Murtaza (The King of His Duty)

·
Okunma
·
Beğeni
·
7766
Gösterim
Adı:
Murtaza
Alt başlık:
The King of His Duty
Baskı tarihi:
Ağustos 2016
Sayfa sayısı:
145
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786051850283
Kitabın türü:
Dil:
English
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Everest Yayınları
Baskılar:
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Orhan Kemal is one of the leading authors of Turkish literature, and through his works tries to grasp the deepest layers of human nature. He has put an inerasable mark on Turkish literature with his character Murtaza, who has been the subject of many films and plays as well. Kemal illustrates the complicated situation this character finds himself in, using a rich language full of black humour.

Murtaza’s story is about being stuck between authority and the wish to do things correctly. The main character finds himself in more and more unsolvable situations while trying to make concessions for righteousness. He thereby creates a growing gap between understanding human nature and protecting absolute principles.

Murtaza is one of the most important classics of Turkish literature, a must-read for any reader.
356 syf.
·6 günde·Beğendi·9/10
Bilirsiniz kimdir Murtaza? Kimdir Kolağası Hasan Bey? Bilmezsiniz? Alsa idiniz kurs, görse idiniz sıkı terbiye amirlerinizden bilirdiniz kimdir Murtaza hemda Kolağası Hasan Bey.
Şu anda "yukarıda Allah, Ankara'da devlet, hemda hükümet, burda da ben!" zehirlenmesi yaşıyorum. Üstelik işin içine Kolağası Hasan bey de karıştı, kurtarın beni! :))
Öze dönülüyor... Loading... %98... %99... %100... Completed!
Merhaba arkadaşlar. Çok eğlendim, çoook. O kadar keyifli bir kitaptı ki... Çabucak bitirmek istedim, çünkü biraz daha sürseydi, paylaştığım alıntılardaki yazım hatalarından ötürü, TDK yetkilileri beni içeri atmaya gelecekti... :)


Gelelim kitap hakkındaki düşüncelerime:
1)Çok eğlendim, çünkü Murtaza hemşehrim, benim gibi muhacirdi. Orhan Kemal'in yazım şekline, kulağım konuşma biçimi olarak aşina olduğu için, sanki yanımda bir akrabam konuşuyor benimle de, ben ona gülüyorum gibi hissettim.
Laf aramızda, bizim akrabalar biraz Murtaza'ya benziyor. Nasıl diye sorarsanız, kendilerini çok beğenmişlerdir, yaptıkları işi kimsenin onlardan daha iyi yapamayacağını sanırlar. Bir olayı anlatırken pireyi deve yaparlar ve kendilerini dev aynasında görürler. Bu olaylara çok alışkın olduğumdan ve çokça güldüğümden kitap aşırı hoşuma gitti, sanki tanıdığım birinin biyografisini yazmıştı sevgili Orhan Kemal...
Murtaza'nın bizimkiler gibi anlattıkça anlatması, anlatmaktan ve abartmaktan bıkmaması, çok dikkatimi çekti. Benim yaşadığım durumların aynısını kitaptaki kişiler de yaşıyordu. "Gına" üstünüze koşarak geliyordu, ama Murtaza size birşeyler anlatmaktan bir türlü bıkmak bilmiyordu.. "Demek ki bizimkilere doğru kişilik tahlili yapmışım," diye düşündüm.


2)Murtaza bir tür psikanaliz kitabı türünde olmuş aslına bakarsanız. Bildiğimiz üzere Orhan Kemal çok gezermiş, halkın nabzını tutmayı çok iyi bilen bir yazarımız, bu da kitabında fazlasıyla hissediliyor.
Ayrıca aşırı obsesif bir adamdı Murtaza. O zamandan obsesyon hastalığının ülkemizdeki türlerinden birini gözümüzün önüne sererek, acayip güzel bir psikanaliz yapmıştı Orhan Kemal, belki farkında olarak belki de farkında olmadan...


3)Çok dikkatimi çeken şeylerden biri de Murtaza'nın kız çocuklarını evlattan saymamasıydı. Aslında, o zamanın aşırı ataerkil toplumundan başka bir şey beklemiyordum elbette, ama erkek çocuklarının da Kolağası Hasan bey gibi olmadığını görünce, onlara ettikleri... Eskilerden beri süregelen pedagoji konusundaki cahilliğimiz, çocukları kendi malımız gibi görme yanlışımız... Çocuklar boyama kitabı değildir, onları istediğiniz renklere boyayamazsınız... Murtaza da boyayamadı nitekim...


4)Kitabı okurken Balkan şivesi zehirlenmesine tutuldum. Kısa süreli Türkçe kurallarına uygun cümle kuramadım. Bir de kulak aşinalığım olunca, aldı dilimi bir balkan şivesi ve bozuk bir türkçe... :)

Velhasılıkelam, kitabı çok beğendim, çok eğlendim, eğer kafanızı dağıtmak, gülmek, hem de kaliteli bir kalem okumak isterseniz buralara bir uğramanızı tavsiye ederim. Keyifli okumalar...
363 syf.
·3 günde·Beğendi·Puan vermedi
Merhaba...
Bir vazife adamı: Murtaza
Amirlerinden en sıkı kurs görüp bunun sonucu olarak en nihayetinde takdirname alan, büyüklerinden terbiye gören, kanında vazifesi için Balkan Harbi'nde şehit düşen Kolağası Hasan Dayı'sının kanını taşıyan, hiçbir zaman disiplin, doğruluk ve dürüstlükten taviz vermeyip vazife uğruna ciğerparesinin bile ölümüne neden olan Murtaza, Orhan Kemal'in gazetede tefrika ettiği yazıların büyük ilgi görmesi ile kitaplaştırdığı Türk edebiyatının en trajikomik romanı.
Orhan Kemal, Murtaza'nın roman olma serüvenini de şöyle anlatmış: "İstanbul’a yeni gelmiştim. Yaşar Kemal, Tunç Yalman’a övgüyle söz etmiş ki, Tunç Yalman ilgilendi, romanın müsveddelerini rica etti benden. Verdim. Ama yayınlanmaya başlayacağını aklıma bile getirmemiştim. Nasıl gelsin? Yıllar yılı sadece yirmi otuz sayfa yazabilmiştim. Tefrikaya başlarsa, bu dört günlük yazı demekti. Bir gün yayımlanmaya başlanmış görmeyeyim mi? Her yanım buz kesildi. Bunun gerisini nasıl getireceğim. Öylesine titiz çalışıyorum. Ecel terleri döke döke devam ettim. Bitti. Ama Murtaza, uzun yıllara dayanan olgunlaşmış bir romanın kağıda dökülmesinden ibaretti."
Orhan Kemal'in gözlemleri ile yazmış olduğu bu eserde, karakterin nasıl ortaya çıktığı ile ilgili ilginç bir durumda var. Murtaza, Adana’da bir bankada kapıcılık yapmaktadır. Orhan Kemal'in eşi Nuriye Hanım ve arkadaşı Nurer Hanım romandaki Murtaza’nın bankadaki kapıcıya fena halde benzediğine tanık olurlar. Nurer Hanım kapıcı Murtaza’ya Orhan Kemal’in Murtaza’sını anlatmış kapıcı Murtaza'da şöyle cevaplamış: “A be bu adam beni nereden tanır? Bilir mi benim gibi bir adam yaşar Adana’da, hemi de bu sıcakta. Neden yazar beni kitaplar? Ya okurlarsa amirlerim, bu yolda istemem laubalilik!”
Kısaca kitabın konusundan da bahsedecek olursak, mübadele ile Balkanlar'dan Türkiye'ye ailesi ile göç eden Murtaza, kendileri durumundaki hemşehrileri gibi yalan dolana başvurmamış haksız yere tarla, ev sahibi olmayı reddetmiş, devlet tarafından Çukurova'ya sevk edilmişlerdir. Küçük tarlaları ile meşgul iken işler yolunda gitmeyince İstanbul'a gelir Murtaza Efendi. Mahallede bekçiliğe başlayan Murtaza kısa sürede herkese kendinden söz ettirir(!) ve daha sonra terfi edilerek(!) bir fabrikanın gece kontrol amirliğine geçer. Asıl büyük trajedi de bundan sonra başlar.
Sosyal adaletsizliğin, toplumsal yozlaşmanın içinde bir vazife adamı, bir dürüstlük timsali, bir doğruluk abidesi olan Murtaza iki kez filme de uyarlandı. Özellikle Müşfik Kenter'in başrolde oynadığı versiyonu izlemenizi tavsiye etsem de, önce kitabı okumanızı öneririm. Çünkü film eksik anlatılmış, kitaptan çoğu pasaj yok malesef. Önce kitap, sonra film...
Keyifli okumalar...
360 syf.
·6 günde·Beğendi·8/10
Bir Orhan Kemal tutkunu olarak , Heyecan ve zevkle okuduğum sayısı kaç oldu bilmiyorum. Kısaca yazmam gerekiyorsa,Orhan Kemal... yine, bir dönemi bu sefer de çoğulcu demokrasiye, çok partili hayata geçiş dönemini, Balkan savaşı izlerini hafızasına nakşetmiş bir karakterin derin çizgileriyle ince ince dokunmaları ne kadar güzel canlandırıyor.
Kitap Murtaza hakkında çok şeyler diyebilirim.
Lakin, yılardır defa defa okuduğum bu kitapta Murtaza tiplemesini hala ifade edemem...Doğru ne, gerçek ne, olan ile olması gereken ne, realite ne ne çözemem.
Kafam Murtaza ile karma karışıktır.Yani bir nevi kafam da Murtaza dır...
360 syf.
·9/10
Orhan Kemal'in okuduğum ilk kitabı... Gerçekten çok güzel kaleme alınmış Bendeki kitabın çok önemli bir özelliği daha var.. 1955 Basımı ve çok eski bir kitap. Bir arkadaşımdan almıştım Lise yıllarımda hala saklarım. Murtaza fabrikada çalışan bir bekçidir. Kitapta Murtaza'nın fabrikadaki yaşantısından, yoksul ve saf aile hayatı da ustalıkla anlatılmıştır. Önerilir.
360 syf.
·71 günde·Beğendi·9/10
Bir karakter vardı beni benden alan, Zorba, şimdi bir ikincisi gönlümde yer etti, Murtaza. Orhan Kemal’in mahalle ağzı üslubu, Murtaza’ya yüklediği karakter özellikleri ve anlamlarıyla, dönemin halkına karşı tespitleri ve gülünç eleştirileri ile çok partili döneme geçişin de resmini çeken başlına başlına bir kara komedidir.
Murtaza’nın doğruculuğu, otoritesi, disiplini ve prensiplerinden ödün vermemesi ile kuvvetli bir karakter gibi gözükse de çözümsüzlükler sarmalı içerisinde boğulmasına sebebiyet vermiştir, zaman zaman da felaket boyutlarında. Halbuki o vazifesinin aslanıdır:
-Senin vazifen ne?
-Benim adım Mürteza!
-Adını sormadım. Vazifen?
-Mürteza demek vazife demek, vazife demek Mürteza demektir!

Kitabın halkla bağlantılı kısımları ise başlı başına komedi. Bir kıvılcımla galeyana gelen, ön yargılı davranan, olayların sebebini/iç yüzünü sorgulamayan, bire on koyan, kabına sığmayan bir halktan enstantaneler gülünçtür.
Savaşın getirdiği ekonomik buhranla birlikte partiler ve particilik üzerine yapılan çıkarımlar ile 1941-47 yılları anlatmıştır. Çok partili döneme geçişin heyecanları, mevcut yönetime karşı eleştirel yaklaşımı 3. bölümde kendini gösterir.

Murtaza ikincisi için dürtüyordu onu, keşke ömrü yetseydi de Murtaza'nın devamını yazabilseydi, çünkü elinde yığınla malzeme olduğunu dile getirmiştir Orhan Kemal.
Gözünü budaktan sakınmayan, yavrum ciğerparem demeyen, toplara tüfeklere kılıçla atlayan Şehit kolağası Hasan Bey’in adını taşımaktan da ayrıca gurur duyduğumu söylemeliyim :)
360 syf.
·2 günde·Beğendi·10/10
Bazen çok güldüm bazen çok huzenlendim. Murtaza Don Kişot gibi nadir bir karakter. Kitabın sonuna doğru başına gelenler hüzün verici. Son umudunu kaybetmesi..
360 syf.
·Puan vermedi
Okuyup bitirdikten sonra Murtaza'nın sözleri insanın diline yerleşiyor. Ufak tartışmaları tatlı bir şekilde bitirmek için ideal :D "gördüm kurs, aldım çok sıkı terbiye ve disiplin amirlerimden; görseydin kurs, alsaydın amirlerinden çok sıkı disiplin konuşmazdın büyle cahil cahil"
360 syf.
·Beğendi·10/10
Önemli bir yazarın önemli bir kitabı. Sistemin kendisine sunduğu doğruları kendi doğruları olarak kabullenen bekçi Murtaza'nın traji-komik halleri. Murtazayı bir seviyorsunuz, bir sevmiyorsunuz. Göçmen şivesi tatlılık katarken, zihnindeki zenginler (Allah'ın sevgili kulları, baldan tatlılar) ve fakirler (Allah'ın cezaları, cahiller) ayrımı ve toplumun empoze ettiği kalıpları hap gibi yutması insanı sinir ediyor.

Müşfik Kenter'in oynadığı filmi de çok iyidir. Youtube'da "Bekçi Murtaza" adıyla var, izleyebilirsiniz.
360 syf.
·4 günde·9/10
Adana’da bir muhacir…‘Görse idin kurs, alsa idin sıkı terbiye hem da disiplin amirlerinden, dolaşsa idi damarlarında Kolağası Hasan Bey’in kanı…’

Murtaza tüm kitap boyunca bu lafları sıralayarak herkesin işini yapması gerektiğini, tembelliğin olmaması gerektiğini çevresindekilere anlatmaya çalışıyor. Çalıştığı fabrikanın çıkarlarını kendi canından, evladından önce görüyor. Çocuklarından birinin ölümüne sebep olurken bir diğerini kendine düşman ediyor.

Orhan Kemal bu eserinde de fakir halk, çocuk işçiler, toplumsal adaletsizlik, sadece kendini düşünen ustalar ve müdürleri eleştiriyor. Murtaza’nın başından geçen trajikomik olaylar, insanı hem düşündürüyor hem de çok eğlendiriyor.

Orhan Kemal kitabı yazarken dili öylesine güzel kullanmış ki… Kahramanların aralarında geçen konuşmalar, sanki yanımdaymış gibiydi. Balkan ağzını aralardaki sohbet ortamını hiç eksilmeyen bir gülümseme ile okudum.
360 syf.
·Beğendi·6/10
ya herkes bu kadar görevi ne bağlı olsa düzen olur muydu? ya da bu kadarı zararlı mi ? Bekçi murtaza bizi bunu tüm gerçekleriyle gözler önüne seriyor..
360 syf.
·8/10
Kendi uydurduğumuz kurallarla kendimizi hapsetmek,daha sonra da bu kurallara uyup uymamamıza göre ahlakımızı derecelendirmek... Kraldan çok kralcıların en kralı Murtaza...
360 syf.
·Beğendi·9/10
Murtaza ; Yukarıda Allah,Ankara'da Devlet hem de Hükümet,yaşadığı mahallede de Murtaza.Görmüş,kurs almış çok sıkı terbiye hem de disiplin amirlerinden.Damarlarında Kahraman Kolağası Hasan Bey'in kanını taşıyan Murtaza...



Toplumcu gerçekçi yazarlarımızdan Orhan Kemal'in Murtaza romanı,bir mahalle bekçisinin hayatından ilginç kesitler sunan bir kitap,aynı zamanda filme de çekilmiş.Müjdat Gezen'in oynadığı filmi sanki hatırlar gibiyim ama mizahi yönü ağır basan bir film geliyor gözümün önüne hep.



Bu romanın kahramanı Bekçi Murtaza yaşadıklarıyla beni pek güldürmedi,ara sıra hafif tebessüm ettiriyor ancak bunun sebebi mizah değil,bir acıma duygusu hissediyorsunuz,tebessüm ederken aynı zamanda da üzülüyorsunuz Murtaza'ya.



Murtaza dürüst,aptallık derecesinde saf,ölümüne görev adamı.İnsan olarak erdemleri çok fazla ama yaşadığımız dünya Murtaza'nın taşıdığı erdemleri takdir etmekten çok o erdemlerle dalga geçmeyi,yok saymayı ve o erdemlerin sahibi insanları kullanıp kolayca harcamayı görev edinmiş insanlarla dolu olduğu için bazılarımızı güldürecek,bazılarımızı da Murtaza'ya acıyarak baktıracak kadar garip.



Adaletsizlik,yozlaşma,sistemin acımasız çarkları arasında ezilen,hayatı ile değilse de düşünceler,ve karakteri ile kendinize örnek almak isteyeceğiniz,çevrenizdeki herkesin de birer Murtaza olmasını canı gönülden dileyeceğiniz bir rol model Murtaza.



Orhan Kemal'i anlatmaya gerek yok sanırım.Elimde ki kitap 1982 baskısı,Cem Yayınları.Kitabın daha eski baskıları yani ilk yazıldığı şekli çok daha kısa imiş,Orhan Kemal çevresinden gelen tüm itirazlara rağmen kitaba eklemeler yapmış,son hali 356 sayfa.Sinmedi içime diyor Murtaza'yı böyle anlatmak.



Dönemin insan ilişkileri,o zaman ki toplumsal olayları ve yaşam tarzları,düşünceler tüm samimiyeti ile ustaca kitaba yansıtılmış.Okunulası bir kitap.Şunu da özellikle belirtmek gerek,Murtaza kitabı kesinlikle ama kesinlikle Müjdat gezen usta'nın oynadığı Bekçi filmi değil.Sanmayın ki filmi izleyince en azından kitaptan da bir şeyler almış kadar olurum,kesinlikle olmuyor.Gerçek Murtaza bu kitap da.
"Gözlerim çok kuvvetlidir. İyi bakar, iyi görürüm. Bakıyorum, sende cehaletten başka bir şey göremiyorum."
Orhan Kemal
Sayfa 123 - Everest
Yoktur hiçbir Türk'ün ihtiyarı, genci! Bu millet gider harbe düğüne gider gibi! Var mı itirazın?
Orhan Kemal
Sayfa 107 - Everest Yayınları

Kitabın basım bilgileri

Adı:
Murtaza
Alt başlık:
The King of His Duty
Baskı tarihi:
Ağustos 2016
Sayfa sayısı:
145
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786051850283
Kitabın türü:
Dil:
English
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Everest Yayınları
Baskılar:
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Murtaza
Orhan Kemal is one of the leading authors of Turkish literature, and through his works tries to grasp the deepest layers of human nature. He has put an inerasable mark on Turkish literature with his character Murtaza, who has been the subject of many films and plays as well. Kemal illustrates the complicated situation this character finds himself in, using a rich language full of black humour.

Murtaza’s story is about being stuck between authority and the wish to do things correctly. The main character finds himself in more and more unsolvable situations while trying to make concessions for righteousness. He thereby creates a growing gap between understanding human nature and protecting absolute principles.

Murtaza is one of the most important classics of Turkish literature, a must-read for any reader.

Kitabı okuyanlar 801 okur

  • Yüksel Dulundu

Kitap istatistikleri (Bütün baskılar)

Bu baskının istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%0
9
%0
8
%0
7
%0
6
%0
5
%0
4
%0
3
%0
2
%0
1
%0