geçenleri dinliyormuş gibi oluyorsunuz. Karakter yaratmadaki başarısının üstüne edebi bir anlatım da eklenince övgüyü hak eden, övüldükçe elden ele dolaşan bir kitap çıkarmış ortaya.
Bağırmadan, kuzeyin gri, buz mavisi dinginliğine sararak, abartısız, naif, zarifçe anlatmış. Ne güzel
Miras kitabında işte bu renkleri gösteriyor bize. Bu sesleri duyuruyor. Muhakkak, yakışır bunlara şöyle kulak yırtan bir çığlık. Ve güneşe kıpırtısız bakmak gibi olmalı bunlara bakmak. Haklısınız, haklısınız ama, işte o bizi duygu yumağına sokan, boğazımızda düğüm, göğsümüzde yumru olan anlatımlar var ya, işte onlar en kolayı edebiyatta. Ver duyguyu gitsin. E zaten mesele okuru etkilemek değil mi? Değil mi ki damardan şırınga edilirse acı, hedefine ulaşır kitap.
Vigdis Hjorth dostlar, değil onlardan. Edebiyatta kolaya kaçanlardan yani. Süslü mü süslü, şiirsel mi şiirsel, altı çizilmesi cümlelerle bezeli bir kitaba kurban etmemiş edebiyatı. Var olsun.
Erkek egemen sistemin içinde şiddete maruz kalan kadına dair bir hikayeyi çok çarpıcı bir şekilde, ama müthiş bir serinkanlılıkla ele almış. Üstelik bunu yaparken, karakterinin içinde bulunduğu ruh halini öyle gerçekçi tahlil etmiş ki, sanki bu bir kurgu değil de, yazarın başından geçenleri dinliyormuş gibi oluyorsunuz. Karakter yaratmadaki başarısının üstüne edebi bir anlatım da eklenince övgüyü hak eden, övüldükçe elden ele dolaşan bir kitap çıkarmış ortaya.
Bağırmadan, kuzeyin gri, buz mavisi dinginliğine sararak, abartısız, naif, zarifçe anlatmış. Ne güzel
Vigdis Hjorth un Miras romanı yüzeyde bir miras meselesi gibi görünse de aslında geçmişle hesaplaşmayı aile içi travmaları ve suskunluğun insan ruhunda açtığı derin yaraları anlatan çarpıcı bir hikaye. Kitabı 2 günde okudum; dili oldukça akıcı, anlatımı güçlüydü ve roman beni sürekli içine çekti. Bu yüzden 8/10 puanı hak ettiğini düşünüyorum.
Romanın başkahramanı Bergljot, ailesiyle uzun süredir bağlarını koparmış bir kadın. Annesi ve babasının ölümünün ardından ortaya çıkan miras anlaşmazlığı yıllarca bastırılmış bir travmayı gün yüzüne çıkarıyor. Ancak mesele sadece eşit paylaşılmayan mal varlığı değil. Bergljotun yıllar önce babası tarafından uğradığı istismar, ailesi tarafından bilinmesine rağmen inkâr edilmiş, üstü örtülmüş. Bu travma, karakterin ruhunda derin yaralar açmış ve roman boyunca bu duygularla hesaplaşmasını okuyoruz.
Kitabın dili yalın ama vurucu. Hjorthun anlatımı sayesinde Bergljotun iç dünyasına kolayca giriyor onun öfkesini kırgınlığını ve yalnızlığını tüm açıklığıyla hissediyorsunuz. Anlatının tekrar eden kısımları yer yer dikkat dağıtıcı olsa da bu karakterin zihinsel döngüsünü ve travmanın tekrar eden doğasını başarıyla yansıtıyor. Miras, aile, suç, inkâr ve bireysel hafıza gibi ağır temaları büyük bir incelikle işliyor. Roman aile içinde yaşanan acıların yok sayılmasının birey üzerindeki etkilerini cesur bir dille gözler önüne seriyor.
Sonuç olarak, Miras, kolay okunan ama kolay hazmedilmeyen bir kitap. Özellikle psikolojik derinlik barındıran karakter çözümlemeleri güçlü romanları seven okurlar için kesinlikle tavsiye edilir.
Coğrafya kader midir ?Miras , okuduğum dönemde oldukça popüler olan kitaplardan biriydi ve aradan zaman geçmesine rağmen hâlâ birçok detayını hatırlıyor olmam, bende bıraktığı etkinin ne kadar güçlü olduğunu gösteriyor aslında. Kitap, Norveç’te geçen bir aile hikâyesini anlatıyordu ve en çarpıcı taraflarından biri de gerçek yaşamdan izler taşıdığı hissini okuyucuya çok güçlü şekilde geçirmesiydi. Okurken sürekli şunu düşündüğümü hatırlıyorum: Refah seviyesi yüksek, kültürel anlamda gelişmiş bir ülkede insanların daha “kusursuz” hayatlar yaşadığını sanıyoruz. Sanki aile içi kırgınlıklar, travmalar, suskunluklar ya da yıllarca kapanmayan yaralar yalnızca bizim coğrafyamıza aitmiş gibi düşünüyoruz. Fakat bu kitap bana insanın acısının ülke tanımadığını gösterdi. Çünkü travmaların dili aynı, sessizliklerin ağırlığı aynı, kırgınlıkların bıraktığı izler her yerde aynıydı.
Belki de bu yüzden kitap boyunca “coğrafya kaderdir” sözünün her zaman geçerli olmadığını düşündüm. İnsan, dünyanın neresinde yaşarsa yaşasın; aile içinde anlaşılmamışsa, değersiz hissettirilmişse ya da geçmişin yükünü sırtında taşıyorsa, bunun bıraktığı iz değişmiyor. Yazarın bunu çok nahif ama bir o kadar da sarsıcı bir şekilde işlemesi beni etkileyen en önemli unsurlardan biriydi. Olaylar büyük dramatik patlamalarla değil, gerçek hayatın içinden gelen sessiz gerilimlerle ilerliyordu. Bu da kitabı daha samimi ve daha gerçek kılıyordu.
Kitap bittikten sonra geriye kalan şey yalnızca bir aile hikâyesi değildi benim için. İnsan ilişkilerinin ne kadar karmaşık olduğunu, bazen yıllarca konuşulmayan şeylerin insanın içinde nasıl büyüdüğünü düşündüren bir romandı. Soğuk Norveç atmosferinin altında aslında çok tanıdık duygular vardı. Belki de kitabı etkileyici yapan tam olarak buydu: kilometrelerce uzak bir ülkede geçen birRoman
Miras , okuduğum dönemde oldukça popüler olan kitaplardan biriydi ve aradan zaman geçmesine rağmen hâlâ birçok detayını hatırlıyor olmam, bende bıraktığı etkinin ne kadar güçlü olduğunu gösteriyor aslında. Kitap, Norveç’te geçen bir aile hikâyesini anlatıyordu ve en çarpıcı taraflarından biri de gerçek yaşamdan izler taşıdığı hissini okuyucuya çok güçlü şekilde geçirmesiydi. Okurken sürekli şunu düşündüğümü hatırlıyorum: Refah seviyesi yüksek, kültürel anlamda gelişmiş bir ülkede insanların daha “kusursuz” hayatlar yaşadığını sanıyoruz. Sanki aile içi kırgınlıklar, travmalar, suskunluklar ya da yıllarca kapanmayan yaralar yalnızca bizim coğrafyamıza aitmiş gibi düşünüyoruz. Fakat bu kitap bana insanın acısının ülke tanımadığını gösterdi. Çünkü travmaların dili aynı, sessizliklerin ağırlığı aynı, kırgınlıkların bıraktığı izler her yerde aynıydı.
Belki de bu yüzden kitap boyunca “coğrafya kaderdir” sözünün her zaman geçerli olmadığını düşündüm. İnsan, dünyanın neresinde yaşarsa yaşasın; aile içinde anlaşılmamışsa, değersiz hissettirilmişse ya da geçmişin yükünü sırtında taşıyorsa, bunun bıraktığı iz değişmiyor. Yazarın bunu çok nahif ama bir o kadar da sarsıcı bir şekilde işlemesi beni etkileyen en önemli unsurlardan biriydi. Olaylar büyük dramatik patlamalarla değil, gerçek hayatın içinden gelen sessiz gerilimlerle ilerliyordu. Bu da kitabı daha samimi ve daha gerçek kılıyordu.
Kitap bittikten sonra geriye kalan şey yalnızca bir aile hikâyesi değildi benim için. İnsan ilişkilerinin ne kadar karmaşık olduğunu, bazen yıllarca konuşulmayan şeylerin insanın içinde nasıl büyüdüğünü düşündüren bir romandı. Soğuk Norveç atmosferinin altında aslında çok tanıdık duygular vardı. Belki de kitabı etkileyici yapan tam olarak buydu: kilometrelerce uzak bir ülkede geçen bir
MİRAS-VIGDIS HJORTH,309 sayfa
"İnsan ailesini seçemez ama hikâyesini anlatmayı seçebilir." Vigdis Hjorth Miras'ı kendi hayatından yola çıkarak bir gerçek-kurgu olarak yarattığını belirtiyor. Her eserini yazmaya yanıtlaması gerektiğini düşündüğü bir soru ile başlıyormuş yazar.
Bir miras,bir insanın geçmişini nasıl ortaya dökebilir ? Gizli kalmış şeyler nasıl ortaya çıkar ?
Kitap, çocukken babası tarafından cinsel istismara maruz kalan ellili yaşlarında bir kadın kahraman Bergljot'un, babası öldükten sonra aileye kalan miras sürecinde yaşadıklarını anlatan bir roman.Kimsenin dinlemek istemediği bir sesin hikayesi…
Üç kız,bir abi,anne,babadan oluşan Norveçli bir
aile.En büyük çocuk abi ile ondan sonra gelen kız Bergljot,anne baba ve iki kız kardeş tarafından dışlanırken,son iki kız kardeş,kocaları ve çocukları ailenin göz bebeği.Abi Bârd ve Bergljot yıllar önce aileyi terk edip,bağlarını kopardıktan sonra babanın ölümü ve mirası ile tekrar
bir araya geliyor.Mirasın büyük bir bölümü iki kız kardeşe bırakılması,anne ve iki kız kardeşin abi Bârd ve Bergljot’a karşı ittifak oluşturmalarıyla geçmişin tüm karanlık sırları dökülmeye başlıyor.
Bergljot yıllar içinde ailesinin bir kısmıyla yüzleşme cesareti bulsa da varlığıyla, hikâyesiyle yok sayılmasının ardından onları ardında bıraktığını düşünüyor.Anne durumu bildiği halde susması ve kabullenmemesi,iki kız kardeşin madem böyle bir şey vardı neden polise gitmedin,neden açıklamadın,ispatlamadın suçlamaları Bergljot’un iyice aileden kopmasına ve yıllar önce onlarla ilişkisini kesme konusunda ne kadar doğru karar verdiğini kendisine bir kez daha ispatlıyor.
“Aileyle yüzleşince genel olarak aileyi kaybediyordunuz.”
Bu söz bence kitabın en can alıcı ve her şeyi açıklayıcı sözü olmuş.
SADECE BİZDE SORUN DEĞİL MİRAS
Norveç edebiyatının önemli eserlerinden olan Miras 4 çocuklu bir ailenin baba öldükten sonra yaşadığı miras paylaşım konusunu ele alıyor. Miras paylaşımı ile ilgili sıkıntıların sadece bizim ülkemizde olduğunu düşünürdüm . Norveç gibi bir kuzey ülkesinde bu denli bir miras hikayesinin ortaya çıkması ilginç geldi. Gerçi olayın belli bir zaman sonra miras ile ilgisi de çok kalmıyor. En büyük kız çocuğu Bergljot'un babasının tacizine uğradığını iddia etmesi ve annesi ile kardeşlerinin bu duruma yaklaşımı kitabı farklı boyutlara taşıyor. Bu itirafla aile bireylerinin yüzleşme şekilleride farklı farklı oluyor.Yazar da biraz bunu istemiş sanırım yani bir konunun geri planında aile ilişkileri ile ilgili psikanaliz yöntemiyle bazı noktalara dikkat çekmeye çalışmış. Başarılı da olmuş miras konusunun gölgesinde travmatik konularda psikanaliz bir bakış açısıyla yorum getirmeye çalışmış. Kitabın abartıldığı kadar iyi olmadığını düşünmekle birlikte okumak için ayrılan zamanında zaman kaybı olmadığını söylebilirim...
Derdim Neydi?Edebiyat & Roman
Vigdis Hjorth Miras romanında bir miras meselesi üzerinden Bergljot’un ve ailesinin elli yıllık çözümlemesini sunuyor. Kitabın anlattıkları çok ağır ama üslubu o kadar iyi ki okurken satırlar akıp gidiyor. Bu kitabın bu kadar çok sevilmesinin ve benim de sevmemin başka sebepleri de var. Bergljot’un yaşadıkları hiç kolay değil. Kızının da dediği gibi “Bir insan ölmeksizin ne kadar paramparça olabiliyorsa annemin o kadar paramparça olduğunu gördüm; o kadar mahvolmuştu ki pek az insan tekrar ayağa kalkmayı becerebilirdi.” Bergljot insanın en güvendiği yerden almıştı darbeyi. Ailesinden. Onu var eden insanlar aynı zamanda onun yavaş yavaş yok oluşunu hazırlamıştı. Bu travma ve travmanın fark edilişi, yavaş yavaş çözümlenişi ve aile içindeki hesaplaşma bazen geriye dönüşler ile ajitasyon yapmadan, okuyucuyu irrite etmeden ve edebi açıdan okuyucuya zevk veren bir şekilde anlatılmıştı. Anlatılanlar çok ağır ama yazar olgun bir şekilde eseri bu zor konuya ezdirmeden yükseltmeyi başarmış.
Bergljot kendi öyküsünü anlatırken kurban ve fail çerçevesini genişleterek dünyadan örnekler veriyor. Çırpınışlarını anlatırken birçok edebi eser ve yazarlardan örnek veriyor. Psikanaliz için Jung ve Freud’u ortaya koyuyor. Failin tek kişi olmadığını devlet ve toplumun el ele verip faili koruyup her şeyi gizlemeyi seçtiğini söylüyor. Aslında bu durumun sadece bize özgü olmadığını ve dünyada aile içi şiddet ve istismara maruz kalan milyonlarca kadın olduğunu gösteriyor. Kitabı okurken düşündüğüm ve aklımda sürekli gezinen şey de buydu aslında. Yaşarken ölen, sesini duyuramayan kaç kadın var kim bilir?
Yazar Hakkında
Vigdis HjorthYazar · 2 kitap
Vigdis Hjorth, 1959 yılında Oslo’da doğdu. Felsefe, edebiyat ve siyaset bilimi öğrenimi gördü. 1983’te kaleme aldığı ilk çocuk romanıyla Norveç Kültür Bakanlığı İlk Roman Ödülü’nü aldı. Ahlaki meselelere gençlerin perspektifinden bakabilen çocuk ve gençlik kitaplarıyla övgü topladı, romanları sinemaya uyarlandı. 1986’da genç bir kadının cinselliğini keşfedişini konu alan Gjennom skogen romanıyla yetişkin edebiyatına adım attı. İnsan olmaya dair varoluşsal sorunları, toplumsal adaletsizlikleri, cinsiyet rollerini, sınıf farkını ve bireysel mücadeleleri psikolojik ve felsefi bir derinlikle ele aldığı, toplumsal tabuları cesaretle sorguladığı otuzu aşkın romanıyla Cappelen, Aschehoug, Dobloug ve Gyldendal Edebiyat Ödülü gibi pek çok prestijli ödüle layık görüldü. Eserleri otuzu aşkın dilde okunan ve Dag Solstad, Thomas Bernhard, Tove Ditlevsen gibi yazarlardan ilhamla yazdığını belirten Vigdis Hjorth, bugün çağdaş Norveç edebiyatının en özgün ve en önemli isimlerinden biridir.
Türkçedeki ilk romanı Miras (Siren, 2021) hem Norveç’te hem de uluslararası edebiyat dünyasında büyük yankı uyandırmıştır. Amerikan Ulusal Kitap Ödülü ve İskandinav Kurulu Edebiyat Ödülü’ne aday gösterilen bu roman, Norveç Edebiyat Eleştirmenleri Ödülü, Norveç Kitabevleri Ödülü gibi pek çok ödüle değer bulunmuş, New Yorker’ın Yılın Kitapları (2020) seçkisinde yer almıştır. Norveç Edebiyat Eleştirmenleri Ödülü’ne layık görülen Postane Günlükleri (Siren, 2023) romanı, neoliberal dünyada varlık kaygısının, çalışma yaşamının ve anlam arayışının insan ruhunda açtığı yaraları ele alır.
Annem Öldü mü, Hjorth’un aile içi fay hatlarını irdelediği ve anne-kız ilişkisinin derinlerine eğildiği ses getirmiş bir romandır. Yıllar sonra doğup büyüdüğü şehre geri dönen bir sanatçıyı ve onun anne açmazını bireysel ve içsel bir sorgulama perspektifi dahilinde ele alan bu roman, giderek yükselen gerilimi ve ustaca örülmüş anlatısıyla büyüme travmalarının yetişkinliğe aktarımına odaklanır. Toplumun en küçük birimi olan ailenin büyük çıkmazlarını ve kutsal addedilen karanlıklarını sarsıcı bir biçimde konu eden Hjorth, bu romanın İngilizce edisyonuyla Uluslararası Booker Ödülü adayları arasında da yer almış ve tüm dünyada beğeni toplamıştır.
