Araba Sevdası
Recaizade Mahmut EkremYazar:
Recaizade Mahmut Ekrem
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 43 dk.
Sayfa Sayısı:
237
Basım Tarihi:
21 Nisan 2021
İlk Yayın Tarihi:
1898
Yayınevi:
Kapra Yayıncılık
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
ISBN:
9786257300032
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Türler:
Diğer Baskılar
125 diğer baskı · Tümünü Göster
Araba Sevdası
17,6bin okunmaİletişim Yayıncılık · Kasım 2014 · 311 s.
Araba Sevdası
4.611 okunmaAkvaryum Yayınları · 1 Ocak 2013 · 294 s.
Araba Sevdası
636 okunmaTürk Edebiyat Vakfı Yayınları · 2010 · 214 s.
Araba Sevdası
668 okunmaCan Yayınları · Nisan 2020 · 264 s.
Araba Sevdası
398 okunmaAnonim Yayıncılık · 1 Ocak 2016 · 271 s.
Araba Sevdası
374 okunmaBilge Kültür Sanat Yayınları · Ekim 2014 · 272 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
İlk realist romanımız olarak kabul edilir. Recaizade, bugün de geçerliği olan bir alafranga tipi çizmiş. Bihruz Bey'in avareliği, hayalperestliği, Periveş'e olan anlamsız saplantısı hala birçok gençte görülebilir. Osmanlı'nın çöküşte olduğu bir dönemde Bihruz Beylerin Çamlıca'da kadın peşinde koşmaları ve başka hiçbir dertlerinin olmayışı ibret alınacak bir durum. Kafelerde, sokaklarda Bihruz Beylere rastlayabilirsiniz. Üstat olarak kabul edilen yazar, hem romantik eserlere hem de alafrangalara derin mesajlar göndermiş. Keyifle okunabilecek bir roman.
Batı hayranlığı eleştirisi…Edebiyat
Lise yıllarında edebiyat dersinde “İlk realist roman” olarak ismini ezberlediğimiz 
Araba Sevdası
Bu yıllarda yazılan birçok romanları, hikayeleri, tiyatroları okudum. Çoğunda Fransız hayranlığı mevcut. O zamanki halk Fransız kültüründen etkileniyormuş. Fransız hayranlığı kitaplara da yansımış. Araba Sevdası diğer kitaplardan ziyade Fransız hayranlığını eleştirmiş…
Araba Sevdası romanında Batılılaşmayı yanlış anlayan bir gencin üzerinden üst kesim eleştirilir. Örneğin, öğrendiği 3-5 fransızca kelimeleri türkçeyle karıştırarak kendini fransızca konuşuyormuş gibi gösterir.
Roman geçmiş zamanda eleştiri amacıyla yazılmış. Fakat sanki günümüz insanları eleştiriliyor. Geçmişte Batıyı yanlış anlama sorunu bugünde mevcut. Batının bilimini almak yerine kültürünü aldık, kültürünü benimsedik. Her geçen günde kendi kültürümüzü kaybediyoruz…
Araba Sevdası
Bu yıllarda yazılan birçok romanları, hikayeleri, tiyatroları okudum. Çoğunda Fransız hayranlığı mevcut. O zamanki halk Fransız kültüründen etkileniyormuş. Fransız hayranlığı kitaplara da yansımış. Araba Sevdası diğer kitaplardan ziyade Fransız hayranlığını eleştirmiş…
Araba Sevdası romanında Batılılaşmayı yanlış anlayan bir gencin üzerinden üst kesim eleştirilir. Örneğin, öğrendiği 3-5 fransızca kelimeleri türkçeyle karıştırarak kendini fransızca konuşuyormuş gibi gösterir.
Roman geçmiş zamanda eleştiri amacıyla yazılmış. Fakat sanki günümüz insanları eleştiriliyor. Geçmişte Batıyı yanlış anlama sorunu bugünde mevcut. Batının bilimini almak yerine kültürünü aldık, kültürünü benimsedik. Her geçen günde kendi kültürümüzü kaybediyoruz…
Yıllar sonra tekrar okuyunca pek de keyif vermedi doğusu.Kitapta yer alan Fransızca bölümler zaten akıcı olmayan içeriği daha da sıkıcı hale getirmiş.
8/10
2023 27. kitabı
Batılaşmanın çarpık düzenini anlatan, Türk edebiyatının ilk realist romanı. Eser, Fransızca sözcüklerin okunuşu ile Türkçenin karşılaştırması sonucu saçma sapan bir anlatım olayı ortaya çıksa da verdiği mesajın yerindeliği bence bunu gerekirmiş.
Batılı yaşam tarzı ile gelenek ve göreneklerin arasına sıkışmış gençliğin, nasıl toplumun düzeninde derin yarıklar açtığı dile getirilmiş. Osmanlıdaki yenileşme hareketlerinin ne derecede sağlıksız bir şekilde toplumda yer aldığını açık bir göstergesidir bu eser.
Özellikle Fransız kültüründen etkilenen ve bunu hayatına tatbik edip, kendi kültürünü küçümseyen hovarda bir neslin eleştirisidir bu güzel roman. Akıcı değil, hatta okumak ve anlamak babında ikisi bir arada bazen yürümüyor bile.
Romandaki kişiler de belli ki sembol ettiği toplum yargılarının birer kopyasıdır. Yazar hem hiciv hem de alay konusunda gayet başarılı bana göre.
Genellikle mirasyediterin düşündüğü gibi Bihruz Bey de servetini yemekle bitmez tükenmez zannederdi. Bundan dolayı ulu orta giriştiği harcamalara nakit paradan başlandı. Onlar bitince İstanbul tarafındaki en az gelir getiren dök kanlar birer birer elden çıktı. Sonra Beyoğlu'ndaki önemli mağazalara sıra geldi. Bunlar da elden çıkarıldı. Gelir namına Galata'da bir han kalmıştı. Nihayet o da satıldı. Mülk olarak elde Süleymaniye'deki konakla Küçük Çamlıca'daki köşkten başka bir şey kalmadı. Bununla birlikte Bihruz Bey dalmış olduğu zevk ve eğlence yolunda arabasıyla, uşak ve hizmetçileriyle, gösterişle koşarak devam ediyordu. Çünkü valide hanımın renk renk kadife muhafazalar içinde çekme celeri süsleyen mücevherler ve takılarına henüz el sürülme miş ve hanımın kendi sorumluluğunda bulunan diğer beş on parça geliri olan mülküneyse hiç saldırı olmamıştı.
Türk edebiyatı klasiklerinden olan araba sevdası dönemin nasıl yoz bir şekilde batililastiğinı gösteriyor. Eserde Bihruz bey üzerinden batılılaşma, mirasyedi hayat , aşk anlatılmış Günümüz Türkçesi ne cevrilmiş lügat e gerek duymadan kitabı okuyabilirsiniz.
Puan vermedi
Türk Edebiyatının ilk realist romanıdır..
Recaizade Mahmut Ekrem, bu kitapta aslında bir “araba merakı” anlatmıyor; insanın gösterişe kapılmasını, kendini kandırmasını ve gerçek hayattan kopuşunu çok ince bir mizahla işliyor. .
Bihruz Bey, romanın merkezindeki karakter, dışarıdan bakıldığında zengin, şık, modern görünmeye çalışan biri…
ama iç dünyasına baktığında, hayal ile gerçek arasına sıkışmış bir adam görüyorsun.
Onun o yapay tavırları, Fransızca sevdası, şatafat merakı aslında büyük bir boşluğun örtüsü gibi.
Bihruz Bey aslında kötü biri değil. Sadece ne olduğundan çok neye “benzemek” istediğini biliyor..
Bu da onu hem komik hem de hüzünlü bir karakter yapıyor.
Zenginliği zevk sanan, gösterişi mutluluk zanneden, bir beğeni uğruna kendini bile unutan bir insan…
Güzellik, aşk, para, şöhret derken, romanın içinde “gerçek” neredeyse yok gibi.
Bihruz Bey’in yaşadığı aşk bile kendi hayal dünyasının süslenmiş bir versiyonu.
Bir yanıyla ona gülüyorsun, diğer yanıyla içten içe üzülüyorsun.
Çünkü fark ettiğin şey şu:
Kendini kandırmak bazen en ağır yanılgıdır. .
İnsan, başkalarına görünmek için yaşadığında, kendi hayatını kaçırır.
Dönemin toplumsal yapısını eleştiren bir eser olmaktan çok, insanın zaaflarını gösteren bir aynaydı. .
Görünmek için yaşarsan, gerçek seni en sonunda sessizce terk eder.
Araba Sevdası – Recaizade Mahmut Ekrem
Araba Sevdası, yüzeyde Batı hayranlığıyla dalga geçen bir roman gibi görünse de, aslında çok daha derin bir boşluk ve kimlik meselesi anlatıyor. Bihruz Bey’in hikâyesi sadece gülünç değil; yer yer acı, yer yer düşündürücü. Çünkü onun düştüğü hâl, dönemin olduğu kadar bugünün de bir problemi.
Bihruz Bey, Batılı görünmeye çalışan ama ne Batı’yı ne de kendi kültürünü gerçekten anlayabilmiş bir karakter. Fransızca kelimelerle konuşması, gösterişe olan düşkünlüğü ve sahte bir aşkın peşinden sürüklenişi başta komik geliyor. Ama roman ilerledikçe bu komiklik yerini bir boşluk hissine bırakıyor. Bihruz Bey’in en büyük problemi, kim olduğunu bilmemesi.
Romanın dili zaman zaman ağır ve detaylı. Özellikle tasvirler ve uzun betimlemeler günümüz okuru için yorucu olabilir. Ama bu ayrıntılar, Bihruz Bey’in dünyasının ne kadar yapay ve süslü olduğunu daha iyi hissettiriyor. Yani metnin zorluğu, anlatılan karakterle örtüşüyor.
Aşk meselesi de romanda oldukça ilginç bir yerde duruyor. Bihruz Bey’in Periveş Hanım’a duyduğu his, gerçek bir sevgiden çok hayal edilen bir imajın peşinden gitmek gibi. Bu da romanın en güçlü taraflarından biri. Sevilmek değil, “sever gibi görünmek” önemli.
Araba Sevdası, bana insanın ait olmadığı bir kimliği taklit etmeye çalıştığında ne kadar savrulabileceğini düşündürdü. Gülümseten ama altında ciddi bir yalnızlık ve anlamsızlık barındıran bir roman. Dönem romanı olmasına rağmen bugün hâlâ tanıdık gelmesi de bence en çarpıcı yanı.
7/10
2023 21. kitabı
·7 günde okudu
·Okunma: 24 Haziran 2023 15:30
·Merhaba arkadaşlar;
Elimde bulunan Türk klasiklerinden olan araba sevdası kitabını okudum ve uzun bir süre bu tür eserlere ara verme kararı aldım. İçerik paylaşmadan eserin okunması gereken kitaplar arasında olduğunu söyleyebilirim. Nerelerden nerelere genişlediğini anlamak için okunması gerek.
Kitapla Kalın
Aradığım farklı bir deneyimi bulabildim birazcık doydum bu konsepteİnceleme
Araba Sevdası 1898'de yazılması, yazım tekniği ve güzel tasvirleriyle, o dönemin istanbul'unu, toplum anlayışını hatta şehir yapısını insana işler, öğretir. Bu açıdan İstanbul ve Osmanlı Tarihi için önemlidir.
Beklentilerin her şey olduğu, bireyin dünyayı kendi beklentilerine göre yorumladığını, inşa ettiğini çok hoş tasvirlerle anlatıyor. Bu açıdan Psikolojik öğreti taşımaktadır. Bunu 1898'da yapması göz önüne alındığında gerçekten önemi birkaç kat daha iyi fark edilebilir.
Okuduğum baskısında fransızca ifadelerin karşılıklarının sayfa altında değil de, kitabın sonunda toplu olarak verilmiş olması okumayı biraz güçleştirdi. Alırken buna dikkat etmek lazım.
Ana karakter olan Bihruz Bey'i günümüze uyarladığımızda, fabrikatör babalarının gölgesinde yaşayan mirasyedi gençleri Bihruz Bey'e benzetebiliriz.
Çünkü kitaba göre Bihruz Bey, babasından kalanları tüketmekle meşgul, savurgan, kendi kimliği ile kavgalı ve batı hayranı bir karakter olarak ortaya çıkmaktadır.
Bununla birlikte, Bihruz Bey'in araba sevdalısı olması da cabası... hatta ve hatta, sevdiği kıza değil de kızın bindiği arabaya aşık bir megaloman.
Bizim mirasyedi gençleri hatırlayın, BMV direksiyonu ile İnstagram'da 'story' paylaşan, kafelerde 'kardeşim'le başlayan cümleler kuran gençler işte Bihruz Bey'e ne kadar da benziyor.
Dahası, Plaza dilini konuşan beyaz yakalılar da bir yönüyle Bihruz Bey'e benzeyebilir. kurmuş olduğu Türkçe cümlelerin arasına hiç gereği yokken fransızca kelimeler serpiştiren Bihruz Bey, bizim 'toplantıyı set eden', 'dataları base eden' beyaz yakalılara ne kadar da çok benziyor, öyle değil mi?
İşin aslı, bir asırdan fazla zaman geçmesine rağmen Bihruz Bey'lerin halen varlığını sürdürüyor olmasına şaşırmamak gerekir. Her dönem birileri çalışır birileri yer, sanki bir doğa kanunu
Yazar Hakkında
Recaizade Mahmut EkremYazar · 21 kitap
Edebiyatımızın yenileşme ve gelişmesinde büyük emeği olan Recaizade Mahmut Ekrem, Mart 1847'de İstanbul'da doğdu. Babasından Süryanice ve Farsça öğrendi. 1858'de ilköğrenimini tamamladı, özel öğrenim görerek yetişti. Mekteb-i İrfan'ı bitirdikten sonra (1858) girdiği Harbiye İdadisi'ndeki öğrenimini sağlık sorunları nedeniyle tamamlayamadı. Resmi görevle Trablusgarp'a gönderildi. 1908'de 2. Meşrutiyet'ten sonra kurulan Kamil Paşa kabinesinde Maarif Nazırı oldu. Namık Kemal'le tanışmasının ardından Encümen-i Şuara'ya katıldı. İlk yazıları Namık Kemal yönetimindeki Tasvir-i Efkâr gazetesinde yayınlandı. 1870'lerden sonra kendisini tümüyle yazılarına verdi. Batı edebiyatından çeviriler yaptı. 1870'te ilk oyunu Afife Anjelik, 1871'de ilk şiir kitabı Nağme-i Seher yayınlandı. Yaşamını yitirdiğinde Meclis-i Âyan üyesiydi.
Edebi Hayatı
Recaizade Mahmut Ekrem, tüm edebi hayatı boyunca gençlere edebiyatı öğretme gayreti içinde olmuştur. Edebiyatın yenileşmesi üzerinde yoğun çalışmaları olan sanatçı, Servetifünun edebiyatının da temellerini atmıştır. Bu edebiyatın kurucusu olan Tevfik Fikret, onun Galatasaray Lisesi'nden öğrencisidir. Şinasi ve Namık Kemal gibi birçok edebi türde eserler veren Recaizade Mahmut Ekrem, şiir için her güzel şey şiirin konusu olabilir görüşünü savunmuş ve şiirin konusunu genişletmiştir. O döneme kadar Divan şiir geleneğinin temel ilkelerinden biri olan 'göz için kafiye' anlayışını terk ederek 'kulak için kafiye' anlayışını benimsemiştir. Bu meseleden dolayı da dönemin eski edebiyat taraftarlarının lideri durumundaki Muallim Naci ile sert tartışmalara girmiştir. Divan şiiri biçimlerini kullanmış; ancak bu biçimlerde zaman zaman değişikliklere gitmiştir. Nesir yönü şiirlerine göre daha başarılı olan sanatçının özellikle eleştirileri önemlidir. Eski edebiyat taraftarlarına yaptığı eleştirilerle o dönemde yeni edebiyatın sesi olmuştur. Edebiyat bilgilerinin yer aldığı Talim-i Edebiyat ve edebiyatımızdaki ilk realist roman olan ve yanlış Batılılaşmayı eleştirdiği Araba Sevdası onun önemli düz yazı eserleridir.
