Yazar:
Nikolay Gogol
Çevirmen:
Mehmet Yılmaz
Tahmini Okuma Süresi:
1 sa. 49 dk.
Sayfa Sayısı:
64
Basım Tarihi:
Mayıs 2021
İlk Yayın Tarihi:
1836
Yayınevi:
Can Yayınları
Orijinal Adı:
Нос
Orijinal Dil:
Rusça
Orijinal Ülke:
Rusya
ISBN:
9789750751219
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
17 diğer baskı · Tümünü Göster
Burun
4.410 okunmaTutku Yayınevi · Kasım 2017 · 64 s.
Burun
903 okunmaCan Yayınları · Mayıs 2021 · 64 s.
Burun
681 okunmaPuslu Yayıncılık · Ekim 2019 · 56 s.
Burun
457 okunmaKarbon Kitaplar · 14 Mayıs 2019 · 85 s.
Burun
324 okunmaKarbon Kitaplar · 12 Mayıs 2017 · 73 s.
Burun
99 okunmaPalto Yayınevi · 20 Kasım 2017 · 56 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Nikolay Vasilyeviç Gogol’un Yaşam Öyküsü (31 Mart, 1809 – 4 Mart, 1852) gerçekçi Rus roman ve oyun yazarı.
"Dünyada bir sürü saçmalık oluyor. Bazen insana hiçbir şey gerçek değilmiş gibi geliyor..."
Bir gün berber İvan Yakovleviç'in karısı ile birlikte yemek yerken ekmeğin arasından bir burun çıkmasıyla hikaye başlıyor. Yanlış duymadınız gerçekten ekmeğin arasından burun çıkıyor. Bunun için berber karısı ile kavga ediyor. Karısının "Burnu çaldın mı? Yanlışlıkla sarhoşken kestin mi?" derken berber, burundan kurtulmaya karar veriyor.
Yasal sorunlarla uğraşmak istemeyen berber burnu Neva Nehri'ne atmak istediği sırada bir polis memuruna yakalanıyor ve sonrasında bir şekilde kurtuluyor.
Başkarakter Kovalyov bir sabah uyanıp aynaya baktığında burnunun yerinde hiçbir şey olmadığını, onun yerine dümdüz bir yüzey olduğunu görür. Dehşete kapılan ve kafası karışan Kovalyov, mendille yüzünü kapatarak polis ofisine gidiyor. Olanı biteni anlatıyor.
Yolda giderken burnunu, kendisinden daha yüksek rütbeli biri gibi giyinmiş bir halde görüyor. Burnuna, geri dönmesini istediğini söyler. Ancak burun kendisinin bir karakter olduğunu, geri dönmesi gibi bir durumun olamayacağını söyler. Kovalyov o sırada gördüğü güzel bir kız yüzünden dikkati dağılıyor ve burnunu tekrar kaybeder. Burnum kayıp deyip gazeteye ilan vermek isterken gazetede çalışan kişi gazetenin saygınlığını öne sürerek bu ilanı kabul edemeyeceğini söylüyor.
Bir burnun bile sahtekarlık yaparsa hemen makam,mevki olarak yükselebileceğini okurlara anlatmak istiyor aslında. Kendi burnu bile ondan daha hızlı yükseliyor.
Kovalyov başına neden böyle bir şey gelmiş olabileceğini düşündüğünde aklına daha önce kötü davranıp evlenmekten kaçındığı bir kızın annesi gelir ve ona mektup yazarak laneti kaldırması
BurunÖykü
Merhabalar, bugün, acaba roman onun Palto'sunda mı saklı diye düşündüren ve çok sevdiğim bir yazar olan Gogol'ün "Burun" adlı öyküsüyle geldim. Nikolay Vasilyeviç Gogol, Ukrayna asıllı Rus bir yazar. 1809'da doğan yazarın çocukluğu, Ukrayna'da bulunan Veliki Soroçintsi'de geçti. 1836'da yakın arkadaşı olan Puşkin'in çıkardığı dergide "Araba" ve "Burun" öykülerini yayınladı. Yazım üslubunda Puşkin'in çok etkisi altında kalıp, onun eleştirileri olmadan yazamayacağını bile düşündü. 1831-1832'de yazdığı "Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları" Rus edebiyat dünyasında bir anda parlamasını sağladı. Bir Delinin Hatıra Defteri, Müfettiş, Ölü Canlar, Palto en bilinen ve sevilen eserleri arasındadır. Özellikle "Palto" Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak nitelendirildi. Gogol maalesef 1852'de henüz 42 yaşındayken Moskova'da hayata veda etti.
**************************
Gelelim kitabımıza :) Burun, Gogol'ün 1836'da yayımlanan hicivli öyküsüdür. Dokuzuncu dereceden memur olan Kovalev, bir sabah uyandığında burnunun yerinde olmadığını fark eder. Yazarımız bu öyküde burnu temsili bir simge olarak kullanmış. Yine Rus bürokrasisine eleştiriler var kitapta. Zaten ben en çok yazarda bu durumu seviyorum. Okuduğum en iyi kara mizahçılardan kendisi. Burada da iltimas, yani bugünkü kullanılan tabiriyle torpil vb durumlar dolayısıyla, gerçekten yerini hak etmeyenlerin nitelikli insanların yerini alması söz konusu. Yok olan burun ise, Petersburg sokaklarında geziniyor. :)) Yaa çok güzel bir öykü gerçekten. Bazen "Gogol keşke daha çok yaşasaymış da, ondan böyle nice hikayeler okuma şansımız olsaymış." diyorum. Edebiyat dünyası için büyük bir kayıp. Yine sözü fazla uzattım. Gogol'ü ve öykü okumayı seven herkese öneririm bu kitabı. Sanatla, kitapla ve
Burun1000Kitap
Mükemmel bir hiciv eseri. Temsili simge "burun" üzerinden 19. Yy Rusya'sını, bürokrasisini eleştiren eser. Niteliği olmayan insanların liyakatli insanları geçebileceğini söyleyerek eleştiriyor. Toplumdaki çarpıklıkları eleştiren Gogol, saçma olarak adlandırdığımız her şeyin, aslında, gerçekte sürekli karşımıza çıkıyor olduğunu, çıkmasa da duymasakta bunun hep var olduğunu söylüyor ki hem fikiriz . Burnu havada deyimi isabet olmuş. Torpil üzerinden kendini beğenmişlik üzerinden güzel bir hiciv eseri çıkmış.
"Bir burnun sahibini terketmesi ne kadar saçma ise burun için kayıp ilanı verilmesi o kadar saçmadır ." Ne kadar saçma dediğimiz şeyleri bir çok kez duyunca nasıl da normalleşiyor.
Devlet Memuru BurnuEdebiyat
Herifin biri sabah uyanıyor bir bakıyor burnu yerinde yok; hani biz sabah kalkınca anahtarları bulamayız ya bu adam direkt suratının ortasındaki parçayı kaybetmiş şaka gibi. Üstüne üstlük o burun üniforma giyip sokaklarda devlet memuru gibi dolaşmaya başlıyor ki sanırsın burnun kendisi adamdan daha kariyerli bir tip olmuş. Okurken "yok artık" demekten kendimi alamadım çünkü bu kadar absürt bir durum ancak Gogol'ün o garip hayal gücünden çıkardı herhalde.
Valla o koca burnun peşinde koşarken yaşanan o bürokratik saçmalıklar ve insanların tepkileri tam bir kara mizah örneği olmuş. Adam burnunu geri takmaya çalışıyor ama burun resmen artistlik yapıp "sen kimsin" moduna giriyor ki orada koptum zaten. Kitap aslında o dönemdeki rütbe sevdasını ve dış görünüş takıntısını fena tiye almış ama bunu yaparken bizi de o tuhaf rüya aleminin içine çekmiş. Neyseki kitap kısa da herif burnuna kavuşana kadar daha fazla şaşkınlıktan devreleri yakmadık. Sonuçta burnu havada gezenlere iyi bir ders vermek isteyen varsa buyursun okusun tam bir uzuv firarı rehberi olmuş bayıldım.
1836’da Nikolay Gogol’un kaleme aldığı Burun hikayesi, sıradan bir sabahın nasıl tuhaf bir olaya dönüşebileceğini anlatıyor: Bir adamın burunu , kendi başına hareket ediyor ve bağımsız bir şekilde dolaşıyor.
Bu burun, yalnızca bir vücut parçası değil; kimliğimizi, toplumdaki yerimizi ve saygınlığımızı simgeliyor. Günümüzde bu benzetme, sosyal medyada oluşturduğumuz imajlar, kendimizi nasıl sunduğumuzu etkileyen düzenlemeler ve görünürlük ya da saygı kazanma yollarıyla yer değiştiriyor. Biz de bazen tıpkı hikâyedeki karakter gibi, kendi “burunlarımızın” peşinde koşuyoruz; görünür olmak, kabul edilmek, beğenilmek…
Nisan ayında Ahmet Vefik Paşa Tiyatrosu’nda, Van Devlet Tiyatrosu’nun Gogol’un Müfettiş oyununu izlemiştik . Oyunculuklar etkileyiciydi ve oyun, hem 19. yüzyıl Rusya’sını hem de günümüz toplumunu keskin ve eğlenceli bir şekilde eleştiriyordu.
Gogol’un eserleri, yazıldığı dönemin ötesine geçiyor; yıllar öncesinden kalmış bu hikâyeler, günümüzün sosyal ve kimlik sorunlarını hâlâ düşündürüyor. Burun, klasik bir hiciv olmanın ötesinde, hem güldürüyor hem de modern toplumun sorunlarına ışık tutuyor
#gogol #burun #okumakiyileştirir
Burun
Bu kitabı okurken yüzümden gülümseme eksik olmadı, bir burun metaforu ancak bu kadar trajikomik ve etkileyici bir şekilde anlatılabilirdi.
Başkahramanımız olan Binbaşı Kovalev, sabah uyandığında burnunun kaybolduğunu fark ediyor. Bu burun insan kılığına giriyor, sokaklarda dolaşıyor. E sahibi de onu aramak için türlü yollar deniyor.
Yine harika bir dönem eleştirisi, Gogol’ün okuduğum bu üçüncü kitabı oldu ve hepsinin ana temasında bu çıkarıma vardım. Müthiş bir kara mizah kitabı, tavsiye ediyorum.
“Burun” 1836 yılında tamamlanmıştır. Gogol’un en iyi bilinen hicivli öyküsüdür. Yazar yayınlamayı pek istemese de kararlar üzerinde bu kısa ama oldukça düşündürücü öykü yayınlanmıştır.
Yazarın mükemmel Üslup ve kalemi ile Palto eseri sayesinde tanıştım.
Gogol aslında saçma olarak adlandırdığımız herşeyin gerçekte varolduğunu, karşımıza sürekli çıktığını ve bizim bu saçmalıklarla yaşadığımızı anlatıyor.
Öykü, dokuzuncu dereceden bir memurun burnunun yüzünü terk edip kendi hayatına devam etmesini anlatır. Burun, makam ve mevkinin getirdiği saygınlığın bir simgesidir ki öykünün kahramanı Kovalev, burnunu kaybettikten sonra saygınlığını yitirdiğini, sadece memurluğunun kaldığını düşünür. Bu sırada burun da saygın bir memur kılığında Petersburg’da dolaşmaya başlar.
**Hiciv, edebiyat ve sanatta, bir kişi, bir olay ya da durumun, iğneleyici sözlerle, alaylı ifadelerle eleştirildiği bir tür.
Kısa öyküler severlere keyifli okumalar diliyorum
Siz, benim burnumsunuz.Edebiyat
Tam olması gereken yerde hayatıma dahil olan kitapları çok seviyorum. Yani yazarı hayatta olsa bu kitabı yazdığı için teşekkür etmenin bir yolunu arardım.
Son günlerde birkaç defa okuyup birkaç defa dinledim. Ardından bir tane de doktorum için aldım ve ona da hediye ettim. Psikopatlık derecesinde dadandığım hikâyenin bu olması da normal değil farkındayım ama gündemime son derece uygundu.
Kitapla ilgili yapılan incelemelerde burnun neyi temsil ettiği farklı şekillerde değerlendirilmiş, farklı anlamlar yüklenmiş. Hangisinin doğru olduğunu hiçbir zaman öğrenemeyeceğiz ve aslında bu durum her okuyana buruna kendi hikâyesinden rol biçme şansı sunuyor. Kısacık bir hikâye ama bir hikâye hayatınızla ilişkilendirebiliyorsanız yeterince uzundur.
Bir hiciv örneğiEdebiyat
"Burun" da Gogol , görünüşünü yüksek sosyal statüsünü ve üstlerinin iltifatını seven boş ve abartılı bir adam olan Kovalyov imajını göstermeye çalışıyor . Kovalyov, görünüşünün önemli bir parçası olan burnunu kaybettiğini keşfeder; bu burun olmadan resmi kurumlarda, toplumda görünemez veya Nevsky Prospekt'te yürüyüşe çıkamaz . Hayatında öncelikli olarak başarılı bir kariyere odaklanan Kovalyov için bu bir trajedidir. Hikayedeki burun, Kovalyov'in boş, dışa dönük nezaketini simgeliyor ve görünüşe göre bu, herhangi bir içsel kişilik olmadan da var olabiliyor. Kovalyov örneğinde Gogol, yüksek konum ve rütbenin kişilikten çok daha fazla takdir edildiği toplumla etkili bir şekilde dalga geçiyor.
Yazar Hakkında
Nikolay GogolYazar · 73 kitap
Nikolay Vasilyeviç Gogol (Rusça: Николай Васильевич Гоголь) (31 Mart 1809 - 4 Mart 1852), Ukrayna asıllı Rus roman ve oyun yazarı. En çok tanınan eserleri Palto, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Ölü Canlar’dır.
Gogol orta hâlli toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Ukrayna’da Soroçinski köyünde dünyaya gelir. Gogol’ün çocukluğu köy hayatı ile ve yoğun Kazak kültürü etkisinde geçer. Bu hayatın etkisi ileride yazacağı eserlere de yansıyacaktır.
Gogol, gençlik yıllarında şiir ve edebiyata ilgi duyar. 1828'de Petersburg’a gider. Orada memur olmayı ve bir şekilde geçinmeyi umar ancak işler umduğu gibi gitmez. Gogol, Petersburg’dan Almanya’ya gider ancak orada da parası bitene kadar kalabilir. Tekrar Petersburg’a dönüp iş arayan Gogol bu sefer çok düşük bir maaşla da olsa devlet memuru olarak çalışmaya başlar. Bu görevden de bir sene sonra ayrılır.
1809 yılında günümüz Ukrayna topraklarında yer alan Veliki Soroçintsi’de doğmuştur. Gogol, 1836’da Puşkin’in çıkardığı Sovremennik adlı dergide, yergili öykülerinin en neşelilerinden biri olan Araba’yı ve eğlenceli ve iğneleyici bir üslûpla yazılmış gerçeküstücü öyküsü Burun’u yayınlar.
Yazar, yazı sanatında büyük ölçüde Puşkin’in etkisi altındadır. Öyle ki, onun eleştirileri ve telkinleri olmadan yazamayacağını düşünür. Yazarın Puşkin’le olan arkadaşlığı, onu aldığı acımasız eleştirilerden de koruyan en büyük güçtür.
Gogol’un ilk ciddi ve dikkat çeken eserleri Ukrayna hayatı ile, halk deyişleri ile süslü halk hikâyeleridir.
Gogol 1831 – 1832 yıllarında yazdığı bu hikâyeleri, Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları adlı kitapta toplar. Bu öyküler Rus edebiyat dünyasında Gogol’ün bir anda parlamasına yol açar. 1835 yılında Mirgorod ve Arabeski adlı eserlerini de yayımladı. Bu kitaplarında da halk hikâyeleri, özellikle Kazak geçmişi işlenmiştir.
Hikâyelerinde günlük hayatı ve bayağı kişilikleri zaman zaman mizahi zaman zaman öfkeye varan bir şekilde yeriyordu.
Eski Zaman Beyleri, Arabeski bu yergi kitaplarının ilkleridir. Arabeski kitabındaki hikâyelerinden biri olan Bir Delinin Hatıra Defteri bir memurun rutin hayatını ve işi yüzünden nasıl sıkıldığını anlatır. Hikayenin sonunda memur akıl hastanesine yatırılır. Portre adlı eseri ise dünyanın kötülüklerden kurtulamayacağı vurgusu ile sonlanır.
Büyük komedisi Müfettiş adlı eseri ile bürokrasiyi alay derecesinde yeren Gogol, eserinin sahnelenmesi ile tüm şimşekleri üzerine çeker. Tepkiler yüzünden Rusya’dan ayrılmak zorunda kalır. Roma’da Puşkin’in tavsiyesi ile en büyük eseri olan Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in öldüğü haberini alır. Bu haber onun için “Rusya’dan gelebilecek en kötü haber”dir. O zamana kadar Puşkin’i düşünmeden dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber gerçekten bir yıkım olmuştur. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın 1842 yılında iki önemli eseri olan Ölü Canlar’ın 1. cildi ve uzun hikâyesi Palto’yu bitirir ve yayınlar. Ölü Canlar dönemin Rusya’sının çürümüşlüğünü gerçekçi bir biçimde gözler önüne sererken Palto’da sıradan insanların yaşadıkları acılar, maruz kaldıkları haksızlıklar, ve yaşadıkları yoksulluk tüm gerçeklikleriyle, okuyucuyu sarsacak bir ustalıkla gözler önüne serilmektedir. Bu eser de dönemin en büyük eserlerinden biri olarak nitelendirilecektir. Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak da nitelendirilebilir Palto. Öyle ki Dostoyevski hikâyeye hitaben “Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık.” diyecektir. Ancak öykü yayınlaması ile soylu kesimin tepkisini tekrar Gogol üzerine çeker. Dönem aydınlar üzerinde büyük baskıların uygulandığı karanlık I.Nikola dönemidir. Gogol düzen savunucuları tarafından Rus insanını aşağılamakla onun kötü yönlerini göstermekle, halkına ihanetle suçlanır. Ancak onun yapmak istediği halkını aşağılamak değil onu bu hale sokan yozlaşmış düzeni tüm gerçekliği ile gözler önüne sermektir. Maruz kaldığı bu suçlamalar yazarın ruhsal sağlığına da ciddi zararlar vermiştir.
Puşkin’in ölümünden sonra Gogol’ün popülaritesi daha da artar. Bu ilgi Gogol’da bir öncülük hissi yaratır ve kendine toplumu değiştirmek, insanlara yol göstermek gibi misyonlar edinir. Bu dönemde eski yaratıcılığını kaybettiği söylenebilir. Dine karşı ilgisi artar ve daha önce eleştirdiği kiliseyi dahi övmeye başlar. Bu davranış hayranlarının tepkisini çeker ancak o bu tepkilere dinsel yorumlar katar ve Tanrı’nın gönlünü almak için ona daha da yakınlaşır. 1848’de kutsal toprakları ziyaret etmek için Filistin'e gider. Moskova’ya geri dönen Gogol, orada Matvey Konstantinovski adlı gerici bir rahibin etkisi ile 1852 yılında Ölü Canlar romanının ikinci bölümünün el yazmalarını yakarak imha eder. Bu davranışından 10 gün sonra 42 yaşında Moskova’da ölür.
Eserleri
İki Soylu Kişinin Öyküsü
Masallar
Müfettiş
Palto
Ölü Canlar
Burun
Bir Delinin Hatıra Defteri
Portre
Eski Zaman Beyleri
Taras Bulba
Fayton
Kumarbazlar
Dava
Evlenme
Petersburg Hikayeleri
Dikanka Yakınlarındaki Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları
