Yazar:
Falih Rıfkı Atay
Tahmini Okuma Süresi:
16 sa. 38 dk.
Sayfa Sayısı:
587
Basım Tarihi:
1980
İlk Yayın Tarihi:
1958
Yayınevi:
Bateş A.Ş.
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Ciltli
Türler:
Diğer Baskılar
8 diğer baskı · Tümünü Göster
Çankaya
4.578 okunmaPozitif Yayınları · 31 Ağustos 2021 · 631 s.
Çankaya
236 okunmaPozitif Yayınları · 3 Eylül 2014 · 720 s.
Çankaya
79 okunmaPozitif Yayınları · Mayıs 2024 · 560 s.
Çankaya 1
55 okunmaCumhuriyet Yayınevi · 1999 · 159 s.
Çankaya
38 okunmaBateş A.Ş. · 1980 · 587 s.
Çankaya
6 okunmaDoğan Kardeş Matbaa · 1969 · 580 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kitap Tek Adam serisine oranla biraz daha dağınık ve zaman zaman olaylardan kopma derecesindeki tekdüzeliği ile okuma keyfinde olumsuz etkiler yaratsa da, Atatürk devri ile ilgili okuduğum onca kitap arasında, birinci ağızdan aktarıldığından benim için inandırıcılığı en yüksek eser oldu. Yazar ulu önderin hayatını anlatırken Kurtuluş Savaşı bitimine kadar olan zaman dilimini zaten bildiğimiz gibi aktarırken, benim için şaşırtıcı olan cumhuriyet dönemi sonrasını aktardığı olayların ayrıntıları oldu. İnkılâpların hazırlanış süreci ve ülkenin yeniden imârı sırasında Ata'nın karşılaştığı güçlükler, özellikle ikinci meclisteki arkadaşı olan bazı milletvekillerinin Ankara'nın başkent haline getirilme çalışmaları esnasındaki ihalelere fesat karıştırma çabaları ve Ata'nın bütün imkansızlıklara rağmen sağlığını fedâ ederek, baş koyduğu yoldan dönmeyişini her zamanki gibi merak ve ilgiyle okudum. Atatürk'ün farklı yönlerini de görmek için mutlaka okunmalı....
30 Ağustos Zafer Bayramı Kutlu Olsun
Puan vermedi·587 syf.··
Beğendi
·2023 73. kitabı
·10 günde okudu
·Okunma: 26 Ağustos 2023 09:18
".....fakat Meşrutiyetin kendisini anlatmak lazımdır.Zetindağını bu maksatla yazdım."
Diyor yazar.
Falih Rıfkı Atay, Atatürk üzerine çalışmaları ile tanınmış gazeteci yazar.
Zeytindağı, yazarın ve arkadaşlarının anıları diyebiliriz.
Gördükleri,bildikleri,tanıklığını yaptığı dönemi bir sonraki nesillere aktarma sorumluluğu ve bilinci ile yazdığı bir diğer kitap ise Çankaya.
ÇANKAYA
1. Dünya Savaşı, Osmanlı’nın yıkılışı, Kurtuluş Savaşı ve yeni Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu, devrimler ve Turkiye'nin dönüşüm surecinde, 1923_1938 yılları arasında Ataturk'un yanında bulundugu için,yaşananlara tanıklık ve Atatürk'ün kendisinden dinlediklerini,anıları ve birikimlerini kaleme alınmış,"Ah Mustafa Kemal, Mustafa Kemal, sana ölünceye kadar o günün sevincini ödeyebilmekten başka bir şey düşünmeyecegim."
Diyerek yazmış.
Okunması gereken kitaplardan.Yorum yapmak yerine alıntı paylaşmak istiyorum.
"Neyimiz varsa,bağımsız devlet kurmuşsak , hür vatandaş olmuşsak, şerefli insanlar gibi dolaşıyorlar, yurdumuzu batının, vicdanımızı ve kafamızı dogunun pençesinde kurtarmışsak, şu denizlere bizim diye bakıyor,bu topraklarda ana bağının sıcağını duyuyorsak,belki nefes alıyorsak, hepsini, herseyi 30 Ağustos zaferine borçluyuz."
"Yalnız Anadolu'dan geldiğini duyup görüştüğümüz bir erkan_ı harp miralayı:
_Benim bildiğim Mustafa Kemal, Anadolu'daki son tepesine kadar gider,yine teslim olmaz,diyordu."
"Mustafa Kemal,artık zar atmıyor,satranç oynuyordu.Bu oyunun da bilmeyenlere,seyri bile, yorgunluk verir....
....Her günkü kürsü kavgalarına sonra:
_Canım efendim,bu Meclis denedim? İzin veriniz,dağıtalım.
Gibi tekliflerde bulunan dar kafalı gayretkeslerden de, ürperek uzak durur.Mustafa Kemal Meclissiz yaşamayı aklı almayan bir yirminci Asır lideridir.Söyler,inandırır,zora
Çankaya- Falih Rıfkı Atay (Bugüne Özel)
Falih Rıfkı Atay'ın 1961 yılında yayımlanan anı türünde yazılmış kitabıdır. Kitabı yine Falih Rıfkı'nın 
Zeytindağı kitabının bana çok fazla şey kattığını düşündüğüm için temin etmeye karar verdim ve şuan kesinlikle kitabı iyi ki okumuşum diyorum.
Falih Rıfkı Atay 1. Dünya Savaşı yıllarında 3 Paşalar Dönemi diye adlandırılan devrin önemli İttihatçılarından olan Cemal Paşa'nın Kanal cephesinde özel kâtipliğini yapmış, Milli Mücadele yıllarında hem İstanbul'da hem Yunan işgâli sırasında işgâl bölgelerinde neler yaşandığının raporunu sunan heyette yer almış (Tetkik-i Mezâlim) hem de Cumhuriyet Dönemi'nde Atatürk'ün yakın çevresinde yer almış biridir. Yani 1910-1938 yılları için Atatürk'ün ''Nutuk'u ve Şevket Süreyya'nın ''Suyu Arayan Adam'' gibi en nadide eserlerindendir.
Eserin merkezinde Atatürk yer almaktadır. Atatürk'ün çocukluğundan ölümüne kadar olan süreci Falih Rıfkı, bazen Atatürk'ün sohbetlerinden alıntılarla bazen Nutuk'tan alıntılar yaparak bazen de başkalarıyla yaptığı sohbetlerden edindiği bilgilerle bizlere sunar. Okuyucunun bu eserde edineceği temelde iki nokta vardır. Birincisi Atatürk'ü Atatürk yapan şeyler ikincisi pek çoklarının küçümsediği Milli Mücadele'ye giden sürecin nasıl olduğu, Milli Mücadele'nin nasıl kazanıldığı ve zafer sonrası yapılan inkılapların hangi şartlarda ve neden yapıldığıdır.
Evet, Atatürk'e dair görüşler genelde çok uç noktalarda bulunur ülkemizde ya din düşmanı ve İngiliz ajanı ya da verilmesi gereken saygının ve sevginin Tanrı boyutuna varacak kadar insanüstü varlık olarak görülmesi şeklindedir. Bu tavır bu kitabı okumadan da farkına varılması gereken bir gerçektir zirâ Atatürk de bizim gibi doğrusu çokça olsa da hataları olan bir kişiliktir. Mustafa Kemâl de doğrusu çokça olsa da hataları da olan bir insandır. Örneğin
Zeytindağı kitabının bana çok fazla şey kattığını düşündüğüm için temin etmeye karar verdim ve şuan kesinlikle kitabı iyi ki okumuşum diyorum.
Falih Rıfkı Atay 1. Dünya Savaşı yıllarında 3 Paşalar Dönemi diye adlandırılan devrin önemli İttihatçılarından olan Cemal Paşa'nın Kanal cephesinde özel kâtipliğini yapmış, Milli Mücadele yıllarında hem İstanbul'da hem Yunan işgâli sırasında işgâl bölgelerinde neler yaşandığının raporunu sunan heyette yer almış (Tetkik-i Mezâlim) hem de Cumhuriyet Dönemi'nde Atatürk'ün yakın çevresinde yer almış biridir. Yani 1910-1938 yılları için Atatürk'ün ''Nutuk'u ve Şevket Süreyya'nın ''Suyu Arayan Adam'' gibi en nadide eserlerindendir.
Eserin merkezinde Atatürk yer almaktadır. Atatürk'ün çocukluğundan ölümüne kadar olan süreci Falih Rıfkı, bazen Atatürk'ün sohbetlerinden alıntılarla bazen Nutuk'tan alıntılar yaparak bazen de başkalarıyla yaptığı sohbetlerden edindiği bilgilerle bizlere sunar. Okuyucunun bu eserde edineceği temelde iki nokta vardır. Birincisi Atatürk'ü Atatürk yapan şeyler ikincisi pek çoklarının küçümsediği Milli Mücadele'ye giden sürecin nasıl olduğu, Milli Mücadele'nin nasıl kazanıldığı ve zafer sonrası yapılan inkılapların hangi şartlarda ve neden yapıldığıdır.
Evet, Atatürk'e dair görüşler genelde çok uç noktalarda bulunur ülkemizde ya din düşmanı ve İngiliz ajanı ya da verilmesi gereken saygının ve sevginin Tanrı boyutuna varacak kadar insanüstü varlık olarak görülmesi şeklindedir. Bu tavır bu kitabı okumadan da farkına varılması gereken bir gerçektir zirâ Atatürk de bizim gibi doğrusu çokça olsa da hataları olan bir kişiliktir. Mustafa Kemâl de doğrusu çokça olsa da hataları da olan bir insandır. ÖrneğinÇankaya - F. Rıfkı ATAY /Zafer Bayramımız kutlu olsun!Anı-Mektup-Günlük
Tanımak seni!
Ne kadar tanıyabilirsem...
Aynı zaman diliminde aynı havayı paylaşamamış olmanın mutsuzluğu hüküm sürerken içimde, aynı coğrafyalarda var olmanın tadı var dimağımda.
Tanımak seni...
Hatıratlardan,
Filmlerden,
Dizilerden...
Seni anlatan kim varsa, ne varsa onlardan tanımak seni...
"Hiçbirimiz olmasaydık, Kurtuluş Savaşı'nı Atatürk gene başarırdı. Ama o olmasaydı hiçbirimiz onun yaptığını yapamazdık."
Atatürk'ü anlatan kitapların yeri hep ayrı oldu bende. Aynı yazardan 
Babanız Atatürk'ü yıllar önce okumuş ve sevmiştim. Hele 
İlber Ortaylı'nın 
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü vardır ki bambaşka... Hangi kitapta adı geçse heyecan duyar yüreğim: "Olmaya devlet cihanda Atatürk'ü duymak gibi." 
Şiirler "Mustafa Kemal cephede bile kitap okuyacak kadar gerçek bir kitap tutkunudur. Biraz da onun için büyük bir adamdır. Okuduğu bilinen kitap sayısı 4300'den çoktur." 
Cumhuriyet'in İlk Sabahı "Şimdi vatan bir insan gibi ölürken bir insan bir vatan gibi ayaktaydı: Mustafa Kemal!.." 
Üç İstanbul
"- Ortada ordu olmayınca Mustafa Kemal ne yapabilir?
- Orasını bilmem ama bir şey yapılabilirse, bunu başka hiç kimse Mustafa Kemal'den daha iyi yapamaz." 
Yorgun Savaşçı
"Salondan çıktıktan sonra, Hacı Adil'e bu zatın kim olduğunu sordum.
- Mustafa Kemal Bey, dedi.
Sonra biraz şaşıca gözlerini manalaştırarak, ilave etti:
- Yamandır!" Zeytindağı
Yaman adam Mustafa Kemal!
Ve 
Çankaya o yaman adamın hikayesini başından sonuna kadar belki de en yakından ele alan "okunmaya değer" demeyeceğim, mutlaka okunması gereken, anı tadında bir eser. Yazarın tabiriyle: Okul kitabı değil, kendi hatıralarım!
Osmanlı Devleti...
Dünyanın en büyük, en ihtişamlı devleti kan kaybediyor. Öyle bir kan kaybı ki bu ne mümkün önüne geçmek! İşte öyle bir yerden başlıyor yazar anlatmaya.
Mustafa Kemal'in doğup büyüdüğü dönemi, o dönemin siyasi, sosyal, kültürel
Babanız Atatürk'ü yıllar önce okumuş ve sevmiştim. Hele İlber Ortaylı'nın Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü vardır ki bambaşka... Hangi kitapta adı geçse heyecan duyar yüreğim: "Olmaya devlet cihanda Atatürk'ü duymak gibi." Şiirler "Mustafa Kemal cephede bile kitap okuyacak kadar gerçek bir kitap tutkunudur. Biraz da onun için büyük bir adamdır. Okuduğu bilinen kitap sayısı 4300'den çoktur." Cumhuriyet'in İlk Sabahı "Şimdi vatan bir insan gibi ölürken bir insan bir vatan gibi ayaktaydı: Mustafa Kemal!.." Üç İstanbul
"- Ortada ordu olmayınca Mustafa Kemal ne yapabilir?
- Orasını bilmem ama bir şey yapılabilirse, bunu başka hiç kimse Mustafa Kemal'den daha iyi yapamaz." Yorgun Savaşçı
"Salondan çıktıktan sonra, Hacı Adil'e bu zatın kim olduğunu sordum.
- Mustafa Kemal Bey, dedi.
Sonra biraz şaşıca gözlerini manalaştırarak, ilave etti:
- Yamandır!" Zeytindağı
Yaman adam Mustafa Kemal!
Ve Çankaya o yaman adamın hikayesini başından sonuna kadar belki de en yakından ele alan "okunmaya değer" demeyeceğim, mutlaka okunması gereken, anı tadında bir eser. Yazarın tabiriyle: Okul kitabı değil, kendi hatıralarım!
Osmanlı Devleti...
Dünyanın en büyük, en ihtişamlı devleti kan kaybediyor. Öyle bir kan kaybı ki bu ne mümkün önüne geçmek! İşte öyle bir yerden başlıyor yazar anlatmaya.
Mustafa Kemal'in doğup büyüdüğü dönemi, o dönemin siyasi, sosyal, kültürel
Kitabı iki yönlü inceledim. Birincisi okuduğum en yorucu kitaplardan. Mustafa Kemal'in hatırasına saygısızlık olmasın diye mecburen bitirdim. Bunun en büyük nedeni bence konu bütünlüğünün olmaması.
Ikincisi ise dünyadaki en mucizevi savaşlardan birisi de bizim Kurtuluş savaşımız. Evet nice zorluklarla bu savaşı kazandığımız tarih derslerinde anlatılırdı ama bu kitap en ince ayrıntısına kadar okuyucuya o zorlukları hissettiriyor. Kafamızda hep bir Mustafa Kemal önderliğinde ona itaat eden komutanlar ve halkın gayretleri sayesinde bu destanı yazdık algısı var ama gerçekler de öyle değil. Mustafa Kemal'in en yakın arkadaşları bile yeri geldiğinde onu zora sokuyor, halk Yunanlılara boyun eğiyor, askerler askerden kaçıyor, itaatsiz komutanlar isyan ediyor, şeriatçı ve saltanat hayranı milletvekilleri mecliste sürekli olay çıkarıyor, Ingiliz kontrolü altındaki Istanbul hükümeti her türlü fitneyi çıkarıyor vs.vs. Bu vatanın değerini gerçekten bilmiyoruz.
“Ben, ömrümde hiçbir edebiyat eserinde, ordulara ilk hedeflerinin Akdeniz olduğunu bildiren günlük emri okurken duyduğum zevki duymadım. Bu, bütün heyecanların üstünde bir heyecan veren, bütün şiirlerin üstünde bir şiirdi. Ne olmuştuk, biliyor musunuz? Kurtulmuştuk.”
Falih Rıfkı Atay’ın anı–tarih türündeki en önemli eserlerinden biridir. Yazar, Osmanlı Devleti’nin son yıllarından başlayarak Millî Mücadele, Cumhuriyet’in kuruluşu ve Atatürk dönemini bizzat tanıklık ettiği olaylar üzerinden anlatır. Kitap adını, Atatürk’ün ve yeni devletin yönetim merkezi hâline gelen Çankaya Köşkünden alır. Cumhuriyet’in ilanı, inkılaplar, laiklik, eğitim ve kültür reformları ayrıntılı biçimde değerlendirilir. Türkiye Cumhuriyeti’nin nasıl kurulduğunu, hangi şartlarda ve hangi düşüncelerle şekillendiğini anlamak isteyenler için temel kaynak niteliğindedir. Liderlik, şartlara teslim olmamak demektir. Atatürk, yokluk ve umutsuzluk içinde bile hedefinden vazgeçmemiştir. Bir milletin kaderi bilinçli kadrolarla değişir.
Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet, tesadüf değil; planlı ve kararlı bir kadronun eseridir. Akıl ve bilim, devlet yönetiminin temeli olmalıdır.
Cumhuriyet’in dayandığı esas, gelenek değil çağdaş düşüncedir.
Kurduğu cumhuriyet ile adını tarihin şanlı sayfalarına yazdıran, Türk’ün ne olduğunu dünyaya gösteren, olağanüstü şartlarda ortaya çıkmış sıra dışı bir liderdi Atatürk. O, neredeyse işgal edilmemiş toprağı kalmayan bir ulusun, küllerinden doğmasına önderlik etti.
Büyük başarılara imza atmış Atatürk hakkında birçok kitap ve makale yazıldı. Onun hakkındaki her şey etraflıca tartışıldı, hâlâ tartışılıyor. Bu yazıların birçoğu ancak Atatürk öldükten sonra yazıldığı için, Falih Rıfkı Atay gibi onu yakından tanıyan ve uzun yıllar yanında bulunanların ilk elden verdiği bilgilerin kıymetiharbiyesi çok daha önemlidir.
Falih Rıfkı Atay, 1923’ten 1938’e kadar Atatürk’ün yanında bulunmuş, onun yaşadıklarını bizzat kendisinden dinlemiş ve hatta birçoğuna şahit olmuş devrin önemli gazetecilerindendir. Çankaya, Atatürk’ü doğumundan okul yıllarına, savaştığı cephelerden yaptığı inkılaplara, tartışma sofralarından insani yönlerine kadar her detayı anekdotlara yer vererek anlatan muazzam bir kitaptır.
Atatürk’ü ve Türkiye’nin dönüşümünü her yönüyle anlamak ve algılamak için, Çankaya kitabı onlarca yıldır en önemli kaynak olmaya devam etmektedir. Bu nedenle her Türk vatandaşının mutlaka okuması gereken çarpıcı bir eserdir!
Çankaya müdaviminden Atatürk’ü dinlemekTarih
Çankaya, sadece bir anı kitabı değildir. Bu eser, hem bir yakın tanığın kalemiyle yazılmıştır hem de bir milletin yeniden varoluş destanının satır arasıdır. Falih Rıfkı Atay, Atatürk’ün yanı başında bulunmuş, devrimlerin fikir mutfağında yer almış, dönemin siyasi atmosferine birebir şahitlik etmiş bir isimdir. Bu yüzden Çankaya, sıradan bir hatırat değil, tarihçinin elinde başvuru kaynağıdır.
Tarihçi gözüyle baktığımızda Çankaya, resmi belgelerle birebir örtüşmeyen ama o belgelerin arkasındaki insanî ve siyasi atmosferi bize hissettiren bir metindir. Atay, özellikle Milli Mücadele yıllarını, meclis tartışmalarını, Atatürk’ün çevresindeki karakterleri aktarırken satır aralarına duygular, çekişmeler ve insani zaaflar katmıştır. Bu yönüyle kitap, arşiv belgelerinin soğukluğunu kırar; tarihçinin gözünde “ikinci elden kaynak” olsa da, dönemin ruhunu anlamak için birinci elden bir şahitliktir.
Çankaya, bir yönüyle de Cumhuriyet’in ideolojik belleğidir. Atay, Atatürk’ün düşünce dünyasını aktarırken sürekli şu çizgiyi vurgular: Ümmet anlayışının yerine millet bilinci, kulluktan yurttaşlığa geçiş, saltanattan cumhuriyete devrim. Bu satırlarda yalnızca bir liderin değil, Türk milletinin asırlık zincirlerini kırışının izlerini görürüz. Osmanlı’nın yıkılışını, manda heveslilerinin küçülmüş ruh halini, ihanet eden aydınların zavallılığını öyle bir üslupla aktarır ki, tarihçi olarak okurken sadece bilgi değil, milli bir his de uyanır. Çankaya, Türkçü ve Kemalist bir gözle bakıldığında, Atatürk’ün şahsında milletin kendi iradesini inşa edişinin destanıdır.
Falih Rıfkı Atay’ın satırlarında yalnızca soğuk bir tarih yoktur. Anlatımda, Atatürk’ün insani yanlarını, sevinçlerini, hüzünlerini, dostluklarını ve yalnızlığını da hissederiz. Çankaya, bu açıdan bir hesaplaşmadır da. Hem bir
Sonsuz saygı, sevgi, hiç bitmeyecek minnet ve özlemle…
Uzun soluklu okuduğum bir kitap oldu. Şöyle doya doya okudum.Bazen farklı türde kitaplar okumak insana çok iyi geliyor. Bu kitapta yine ufkumu açan tarih bilincimi güçlendiren, ecdadıma bir kez daha saygıyla bakmam gerektiğini vurgulayan bir kitap oldu.
Kitabın içeriğinde ise Atatürk‘ün doğumundan ölümüne kadar olan hayatı, harp zamanında düşmana ve Cumhuriyet zamanında yaptığı inkılaplarla gericilere karşı verdiği savaşı anlatmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti, Atatürk’ün attığı tohumlarla ve bir çok zorluklar aşılarak kurulmuş, onu geliştirmek, gericilerin karşısında durmak ve yeniliklerin arkasında olmak bizim en önemli görevimizdir ve 21. yüzyılda ölümünün 84. Yılında bile halen ondan öğrenceklerimiz var ve o inanılmaz bir deha…
Her Türk gencinin okuması gereken bir kitap öncelikle. Hatta zorunlu olarak lise yıllarında okutulması elzem bir kitap. Kitabın kalın olması ve Cumhuriyet devrinde yazılmış olması sizi korkutmasın çünkü kitabın dili hem sizi sarıyor hem de çok anlaşılır bir dil kullanılmış.
İnanılmaz bir zeka, inanılmaz bir ileri görüşlülük, mükemmel bir insan 
Mustafa Kemal Atatürk sen iyi ki bizim liderimiz oldun, yol göstericimiz oldun. Bu kitapta değerini bir kez daha anladım!
Kitaptaki aklımda kalan en güzel söz ise “geldikleri gibi giderler” sözü oldu. Bu kadar milletini tanıyan, bu kadar bilen bir lider çok az bulunur. Kitabı okumak çok bilgilendirici ve hüzünlüydü. Türk milleti olarak ecdadımızın hakkını ödeyemeyiz. Hepsinin mekanları cennet olsun.
Velhasılkelam kitap tartışmaya kapalı…
Okuyun, okutturun…
Çankaya Falih Rıfkı Atay
Mustafa Kemal Atatürk sen iyi ki bizim liderimiz oldun, yol göstericimiz oldun. Bu kitapta değerini bir kez daha anladım!
Kitaptaki aklımda kalan en güzel söz ise “geldikleri gibi giderler” sözü oldu. Bu kadar milletini tanıyan, bu kadar bilen bir lider çok az bulunur. Kitabı okumak çok bilgilendirici ve hüzünlüydü. Türk milleti olarak ecdadımızın hakkını ödeyemeyiz. Hepsinin mekanları cennet olsun.
Velhasılkelam kitap tartışmaya kapalı…
Okuyun, okutturun…
Çankaya Falih Rıfkı AtayYazar Hakkında
Falih Rıfkı AtayYazar · 40 kitap
Falih Rıfkı Atay (1894, İstanbul - 20 Mart 1971, İstanbul), Türk gazeteci, yazar, milletvekili.
Cumhuriyet döneminin en etkin gazetecilerindendi. İzmir'in kurtuluşundan sonra Mustafa Kemal ile tanışıp dostluğunu kazanan Falih Rıfkı, özellikle Atatürk'ü yakından tanıtan anılarıyla ünlendi. 1923-1950 yılları arasında milletvekili olarak siyasette yer aldı. Cumhuriyetin kurucusu Atatürk'e yakınlığı nedeniyle çok önemli olaylara tanıklık etmiş ve kişisel tarihi cumhuriyet tarihi ile özdeşleşmiştir.
Sakarya ili Kaynarca ilçesi Büyükkaynarca köyünden İstanbul'a yerleşmiş bir ailenin çocuğu olan Falih Rıfkı Atay 1894 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. Babası Hoca Hilmi Efendi, annesi Huriye Cemil Hanım idi.
Ortaokulu Mekteb-i Tahsil Mektebi'nde lise öğrenimini Mercan İdadisi'nde tamamladı. İdadide edebiyat öğretmeni olan Celal Sahir Bey (Erozan) ile kendisinden bir ileri sınıfta okuyan Orhan Seyfi (Orhon), edebiyat zevkinin gelişmesine yardımcı oldu. II. Meşrutiyet'in ilanı edildiği 1908 yılında girdiği Darülfünun Edebiyat Fakültesi'ni 1912'de bitirdi.
1911'de ilk yazıları, Servet-i Fünun dergisinin genç yazarlara ayrılan ek sayfalarında yayımlandı. Tecelli (1911) dergisi ile Süleyman Bahri'nin yönettiği Kadın (1912) dergisinde Cenap Şahabettin ile Ahmet Haşim'in eserlerini hatırlatan şiirleri çıktı. 1912'den itibaren Tanin gazetesinde düz yazılar yayımladı.
1913'te memuriyet hayatına başlayan Falih Rıfkı, Sadaret ve Dahiliye Nazırlığı kalemlerinde çalıştı. Dahiliye Vekili Talat Paşa ile birlikte resmi görevle Bükreş'e gittiğinde Tanin Gazetesi'ne röportajlar gönderdi. Bu dönemdeki yazıları, Türkçülük ve Türkçecilik akımlarının etkisini taşıyordu.
I. Dünya Savaşı'nda yedek subay olarak Suriye'ye gitti ve Cemal Paşa'nın özel katipliğini yaptı. Suriye ve Filistin'deki savaş anılarını Ateş ve Güneş (1918) kitabında topladı. Cemal Paşa'nın Bahriye Nazırı olması üzerine Kalemi Mahsusa müdür yardımcılığına getirildi (1917).
1918'de Ali Naci (Karacan), Necmettin Sadık (Sadak) ve Kazım Şinasi (Dersan) ile birlikte Akşam Gazetesi'ni kurdu. Gazetede, Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazılar yazdı. Damat Ferit Paşa hükümetinin vatanseverleri yargılamak üzere kurduğu, halk arasında "Kürt Nemrut Mustafa Divanı" diye anılan mahkemede Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazıları nedeniyle idamı istenerek yargılandı. İkinci İnönü Muharebesi'nin kazanılması üzerine Divan-ı Harp tutumunu değiştirince idamdan kurtuldu. 10 Eylül 1922'de Anadolu'ya geçti.
Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazılarını Tanin ve Hakimiyet-i Milliye gazetelerinde sürdürdü. Savaşın ardından Tetkik-i Mezalim Heyeti'nde görevlendirilen Falih Rıfkı, Halide Edip, Yakup Kadri, Mehmet Asım ile birlikte Yunan ordusunun yakıp yıktığı yerleri saptamak üzere tüm Batı Anadolu'yu dolaştı.
1923'ten TBMM'ye girdi ve aralıksız 27 yıl milletvekilliği yaptı. 1923-1927 arasında Bolu , 1927-1950 arasında Ankara milletvekili olarak mecliste yer aldı. Bir yandan da çeşitli tarihlerde Hakimiyet-i Milliye, Ulus, Milliyet gazetelerinde başyazarlık yaptı. Köşe yazılarında Atatürk devrimlerini ve batılılaşmayı savundu. Yeni Türk Alfabesinin hazırlanması ve uygulanması sırasında Dil Encümeninde görev aldı. Ulus gazetesinin başyazarlığını yaptığı dönemde Ankara şehir planı jürisinde üyelik ve İmar Komisyonunda başkanlık yaptı. Bu dönemde 1937 yılındaki Trakya Manevraları'na katılmıştır.
İzmir'in kurtuluşundan sonra tanıştığı Mustafa Kemal'in dostluğunu kazandı ve bu döneme an ilişkin anılarını Atatürk'ün Bana Anlattıkları (1955), Çankaya (1961) ve Atatürk Ne İdi? (1968) adlı kitaplarda topladı. Atatürk'ün çok yakınında bulunması ve önemli olaylara tanıklık etmesi yapıtlarına ayrı bir önem kazandırdı.
Demokrat Parti'nin 1950'de iktidara geçmesinden sonra Dünya gazetesini kurarak (1952) muhalefete geçti; yeni iktidara karşı Atatürk devrimlerini savundu. Ölünceye dek bu gazetenin başyazarlığını sürdürdü. 20 Mart 1971'de kalp krizi sonucu İstanbul'da hayatını yitirdi. Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Falih Rıfkı Atay, gezi yazılarını ve anılarını topladığı kitaplarıyla Cumhuriyet döneminde bu türlerin ilk özgün örneklerini verdi. Zeytindağı (anı-1932, 1964), Faşist Roma, Kemalist Tiran, Kaybolmuş Makedonya (gezi-1930) ve Pazar Konuşmaları (fıkra-1966) başlıca yapıtlarıdır.
Atay, sağlam, çekici anlatımı ve duru Türkçesiyle basının en usta kalemlerinden biriydi. Türkçeyi süssüz, sanatsız ama etkin kullanmayı amaçladı. Siyasi konuları işleyen fıkra ve başyazılarıyla tanınan Atay gezi, anı, makale ve sohbet türlerinde birçok kitap yayımlamıştı; Cumhuriyet döneminin en etkin gazetecilerindendi.
Eserleri
ANI : Ateş ve Güneş (Suriye ve Filistin savaş anılan, 1918),
-Zeytindağı (1932),
-Atatürk'ün Bana Anlattıkları (1955),
-Mustafa Kemal'in Mütareke Defteri (1955),
-Çankaya (1961),
-Batış Yılları (1963),
-Atatürk'ün Hatıraları (1914-1919)
-Atatürk Ne İdi? (1968)
Gezi : Faşist Roma, Kemalist Tiran,
-Kaybolmuş Makedonya (1930),
-Deniz Aşırı (1931),
-Yeni Rusya (1931),
-Moskova-Roma (1932),
-Bizim Akdeniz (1934),
-Taymis Kıyılan (1934),
-Tuna Kıyıları (1938),
-Hind (1944),
-Yolcu Defteri , (1946),
-Gezerek Gördüklerim (1970).
Fıkra: Eski Saat (1933),
-Niçin Kurtulmamak (1953),
-Çile (1955),
-İnanç (1965),
-Kurtuluş (1966),
-Pazar Konuşmaları (1966)
İnceleme:
-Başveren İnkılapçı (Ali Suavi Üzerine, 1954),
-Atatürkçülük Nedir (1966),
-Londra Konferansı Mektupları (1933),
-Türk Kanadı (1941),
-Kanat Vuruşu (1945)
Monografi: Babamız Atatürk (çocuklar için, 1955)
