Yazar:
Nikolay Gogol
Çevirmen:
Mazlum Beyhan
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 14 dk.
Sayfa Sayısı:
220
Basım Tarihi:
Kasım 2006
İlk Yayın Tarihi:
1835
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Arabesques
Orijinal Dil:
Rusça
Orijinal Ülke:
Rusya
ISBN:
9789754589290
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
9 diğer baskı · Tümünü Göster
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve Fayton
37,2bin okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Ocak 2025 · 224 s.
Petersburg Öyküleri
439 okunmaİletişim Yayınları · 2018 · 284 s.
Bir Delinin Güncesi
398 okunmaCan Yayınları · Kasım 2016 · 180 s.
Bir Delinin Anı Defteri Palto-Burun -Petersburg Öyküleri ve Fayton
262 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 2010 · 232 s.
Petersburg Öyküleri
45 okunmaEverest Yayınları · 2011 · 153 s.
Petersburg Öyküleri
38 okunmaMercek yayınları · · 96 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Gogol den 6 hikayeEdebiyat
Neva Bulvarı 1831-1834 yılları arasında yazılmış, 1835 te yayınlanmıştır.Neva Bulvarı, çok güzel bir şekilde detaylı bir biçimde Gogol un özel anlatım biçimiyle uzun uzun anlatılır.Daha sonradan iki olay çıkar karşımıza.İki adam ve iki güzel kadın takibi konusu.Bir hayal,bir gerçek.Bir duygusal, bir çapkın adam.Piskaryov un hikayesi gerçek bir dramdır.Hikayenin sonu süper bağlanmış.Bu işte usta kalem işi.Burada yazar, bize iyi görünen kötü, kötü görünen iyi olabileceğini söylüyor. Puanım 8.
Burun, kitaptaki 2.hikaye.Saf, absürt ve hicivli bir hikaye.Yazarın mektuplarında kendi burnuyla da dalga geçilmesi belki de bu hikayeye ilham kaynağı olmuş olabilir.Rusya daki sosyal statü farkı da kitapta net işlenmiş.Bir gün uyandığında burnu olmayan bir binbaşının başından geçenleri anlatır kitap.Dış görünüş herşeydir kitaba göre.Rus Atasözlerine öncü olmuştur. Puanım 7.
Portre, kitaptaki en uzun ve 3.hikaye.1835 te yazıldı.Korkutucu tarafı olan bir hikayedir.Chartkov adlı bir ressam aşırı gerçekçi bir tablo satın alır.Beş parasız ve evinin kirasını dahi ödeyemeyen bir ressamdır.Para ve ün için tüm kötülükleri yapmaya hazırdır.Belli bir seviyeden sonra şöhret ve parası vardır ancak mutlu değildir.İkinci kısımda da bu korkunç gerçekçiliğe sahip portreyi yapan ressam ve o korkunç portredeki adamın hikayelerini öğreniriz. 
Edgar Allan Poe bu hikayeden çok etkilenmiştir.Paranın sanatı yozlaştırıcı etkisini, kendini parayı dönüştürmenin olumsuz neticesini gösterir temasal olarak. Nikolay Gogol ün en korkutucu ve karanlık eseridir.Kendi geçmişine çok uyan bir yapısı yoktur.Puanım 10.
Palto, kitabın 4.hikayesi ve de en meşhuru.1842 de yazılmış. 
Fyodor Dostoyevski biz Gogol'ün paltosundan çıktık der.Bu kesin bir söz değildir bu arada. 
Vladimir Nabokov gelmiş geçmiş en iyi Rus kısa hikayesi der. Akaki Akakiyeviç
Edgar Allan Poe bu hikayeden çok etkilenmiştir.Paranın sanatı yozlaştırıcı etkisini, kendini parayı dönüştürmenin olumsuz neticesini gösterir temasal olarak. Nikolay Gogol ün en korkutucu ve karanlık eseridir.Kendi geçmişine çok uyan bir yapısı yoktur.Puanım 10.
Palto, kitabın 4.hikayesi ve de en meşhuru.1842 de yazılmış. Fyodor Dostoyevski biz Gogol'ün paltosundan çıktık der.Bu kesin bir söz değildir bu arada. Vladimir Nabokov gelmiş geçmiş en iyi Rus kısa hikayesi der. Akaki AkakiyeviçBir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Hepimiz Gogol'un paltosundan çıktık." — Dostoyevski’nin bu sözü kitabı elime alır almaz yüzümde bir tebessüm bıraktı. Okurken öyle anlar oldu ki, içime güneş doldu sandım; bazen de gülerken bir cümleyle kalbim burkuldu. İşte Gogol bana tam da bunu yaşattı: kahkaha ile hüzün arasında gidip gelen bir okuma.
Gogol'u geç tanımış olmaktan pişman oldum. Şimdi geriye dönüp "keşke daha önce okusaydım" diyorum. Okur olarak nadiren bir kitaba bu kadar bağlanırım; bundan sonra moralim bozuksa ilk başvuracağım kitaptan biri olacak.
Kitap altı öyküden oluşuyor: Neva Bulvarı, Burun, Portre, Palto, Bir Delinin Anı Defteri ve Fayton. Hepsi ayrı renkte ama benim favorilerim Burun, Palto ve Bir Delinin Anı Defteri oldu. Kısaca neden beğendiğimi söyleyeyim.
Burun: Bir sabah uyandığında burnu yerinde olmayan bir binbaşının peşine düşmesiyle başlıyor. Olay tuhaf ama Gogol bunu öyle bir hicivle anlatıyor ki toplumsal statü, kibir, başkalarının işlerine burnunu sokma üzerinden ince bir iğneleme yapıyor. Gülmekten yerlere yatarken bir yandan “aman dikkat, başkasının işine burnunu sokma” der gibi kalıyorsunuz.
Palto: Akaki Akakiyeviç’in hasretle beklediği paltoyu büyük zorluklarla alışı ve çevresinin buna verdiği tepki — Gogol burada bürokrasinin ve fakirliğin gözden kaçan yüzünü acımsı ve komik bir dille gösteriyor. Paltoya yüklenen anlamlar, insan onuru ve toplumun duyarsızlığı öyküyü unutulmaz kılıyor.
Bir Delinin Anı Defteri: Bu, kitabın en komik ve en dokunaklı parçasıydı benim için. Günlük formatındaki anlatı, absürt tarih düşleri ("Martaralık, ayın 86'sı" gibi) ve kahkahayla karışık bir trajedi var içinde. Kahramanın küçük şeylerden başlayıp giderek gerçeklikten kopuşunu izlerken hem çok güldüm hem de yer yer soluklandım.
Gogol’un dili, hicvi ve kara mizahı okuru her an şaşırtıyor. Bir
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
"Gözlerime güneş doluyor sandım yüzüne bakınca."
Ben de bu kitabı okurken gözlerime, ruhuma güneş doluyor sandım. Öyle bir güzellik. Herkesin bir başucu kitabı vardır, benim yoktu ama artık var. Ne zaman moralim bozulsa bu kitabı açıp bir öyküsünü okuyacağım.
"Hepimiz Gogol'un paltosundan çıktık." diyor Fyodor Dostoyevski . Dostoyevski gibi büyük bir yazarın bu cümleyi kullandığı bir öykünün kötü olması mümkün olabilir mi hiç?
Ben de yıllar önceki bir Mavi reklamından uyarlama yaparak "Vay, vay, vay, vay Palto'ya bak." diyerek hayranlığımı dile getirmek istiyorum. Bu hayranlık sadece Palto öyküsüne değil geç tanışmış olduğum için hayıflandığım Gogol'a aslında. Çünkü hayatımda hiçbir kitabı okurken bu kadar eğlenmemiş, bu kadar gülmemiştim.
Nikolay Gogol, kitabında hiciv ve kara mizaha ustalıkla yer vermiş. Bu açıdan okurda duygu karmaşası yaratıyor diyebilirim, şöyle ki kahkahalarla gözlerimden yaş gelecek kadar gülerken bir cümlesiyle kalbime bir burukluk bırakıyor ardından yine güldürmeyi başarıyordu.
Kitap; Neva Bulvarı, Burun, Portre, Palto, Bir Delinin Anı Defteri, Fayton olmak üzere 6 öyküden oluşuyor.Benim en çok beğendiklerim ise; Burun, Palto ve Bir Delinin Anı Defteri öyküleri oldu. Bunlardan biraz bahsetmek istiyorum.
Burun, bir sabah uyandığında burnu yüzünde olmayan bir binbaşının burnunu arayışını anlatıyor. Burun metaforuyla başkasının işlerine burunlarını sokanların durumuna dikkat çekiliyor. Aman dikkat diyelim başkalarının işlerine burnunuzu sokmayın ki burnunuz yerinde dursun:)
Palto, devlet dairelerinden birinde bir memur olan Akaki Akakiyeviç'in hayallerini süsleyen ve binbir güçlükle alabildiği paltoyu anlatıyor. Öyle bir güçlükle alınıyor ki, memurun çevresi tarafından palto için kutlama yemeği verilip, şampanya patlatılıyor. Bu öyküde ekonomik durumu yansıtan
Fyodor Dostoyevski . Dostoyevski gibi büyük bir yazarın bu cümleyi kullandığı bir öykünün kötü olması mümkün olabilir mi hiç?
Ben de yıllar önceki bir Mavi reklamından uyarlama yaparak "Vay, vay, vay, vay Palto'ya bak." diyerek hayranlığımı dile getirmek istiyorum. Bu hayranlık sadece Palto öyküsüne değil geç tanışmış olduğum için hayıflandığım Gogol'a aslında. Çünkü hayatımda hiçbir kitabı okurken bu kadar eğlenmemiş, bu kadar gülmemiştim.
Nikolay Gogol, kitabında hiciv ve kara mizaha ustalıkla yer vermiş. Bu açıdan okurda duygu karmaşası yaratıyor diyebilirim, şöyle ki kahkahalarla gözlerimden yaş gelecek kadar gülerken bir cümlesiyle kalbime bir burukluk bırakıyor ardından yine güldürmeyi başarıyordu.
Kitap; Neva Bulvarı, Burun, Portre, Palto, Bir Delinin Anı Defteri, Fayton olmak üzere 6 öyküden oluşuyor.Benim en çok beğendiklerim ise; Burun, Palto ve Bir Delinin Anı Defteri öyküleri oldu. Bunlardan biraz bahsetmek istiyorum.
Burun, bir sabah uyandığında burnu yüzünde olmayan bir binbaşının burnunu arayışını anlatıyor. Burun metaforuyla başkasının işlerine burunlarını sokanların durumuna dikkat çekiliyor. Aman dikkat diyelim başkalarının işlerine burnunuzu sokmayın ki burnunuz yerinde dursun:)
Palto, devlet dairelerinden birinde bir memur olan Akaki Akakiyeviç'in hayallerini süsleyen ve binbir güçlükle alabildiği paltoyu anlatıyor. Öyle bir güçlükle alınıyor ki, memurun çevresi tarafından palto için kutlama yemeği verilip, şampanya patlatılıyor. Bu öyküde ekonomik durumu yansıtanBir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
7/10
2024 7. kitabı
Kitap, 1800 lerin başında Petersburg'da geçen birkaç öyküden oluşuyor. O yılların Rus kültür ve yaşamından birçok ayrıntı mevcut. Hikayeler ilginç kendini merak ettiriyor. Yazım tarzı ise bazen bir sayfaya yakın uzunlukta cümleleri ve betimlemeleri içeriyor...
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Dostoyevski'ye "hepimiz Gogol'un Palto'sundan çıktık" dedirten güç, bize kim bilir neler dedirtebilir? Hayal gücümüzü daha ne kadar zorlayabilir, nasıl bir kelime bulabilir, ne sunabiliriz?
Öykü, Neva Bulvarı’nın anlatımı ile başlıyor, öyle bir tasvir ediyor ki Gogol, kendimizi tüm ayrıntıları ezberlerken buluyor, zihnimizde canlandırıyoruz. Aniden, kendimize gelmemizi sağlıyor Nikolay. Öyküye yavaş yavaş girdiğimizde ise, kadınlar üzerinden mesajlar gelmeye başlıyor. Bir kadın için ne kadar ileri gidebilirsin? Öyle çılgın bir tutku hayal edin ki, o tutkunun kurbanı olun. Neva Bulvarı Piskarev’in saf duygularının naifliği içinde kaybolurken, müthiş bir ironi ile Burun’ a konuk oluyoruz.
Nasıl bir anlatımdır, nasıl bir ironidir, insanların birbirini aşağıladığı ast-üst ilişkisi nasıl bir görmemişliktir. Bunu bize, en üstü "kapalı" şekilde anlatıyor. Hiyerarşi üzerinden, dönemi eleştirme şekli, bizi hayran bırakıyor. Bürokratik dokundurmalarla atıfta bulunuyor.
Portre ile, zenginliği, fakirliği test ediyor, paranın mutluluk getirip getirmediğini sorguluyoruz. Yeteneklerimizin bizi nereye götüreceğini iyi analiz etmemiz gerektiğini, kısacası “Ne dilediğimize dikkat etmememiz” gerektiğini söylüyor bize, “Portre”. Zengin olmak için ne kadar ileri gidebilirsin? Para için Sanatını feda eder misin? İç Huzur mu, Maddi huzur mu önemlidir? Bu sorulara kendi içimizde hesaplaşarak cevap buluyoruz...
*****“Palto” ile baştan başa çöküyoruz. Bu nasıl bir anlatımdır, bu nasıl bir öykücülüktür. Okurken, üzüntüden kederlendim. Hemen sahip olduğum her şeyi sorgulamaya başladım. Komik gelebilir ama internet üzerinden beğenerek almış olduğum üç adet kıyafeti geldiği günün ertesi günü geri gönderdim. Bir kitap bunu başarabiliyorsa, ders verebiliyor ve sorgulatabiliyorsa daha ne
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Zaman Kaybı Bir İnceleme...Nikolay Vasilyeviç Gogol
Efendim, okuduğum bu kitap hakkında bir sayfaya önemsiz bir kaç cümle yazmak istedim ama evdeki bütün kalemler ayaklanma çıkarmış. Neymiş yazılarım onları tüketiyormuş. Üstünde ismimin yazılı olduğu kalemin başının altından çıktı bütün bu işler biliyorum. Diğerleri okuma-yazma bilmez ki! Her neyse onları ikna etmek için çok uğraştım, bana bazı şartlar koştular. Neymiş efendim onları parmaklarım arasında boş boş çevirmeyecekmişim, yere düşünce canları acıyormuş. Bir de kalemtıraş kullanmamamı istediler. Kurşun Kalem kardeşlerinin hakkını da savundular, vay be! Yazıyı yazabilmek için onlara ihtiyacım vardı, ben de bu şartlarını kabul etmek zorunda kaldım. Şimdilik duruldular ama ikinci bir ayaklanma çıkarmasınlar diye hazırlıklı olsam iyi olacak. İspanya Kralı olarak ordularımı bu hain kalemlere karşı hazırlama vakti geldi. Hayır! Hayır! Ben İspanya Kralı değilim ki! Gogolün bir kitabında okumuştum böyle bir şeyi. Delinin birisi kendini İspanya Kralı sanıyordu, hatta oraya gittiğini bile düşünüyordu. Ama ben deli değilim değil mi?
Evet! Ben deli değilim ama bu kalemlere karşı beni koruyacak bir orduya ihtiyacım var. Kötü kötü bakıyorlar bana, ellerinden gelse kendileriyle yazı yazan parmaklarımı teker teker kıracaklar, bakışlarından anlıyorum. Ne yapsam, kimi bulsam da beni korusa? Demin kendini İspanya Kralı sanan bir deliden bahsetmiştim, eminim sizler de okudunuz onu. Aslında itiraf ediyorum, ben o deliyi tanıyorum. Nerden mi? Siz de amma meraklı çıktınız canım. Tamam anlatıyorum...
Yıllar önce (alt tarafı 200 yıl önce falan) Petersburg'ta bir köylüden gövdesi kırmızı, bacakları siyah ve alnının tam ortasında avuç içi kadar beyazlık olan bir tay çaldım. Evet çaldım çünkü onu satın alabilecek param yoktu, aradan 200 yıl geçti hâlâ param yok. Ama tabi konumuz bu
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Gogol’ün bu üç eseri, insanın toplum içinde nasıl görünmez hâle geldiğini ve bu görünmezliğin insanı nasıl yavaş yavaş içten çürüttüğünü çok güçlü bir şekilde anlatıyor. Bir Delinin Anı Defteri’ni okurken bir aklın yavaş yavaş dağılmasına tanık oluyoruz ama hikâye ilerledikçe asıl deliliğin bireyde değil, onu ezen düzende olduğunu fark ediyorsunuz. Kahramanın zihinsel çöküşü aslında yıllarca ciddiye alınmamanın, küçümsenmenin bir sonucu gibi duruyor.
Palto, belki de bu üç eser içinde en sarsıcı olanı. Çok sıradan, çok silik bir insanın başına gelenler üzerinden insan onurunun ne kadar kolay hiçe sayılabildiğini gösteriyor. Küçük bir paltonun bir insanın bütün hayatı hâline gelmesi hem trajik hem de çok gerçek. Okurken acıdan çok sessiz bir öfke hissediliyor.
Burun ise ilk bakışta absürt ve hatta komik görünse de, derininde çok sert bir eleştiri barındırıyor. Bir insanın kendi burnunun bile toplumda ondan daha “itibarlı” bir konuma gelebilmesi, statü ve kimlik meselesinin ne kadar anlamsız ama bir o kadar da belirleyici olduğunu düşündürüyor. Gülüyorsunuz ama gülüşünüz çok çabuk donuyor.
Bu üç metni birlikte okuduğunuzda Gogol’ün mizahı ne için kullandığını çok net görüyorsunuz: eğlendirmek için değil, rahatsız etmek için. Küçük insanlar, küçük hayatlar, küçük görülen acılar… Hepsi Gogol’ün kaleminde çok büyük bir toplumsal eleştiriye dönüşüyor. Kitaplar bittikten sonra akılda kalan şey hikâyelerden çok şu oluyor: İnsan, fark edilmediğinde yavaş yavaş yok oluyor.
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Nikolay Gogol’un "Bir Delinin Anı Defteri" adlı eseri, Çarlık Rusyası’nın katı bürokratik hiyerarşisi altında ezilen küçük memur Poprişçin’in, toplumsal statü arayışı ve karşılıksız aşkın pençesinde, gerçeklikten kopuşunu çarpıcı bir psikolojik derinlikle sunuyor. Başlangıçta müdürünün kızına duyduğu imkansız tutku ve soylu bir sınıfa ait olma arzusuyla sadece takıntılı bir karakter sergileyen kahramanımız, sistemin kendisine dayattığı aşağılık kompleksinden kurtulmak için, önce köpeklerin konuştuğuna ve mektuplaştığına inanmaya başlar; bu hezeyanlar, dış dünyadaki hor görülme ve yetersizlik hissinin bir savunma mekanizması olarak gelişerek, sonunda Poprişçin’in kendisini İspanya Kralı ilan etmesine kadar varan dramatik bir şizofrenik kırılmaya evrilir. Gogol, olay örgüsünü günlük formatında tarihlerin giderek absürtleştiği (34 Mart, Nisan’ın 0’ı gibi) bir zaman algısıyla örerken, aslında bireyin deliliğini değil, insan onurunu hiçe sayan bir toplum düzeninin asıl "deliliğini" hicveder; sonuçta tımarhaneye kapatılan Poprişçin’in annesine yakarışıyla sonlanan bu trajikomik anlatı, bürokrasi çarkları arasında un ufak olan "küçük adamın" varoluş sancısını edebiyat tarihinin en sarsıcı portrelerinden biri hâline getiriyor.
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
"Hepimiz Gogol'un paltosundan çıktık"·224 syf.·1000Kitap
9/10
2025 27. kitabı
Dostoyevski'nin "Hepimiz Gogol'un Paltosundan Çıktık" dediği o meşhur Palto
Gogol’un “Neva Bulvarı, Burun, Palto, Bir Delinin Anı Defteri ve Fayton” olmak üzere 5 hikayeden oluşan bir kitabı.Benim en çok "Palto" ve "Bir Delinin Anı Defteri" hoşuma gitti. Şu ana kadar okurken güldüğüm tek kitap diyebilirim:)
Öncelikle yazarımız hakkında birşeyler söyliyeyim.
Nikolay Vasilyeviç Gogol, Rus edebiyatının en sıra dışı yazarlarından biri. Onun kalemi, toplumsal yapıyı eleştirirken bireyin iç dünyasını da derinlemesine işliyor. Okuduğum bu beş öykü, Gogol’un hem mizahi hem de trajik yönlerini ortaya koyan önemli eserler.Ve Gogol okumaya başlamak için tam ideal.
Neva Bulvarı:
Neva Bulvarı, Petersburg’un hareketli ve aldatıcı dünyasını resmeden, iki farklı karakter üzerinden insanın hayallerine ve gerçeklerle yüzleşmesine dair keskin bir anlatı. Romantizmin coşkusuyla başlayan öykü, sonunda sert bir gerçekçilikle sarsıyor. Gogol, Neva Bulvarı’nın ışıltılı yüzünün ardında saklanan ikiyüzlülüğü ve hayal kırıklığını ustalıkla betimliyor.
Burun:
Burun, Gogol’un en absürt ve mizahi eserlerinden biri. Bir sabah uyanan Binbaşı Kovalyov, burnunun yüzünden kaybolduğunu fark eder ve olaylar giderek tuhaflaşır. Bedenin bir parçasının başlı başına bir karakter haline gelmesi, hem fantastik hem de alaycı bir anlatımla işleniyor. Toplumsal statüye ve bireyin kendini nasıl algıladığına dair zekice bir eleştiri barındırıyor.
Palto:
“Palto” belki de Gogol’un en trajik ve etkileyici hikayelerinden biri. Akakiy Akakiyeviç’in yeni bir palto edinme hayali, onun tüm varoluşunu şekillendirir, fakat bu küçük mutluluğu bile uzun sürmez. Öykü, yalnızca bireysel bir trajedi değil, aynı zamanda Rus toplumunun duyarsızlığının da güçlü bir eleştirisidir. Dostoyevski’nin ünlü sözüyle, “Hepimiz Gogol’un
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - BurunEdebiyat
Herkese Merhaba <3
Yorumuma Dostoyevski’nin “Hepimiz Gogol’un paltosundan çıktık” sözüyle giriş yapmak istiyorum. Çünkü Gogol’un etkileyici anlatımını, muhteşem gözlem yeteneğini bu sözden daha iyi anlatacak başka bir söz bulamadım. <3
Kitap 6 öyküden oluşuyor;
Neva Bulvarı
Yazar Neva Bulvarını okuyucuya en ince ayrıntısına kadar tanıttıktan sonra ressam Piskarev ve Teğmen Pirogov’un Neva bulvarında görüp aşık oldukları kadınlar üzerinden bir kurgu oluşturmuş.
Burun
Sekizinci dereceden memur Kovalev bir sabah uyandığında burnunun yerinde bir düzlük görür ve Kovalev hikaye boyunca bağımsızlığını ilan eden burnunu arar.
Palto
Akaki Akakiyeviç herkesin alaya aldığı, sessiz, sakin, kendi halinde bir kalem memurudur. Paltosu çok eskidiği için kendine binbir zorlukla yeni bir palto yaptırır ve yeni paltosunu kısa bir süre sonra çaldırır.
Bir Delinin Anı Defteri
Aksentiy İvanov adlı kalem memurunun amirinin kızı Sofi’ye karşılıksız duygular beslemesi ve bir süre sonra kafayı oynatarak kendini İspanya kralı VIII. Ferdinand ilan etmesini konu alır.
Fayton
Çertokutskiy, general ve emrindeki subayları son model faytonunu görmeleri için çiftliğine buyur eder fakat eşine ve hizmetkarlarına hazırlık yapmalarını söylemez sonrasında gelişen olayları okuyoruz.
Portre
İlk bölümde; Çartkov kirasını bile ödeyemeyen fakir ama yetenekli bir ressamdır. Bir gün cebindeki son parasıyla gözleri aşırı gerçekçi gibi duran yaşlı bir adam portresi satın alır. Portreyi aldığı gece uykusunda sürekli kabus görür. Daha sonra portrenin çerçevesinde çil çil bir sürü altın bulur. Çartkov bu parayı iyi değerlendirir. Ve tanınmış bir ressam olmayı başarır. Çok zengin olur. Fakat fakir bir ressam olduğu zamanlarki yeteneğinden eser kalmamıştır. Tüm bedenini kıskançlık ele geçirir.
İkinci bölümde ise
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve FaytonNikolay Gogol · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202538,4bin okunma
Yazar Hakkında
Nikolay GogolYazar · 73 kitap
Nikolay Vasilyeviç Gogol (Rusça: Николай Васильевич Гоголь) (31 Mart 1809 - 4 Mart 1852), Ukrayna asıllı Rus roman ve oyun yazarı. En çok tanınan eserleri Palto, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Ölü Canlar’dır.
Gogol orta hâlli toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Ukrayna’da Soroçinski köyünde dünyaya gelir. Gogol’ün çocukluğu köy hayatı ile ve yoğun Kazak kültürü etkisinde geçer. Bu hayatın etkisi ileride yazacağı eserlere de yansıyacaktır.
Gogol, gençlik yıllarında şiir ve edebiyata ilgi duyar. 1828'de Petersburg’a gider. Orada memur olmayı ve bir şekilde geçinmeyi umar ancak işler umduğu gibi gitmez. Gogol, Petersburg’dan Almanya’ya gider ancak orada da parası bitene kadar kalabilir. Tekrar Petersburg’a dönüp iş arayan Gogol bu sefer çok düşük bir maaşla da olsa devlet memuru olarak çalışmaya başlar. Bu görevden de bir sene sonra ayrılır.
1809 yılında günümüz Ukrayna topraklarında yer alan Veliki Soroçintsi’de doğmuştur. Gogol, 1836’da Puşkin’in çıkardığı Sovremennik adlı dergide, yergili öykülerinin en neşelilerinden biri olan Araba’yı ve eğlenceli ve iğneleyici bir üslûpla yazılmış gerçeküstücü öyküsü Burun’u yayınlar.
Yazar, yazı sanatında büyük ölçüde Puşkin’in etkisi altındadır. Öyle ki, onun eleştirileri ve telkinleri olmadan yazamayacağını düşünür. Yazarın Puşkin’le olan arkadaşlığı, onu aldığı acımasız eleştirilerden de koruyan en büyük güçtür.
Gogol’un ilk ciddi ve dikkat çeken eserleri Ukrayna hayatı ile, halk deyişleri ile süslü halk hikâyeleridir.
Gogol 1831 – 1832 yıllarında yazdığı bu hikâyeleri, Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları adlı kitapta toplar. Bu öyküler Rus edebiyat dünyasında Gogol’ün bir anda parlamasına yol açar. 1835 yılında Mirgorod ve Arabeski adlı eserlerini de yayımladı. Bu kitaplarında da halk hikâyeleri, özellikle Kazak geçmişi işlenmiştir.
Hikâyelerinde günlük hayatı ve bayağı kişilikleri zaman zaman mizahi zaman zaman öfkeye varan bir şekilde yeriyordu.
Eski Zaman Beyleri, Arabeski bu yergi kitaplarının ilkleridir. Arabeski kitabındaki hikâyelerinden biri olan Bir Delinin Hatıra Defteri bir memurun rutin hayatını ve işi yüzünden nasıl sıkıldığını anlatır. Hikayenin sonunda memur akıl hastanesine yatırılır. Portre adlı eseri ise dünyanın kötülüklerden kurtulamayacağı vurgusu ile sonlanır.
Büyük komedisi Müfettiş adlı eseri ile bürokrasiyi alay derecesinde yeren Gogol, eserinin sahnelenmesi ile tüm şimşekleri üzerine çeker. Tepkiler yüzünden Rusya’dan ayrılmak zorunda kalır. Roma’da Puşkin’in tavsiyesi ile en büyük eseri olan Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in öldüğü haberini alır. Bu haber onun için “Rusya’dan gelebilecek en kötü haber”dir. O zamana kadar Puşkin’i düşünmeden dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber gerçekten bir yıkım olmuştur. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın 1842 yılında iki önemli eseri olan Ölü Canlar’ın 1. cildi ve uzun hikâyesi Palto’yu bitirir ve yayınlar. Ölü Canlar dönemin Rusya’sının çürümüşlüğünü gerçekçi bir biçimde gözler önüne sererken Palto’da sıradan insanların yaşadıkları acılar, maruz kaldıkları haksızlıklar, ve yaşadıkları yoksulluk tüm gerçeklikleriyle, okuyucuyu sarsacak bir ustalıkla gözler önüne serilmektedir. Bu eser de dönemin en büyük eserlerinden biri olarak nitelendirilecektir. Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak da nitelendirilebilir Palto. Öyle ki Dostoyevski hikâyeye hitaben “Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık.” diyecektir. Ancak öykü yayınlaması ile soylu kesimin tepkisini tekrar Gogol üzerine çeker. Dönem aydınlar üzerinde büyük baskıların uygulandığı karanlık I.Nikola dönemidir. Gogol düzen savunucuları tarafından Rus insanını aşağılamakla onun kötü yönlerini göstermekle, halkına ihanetle suçlanır. Ancak onun yapmak istediği halkını aşağılamak değil onu bu hale sokan yozlaşmış düzeni tüm gerçekliği ile gözler önüne sermektir. Maruz kaldığı bu suçlamalar yazarın ruhsal sağlığına da ciddi zararlar vermiştir.
Puşkin’in ölümünden sonra Gogol’ün popülaritesi daha da artar. Bu ilgi Gogol’da bir öncülük hissi yaratır ve kendine toplumu değiştirmek, insanlara yol göstermek gibi misyonlar edinir. Bu dönemde eski yaratıcılığını kaybettiği söylenebilir. Dine karşı ilgisi artar ve daha önce eleştirdiği kiliseyi dahi övmeye başlar. Bu davranış hayranlarının tepkisini çeker ancak o bu tepkilere dinsel yorumlar katar ve Tanrı’nın gönlünü almak için ona daha da yakınlaşır. 1848’de kutsal toprakları ziyaret etmek için Filistin'e gider. Moskova’ya geri dönen Gogol, orada Matvey Konstantinovski adlı gerici bir rahibin etkisi ile 1852 yılında Ölü Canlar romanının ikinci bölümünün el yazmalarını yakarak imha eder. Bu davranışından 10 gün sonra 42 yaşında Moskova’da ölür.
Eserleri
İki Soylu Kişinin Öyküsü
Masallar
Müfettiş
Palto
Ölü Canlar
Burun
Bir Delinin Hatıra Defteri
Portre
Eski Zaman Beyleri
Taras Bulba
Fayton
Kumarbazlar
Dava
Evlenme
Petersburg Hikayeleri
Dikanka Yakınlarındaki Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları
