Yazar:
Orhan Kemal
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 33 dk.
Sayfa Sayısı:
231
Basım Tarihi:
1970
İlk Yayın Tarihi:
1952
Yayınevi:
Varlık Yayınları
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Son zamanlarda okuduğum en güzel Türkçe öykü kitabı. Orhan Kemal’e geç kaldığım için çok üzgünüm.
“ Orhan Kemal’in kitapları bir okurun hayatta rastlayabileceği o çok nadir hazineler arasında yer alır. Çok az yazar okurunun dünyasında onun kadar iz bırakır, okuyorunu onun kadar biçimlendirir. Orhan Kemal umudu ve iyimserliği yeniden kazanmamız için yol gösterir bize. “
Cemile
Orhan Kemal
Orhan Kemal'in bir çırpıda okunan, pamuk fabrikasında çalışan yoksul ama mutlu olmaya çalışan,sıradan insanların hayatlarını anlattığı romanı.çukurovanın kendine has şivesinin yanı sıra baş karakter cemilenin boşnak olmasından ötürü boşnakça şiveside var. Yanı sıra bin dokuzyüz otuz dört senesi adana insanının cehaletini, geçim derdini, dostlukluklarını, yardımlaşmayı ve aşkı anlatmış sınıfımızın kalemi.işçilerin zor yaşamlarına tanıklık etmek isteyenler için iyi bir kitap. zaten bir çırpıda okunuyor.Halkın,işçinin içinden bir roman. klasik hikayelerden biri gibi başlayan,fakat ilginç karakterleri ile zenginleşen içeriğiyle dönem romanı ve klasik olmayı hak ediyor.Orhan Kemal'in her romanı gibi cemile de, buram buram yazarının yaşam mücadelesi kokar.Mücadele, ekmek, kavga, adana, işçi mahalleleri, yoksulluk.. bu kelimelerin aynı zamanda umut çağrıştırdığı bir yazım gücüne onun romanlarında görmek,sınıfsal tavrını okumak günümüzde ki her hangi bir bilinçli işçiye ve iyi bir edebiyat okuruna dokunuyor,hitap ediyor. Otuzlu yılların işçilerinin hayatını, düşünce yapısını anlamak için mutlaka okunması gereken bir kitap olarak görüyorum.
bana göre eserin tek eleştirmeye layık yanı ise, olaylar neredeyse hiçbir sonuca bağlanmadan kitap pat diye son buluyor.mahalleli günlük hayatına devam ediyorken roman bitiyor. kitabın sonunda bazı olaylarla ilgili elimizde bir ipucu olsa da hiçbir şey netliğe kavuşamadan kitabın bitmesini yazarın ,karakterlerin sonlarını okurun belirlemesi gerektiği olarak düşünüyorum.
Yoksa istanbuldan gelecek işçiler,atılan işçiler,kahve baskını,cemilenin durumu vb bir sürü olay ortada kaldı. Elime kalem alıp kafamdakileri kendimce yazsam,işçilerin birliğini sağlasam,ağalık düzenini ve kapitalist sistemi karakterlere yıktırsam
Cemile Orhan Kemal'in fabrikada çalışan işçilerin hayatını, yaşadıkları sıkıntıları anlattığı romanı. Hikaye fabrikadaki yeni düzenden rahatsız olan işçilerin aralarındaki sohbetle başlayıp Cemile ve ailesinin yaşadığı mahalledekileri tanıtmayla devam ediyor. Asıl konu Cemile ve Katip'in aşkı. Cemile'yi bir başkası daha sevmektedir ve onu kaçırmayı düşününce dostları Katip ve Cemile'ye acele etmelerini söyler ve olaylar gelişir.
Orhan Kemal'in kırsal kesimde yaşayan insanların yaşam mücadelesini ve toplumsal sorunlarını ele alıyor. Romanın ana karakteri Cemile, babasının hastalığı ve ailevi sorunlarıyla...
Cemile, güçlü bir kadın karakter olarak, ailesinin geçimini sağlamak için çalışmak zorunda olan genc bir kadın. Bu süre zarfinda, hayatta kalma mücadelesi verirken karşılaştığı zorluklar ve fedakarlıklar, onu daha da olgun birisi yapıyor. Roman da, Cemile'nin içsel dünyasını, hayallerini ve toplumsal baskıları sorguladığı anlarla zenginleşir.
Cemileye, sadece bireysel bir hikaye olarak bakmamak gerek aynı zamanda toplumsal bir eleştiri olarak da okunabilecek bir eser. Bu eser, insanın dayanıklılığı ve sevgi bağlarının gücünü vurgulayan derin bir anlatı sunar. Ben çok beğendim size de tavsiye ederim.
Cemile romanında olay, bir fabrikada çalışan genç işçi kız Cemile’nin etrafında gelişir. Cemile, ağır çalışma koşullarında ailesine destek olmaya çalışır. Fabrikada çalışan Necati’ye karşı içinde bir sevgi filizlenir. Ancak aralarındaki sınıfsal farklar, dedikodular ve hayatın zorlukları bu aşkı güçleştirir. Cemile, bir yandan ailesinin baskısıyla, bir yandan da kendi gururu ve duyguları arasında sıkışır. Roman, işçi yaşamının yoksulluğunu, aşkın masumiyetini ve emeğin ağırlığını sade bir dille anlatır.
Okuyacaklara keyifli vakitler dilerim.
Cemile, Orhan Kemal’le yollarımın kesiştiği ilk duraktı; sade cümlelerin ardında böylesine derin bir insan sesi olabileceğini ilk kez onda fark ettim. Yoksulluğun, emeğin, sevdanın iç içe geçtiği o dünyada her karakter, sanki tanıdığım bir yüz, duyduğum bir soluk gibiydi. Cemile’nin suskun ama dimdik duruşu, bana kelimelerden çok daha fazlasını anlattı; onurun sessizliğini, umudun inatçılığını, sevmenin yükünü…
Orhan Kemal’in kalemi, hayatın kenarında kalmış insanlara sadece yer vermiyor; onları romanın kalbine yerleştiriyor. Her satırda bir emek kokusu, her cümlede içten bir hakikat var. Cemile benim için yalnızca bir roman değil, insana yeniden bakmayı öğreten bir aynaydı,sade görünen ama içinde bir ömürlük derinlik saklı bir hikâye.
Orhan Kemal'in "Küçük Adam'ın Romanı" üçlemesinin sonuncu kitabı. Klasik Orhan Kemal kitaplarından; halkı, halkın dertlerini, yaşamını anlatan... Okurken gerçekleğinden şüphe duymuyorsunuz çünkü bütün bu yaşananlar gerçek, acı bir şekilde biliyorsunuz... İşçiler üzerinde oynanan oyunlar, fakirlik, hiçbir zaman bitmeyen kadına yönelik cinsiyetçi aşağılamalar...
Öncelikle kadınlarla ilgili düşünceler: O kadar sinir bozucu diyaloglar var ki!...
http://1000kitap.com/gonderi/107909741
http://1000kitap.com/gonderi/107844765
Aman "Kitap işte!.." diyip geçemiyorsunuz çünkü bütün bunlar gerçeği yansıtıyor, biliyorsunuz.
"Çok geçmeden Muy'un büyük kızı bir Çingene çalgıcının peşine takılıp gitti." Bu tarz sözleri çok fazla duyuyoruz özellikle "Kızın gönlüne bırakırsan ya davulcuya ya zurnacıya..." Ama bunu söyleyenler de hiç düşünmüyor sen bir kızı; hayattaki tek amacı evlenmek, çocuk doğurmak olacak şekilde büyütürsen nasıl bir sonuç bekleyebilirsin?.. Çevremde de var böyleleri: Kadın kızının liseyi bile bitirmemesinden şikayetçi ama bu yaşına kadar sürekli evliliği bir başarı, bir amaç olarak anlatmış. E, kız da haliyle okulla, eğitimle, ekonomik bağımsızlıkla falan uğraşmayıp direkt sonuca ulaşıp evlenmek istiyor, daha 17 yaşında... Daha da üzücüsü aynı şeyi o da devam ettirecek... Nesiller boyu süregelen bir eğitimsizlik dalgası...
İşçilere yönelik oyunlara gelirsek, "Filler tepişir, çimenler ezilir." misali. Zenginler ve siyasiler tartışırlar, birbirlerinin ayaklarını kaydırmak isterler ama olan en sonunda yine fakire olur. Bir de bu oyunlarda alâkasız bir şekilde günah keçisi ilan edilenler vardır:
"-Bu gâvur gelmeden önce aldığınız paradan bir şikayetiniz var mıydı?
-Yoktu. Gül gibi geçinip gidiyorduk!
-O yokken fabrikanın işleri geri mi kalıyordu?
-Ne münasebet!
Orhan Kemal ile tanışmama vesile olan bu kitapta fabrika dönemini okuyoruz. Bu süreçte kadınların emeği, dayanışması ve yaşadıkları zorluklar ön planda. Erkek egemenliğinin yavaş yavaş azaldığı da gözler önüne serilmiş.
Ana karakterlerden Cemile, annesinin ölümünden sonra babasının, abisinin ve evin tüm sorumluluğunu üstlenir. Bu yüzden karakterinde maskülen bir yapı vardır. En başta abisine karşı sergilediği dik duruş, zamanla tüm erkeklere karşı etkisini sürdürür. Ancak kâtibine duyduğu sevda, onun içindeki çocuksu yanı ortaya çıkarır.
Abisi Sadri, Cemile’ye karşı korumacı bir tavır takınır; fakat bu koruma, Cemile’nin karşısında etkisiz kalır. Cemile, çoğu zaman kendisini de abisini de koruyan taraftır.
Necati, fabrikanın kâtibidir; söz hükmü çok olmayan ama kararlı bir karakterdir. Deveci Çopur Halil ise her şeyi parayla çözebileceğine inanan, istediğini zorla almaktan çekinmeyen bir tiptir. Cemile’ye duyduğu tutku, bu yönünü açıkça gösterir.
Fabrika düzeni, işçilerin en çok muzdarip olduğu konulardan biridir. Kuruluşunun ardından kazançların yetersizliği ve yatırım yapma güçlüğü, emekçilerin ortak sorunu haline gelir. İşverenlerin “Avrupalı fen adamı” olması ise işçilerin kendi topraklarında bile yabancılaşmalarını sembolize eder.
Bu kitap bende “fabrika” kavramına dair farkındalık oluşturdu. İşçi–işveren arasındaki eşitsizliği daha iyi anlamamı sağladı. Yaşar Kemal’i okurken ağa–köylü ilişkisini nasıl hissettiysem, bu kitapta da benzer bir durumu işçi–işveren arasında gördüm.
Öte yandan Necati’nin sevdiğine karşı pasifliği beni rahatsız etti. Deveci Çopur Halil en azından ne istediğini açıkça belli ediyordu. Oysa Necati, babaannesine karşı gelemeyip içgüveysi olmayı kabul etti. Bu noktadaki sessizliğini doğru bulmadım. Necati’nin sessizliği Halil’in
Değerleri, gelenek-görenekleri, hayat gailesi, yaşadığı sıkıntıları ile halkımızı en iyi anlatan yazarlarımızdan Orhan Kemal. Öyle, biz Türk halkını güzel göstermek için çabalamaz, “kol kırılır yen içinde kalır“lara başvurmaz. İyi bir gözlemcidir; net, objektif, torpilsizdir. Kahramanlarının iyi yönleri yanında kötü yönlerini de serer ortaya; kanlı-canlı içimizden bireyler olarak çıkarır karşımıza. Bir yandan öfkelenir, lanetleriz yapılan haksızlıkları; diğer yandan bizden, hepimizden parçalar da içerdiğini hissedip susarız.
Fabrika işçisi güzel Cemile bir göz odada, babası ve erkek kardeşi ile sabırla bekliyor kaderini. Boşnak göçmeni varlıklı baba Balkan ayaklanmalarından sonra memlekete göçmüş, beş parasız kalmış, karısını veremden kaybetmiş, 15-17 yaşlarındaki iki evladını fabrikaya işçi vermiş. İçi gidiyor o sefil ortamda onları çalıştırdığı için, ama o eski soylu geçmişi kendisinin aynı işi yapmasına izin vermiyor. Cemile bir taraftan beğendiği genç katip gelip kendisini babasından istesin diye bekler, katibin burnu havada babaannesini razı etmeye çalışırken, öte yandan kendisine göz koyan belalı ahlaksızı savuşturmaya çabalıyor.
Arka planda, günlük rızıklarını çıkarabilmek için canlarını hiçe sayıp çalışan yığınlar, fabrikada köşeleri tutmuş bir avuç uyanığa itaat etmek zorundalar. Yenilik getirmeye çalışan, bu uyanıkları yola sokmaya hazırlanan İtalyan mühendisi fabrikadan kovalama operasyonuna da bu yüzden alet oluyorlar. Biraz düşünseler, biraz da cesaretleri olsa aslında yeni düzenin kendi işlerine geleceğini anlarlar. Ama o kadar garibanlar ki, kader bellediklerine karşı çıkmaya korkuyorlar.
Kenarlara itilmiş, göz önünden uzaklaştırılmış, hatırlanmak istenmeyen küçük insanları hikayeleri ile önümüze seriyor Orhan Kemal. Kimse onları görmek istemese de
“Küçük adamın Romanı” üçlemesinin üçüncü kitabında “ Cemile” Necati ile olan aşkı merkeze alınmış gibi görünse de ; işçi işveren ilişkisi ; hak hukuk adalet mücadelesi; kaçışın vatanından uzak yaşamanın zorluğunu ; kadın isen güzelliğin nasıl zorladığını ve erkek zorbalığına maruz kalmayı anlatırken kitap; benim aslında daha çok anlatılmasını istediğim İzmirli Nusret ve İzzet usta karakterlerinin doğruculuğu ve yol göstericiliği etrafında şekilleniyor ( ne uzun cümle kurdum ya)
İşçilerin çaresizliğini kendi çıkarları için yönlendiren güç sahipleri, öfke onlara yönlenince öylece bırakıp kaçmayı kendilerini kurtarmayı biliyorlar .
İşçiler hem sömürülüyor hem kandırılıyor hem de işsiz güçsüz kalıyor.
Peki anlatı burada bitiyor mu ? Üçleme ile tamamlanıyor mu?
Bir çırpıda okunacak bir eser merak içinde…
Yazar Hakkında
Orhan KemalYazar · 78 kitap
Mehmet Raşit Öğütçü, yazar olarak Orhan Kemal, aydınlık gerçekçi Türk roman ve oyun yazarıdır.
Adı, Türk edebiyatının büyük ustaları arasında anılan yazar; roman, öykü, oyun, şiir gibi farklı tarzlarda birçok esere imza atmış olsa da daha çok romancılık yönü ile tanınmıştır. İlk öykü kitabı Ekmek Kavgası (1949) ve Küçük Adamın Notları başlığı altında yayımladığı öz yaşam öyküsü roman dizisiyle yaygın bir üne kavuştu. Edebi hayatı 1960'lı yıllarda zirveye ulaştı. Adana'da toprak ve fabrika işçilerinin dünyasını, İstanbul'daki gecekondu mahallelerini, fabrika çevrelerini eserlerine yansıttı. Murtaza, Hanımın Çiftliği, 72. Koğuş adlı eserleri başyapıtlarındandır. Adanaspor'da futbol oynamıştır. Golcü Raşit olarak bilinmektedir.
HAYATI;
Orhan Kemal, 15 Eylül 1914’te Adana’nın Ceyhan ilçesinde doğdu. Babası Çanakkale cephesinde topçu teğmeni olan avukat Abdülkadir Kemali Bey, annesi ise öğretmen Azime Hanım’dı. Çocukluğu Adana’da geçti, I. Dünya Savaşı sonrası Fransız işgali nedeniyle ailesiyle Niğde ve Konya’ya taşındı. Babası Kuvâ-yi Milliye’de yer aldı ve daha sonra TBMM’ye milletvekili seçildi. 1931’de aile Beyrut’a taşındı; Orhan Kemal burada orta öğrenimini bırakıp çeşitli işlerde çalıştı, bir yıl sonra Türkiye’ye dönerek Adana’da çırçır fabrikalarında işçilik yaptı.
1937’de evlendi ve ilk çocuğu Yıldız doğdu. 1938’de askere gitti; Maksim Gorki ve Nâzım Hikmet kitapları okuduğu için 5 yıl hapis cezası aldı ve Kayseri Hapishanesi’nde tutuldu. Burada ilk şiirlerini yazdı ve 1940’ta Nazım Hikmet ile tanışarak onun etkisiyle öykü ve romana yöneldi. İlk öykülerini Bacaksız Orhan adıyla yayımladı, Orhan Kemal ismini ise 1943’te kullanmaya başladı.
Tahliye olduktan sonra Adana’da işçilik ve hamallık yaptı; geçim sıkıntısı yaşadı. 1945’te öyküleri yayımlanmaya başladı ve kısa sürede tanındı. 1948’de ilk öykü kitabı Duygu, 1949’da ilk romanı Baba Evi yayımlandı. İstanbul’a taşındıktan sonra edebiyat çalışmalarını sürdürdü, önemli eserleri arasında Murtaza, Cemile, Bereketli Topraklar Üzerinde ve 72. Koğuş bulunur. 1960’larda tiyatroya da adım attı ve çeşitli ödüller kazandı.
Orhan Kemal, 2 Haziran 1970’te geçirdiği beyin kanaması sonucu hayatını kaybetti ve Zincirlikuyu Mezarlığı’na defnedildi. Hayatı boyunca yoksul ve emekçi sınıfların yaşamını, toplumsal gerçekçilik çerçevesinde eserlerine aktardı ve Türk edebiyatında bu türün öncü isimlerinden biri oldu.
Anısını yaşatmak için İstanbul'un Beyoğlu ilçesinde, Cihangir semtinde Orhan Kemal Müzesi açıldı. 1972'den bu yana adına bir roman yarışması (Orhan Kemal Roman Armağanı) düzenlenmektedir. Ayrıca Fatih Ordu Caddesi üzerinde bulunan İl Halk Kütüphanesi'ne adı verilmiştir.
