Yazar:
Platon (Eflatun)
Çevirmen:
Furkan Akderin
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 2 dk.
Sayfa Sayısı:
72
Basım Tarihi:
Kasım 2016
İlk Yayın Tarihi:
Mayıs 2011
Yayınevi:
Say Yayınları
Orijinal Adı:
Εὐθύδημος
ISBN:
9789754689853
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
Euthyphron
447 okunmaKabalcı Yayınevi · Mayıs 2011 · 104 s.
Euthyphron
346 okunmaSay Yayınları · Kasım 2016 · 72 s.
Euthyphron (Dindarlık Üzerine) - Kriton (Görev Üzerine)
268 okunmaKapra Yayıncılık · Mayıs 2021 · 76 s.
Euthyphron (Dindarlık Üzerine) Kriton (Görev Üzerine)
124 okunmaKarbon Kitaplar · 2021 · 88 s.
Euthyphron
16 okunmaFol Yayınları · 2023 · 144 s.
Euthyphro
12 okunmaKarbon Kitaplar · Mayıs 2020 · 40 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Euthyphron, Platon’un, Sokrates ile Euthyphron arasında geçen diyaloglarından oluşuyor. Euthyphron, babasını bir cinayetle ilgili suçtan dolayı mahkemeye verecektir; çünkü ona göre suçlu kişi babası bile olsa, adaletin gereği yapılmalıdır. Bunu da dindar bir davranış olarak görür. Mahkemede Sokrates’le karşılaşır ve Sokrates ona “dindarlık nedir?” sorusunu sorar. İkisi bu soru üzerine konuşurlar…
Fakat diyalog boyunca özellikle dikkat çeken soru şudur: “Bir şey tanrılar istediği için mi iyidir, yoksa zaten iyi olduğu için mi tanrılar onu ister?”
Genel olarak Euthyphron, dindarlık, adalet, ahlak ve doğru davranış üzerine düşündüren; zihinlerde soru işaretleri bırakan bir kitap.
6/10
2026 110. kitabı
Euthyphron Platon (Eflatun)
Platon’un Euthyphron diyaloğu, Sokrates ile bir Euthyphron arasındaki sohbet üzerinden “dindarlık nedir?” sorusunu tartışıyor. Kısa bir metin olmasına rağmen din, ahlak ve adalet üzerine oldukça derin sorular ortaya koyuyor.
Sokrates’in sorgulayıcı tavrı ve zekâsı metin boyunca dikkat çekerken, Euthyphron’un kendinden emin ama yer yer tutarsız görünen yaklaşımı okuyucuyu düşünmeye sevk ediyor. Diyalog, dogmatik düşünce ile sorgulayıcı aklın karşılaşması gibi ilerliyor.
Yaklaşık 2400 yıl önce yazılmış olmasına rağmen hâlâ güncel sorular barındıran bu eser, ahlakın kaynağı ve dinle ilişkisi üzerine zihin açıcı bir okuma sunuyor. Kısa ama etkili, düşündüren bir felsefe metniydi diyebilirim.
Platon'un kitaplarından açılışı bununla yapmakla doğru karar vermişim. Kitap zaten kendini anlatıyor. Geriye okuyup ders çıkarmak ya da okuyup zevk almak kalıyor. Sokratik yöntemi de görünür bir şekilde sergiliyor. Teşekkürler Platon.
Euthyphron Platon,
Euthyphron'da ydinsizlik ve gençlerin ahlakını bozma suçlamalarıyla yargılanan ve idama mahkum edilen Sokrates'in yargılanmasından hemen önceki süreç anlatılmaktadır.
"Öldürülen kişinin yabancı mı yoksa yakın birisi mi olduğunu sorman, katilin öldürmeye hakkı olup olmadığını sorgulaman bana komik geliyor. Katil bizim evimizde yaşayıp aynı sofraya oturduğumuz biri bile olsa şikayet edilmelidir."
Sokrates kendini savunurken her şeye ilkel bir eytişim ile yaklaştığını özellikle vurguluyor.
"Kim yapmış olursa olsun hiçbir saygısızlığa izin vermemek gerekir."
Gerçekler ve adaletten önce kanunlaraın ve yargının değerli olduğunu söylüyor.
"Şair şöyle diyor: "Büyü! Bunları yapan, tohumunu atan Zeus'tur deme. Korkunun olduğu yerde saygı da vardır."
İyi okumalar...
-Furkan DOLGUN
Sokrates & Euthyphron arasında geçen, din'e felsefi bir bakış ile yaklaşılan nefis bir diyalektik eser.
Eğer felsefeye merakınız varsa eğer Platon'un tüm eserlerine bir göz atın sıkılmadan okuyacağınıza, keyif duyacağınıza eminim.
Euthyphron
Euthyphron
Din felsefesine giriş yaparken merak edip okuduğum fakat okuduktan sonra " neden okudum ki?" Diye kendimi sorguladığım açıkçası çokta dolu olmayan ama Platon'u sevdiğim için okumanızı önerebileceğim bir kitap.
Kitapta dindarlık üzerine söyleşiler yapılır .
Konuşan kişiler sokrates ve rahip euthypron'dur.
Platon burada din konusunda doğru/yanlış , yapılabilecek/yapılamayacak , uygunluk/uygunsuzluk değerleri yorumlanır ama sonuca bağlanmaz..
Diyaloğun esas konusu dindarlıktır.Sokrates insanlarla tanrılar arasındaki bir alışveriş olarak gösteren dindarlık tanımını reddedip, dindarlığın ölçüsünü tanrıların iradesinden bağımsız hale getirir.Dindarlığın doğruluk veya adaletin bir parçası olduğunu söylemek suretiyle, söz konusu standart ya da ölçütün ahlaki bir standart olarak anlaşılması gerektiğini ileri sürer.
Eser boyunca, Sokratik yöntemin bütün hususiyetlerine, en ince mantıksal ayrıntilarına tanık olmanın yanı sıra onun meşhur ironi ya da alayını da görürüz. Diğer Sokratik diyaloglarda olduğu gibi, burada da Sokrates kendisine yöneltilen dinsizlik suçlaması karşısinda, bu
konuda hemen hiçbir şey bilmediğini söyleyerek, güya dindarlığın ne olduğunu öğrenip kendisini savunabilmek adına Euthyphron'dan dindarlığı kendisine tanımlamasıni ister. Bir bilgisizlik maskesi takınırken, karşısındakini yücelttikçe yüceltir; başarısızlıkla karşılaştığı her seferinde onu gayrete geçirir. Bu süreçte bir yandan da muhatabının zihnine bir katharsis uygular ve onun kafasındaki darmadağınık ve temellenmemiş düşünceleri ayıklar. Eser aporia
ile yani konuyu çok iyi bildiğini sanan Euthyphron'un kafasinın tümden karışmasiyla, onun ne yapacağını bile meme haline gelmesiyle sonuçlanır. Bu yüzden Euthyphron aynı zamanda aporetik bir diyalog olarak geçer. Nitekim diyaloğun sonunda Euthyphron adeta Sokrates'in yanından kaçarak uzaklaşır.
Diyalog, Sokrates'in idam edileceği mahkemeden hemen önce, hakkında açılan davanın kendisine tebliğ edilmesi sırasında karşılaştığı Euthyphron'la yaptığı konuşmayı içeriyor. Euthyphron'un orada bulunmasının sebebi ise kölesinin ölümüne istemeden sebep olan babasını dava etmeyi istemesi. Katil bir babayla aynı evi paylaşmanın dini açıdan bir lekelenme anlamına geldiğine inanan Euthyphron, babasını dava etmeye gelmiş. İşte, böyle karşılaşmada da konu hemen belirivermiş: Ne dine uygundur, ne değildir?
Kitap Platon un gençlik dönemi eserlerinden biridir. Sokrates in savunmasını okuduysanız önce bu kitabı sonrada Kriton'u okumanız öneririm. Eğer Sokrates in Savunmasını okumadıysanız sırası ile Euthyphron ( Mahkemeden öncesi), Sokrates in Savunması (Mahkeme ) ve Kriton (Mahkeme Sonrası) okumanız konu bütünlüğünü tamamlar. Eserin konusu şöyle; Euthyhron un babası cinayet işleyen bir köleyi istemeden öldürmesi sonucu babasına dava açmak için mahkemeye gider yolda kendi aleyhine açılan dava için mahkemeye giden Sokrates ile karşılaşır ve dindarlık üzerine meşhur diyalog başlar.
Yazar Hakkında
Platon (Eflatun)Yazar · 59 kitap
Antik/klasik Yunan Filozofu, Matematikçi, Felsefi Diyaloglar Yazarı ve Batı Dünyasındaki İlk Yüksek Öğretim Kurumu Olan Atina Akademisinin Kurucusu
Eski Yunan filozofu (Atina İ.Ö. 428-ay.y.İ.Ö. 348/347). Soylu bir ailenin oğlu olan Eflatun (ya da Platon), parlak bir Öğrenim görerek, sanatın her dalında kendini gösterdi (çok genç yaşta şiirler, trajediler yazdı); Kratilos'tan bilim dersleri aldı. Sokrates'le tanışınca (İ.Ö. 407) felsefeye yönelip, gerek beden, gerek kafa yapısı bakımından siyasete yatkın olmadığından, o karışık yıllarda siyasetten uzak kaldı. Demokrasiyi küçümserken, Otuzlar Meclisi'yle iktidara gelen dostlarının yönetimini daha da beter buldu. Sokrates'in Ölümünden sonra Megara'da Eukleides'in yanına çekildi; sonra yolculuklar yaparak Kyrene'de matematikçi Theodoros'la tanıştı. Mısır'a bir yolculuk yapıp, İtalya'ya giderek Tarento ve Lokroi'deki pyhthagorasçı çevrelerle ilişki kurdu. İ.Ö. 388'e doğru Dionysos'un kaynı Dion tarafından, Syrasos'u pek etkileyemedi. Atina'ya dönerek, Akademi Gymnasionu'nda Yunanistan'ın dört bir yanından gelen Öğrencilere ders verdi. İ.Ö. 367 ve İ.Ö. 361'de iki kez daha Sicilya'ya gittiyse de, Genç Dionysos'u da etkilemeyi başaramadı ve felsefe ile tiranlığı bağdaştırmaktan vazgeçti. Atina'ya dönüp, Akademi'de ders vermeyi sürdürerek, söylentiye göre bir şölen sırasında öldürüldü.
Eflatun'un bütün yapıtları günümüze kalmıştır: Felsefe ve felsefeyle bağlantılı konularda yazılmış 26 diyalog. Karşılıklı konuşmalar biçiminde yazıldıkları için bunlara "diyalog" denirse de, tümünü diyalog diye adlandırmak belki doğru olmaz; çünkü, sözgelimi Sokrates'in mahkemede yaptığı konuşmayı içeren Savunma ve daha birkaç yapıtı, temelde monologdur. Gene de, tarihsel kişilere dayansın ya da dayanmasın, bütün yapıtlarını kişilerin ağzından yapılan konuşmalar biçiminde yazdığı için, tümü bu anlamda tiyatrovaridir. Birkaçı dışında, diyalogların tümünde, Sokrates odak kişidir.
Platon olan isminin neden Türkçede "Eflatun" olduğu:
- Arapçada [p] sesi yoktur. Yabancı dillerden alınan [p] Arapçada daima [f] oluyor.
- Arapçada [o] sesi de yok. Bu da daima [u]ya dönüşüyor.
- Arapçada kelime başında çift sessizi telaffuz etmek imkânsız. Türkçe ispor veya siteyşın gibi, ya başına ya arasına mutlaka bir sesli katıyorlar. Dolayısıyla filozofun Arapça adı "Felâtûn" veya "Eflâtûn". Türkçeye Arapçadan Eflatun olarak aktarılmış.
