Yazar:
Vladimir Nabokov
Tahmini Okuma Süresi:
10 sa. 26 dk.
Sayfa Sayısı:
368
Basım Tarihi:
7 Nisan 2011
İlk Yayın Tarihi:
1955
Yayınevi:
Penguin Books
Orijinal Adı:
Lolita or the Confessions of a White Widowed Male
Orijinal Dil:
İngilizce
Orijinal Ülke:
Amerika Birleşik Devletleri
ISBN:
9780241951644
Ülke:
Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı
Dil:
İngilizce
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
12 diğer baskı · Tümünü Göster
Lolita
3.300 okunmaİletişim Yayınevi · Nisan 2019 · 364 s.
Lolita
85 okunmaCan Yayınları · 1982 · 432 s.
Lolita
33 okunmaİletişim Yayınları · 1991 · 375 s.
Lolita
9 okunmaPenguen Yayınları · Ağustos 2011 · 368 s.
Lolita
7 okunmaAydın Yayınevi · 1959 · 255 s.
Lolita
9 okunmaKnopf Doubleday Publishing Group · 1989 · 376 s.
Yorumlar ve İncelemeler
Saygıdeğer jüri üyeleri!
12 yaşında bir kız çocuğu, bir yetişkinin arzularının ve takıntılarının merkezine yerleşir. Çocuk konuşmaz; onun yerine Humbert konuşur. Lolita tam da budur: susturulmuş bir çocuğun yerine konuşan bir dilin yarattığı rahatsızlığın romanı. Ve bu rahatsızlık bilinçli olarak dinmez.
Bu yüzden bu romanı önce Vladimir Nabokov ’dan konuşmadan okumak mümkün değildir. Çünkü Lolita’da belirleyici olan hikâye değil, o hikâyeyi kuran zihnin neyi nasıl söylediğidir. Nabokov, okuru ahlaki bir güvenliğe değil, dilin kurduğu tuzağın içine bilinçli olarak bırakır.
Metin boyunca “mürekkep yalamış okuyuculara” yapılan göndermeler bir iltifat değil, bilinçli kurulmuş bir tuzaktır. Herkes tarafından anlaşılamayacağını bilir ve bunu üstü örtülü biçimde zaten söyler. Bir yandan da özellikle entelektüel kibirle okuyanların zaafını yoklar. “Yansız gözle bakma” iddiasındaki okuru sahneye davet ederken, anlatının inceliğine hayran kalanların içeriğin çürüklüğünü ikinci plana atabilme ihtimalini kurcalar. Bu kalemin inceliğine hayran kalmamak mümkün değildir; asıl mesele, buna rağmen içeriğin çürüklüğünün nasıl ikinci plana atılabildiğidir. Lolita tam da bu yüzden müthiş derecede manipülatif, sinsice kurgulanmış, okurla oynayan “manyak” bir eserdir.
Mesele yalnızca bireysel bir sapkınlık olarak bırakılmaz; bilim, hukuk, akademik deli saçmalarıyla psikoanaliz piyasası, din, iklim, kültürel örfler ve öğretim sistemi çıplak hâliyle önümüze konur. Yaş sınırları, Roma hukuku, kilise, coğrafya… Hepsi bir araya geldiğinde, yapılanın nasıl “doğal” ve “meşru” gösterilebildiği görülür. Bu sadece kurguya ait bir tartışma da değildir. Bugün hâlâ çocuk gelinlerin olduğu bir ülkede yaşıyoruz. Metni okurken bir de buradan bakmak gerekir.
Cümleler açıklamak için değil, sıkıştırmak için kurulur; tek bir satıra bir
Vladimir Nabokov ’dan konuşmadan okumak mümkün değildir. Çünkü Lolita’da belirleyici olan hikâye değil, o hikâyeyi kuran zihnin neyi nasıl söylediğidir. Nabokov, okuru ahlaki bir güvenliğe değil, dilin kurduğu tuzağın içine bilinçli olarak bırakır.
Metin boyunca “mürekkep yalamış okuyuculara” yapılan göndermeler bir iltifat değil, bilinçli kurulmuş bir tuzaktır. Herkes tarafından anlaşılamayacağını bilir ve bunu üstü örtülü biçimde zaten söyler. Bir yandan da özellikle entelektüel kibirle okuyanların zaafını yoklar. “Yansız gözle bakma” iddiasındaki okuru sahneye davet ederken, anlatının inceliğine hayran kalanların içeriğin çürüklüğünü ikinci plana atabilme ihtimalini kurcalar. Bu kalemin inceliğine hayran kalmamak mümkün değildir; asıl mesele, buna rağmen içeriğin çürüklüğünün nasıl ikinci plana atılabildiğidir. Lolita tam da bu yüzden müthiş derecede manipülatif, sinsice kurgulanmış, okurla oynayan “manyak” bir eserdir.
Mesele yalnızca bireysel bir sapkınlık olarak bırakılmaz; bilim, hukuk, akademik deli saçmalarıyla psikoanaliz piyasası, din, iklim, kültürel örfler ve öğretim sistemi çıplak hâliyle önümüze konur. Yaş sınırları, Roma hukuku, kilise, coğrafya… Hepsi bir araya geldiğinde, yapılanın nasıl “doğal” ve “meşru” gösterilebildiği görülür. Bu sadece kurguya ait bir tartışma da değildir. Bugün hâlâ çocuk gelinlerin olduğu bir ülkede yaşıyoruz. Metni okurken bir de buradan bakmak gerekir.
Cümleler açıklamak için değil, sıkıştırmak için kurulur; tek bir satıra birÜç kişi okuduk insanlıktan soğuduk:))·364 syf.·
✯Bellisperennis✯ Evet, beklenen inceleme sonunda geldi. Öncelikle bu yolculukta beni yalnız bırakmayan arkadaşlarıma teşekkür etmek istiyorum.
Kitaba gelecek olursak; karşımızda küçük kız çocuklarını kendi sapkın düşüncelerinin merkezine koymuş bir adam var. Ve en korkutucu tarafı da bunun sıradan bir insan gibi aramızda dolaşması. Çocukların en güvenli olması gereken yerlerde bile onların masumiyetini kirleten düşünceler kurması insanın gerçekten midesini bulandırıyor. Kitap boyunca bu adamın zihninden geçenleri okumak sinir bozucu olduğu kadar tüyler ürperticiydi de.
Sonrasında ise hayallerindeki iğrençliği gerçeğe dönüştürüp kendine bir kurban seçiyor: Henüz sekiz yaşındaki Lolita. İşte kitabın en ağır tarafı da buydu. Bir çocuğun masumiyetinin, bir sapığın gözünden anlatılması gerçekten öfke uyandırıyor. Okurken birçok yerde durup nefes alma ihtiyacı hissettim.
Bence bu kitabı özellikle ebeveynler okumalı. Çünkü böyle insanların düşünce yapılarını, davranışlarını ve kendilerini nasıl gizlediklerini görmek açısından oldukça çarpıcı bir eser. Kitap rahatsız edici, evet. Ama bunu gereksiz açık sahnelerle değil; daha kontrollü, daha psikolojik bir anlatımla yapıyor. Yani mesele pornografik olmak değil, insanın içini karartan o zihni göstermek. Ve yazar bunu fazlasıyla başarılı bir şekilde hissettiriyor.
Sadecemoonlight Humbert Humbert, manipulatif, kendini haklı çıkarmaya çalışan bir suçluyken; Lolita, bu sapkın tutkunun kurbanı, çocukluğu elinden alınmış bir karakter. Yasak aşk, çocuk istismarı hibi iğrenç bir konuyu son derece, şiirsel ve karmaşık bir dille anlatıyor. Kitap boyunca okunan şey, bir yandan statüsünü korumak isteyen diğer yandan kendi fantezilerini tatmin etmek isteyen bir adamın ikiyüzlülüğü. Belki konu rahatsız edici fakat yazarın anlatımı çok iyi. Okurken
7/10
2026 50. kitabı
✯Bellisperennis✯ Evet, beklenen inceleme sonunda geldi. Öncelikle bu yolculukta beni yalnız bırakmayan arkadaşlarıma teşekkür etmek istiyorum.
Kitaba gelecek olursak; karşımızda küçük kız çocuklarını kendi sapkın düşüncelerinin merkezine koymuş bir adam var. Ve en korkutucu tarafı da bunun sıradan bir insan gibi aramızda dolaşması. Çocukların en güvenli olması gereken yerlerde bile onların masumiyetini kirleten düşünceler kurması insanın gerçekten midesini bulandırıyor. Kitap boyunca bu adamın zihninden geçenleri okumak sinir bozucu olduğu kadar tüyler ürperticiydi de.
Sonrasında ise hayallerindeki iğrençliği gerçeğe dönüştürüp kendine bir kurban seçiyor: Henüz sekiz yaşındaki Lolita. İşte kitabın en ağır tarafı da buydu. Bir çocuğun masumiyetinin, bir sapığın gözünden anlatılması gerçekten öfke uyandırıyor. Okurken birçok yerde durup nefes alma ihtiyacı hissettim.
Bence bu kitabı özellikle ebeveynler okumalı. Çünkü böyle insanların düşünce yapılarını, davranışlarını ve kendilerini nasıl gizlediklerini görmek açısından oldukça çarpıcı bir eser. Kitap rahatsız edici, evet. Ama bunu gereksiz açık sahnelerle değil; daha kontrollü, daha psikolojik bir anlatımla yapıyor. Yani mesele pornografik olmak değil, insanın içini karartan o zihni göstermek. Ve yazar bunu fazlasıyla başarılı bir şekilde hissettiriyor.
Sadecemoonlight Humbert Humbert, manipulatif, kendini haklı çıkarmaya çalışan bir suçluyken; Lolita, bu sapkın tutkunun kurbanı, çocukluğu elinden alınmış bir karakter. Yasak aşk, çocuk istismarı hibi iğrenç bir konuyu son derece, şiirsel ve karmaşık bir dille anlatıyor. Kitap boyunca okunan şey, bir yandan statüsünü korumak isteyen diğer yandan kendi fantezilerini tatmin etmek isteyen bir adamın ikiyüzlülüğü. Belki konu rahatsız edici fakat yazarın anlatımı çok iyi. Okurken
Lolita, saplantılı bir aşk hikayesini anlatırken, aynı zamanda ahlaki, psikolojik ve edebi bir başyapıt olarak değerlendirilir.
Romanın başkahramanı ve anlatıcısı Humbert Humbert, 12 yaşındaki Dolores Haze’e (Lolita) karşı duyduğu takıntılı ve sapkın aşkını anlatır. Humbert, Lolita’nın üvey babası olma rolünü üstlenir ve onunla birlikte bir yolculuğa çıkar. Hikaye, Humbert’in gözünden anlatıldığından, okuyucuyu onun ahlaki çöküşüne ve kendi eylemlerini meşrulaştırma çabalarına tanık eder.
Nabokov’un yazım dili, kitabın en dikkat çekici yönlerinden biridir. Zarif ve lirik bir üslupla yazılmış olan roman, Humbert’in sapkın düşüncelerini neredeyse estetik bir boyuta taşır. Ancak bu dil, okuyucuyu bir ikilemde bırakır; Humbert’in anlattıklarının gerçek mi, yoksa manipülatif birer anlatı mı olduğu sürekli sorgulanır.
Temalar
1. Ahlak ve Sapkınlık: Roman, ahlaki sınırların sorgulanmasına neden olur. Humbert’in duyguları ve eylemleri, okuyucuyu rahatsız edici bir şekilde düşünmeye iter.
2. Manipülasyon: Humbert, hem Lolita’yı hem de okuyucuyu manipüle eder. Hikayeyi kendi bakış açısından anlattığı için gerçeklik çarpıtılır.
3. Masumiyetin Kaybı: Lolita, çocukluğunun çalınması ve kontrolsüz bir şekilde büyümeye zorlanmasıyla masumiyetin kaybını temsil eder.
4. Obsesyon ve Kontrol: Humbert’in Lolita üzerindeki kontrol takıntısı, kitabın merkezinde yer alır.
Tartışmalı Yönleri
“Lolita”, pedofili ve cinsel istismar gibi rahatsız edici konuları ele aldığı için yoğun eleştirilere maruz kalmıştır. Ancak Nabokov, bu konuları bir tür sanatsal eleştiri ve ahlaki sorgulama aracı olarak kullanır. Roman, okuyucuyu hem karakterleri hem de kendi etik değerlerini sorgulamaya zorlar.
“Lolita”, sadece hikayesiyle değil, dilsel ve tematik derinliğiyle de edebiyat tarihinde önemli bir
Kitabı neden ve niçin okudum...?Edebiyat
Niçini; elbette mesleki açıdan bakış açımı geliştirmek, kendi görüşümle fikir oluşturmak.
Nedeni; sürekli karşıma çıkıyor, öneriliyor ve araştırma içinde olduğum konuya(çocukluk travmalarının, insanı kendine ve topluma zararlı bir hale çevirip çevirmemesini, bu zararın hep cinsel sapkınlılar ya da kriminal suçlar ve şiddet mi olduğuna dair bir istatistik) yardımcı bir göz olacağını düşündüğüm için.
Gelelim kitaba;
Edebi açıdan düşünüp bakıldığında yazarın kalemine ve zihnine hayran olmamak imkansız . Yazarın kendi hayatında bazı şeylerden kaçarken (yasak aşk vs) bunları Humbert aracılığıyla bastırıp ya da dizginlediğini düşündüm. Yer yer kitaba böyle hissettirecek uzun uzun günah çıkarmalar eklemiş. Humbert demişken sayfayı her çevirdiğimde ağzına tuvalet terliği ile vurma isteği oluşturan bir karakter. Kitabı onun anlatımı ile yazmış yazar. Kendini güzellemelerini bol bol duyuyoruz dilinden. Ve bize sevgili okuyucum diye hitap edip, onu anlamamızı ve utanmadan hak vermemizi istiyor...:) Okunmasını yorucu bir kitap kesinlikle, baş ağrılarına hazır olun okumayı düşünüyorsanız. Okunmalı mı derseniz de? Vaktiniz ve ilginiz varsa kitaba okuyun elbette ama okumadınız diye de kaybedecek bir şeyiniz yok. Ne bileyim ben işte siz bilirsiniz:)
"Duyular Sağduyuya Sığar mı?" Sığmadı...Vladimir Nabokov , dahi beynini ve cüretkar kalemini 
Lolita kitabının ana karakteri ve anlatıcısı olan pedofili eğilimli Humbert Humbert’in bu sapkınlık fırtınasına nasıl kapıldığını akıl ve duyguları açısından nasıl düşünüp hissettiğini, toplum içinde kendisini ve içindeki şehvet canavarını gölgeler içinde nasıl saklamaya çalıştığını, vahşi dürtülerine karşı mücadelesini ve yenilgisini çözümleme sürecinin en çarpıcı şeklide anlatımı ve itirafıdır.
Elbette hikayede bu sapkınlığa maruz kalan bir kız çocuğunun da travmalarını onun hayatında nelere mal olduğuna iç acısıyla tanıklık etmemizi sağlamış.
Ahlaki dersler her zaman olması gereken, toplum tarafından kabul gören örnek yaşam hikayeleriyle verilmez.
Nabokov, Lolita ile ters köşe yaparak ahlaksızlığın ve sapkınlığın içindeki gel gitlerle kaybolan ahlakın ve sağduyunun yokluğunda olağanüstü edebi bir kurguyla bu arayışın içine atıyor bizi.
Bu ve benzeri kimliklerin toplumun içinde varlığının bazen gözümüzün önünde her hangi bir meslek grubunda, alt ya da üst statüye sahip normal davranışlarıyla yakınımızda güvenimizi nasıl kazanırlar. Eğilim gösterdiği çocuklara nasıl yaklaşır ve biz bunu nasıl da görüp anlayamayızın da hikayesidir.
Ve elbette temelinde yatan sağlıklı çocuk – ebeveyn ilişkisinin olmadığı zaman oluşan zaafların üzerine de gitmiş.
Fakat konu her ne olursa olsun aslolan dahi bir yazarın böyle bir konuyu da hayranlık duyulacak, (hatta yazar olsam kıskanırdım;) müthiş edebi bir dille kurgulayıp kaleme almış olmasıdır. Okurken bir sinema filmini soluksuz izliyor hissini yaşatıyor.
Spoiler içeren hikayenin konusuna gelince:
Üç yaşlarında annesini kaybeden babasının sayısız sevgilileri ve hizmetlilerin acıma hissiyle gösterdikleri şefkatin icinde on dört yaşına gelen Humbert, bir yaz tatilinde ilk aşk, ilkEdebiyat
Vladimir Nabokov , dahi beynini ve cüretkar kalemini Lolita kitabının ana karakteri ve anlatıcısı olan pedofili eğilimli Humbert Humbert’in bu sapkınlık fırtınasına nasıl kapıldığını akıl ve duyguları açısından nasıl düşünüp hissettiğini, toplum içinde kendisini ve içindeki şehvet canavarını gölgeler içinde nasıl saklamaya çalıştığını, vahşi dürtülerine karşı mücadelesini ve yenilgisini çözümleme sürecinin en çarpıcı şeklide anlatımı ve itirafıdır.
Elbette hikayede bu sapkınlığa maruz kalan bir kız çocuğunun da travmalarını onun hayatında nelere mal olduğuna iç acısıyla tanıklık etmemizi sağlamış.
Ahlaki dersler her zaman olması gereken, toplum tarafından kabul gören örnek yaşam hikayeleriyle verilmez.
Nabokov, Lolita ile ters köşe yaparak ahlaksızlığın ve sapkınlığın içindeki gel gitlerle kaybolan ahlakın ve sağduyunun yokluğunda olağanüstü edebi bir kurguyla bu arayışın içine atıyor bizi.
Bu ve benzeri kimliklerin toplumun içinde varlığının bazen gözümüzün önünde her hangi bir meslek grubunda, alt ya da üst statüye sahip normal davranışlarıyla yakınımızda güvenimizi nasıl kazanırlar. Eğilim gösterdiği çocuklara nasıl yaklaşır ve biz bunu nasıl da görüp anlayamayızın da hikayesidir.
Ve elbette temelinde yatan sağlıklı çocuk – ebeveyn ilişkisinin olmadığı zaman oluşan zaafların üzerine de gitmiş.
Fakat konu her ne olursa olsun aslolan dahi bir yazarın böyle bir konuyu da hayranlık duyulacak, (hatta yazar olsam kıskanırdım;) müthiş edebi bir dille kurgulayıp kaleme almış olmasıdır. Okurken bir sinema filmini soluksuz izliyor hissini yaşatıyor.
Spoiler içeren hikayenin konusuna gelince:
Üç yaşlarında annesini kaybeden babasının sayısız sevgilileri ve hizmetlilerin acıma hissiyle gösterdikleri şefkatin icinde on dört yaşına gelen Humbert, bir yaz tatilinde ilk aşk, ilk
Yüzlerce eleştiriye ortam hazırlamış, bazı edebiyat çevrelerine konusu nedeniyle iğrenç gelen, bazılarınınsa konusuna rağmen teknik anlamda sembolikliğini ve şiirselliğini beğendiği bir romanla karşınızdayım. Vladimir Nabokov'un kaleme aldığı "Lolita"dan bahsediyorum elbette... "Lolita"nın yazım fikri Nabokov'a ilk kez 1940'ın başında, bir göğüs hastalığından yatağa düşmüşken geliyor. Romanın yazım aşaması ise, Nabokov'un kelebek araştırmacılığı için eşiyle birlikte Amerika'ya gittiği ve araştırmasını yaparken ülkedeki bir sürü yol kenarında bulunan motelde kaldığı zamanlarda gerçekleşiyor. Bu durumun romandaki ana kahramanların kurgusuyla eşleşmesi de işleri bir hayli ilginç kalıyor. Rus yazar, binbir emekle yazdığı bu romanını şömineye atmak üzereyken, onu vazgeçirense eşi olmuş. Roman baştan alağı sarsıcı, çoğunlukla pornografi ve pedofili içermesi nedeniyle yıllardır yerden yere vuruluyor. Bu eleştirilere karşın, Nabokov ise eserinin sadece "alışılmamış" olduğuna vurgu yapıyor. Deneyimli yazar, böyle bir kurguyu işlediği için iç hesaplaşmasını romanın ana kahramanı üzerinden yapıyor.
Nabokov, bu romanında bana göre iki sebepten fark yaratıyor. Birincisi iyi bir gözlemci olması, gerçekçi betimlemeleriyle kurguya egzotik bir lezzet katıyor. İkinci durum ise, Rus yazarın duyguları çok başarılı bir şekilde işleyebilmesi. Yani duyguları bir hamura benzetirsek, Nabokov bir usta gibi hamurun başına geçiyor ve bu hamuru elleriyle şekillendiriyor. Vermek istediği duyguyu, uçlarda vererek ve bunun anlatımını şiirsel bir üslupla yaparak fark yaratıyor. Romanında güzelliği, acıyı, tutkuyu, şehveti, esir kalmışlığı en son derecesinde ve en uçlarda anlatan Vladimir Nabokov; Lolita'yı Dünya Klasiklerine taşıyor. Yıllar geçse de Lolita'nın ilk günkü gibi manşet olması ve
Bu Kitap hakkında inceleme yapabilmek için, yazarın iki eserini daha okuduğumu, sadece Lolita üzerinden bir değerlendirme yapmadığımı itiraf ederek başlayayım. Hassas bir konu olduğunu düşünürsek, objektif olabileceğime dair öz güvenimin çıtası oldukça düşük seviyelerdeydi çünkü.
Tahmin edileceği üzere okunması oldukça zor, yorucu bir kitap.. Öyleyse neden okuyoruz böyle bir içeriği? Evet kimse bizi zorlamıyor, okuyalım diye kafamıza silah dayamıyor neyse ki. Ancak gelin görün ki böyle bir konu, "Özendirmeden nasıl anlatılır?" merakı, bizi kitabı okumaya itiveriyor, kendimizi durduramıyoruz. Çünkü bu gerçekleştirilebilirse müthiş başarı olurdu bir yazar için, bir insan için. Klasik bir okur olarak da bu başarıya tanık olma isteği ile başladım Nabokovu okumaya, hatta öyle ki yazarı ilk Lolita ile tanıma cüretini gösterdim.
Yazarımız, anlatımdaki ustalığı ve parlak zekası ile sizi hemen yakalayıveriyor, ilk cümleden kiminle dans ettiğinizi anlıyorsunuz. Bu konuda emin ellerde olduğunuza güvenerek Nabokov ile yolculuğa çıkabilirsiniz.
Lolita adlı eseri, içerik olarak, kendimce üç aşamaya ayırdım;
1. aşama; karakterin hiçbir savunmaya girmeden, çürümüş bir organizma olduğunun kabulü ile başlıyor, başlangıçta biz bağnaz okurlara kolaylık olsun diye olsa gerek. (yazar gerçek bir insan sarrafı çünkü bunu cebimize koyalım, okuru nasıl kendinden uzaklaştırıp, nasıl tekrar kendine çekeceğini çok iyi biliyor)
2. aşamada karakterin ham tutkusuna tanık oluyorsunuz;
9-12 yaş arasında Lo adlı, supericiği adını verdiği bir kıza nasıl tutku ile bağlandığını, akla hayale gelmez tabirlerle okumaya başladığınızda, yola devam edebilmek için kendinizi teskin etmeniz gerekecek, özellikle bir ebeveyn iseniz işiniz biraz daha zor olabilir. Ama ipleriniz yazarın elinde malum, çağrınıza
Yazarın bu zamana kadar en rahat okuduğum kitabı Lolita oldu. Çok akıcı bir o kadar da şaşırtıcı. Ama ne sevdim diyebilirim ne de sevmedim. Sadece pedofiliyi bu kadar rahat anlatabilmesi beni bir tık rahatsız etti. Çünkü ortada birine aşık olma durumu yok maalesef, açık açık pedofili var.
Evet edebi olarak güzel metinler var, ama o güzel metinlerin arasında da hiçbir zaman kabul edemeyeceğim bir istismar var. Başka yazarların da istismar ya da pedofili içerikli yazılarını okuyup beğendiklerim olmuştur ( 
Üvey Anneye Övgü, 
Benim Hüzünlü Orospularım )
Ama burada bir kişiyle ilgili duygular vardı. Lolita da ise adam gerçekten pedofili...
Rahatsız oldum ama yasaklanmasını ya da okunmamasını isteyenlerden değilim.
Üvey Anneye Övgü, Benim Hüzünlü Orospularım )
Ama burada bir kişiyle ilgili duygular vardı. Lolita da ise adam gerçekten pedofili...
Rahatsız oldum ama yasaklanmasını ya da okunmamasını isteyenlerden değilim.
8/10
2023 5. kitabı
Bu kitabı okumaya başlamadan kişisel olarak pedofili ile ilgili yaşanmış olayları çokça kez izleyip,araştırdığım(kişilerin bu tarz bir olaya eğilimlerinin psikolojik motivasyonlarını anlama merakı sebebiyle) için kendimi okuyabileceğim iğrenç cümlelere daha hazırlıklı olarak düşünmüştüm; oysa kitabı okuduğumda beni haddiyle sarsan ve etkisini üzerimden atamadığım hazırlıksız yakalandığım bir cümle oldu. Bu konu ile ilgili tüm araştırmalarımın, izlediğim kriminal olayların bile ötesinde beni etkileyen o cümle olayın baş kahramanı Hambert Hambert’in saplantılı şekilde duygu ve dürtü beslediği Lolitasının büyüme evresine geldiğinde, çocuksu yanının kaybolmaya başlaması nedeniyle ona olan ilgisinin kaybolacağı korkusunu ifade ederken; ya seninle bir kızımız olursa Lolitam, senden bir tane daha minik bir Lolita dediği noktada okuyucu olarak sınırlarımın ziyadesiyle zorlandığını hissettim. Doğacak bebeğe daha şimdiden beslediği dürtüleri peşi sıra sıraladığı cümleler beni sarsmıştı.
Edebi yönüyle bakmam gerekirse, yazarın sanırım istediği okurun iç sesini dışarı vurmasını sağlamaktı. Bu anlamda inanılmaz başarılı bir dili var. Ama en nihayetinde özendirici yanlarının bulunduğunu düşünüyorum. Bir noktada okurken Hambert’in duygu durumuna acıyarak baktığımı, az kalsın hak verecek noktalar bulduğumu hatırlıyorum.
Okunacaklar listesinde tavsiye olarak olmalı mı karar veremediğim ama okuduğuma da pişman olmadığım bir kitap oldu.
Dil Ahlakı Yenebilir Mi?Edebiyat
Orta yaşlı bir profesörün 12 yaşındaki Dolores'e duyduğu saplantılı arzuyu ve bu arzu etrafında gelişen manipülatif ilişkiyi anlatan bu metni yalnızca "pedofili"ya da "ensest" üzerinden okumak doğru olmaz. Yazar, Edmund Wilson'a mektubunda "Lolita'yı okumaya karar verdiğinde onun son derece ahlaki bir kitap olduğunu unutma." yazmıştır.
Romanın anlatıcısı profesör Humbert'tir. Romanın bu kadar çarpıcı olmasının en büyük sebebi ise budur. Çünkü okuyucu sürekli Humbert'in manipülasyonlarına ve yaptığı şeyin yanlış olduğunu yer yer hatırlatmasına rağmen buna ahlaki bir zemin hazırlamasına direkt olarak tanık olmaktadır. Bu durum ise okuyucuyu suça ortaklık hissine ve bu iğrenç zihniyetle empati kurmaya çekmektedir. Zaten eserin 400 sayfaya yakın olmasının sebebi olayların fazlalığı ya da karmaşıklığı değil, anlatıcının betimlemeleri ve zihinsel süreçlerinin çok detaylı olmasıdır.
Nabokov'un bu kadar provakatif bir temayı seçmesindeki birincil amaç etik ve estetik üstüne düşündürmektir. Sanat ahlaktan bağımsız mıdır? Bir sanat eserinin anlatımı güzelse, gösterilenin güzelliği ya da çirkinliği önemli midir?
Böyle bir temanın seçimindeki bir başka neden ise saplantının psikolojisini incelemektir. Bireyin kötülüğünü estetikle maskelemenin mümkün olup olmadığını sorgulatır. Acı ama gerçektir ki bu mümkündür. Anlatıcı kendi hislerinden bazen "canavarca" olarak bahsetse de; bu canavarca hislerinin çocukken yaşadığı ancak kavuşamadığı aşkına bağladığını; eğer belki o, mutlu sonla biten bir aşk hikayesi olsaydı küçük çocuklara saplantı duymayacağını da belirtmektedir.
Bunun yanında şu cümlede olduğu gibi, "Çocuklar kendilerine konulan birkaç yasağa uysalar seks suçları daha azalır mıydı dersiniz? Genel tuvaletlerin yakınında oynamayın. Tanımadığınız kişilerin verdiği şekerleri
Reklam
Yazar Hakkında
Vladimir NabokovYazar · 23 kitap
Vladimir Vladimiroviç Nabokov (22 Nisan 1899 – 2 Temmuz 1977) Rus asıllı ABD'li yazar. İlk eserlerini Rusça yazdı, uluslararası ününü İngilizce yazdığı romanlarla kazandı. En tanınmış eseri Stanley Kubrick ve Adrian Lyne tarafından filme de çekilen Lolita adlı romanıdır.
1899'da St. Petersburg'da aristokrat bir ailenin çocuğu olarak doğdu. Özel eğitim gördü ve küçük yaşta İngilizce öğrendi. Bolşevikler iktidara geldiğinde aile Rusya'dan ayrılarak önce Londra, sonra Berlin'e gitti. Öğrenimini Cambridge Üniversitesi, Trinity College'de tamamladı. 1923 ile 1940 arasında anadilinde romanlar, hikâyeler, oyunlar, şiirler yazdı ve kuşağının seçkin Rus göçmen yazarlarından biri olarak ün kazandı. 1940 yılında karısı ve oğluyla ABD'ye göç etti ve 1941'den 1948'e kadar Wellesley College'de dersler verdi. 1955'te yayımlanan Lolita'nın dünya çapındaki başarısından sonra, 1959'da Cornell Üniversitesi Rus edebiyatı profesörlüğünden emekli olarak İsviçre'ye yerleşti. İngilizce ilk romanı olan The Real Life of Sebastian Knight'ı 1941'de yayımladı ve bu dili şaşırtıcı bir yaratıcılıkla kullanarak eserlerini İngilizce yazmaya devam etti.
Nabokov, 1977'de İsviçre'nin Montreux kentinde öldü. Yazarlığının yanı sıra, ünlü bir kelebek toplayıcısı ve satranç problemleri yaratıcısıdır.
