Faust – Bir Tragedya
Johann Wolfgang Von Goethe
Çevirmen:
Zehra Yılmazer
Tahmini Okuma Süresi:
13 sa. 50 dk.
Sayfa Sayısı:
488
Basım Tarihi:
2025
İlk Yayın Tarihi:
1808
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Faust. Eine Tragödie
Orijinal Dil:
Almanca
Orijinal Ülke:
Almanya
ISBN:
9786254299759
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Ciltli
Diğer Baskılar
79 diğer baskı · Tümünü Göster
Faust
8,6bin okunmaOda Yayınları · Şubat 2012 · 326 s.
Faust
1.569 okunmaDoğu Batı Yayınları · Ocak 2024 · 575 s.
Faust
1.302 okunmaElips Kitapları · 2012 · 351 s.
Faust
839 okunmaİthaki Yayınları · Ağustos 2022 · 584 s.
Faust
390 okunmaAntik Kitap · 2010 · 139 s.
Faust
365 okunmaKum Saati Yayınları · 2010 · 352 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kitap bir aydır elimde mundar oldu sanırım. Kesinlikle odaklanılması gereken bir kitap, bu anlamda okuması zor. Tarihi ve mitolojik kişilere, olaylara göndermeler çok fazla. "Yunan mitolojisi bilmeyen okumasın" kitabı gibi bir şey olmuş. Tabi Goethe böyle düşünmemiştir şüphesiz ama kendi adıma bu konudaki eksikliğimi fazlasıyla hissettirdi. Gerçi çevirmen eserde adı geçen veya gönderme yapılan kişileri ve olayları dipnotlarda çok güzel açıklamış ama yine de konuya hakim olmak farklı bir okuma deneyimi sağlardı diye düşünüyorum. İlerde belki tekrar okumak isterim ama bu kült romanın beni tam olarak etkilediğini söyleyemem.
Faust – Bir TragedyaJohann Wolfgang Von Goethe · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202516,9bin okunma
Hepimiz biraz Faust’uz.
Faust bazı yerlerde elimden kayıp giden bir kitap oldu.
Metaforların yoğunluğu, sembollerin katman katman oluşu… Bazen aynı sayfada uzun süre kaldım. Ama sanırım tam da bu yüzden etkiledi beni.
Çünkü Faust sadece bir karakter değil. İnsanın içinde büyüyen o sonsuz yetmezlik hissi biraz. Daha fazlasını bilmek isteyen, sınırlarını aşmaya çalışan, ruhundaki boşluğu hiçbir şeyle dolduramayan tarafı…
Bu yüzden kitap boyunca sık sık şunu düşündüm:
Hepimiz biraz Faust’uz.
Goethe bir adamın şeytanla yaptığı anlaşmayı anlatmıyor yalnızca. İnsanın kendi karanlığıyla yaptığı pazarlığı anlatıyor. Bilginin, arzuların, tutkuların ve hakikati arama isteğinin insanı nasıl hem yükseltip hem tüketebileceğini gösteriyor.
En çok da finali kaldı içimde.
Gretchen’in affedişi, dünyanın geçiciliği, ruhun arınışı… Bazı satırlarda tasavvufi bir metin okuyormuşum gibi hissettim. Özellikle insanın eksik bir varlık olması ama yine de hakikate yöneldikçe kurtuluşa yaklaşması fikri uzun süre zihnimde dolaştı.
Herkese önerir miyim bilmiyorum.
Çünkü Faust hızlı tüketilecek bir kitap değil. Sabır istiyor. Düşünmek istiyor. Bazen anlaşılmadan hissedilmeyi bile istiyor.
Ama insan ruhunun açlığını anlatan kitapları seviyorsanız, Faust bir noktada mutlaka size de dokunuyor.
Ve bence bazı kitaplar okunup bitmez.
Sessizce insanın içine yerleşir,kapağını kapattıktan sonra bile insanın ruhunda dolaşmaya devam eder. Faust benim için öyleydi.
Faust – Bir TragedyaJohann Wolfgang Von Goethe · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202516,9bin okunma
“ Karanlık Bir Trajedi “Edebiyat
Faust’u ben okuduğumda, bir edebiyat metniyle karşılaşmıyorum bir itirafla yüz yüze geliyorum. Çünkü Faust bana göre bir “bilgin” değil, yetinmeyi becerememiş bir insan. Ve asıl trajedi işte burada başlıyor.
Ben Faust’ta bilginin yüceliğini değil, bilginin çaresizliğini görüyorum. Okumuş, öğrenmiş, anlamış ama tatmin olmamış. Dünya ona küçük gelmiş. Tanrı susmuş, kitaplar yorulmuş, kavramlar içi boşalmış. Faust’un krizi cehaletten değil fazla bilip az hissedememekten doğuyor. Bu yüzden bana modern değil, çok eski geliyor. Antik bir lanetin çağdaş bir sureti gibi.
Mephistopheles benim gözümde bir “şeytan” değil. O, Faust’un iç sesi. Alaycı, soğuk, acımasız ama dürüst. Faust’un söylemeye cesaret edemediklerini dile getiriyor. Aslında ortada bir ruh satışı yok ruh zaten huzurunu kaybetmiş. Yapılan anlaşma gecikmiş bir kabullenişten ibaret benim için . Faust cehenneme gitmeyi seçmiyor zaten cehennemde yaşadığını itiraf ediyor.
Gretchen meselesine romantik bakamıyorum. Çünkü orada aşk yok sorumluluk var. Gretchen Faust’un kurtuluşu değil onun sınavı ve Faust bu sınavdan geçemiyor. Büyük fikirler, yüksek idealler, sonsuzluk arayışı…… Hepsi bir anda anlamsızlaşıyor, çünkü masum bir hayatın bedelini ödemeyi göze alıyor. Benim için Gretchen’in sessizliği, Faust’un bütün monologlarından daha ağır.
Faust kötü biri mi? Bence hayır.
Ama tehlikeli biri.
Çünkü daha fazlasını istiyor ve bunun bedelini çoğu zaman başkalarına ödettiriyor. İyi niyetin ölçüsüz hali. Kendini aşma arzusunun vicdansızlaşmış biçimi. Ben Faust’u bu yüzden yargılıyorum çünkü yetmek istemek, çoğu zaman başkasını yok saymakla sonuçlanıyor.
Finalde Goethe’nin Faust’u kurtarmasına mesafeliyim. Metnin umudunu anlıyorum ama hayata uymuyor. Gerçek hayatta Faustlar çoğu zaman kurtulmaz. Kurtulsalar bile
Faust – Bir TragedyaJohann Wolfgang Von Goethe · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202516,9bin okunma
Goethe’nin Faust’u benim için hem zorlayıcı hem de oldukça çarpıcı bir okuma oldu. Faust’un bilgi ve anlam peşindeki bitmeyen arayışı, Mephisto ile yaptığı anlaşmanın yarattığı gerilim ve tüm o felsefi sorgulamalar, kitabı klasiklerden biri yapan en güçlü tarafları.
Yer yer dili ağırlaştı, açık söyleyeyim bazı bölümlerde yavaşladım. Ama bittiğinde “iyi ki okumuşum” dediğim, üzerine düşündüren bir eser oldu. Özellikle insanın iç çatışmalarını ve zaaflarını ele alış biçimi
gerçekten etkileyici.
Klasik okumayı seven herkesin denemesi gereken, bitirdikten sonra insanda iz bırakan bir kitap.
Faust – Bir TragedyaJohann Wolfgang Von Goethe · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202516,9bin okunma
Ruhuyla Savaşanlara
Faust, yalnızca bir tiyatro metni değil. Goethe bu eserle insanın en temel sorularına bir sahne kuruyor: Bilgi nedir, yetinir miyiz, ne uğruna yaşarız? İçimizdeki boşluğu neyle doldururuz? Tanrıyla mı, aşkla mı, yoksa şeytanla mı?
Goethe, karakterini önce ilimle donatır. Faust her şeyi bilmek ister. Fizik, metafizik, ilahiyat, simya… Ama neye elini atsa, aradığı cevaba ulaşamaz. Çünkü bilgi, soruları yok etmez; çoğaltır. Ve insan, ne kadar çok bilirse, tatminsizliği o kadar derinleşir. Bu yüzden Faust’un en büyük trajedisi cehaleti değil, doymayan bir bilme iştahıdır.
Bu doyumsuzluk, onu Tanrı’dan uzaklaştırır. Faust artık dualarını göğe değil, arzularına yöneltir. Mefistofeles'in ironik tiratlarında yankılanan bu sapma, tutkunun ahlaki merkezden nasıl uzaklaştırıcı bir güç olduğunu çarpıcı biçimde gösterir. Aşk, burada bir tür düşüşe dönüşür. Arzunun eline geçmiş sevgi, şehvete bulanır. Faust artık sevmiyor; sahip olmak, tüketmek, hükmetmek istiyor. Ve her arzunun sonu, biraz daha yalnızlık oluyor.
Goethe bu çöküşü şiirle anlatır. Öyle ki bazen bir dizeyle tüm insanlık tarihi yankılanır:
“Eylemlerimiz de acılarımız gibi, hayatımızın ilerleyişini engelliyor.”
Acı, bizi içe kapatır. Eylemse çoğu zaman geçmişin yükünü taşır. İkisi arasında sıkışır kalırız.
Kitabın çevirisine de değinmek gerek. Daha önce incelediğim birkaç çeviri sonrası, çevirmenin bu metin üzerine yaptığı çalışmalar doğrultusunda bu baskıyı tercih ettim. Sadece dili değil, Goethe’nin dünyasını da Türkçeye taşıma konusundaki emeği hissediliyor. Metne düşülen notlar, kaynaklar ve açıklamalar da çevirmenin 
İclal Cankorel’in ne denli ciddi bir çalışmaya giriştiğini açıkça gösteriyor.
Faust, şiirsel, tiyatral ve yer yer destansı bir eser. Ancak bütün bu estetik katmanların altında insanı sürekli düşünmeye
İclal Cankorel’in ne denli ciddi bir çalışmaya giriştiğini açıkça gösteriyor.
Faust, şiirsel, tiyatral ve yer yer destansı bir eser. Ancak bütün bu estetik katmanların altında insanı sürekli düşünmeye
Goethe'nin bu eserini kimi yerlerde 18 yaşında kimi yerlerde ise 21 yaşında yazmaya başladığını okudum. Ölümünden bir yıl önce tamamlanmış. Ortalama 60 yılını yani ömürünün neredeyse tamamını bu esere adamış desek yeridir. Bu eser değişen, daha doğrusu, bir yandan değişmek için çaba harcayıp bir yandan da eskinin etkisinden bir türlü kurtulamayan kişilerin trajedisini sunuyor bizlere. Şeytanlar, tatlı cadıları ve bol bol yunan mitolojisini kullanarak keyifli bir eser yaratmış. Hatta o kadar çok yunan mitolojisinden bahsetmiş ki ben bir ara Faust'un değil de Helena'nın hikayesini okuduğumu düşündüm.
Aslında Faust çok bilinen bir Alman masalıymış. Ve Goethe'nin yarattığı Faust'tan çok daha kötü, hiçbir erdemi olmayan, şeytanımsı bir karaktermiş. Goethe Faust'a kötülüğün yanında erdemler eklemekle beraber, olumsuz yanlarının da bir çoğunu şeytana (Mefistofeles) aktarmıştır.
Goethe'nin Faust'u bilgiye aç bir karakter. Bilinmeyen her şeye ulaşmak isteyen, bir çok dalda başarı elde etmiş olmasına rağmen doymayan, hep daha fazlasını isteyen bir karakter. Mutlu olamıyor, huzursuz, hayatında kocaman eksiklerinin olduğunu düşünüyor. Şeytan karşısına çıkıp da onu ikna etmeye çalıştığında aslında o zaten çoktan ikna olmuştu. Şeytan da bunu biliyordu. "Daha ne kadar batabilir ki bir insan? Daha ne kadar gömülebilir ki? Uluşmak istediklerini sana sunayım, sen de bunun karşılığında ruhunu bana sat." gibisinden bir anlaşma sunuluyor. Hiçbir şeyden zevk almayan karakterimiz de tereddütsüz bunu kabul ediyor. Ve hikayemiz başlıyor. Kimi zaman evrensel, kimi zaman da bireysel isteklerini birbir sunuyor şeytana. Daha yaşanılır bir dünya yaratmaya ne kadar çabalasa da bunun da olmadığını görür. Aksine her şey çok daha kötüye gitmektedir. Elbette pişmanlık duyar fakat her şey için çok
65 Yılda Tamamlanan EserEdebiyat
Arkadaşlar incelemeye başlamadan önce kitapla ilgili şunları belirtmek istiyorum : Kitap 1808 senesinde 1.kısmı, 1832 senesinde de 2.kısmı yazılmış olan bir kitap.Bu nedenle de günümüz kafası ile kitabı anlamaya çalışmak bizi çok yoruyor.İkincisi kitap, şiirsel bir dille yazılmış, malumunuz çeviri kitaplarda şiirsel kitaplar pek tat vermez.Orjinal dili olan Almanca dan okusak belki bu kitabı 1 2 tık daha çok sevebiliriz.Üçüncüsü, kitapta çok fazla mitolojik kahraman var.Cennet Cehennem, melekler, şeytan, duygu ve düşünceler, koro,hayvanlar aklınıza ne geliyorsa yazar onları konuşturmuş bir tiyatro eseri olarak dile getirmiş.Mitolojik kısımlar için sürekli Google veya Vikipedi ye girmeniz gerekiyor. 
Azra Erhat ın 
Mitoloji Sözlüğü kitabı kitabı okurken kullanılabilir.İlerleyen zamanlarda da mitolojik kitaplar okurken örneğin 
Homeros un kitaplarını okurken işe yarayabilir.Dördüncü diyeceğim kitabın zor anlaşılabilir olması.Kitap, 20 şey anlatıyor içinde alabileceğiniz kısım halbuki 1 şey.Uzun uzun zor bir dille anlatıyor.Kitabı kesinlikle çok kitap okuma alışkanlığı olmayan kişilere önermiyorum.Bunun altını kalın puntolarda çizmek isterim.ÖNERMIYORUM.Neden derseniz.Çünkü bu kitap yeni bir okura çok net bir biçimde kitap okuma alışkanlığı kaybettirir.Zor bir dil,çeviri şiire gitmiyor,dönemsel farklılıklar,konunun çok uç nokta oluşu,mitolojik kavramların fazlalığı,dinimize uygun olmayan kavramlar,toplumumuza uzak bir bakış açısı bunun başlıca nedenleri.
Kitaba gelecek olursak önce Goethe bu kitabı 24 sene boşluk bırakarak yazmış ve bastırmış.Araya büyük bir boşluk bırakmış.Bu da 1.kitabi yazan adamla 2.kitabı yazan adam aynı kişi değil mi acaba kafasını bizde oluşturuyor.Almanya nın yetiştirdiği bu en büyük kalem, Faust ile ilgili olarak eleştirmenlerde dahil olmak üzere en büyük
Azra Erhat ın Mitoloji Sözlüğü kitabı kitabı okurken kullanılabilir.İlerleyen zamanlarda da mitolojik kitaplar okurken örneğin Homeros un kitaplarını okurken işe yarayabilir.Dördüncü diyeceğim kitabın zor anlaşılabilir olması.Kitap, 20 şey anlatıyor içinde alabileceğiniz kısım halbuki 1 şey.Uzun uzun zor bir dille anlatıyor.Kitabı kesinlikle çok kitap okuma alışkanlığı olmayan kişilere önermiyorum.Bunun altını kalın puntolarda çizmek isterim.ÖNERMIYORUM.Neden derseniz.Çünkü bu kitap yeni bir okura çok net bir biçimde kitap okuma alışkanlığı kaybettirir.Zor bir dil,çeviri şiire gitmiyor,dönemsel farklılıklar,konunun çok uç nokta oluşu,mitolojik kavramların fazlalığı,dinimize uygun olmayan kavramlar,toplumumuza uzak bir bakış açısı bunun başlıca nedenleri.
Kitaba gelecek olursak önce Goethe bu kitabı 24 sene boşluk bırakarak yazmış ve bastırmış.Araya büyük bir boşluk bırakmış.Bu da 1.kitabi yazan adamla 2.kitabı yazan adam aynı kişi değil mi acaba kafasını bizde oluşturuyor.Almanya nın yetiştirdiği bu en büyük kalem, Faust ile ilgili olarak eleştirmenlerde dahil olmak üzere en büyük
Goethe’nin 
Faust ‘u okurken insanın kendisiyle yüzleştiği ağır ama çok güçlü bir metin. Faust’un bunca bilgiye rağmen hayattan tat alamaması, sürekli “daha fazlası”nı istemesi çok tanıdık geliyor. Mefistofeles’le yaptığı anlaşma aslında şeytanla pazarlık değil de insanın kendi zaaflarıyla yaptığı bir hesaplaşma gibi. Özellikle Faust’un iç sıkıntısı, boşluk hissi ve arayışı metni felsefi olduğu kadar insani de kılıyor.
Kitap kolay ilerlemiyor ama durup düşündürüyor. Gretchen’in hikâyesiyle birlikte iş daha da sarsıcı bir hâl alıyor; masumiyet, suçluluk ve pişmanlık çok çarpıcı veriliyor. Faust, bana göre “iyi mi kötü mü” sorusundan çok, insanın neden hiç tam olarak yetinemediğini anlatıyor. Bitirdiğimde aklımda kalan şey şuydu: İnsan hatalarıyla, düşüşleriyle ama aramaktan vazgeçmediği sürece hâlâ umut taşıyor.
Faust ‘u okurken insanın kendisiyle yüzleştiği ağır ama çok güçlü bir metin. Faust’un bunca bilgiye rağmen hayattan tat alamaması, sürekli “daha fazlası”nı istemesi çok tanıdık geliyor. Mefistofeles’le yaptığı anlaşma aslında şeytanla pazarlık değil de insanın kendi zaaflarıyla yaptığı bir hesaplaşma gibi. Özellikle Faust’un iç sıkıntısı, boşluk hissi ve arayışı metni felsefi olduğu kadar insani de kılıyor.
Kitap kolay ilerlemiyor ama durup düşündürüyor. Gretchen’in hikâyesiyle birlikte iş daha da sarsıcı bir hâl alıyor; masumiyet, suçluluk ve pişmanlık çok çarpıcı veriliyor. Faust, bana göre “iyi mi kötü mü” sorusundan çok, insanın neden hiç tam olarak yetinemediğini anlatıyor. Bitirdiğimde aklımda kalan şey şuydu: İnsan hatalarıyla, düşüşleriyle ama aramaktan vazgeçmediği sürece hâlâ umut taşıyor.
Goethe'nin Efsanevi Eseri Faust"Edebiyat
Puan vermedi
Johann Wolfgang von Goethe'nin elmas gibi işlenmiş eseri "Faust", insan varoluşunun karanlık koridorlarında gezinen bir yolcunun, Faust'un, metafizik bir keşif ve varoluşsal bir sorgulama serüvenini titizlikle işler. Bu büyülü eser, sadece Goethe'nin eşsiz edebi yeteneği ile değil, aynı zamanda evrenselliği ve insanlığın derinliklerine dokunan felsefi düşünce katmanları ile de dikkat çeker.
Zamanın kısıtlı hükmü ve insanın içsel çatışmaları arasında sıkışmış Faust, bilgelik ve anlam arayışında şeytan Mephistopheles ile yaptığı anlaşma ile hayatına yeni bir yön çizer. Ancak bu anlaşma, onu ahlaki zorluklarla yüzleştiren ve içsel karmaşıklıkları derinlemesine irdeleyen bir içsel yolculuğa dönüşür.
Goethe'nin kaleminde, her bir satır bir felsefi düşünce ziyafetine dönüşür. Faust'un kararlarının yankıları, insanın özgürlük arayışını ve bilgelik için yapılan fedakarlıkları düşünmeye sevk eder. Eserde, zamanın akışı ve insanın varoluşsal halleri, birbirine örülü bir dantel gibi işlenir, her detayda evrenin sırlarına bir pencere açılır.
Alman kültürünün etkisi, romantizmin izleri ve Goethe'nin dönemindeki düşünsel akımlar, "Faust"u sadece bir hikayeden öte, bir dönemin ve insanlığın düşünsel portresi haline getirir. Goethe, dilindeki zenginlik ve anlam derinliği ile okuyucuyu, felsefenin sakin sularında derinleşen bir deniz yolculuğuna davet eder.
"Faust", sadece Alman edebiyatının değil, dünya edebiyatının zirvelerinden biridir. Okuyucu, Goethe'nin eserindeki çağlar boyunca geçerliliğini koruyan evrensel temaların ardındaki felsefi soruları keşfeder. Faust'un içsel yolculuğu, sadece zamanın karanlık koridorlarında değil, aynı zamanda insanın zihnindeki derin sularında da bir yolculuktur; bir düşünsel çağlayan, anlamın ve varoluşun felsefi sırlarını ortaya çıkarır.
Faust, yazarın genç yaşlarında başladığı ve hayatının son anlarında tamamladığı bir eser.
Normalde her eseri ayrı bir bütünlük içinde ele alıp onları karşılaştırmak istemesem de, bu kendi türü arasında en keyif alarak okuduğum bir eserdi.
Tanrı ile Mefistofeles'in konuşmalarından sonra, Mefistofeles'in dünyaya inip bilgin Faust'un yoldan çıkarılması konu ediliyor. Şeytanın ona adfedilen isimlerinin ve suretinin zamanla değiştiğine değinilmesi çok güzeldi. Bir bölümünde, bir cadı efendisi olarak gördüğü şeytanı başlangıçta tanıyamıyor ve sonradan efendisi iblis olduğunu fark edip ona tanıdığı ismiyle hitap ediyor. Bunun üzerine şeytan "bana artık baron diyeceksin" gibi bir cümle kullanıyor. Burada, Dünya üzerinde kendini diğer varlıklardan üstün ve soylu gördüğünü bir hitap ile çok güzel açıklıyor.
Diğer bir kısımda ise yaşlı bir bilgin olan Faust şeytanla anlaşma yapıp ruhunu ona sattıktan sonra şeytana gençleşmek istediğini söylüyor. Şeytansa ona iki seçenek gösteriyor; ya kendisine verilen küçük bir tarlada ürünler yetiştirip sürekli toprakla meşgul olacaktır ya da cadının düzenlediği ayin ve iksirle bu gerçekleşecektir. Faust burada pek hoşlanmadığı ikinci yolu seçiyor. Bu kısımda da insanoğlunun sabırsız ve kabına sığmayan bir varlık olduğu gösteriliyor.
Tragedyada her söz her konuşma oldukça anlamlı(son kısımları hariç de olabilir aslında), en azından benim için öyle. Ara ara elime alıp sıkılmadan tekrar tekrar hikayeyi yaşamak isteyeceğim güzellikte!
Yazar Hakkında
Johann Wolfgang Von GoetheYazar · 51 kitap
Johann Wolfgang von Goethe (28 Ağustos 1749, Frankfurt - 22 Mart 1832, Weimar), Alman edebiyatçı. Aynı zamanda çeşitli doğa bilimleri alanlarında araştırmalar yapmış ve yayınlar çıkarmıştır. 1776 yılından itibaren, Weimar dukalığının bakanı olarak çeşitli idari ve siyasi görevlerde bulunmuştur.
Goethe, şiir, drama, hikâye (düzyazı ve dörtlük şeklinde), otobiyografik, estetik, sanat ve edebiyat teorisi, ayrıca doğa bilimleri olmak üzere birçok esere imza atmıştır. Bununla birlikte, zengin bir içeriğe sahip olan mektup çeşidi, önemli edebi eserlerindendir. Fırtına ve Coşku (Sturm und Drang) döneminin en önemli öncüsü ve temsilcisi olmuştur. 1774 yılında Genç Werther'in Acıları adlı eseri ile bütün Avrupa'da ün yapmıştır. Daha sonra, 1790 yılından itibaren, Friedrich Schiller ile birlikte ortak ve dönüşümlü bir şekilde, içeriksel ve biçimsel olarak, Antik kültür anlayışı üzerinde yoğunlaşarak, Weimar Klasik'in en önemli temsilcisi olmuştur. Goethe, aynı zamanda, yurtdışında da Alman Edebiyatı'nın temsilcisi olarak kabul edilmiştir.
Değeri, ölümünden sonra azalmaya başladığı sıralarda, Goethe, 1871 yılından itibaren, Alman ulusal kimliğiyle, Alman Kraliyet'inde taçlandırılmıştır. Sadece eserlerine yönelik değil, aynı zamanda örnek alınacak yaşantısına yönelik de bir hayranlık oluşmuştur. Goethe, bugüne kadar, en önemli Alman edebiyatçı olarak kabul edilmiş, eserleri ise dünya edebiyatı zirvesinde yerini almıştır.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Johann_Wol...
