Tahmini Okuma Süresi:
1 sa. 49 dk.
Sayfa Sayısı:
64
Basım Tarihi:
Ekim 2020
İlk Yayın Tarihi:
1897
Yayınevi:
Yordam Kitap Yayınları
Orijinal Adı:
Майская ночь
ISBN:
9786051723969
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Aşk soslu çürüyen çarlık Rusya’sıEdebiyat
Daha önce hem Palto’sundaki kalem memuru Akaki Akakiyeviç hem de Portre’sindeki ressam Çartkov ile aklıma kazınan Gogol’ün Mayıs Gecesi adlı bu öykümeni de oldukça başarılı bir eser. Hatta Mayıs Gecesi, yer yer bahsi geçen iki meşhur eserinin bir kesişim kümesi bile sayılabilir. İzah edeyim: Palto’daki sosyal statünün yarattığı olumsuz durumların ve çarlık Rusya’sındaki sosyal çürümenin gerçekçiliği ile Portre’deki tabiatüstü anlaşmayı aynı potada harmanlayınca Mayıs Gecesi’nin genel çerçevesine ulaşmış oluyoruz. Bu zâviyeden bakınca önceki okumalarım bu metni daha benimseyerek okumamı sağladı ve süreci benim için daha anlamlı hâle getirdi diyebilirim.
!! Dikkat, heveskaçıran içerir.
Açıkçasını söylemek gerekirse kitap beklentimin çok üstünde bir romantik anlatıma sahip. Hem yazarın doğa betimlemelerinin mükemmelliği hem de köy muhtarının oğlu genç Kazak Levko’nun sevgilisi Galya ile olan muhabbeti her yanından güller, papatyalar fışkıran ve ay ışığıyla aydınlanmış bir tabloyu seyretmeye benziyor. Benziyordu. Çünkü Galya adlı ilk bölüm Levko’nun gece yarısı anlattığı “dallarını suya daldırmış olan salkımsöğütlerle, akça ağaçlarıyla çevrili gölü”n kenarındaki evle ilgili efsanesi bir noktaya kadar tüylerimi diken diken etti. Bu efsanenin yarattığı atmosferin süreceğini zannederken ikinci bölümde muhtarın ne menem bir insan olduğunu resmeden tatsız bölümü okumak beni hayal kırıklığına uğrattı. Korku ve gerilim insanı olmamama rağmen üvey ana ve üvey kız söylentisinin devamını merak etmiştim. Ama yazarın çok daha akıllıca planı varmış. Üçüncü bölümde yine karanlıkta Levko’nun rakibinin kim olduğunu öğreniyoruz. Sevgilisi Galya’yı sıkıştıranın, onunla evlenmesine müsaade etmeyen öz babası olduğunu gördüğünde hayretler içinde kalır ki okur olarak ben de “Yok artık!”
Bir Solukta Klasikler: Aşk ve ToplumEdebiyat
Nikolay Gogol'un okuduğum ilk eseri, kitaplığımda bi' süredir bekleyen bu kitabı hakkında okuduğum bir inceleme sonrası merak edip ilk fırsatta okudum. Aşk hayatı, çürüyen bir çarlık Rusya'sı ve berbat yönetim. Çeviren Hasan Âli Ediz'ın kitabın başında olan Gogol Üzerine yazısında yazarı az çok tanımış oldum. Okurken çok sinir olduğum bir nokta var, yani kendince tabi haklılık payı vardır ama Gogol Ölü Canlar'ın ikinci cildini tamamen bitirdikten sonra yakmış... "Nasıl kıyabildin ya!" diye isyan ettim.
Âşık genç Kazak Levko'nun sevdiceği Galya ile olan aşkını aktarmakla başlayan bu eser ilerleyen bölümlerinde bizi başka konulara, âlemlere alıyor. Birinci bölüm Galya'da aşkı ve âşık olma halini anlatmanın yanı sıra efsanevi, masalsı bir göl kenarı evden bahsediliyor. Bu biraz korkunçtu, geceleyin okunmamalı kesinlikle, ben böyle bir hataya düştüm de :) Bu gizli evde üvey anne vakamız var, şirret bir kadın. Cinderella'nın yaşadığı talihsizlikleri bu üvey annenin kıza yaptıklarında gördüm kesinlikle.
İkinci bölümde Levko'nun babası muhtarın, tabiri caizse, ne iğrenç bir adam olduğunu görüyoruz. Muhtar olan bu adamın köylülere çeşitli eziyetler çektirip işkence çektirdiğini görüyoruz. Tabi buna karşı çıkan bir hükümet, sistem yok! Durumlar vahim. Çarlık Rusya'sı gittikçe batıyor gözüme, özellikle Nasıl Yapmalı?dan sonra. Muhtarın izlediği bu bataklık yol, çürüme hali, yetmezmiş gibi oğlu Levko'ya aşkı konusunda yaptığı aşağılığı delikanlı Levko görür, çok acı! Yani babasından böyle bir ihanete uğraması, evliliği konusunda bu kadar umursamak istemeyişin arkasından böyle bir olayın çıkması... "O kadar da değil!" diye isyan ettirdi.
Genç Kazak Levko babasının yaptığı eziyet ve kötülüklere dayanamayıp kasabanın delikanlılarıyla bir plan kurar. Geçmek zorunda kaldığı
Spoi yemek istemeyen okumasın lütfen..
Levko 'nun Galya'ya olan aşkını okurken başka olayların gelişmelerin içinde buluyorsunuz kendinizi. Ütopik bazı olaylar hikayeye heyecan katmış.
Hikayedeki bir bölümde göl evinde daha önce bir kız yaşar annesi ölünce babası cadı bir kadinla evlenir, kadın da kızı sevmez yok etmeye çalışır ve babaya büyüler yapıp kızına düşman eder. Daha sonrasında kız gölde bogulup ölür fakat ruhu hiç rahat değil, bu cadıyı yok etmek ister. Bir diğer bölümde Levko ve Galya aşkı anlatilir. Burada Levko'nun babası afedersiniz tam bir ş'refsizdir. Oğlunun aşık olduğu kıza o da aşıktır ayrıca karısı öldükten sonra da baldiziyla yaşar. İnsanlara göre baldiziyla aralarında bir şey yoktur ama öyle olmadığını da hissettik. Levko babasının bu konuda kötülüklerine karşı, ona düşman olan bir kaç gençle ortak olup ona oyun oynamaya karar verirler. Ve bakalım Levko aşkına kavusacak mi?
KEYİFLİ OKUMALAR
Mayis Gecesi yazarimiz Nikolay Gogol tarafindan Levko ve Galya'nin doga tasvirleriyle renklendigi bir solukta okuyup bitirebileceginiz ask hikayesi...
Levko ve GalyaEdebiyat & Roman
Mayıs Gecesi - Nikolay Gogol
Puanım ️: 10/8
Nikolay Gogol Ukrayna ve Kazak halk öyküleri ile büyümüş ve ileride edebi eserlerinde Ukrayna gelenekleri hakkında birçok küçük hikayeler yazmıştır. Bu hikayelerin en başında “Mayıs Gecesi” adlı Ukrayna köy yaşantısını ve doğa tasvirleri ile sade anlaşılır bir dilde kısacık bir hikaye birleştirmeyi başaran Gogol, yine biz okurlara hayranlıkla baktığımız hiciv dolu bir macera sunuyor.
Baş kahramanımız Levko, köyün güzeller güzeli Galya adlı genç kıza aşıktır. Levko ve Galya'nın aşkı anlatıldığı bu hikayenin görülmeyen bir durumu ise Çarlık Rusyası'nın yozlaşmış idari sistemi ve köy halkının “Galova”( Muhtar ) olarak bilinen bir insanın kendisini oranın adeta kralı gibi zannederek o bölgeyi kendi kurallarına göre hükmetmeye çalışmaktadır.
Nikolay Gogol, bu hikaye ile birlikte ilk dönem eserlerinde sıkça gördüğümüz bir sistem eleştirisi yazmaktadır. “Mayıs Gecesi” bu hikayelerin sadece küçük bir örneğidir. Bakalım baş kahramanımız Levko hikayenin sonunda aşkına kavuşabilecek mi ? Herkese keyifli okumalar.
Gogol'ün Paltosundan ÇıkmakHikaye-Öykü
Gogol okumaya, "Ölü Canlar" ile başlamıştım. Kötü bir seçim olduğunu şimdi fark ediyorum. Belki ileride o kitabı tekrar okurum. Ama şu anki bilincimle değerlendirecek olursam 
Ölü Canlar kitabını beğenmediğimi biliyorum. Bu çeviri ile veya o zamanki bilincimle ilgili olabilir. Asıl incelememe dönecek olursam; benim gibi yanlış bir seçimle başladığını düşünenler daha fazla düşünmeyip 
Mayıs Gecesi kitabını okuyabilirler.
Naçizane şu izlenime kapıldım: Gogol, roman değil de hikaye yazarı olarak çok değerli. Daha önce okuduğum öykülerinden de 
Palto bir şaheserdir. 
Fyodor Dostoyevski "hepimiz Gogol'ün Paltosundan çıktık." demekle bu hakkı teslim etmiştir.
Ben bu incelemeyi şimdilik genel bir Gogol İncelemesi (daha doğrusu izlenimi) olarak buraya bırakıyorum. Yeterince fazla eserini okumadım. Bunda ilk okumamın etkisi o kadar büyük ki, sanırım 
Burun öyküsünü beğenmeyişim bile bundan olabilir. 
Bir Delinin Hatıra Defteri eserine ise biraz daha olumlu bakmıştım. Sonra Palto geldi, hikâyeyi sevdim ve açıkçası Gogol kafamı karıştırdı. Ben de uzun bir süre Gogol okumayı erteledim. Bütün bu okuma serüvenimi bu kadar uzun anlattım ki, benim gibi erteleyenler, neredeyse hikâyenin kendisi kadar uzun bu incelememi okuyacak kadar sabırlıysalar, Mayıs Gecesini zaten okusunlar.
Tam anlamıyla akıp giden, sürükleyen, duygulandıran, düşündüren bir "uzun hikâye"dir.
Gogol hep böyle mi yazmalıydı, bilemiyorum. Biraz da ileride fikrimin değişip değişmeyeceğini görmek için bunları yazıyorum. Herkese keyifli okumalar...
Ölü Canlar kitabını beğenmediğimi biliyorum. Bu çeviri ile veya o zamanki bilincimle ilgili olabilir. Asıl incelememe dönecek olursam; benim gibi yanlış bir seçimle başladığını düşünenler daha fazla düşünmeyip Mayıs Gecesi kitabını okuyabilirler.
Naçizane şu izlenime kapıldım: Gogol, roman değil de hikaye yazarı olarak çok değerli. Daha önce okuduğum öykülerinden de Palto bir şaheserdir. Fyodor Dostoyevski "hepimiz Gogol'ün Paltosundan çıktık." demekle bu hakkı teslim etmiştir.
Ben bu incelemeyi şimdilik genel bir Gogol İncelemesi (daha doğrusu izlenimi) olarak buraya bırakıyorum. Yeterince fazla eserini okumadım. Bunda ilk okumamın etkisi o kadar büyük ki, sanırım Burun öyküsünü beğenmeyişim bile bundan olabilir. Bir Delinin Hatıra Defteri eserine ise biraz daha olumlu bakmıştım. Sonra Palto geldi, hikâyeyi sevdim ve açıkçası Gogol kafamı karıştırdı. Ben de uzun bir süre Gogol okumayı erteledim. Bütün bu okuma serüvenimi bu kadar uzun anlattım ki, benim gibi erteleyenler, neredeyse hikâyenin kendisi kadar uzun bu incelememi okuyacak kadar sabırlıysalar, Mayıs Gecesini zaten okusunlar.
Tam anlamıyla akıp giden, sürükleyen, duygulandıran, düşündüren bir "uzun hikâye"dir.
Gogol hep böyle mi yazmalıydı, bilemiyorum. Biraz da ileride fikrimin değişip değişmeyeceğini görmek için bunları yazıyorum. Herkese keyifli okumalar...
Puan vermedi·64 syf.·
2026 24. kitabı
Öncelikle Gogol’un köy tasviri gerçekçi bir sosyal analizden çok, romantik ve folklorik bir kurguya dayanır. Köy hayatı emek, sınıf ilişkileri, ekonomik zorluklar gibi somut toplumsal gerçekliklerle değil; daha çok efsaneler, doğaüstü öğeler ve duygusal yoğunluk üzerinden anlatılır. Bu da köy yaşamını idealize edilmiş ya da “tekinsiz bir masal dünyası” haline getirmiş.
Bir diğer eleştiri noktası, karakterlerin derinliğidir. Köy insanları çoğu zaman birey olarak değil, tip ya da atmosferi taşıyan figürler olarak karşımıza çıkar. Bu durum hikâyeyi güçlendiren bir masalsı etki yaratsa da, gerçekçi bir köy panoraması bekleyen okur için yüzeysel kalıyor
“Mayıs Gecesi” adlı kitabın olay örgüsünden bahsedeceğim, ancak öncesinde kitaba dair kişisel düşüncelerimi paylaşmak istiyorum. Açıkçası kitap beni çok içine çekemedi; belki de doğru dönemde okumadığım için bu şekilde hissetmiş olabilirim. Yine de kısa bir eser olduğu için okumayı tercih ettim.” 1. Hikâyenin Başlangıcı:
Hikâye, Ukrayna’nın pastoral bir köyünde, sakin bir Mayıs gecesinde geçer. Ana karakter, genç köylü Levko, sevdiği kız olan Ganna ile evlenmek istemektedir. Ancak bu aşkın önünde bir engel vardır: Levko’nun babası olan köy başkanı, Ganna’yı kendisi için istemektedir. Baba-oğul arasında bu yüzden bir çekişme yaşanır.
2. Levko’nun Planı:
Levko, babasının Ganna’yı elde etme planlarını bozmaya karar verir ve bir aldatmaca düzenler. Halkın desteğini almak ve babasını utandırmak için zekice bir plan yapar.
3. Doğaüstü Unsurlar:
Gecenin ilerleyen saatlerinde Levko, köydeki bir harabenin yanında dolaşırken eski bir efsaneyle karşılaşır. Bu harabede, genç yaşta öldürülen bir kızın ruhu yaşamaktadır. Bu ruh, üvey annesi tarafından kötü muamele görmüş ve sonunda boğularak öldürülmüştür. Levko, bu ruha yardım eder ve ruh ona bir mektup verir.
4. Efsane ve Adalet:
Levko’nun ruhtan aldığı mektup, köy başkanının haksızlıklarını ortaya çıkaracak bir araçtır. Mektupta, Levko’nun haklı olduğu ve babasının hatalı davrandığı yazmaktadır. Bu durum, köyde adaletin sağlanmasına ve köy halkının Levko’nun yanında yer almasına neden olur.
Hikâyenin Sonu: o da okumak isteyenlere kalsın:)
Her şeyden önce anlatıma ve betimlenen çevre tasvirlerine hayran kaldığımı belirtmek isterim. Köyde geçen bu öykü de konumuz aşk. Okurken kaşlarımı çok çattığım kısımlarda vardı muhtarla ilgili. Dönemi ve insanlarını, rütbelerinden dolayı halka ettikleri işkenceleri de hafiften ögreniyoruz. İlk bölümü de ayrı bir sevdim diyebilirim. O evle ilgili anlatılan hikaye çok hoşuma gitti ve tabii anlatılış şekli. Galya yerinde olsaydım kesinlikle gece uyuyamazdım o hikayeden sonra. 1 saatte rahat bitebilecek bir kitap. Ne ara bitirdim ben de anlamadım. Yazarın kalemi zaten benim için hikâyeden de üstün geldi şuanlık. Kesinlikle okunacak bir kitap.
Not: kesinlikle ne başlık koyacağımı yarım saat düşündükten sonra "çok gerek var mı?" sorusuna "hayır" diyerek kendimi ikna ettim;)
Başarılı bir uzun hikaye olmuş. Tasvirler hoş, konusu güzel. Çerezlik kitap olarak değerlendiriyorum. Sanki Gogol'un bu tarz kısa kitaplarını daha çok seviyorum. Keyifli okumalar dilerim.
Reklam
Yazar Hakkında
Nikolay GogolYazar · 73 kitap
Nikolay Vasilyeviç Gogol (Rusça: Николай Васильевич Гоголь) (31 Mart 1809 - 4 Mart 1852), Ukrayna asıllı Rus roman ve oyun yazarı. En çok tanınan eserleri Palto, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Ölü Canlar’dır.
Gogol orta hâlli toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Ukrayna’da Soroçinski köyünde dünyaya gelir. Gogol’ün çocukluğu köy hayatı ile ve yoğun Kazak kültürü etkisinde geçer. Bu hayatın etkisi ileride yazacağı eserlere de yansıyacaktır.
Gogol, gençlik yıllarında şiir ve edebiyata ilgi duyar. 1828'de Petersburg’a gider. Orada memur olmayı ve bir şekilde geçinmeyi umar ancak işler umduğu gibi gitmez. Gogol, Petersburg’dan Almanya’ya gider ancak orada da parası bitene kadar kalabilir. Tekrar Petersburg’a dönüp iş arayan Gogol bu sefer çok düşük bir maaşla da olsa devlet memuru olarak çalışmaya başlar. Bu görevden de bir sene sonra ayrılır.
1809 yılında günümüz Ukrayna topraklarında yer alan Veliki Soroçintsi’de doğmuştur. Gogol, 1836’da Puşkin’in çıkardığı Sovremennik adlı dergide, yergili öykülerinin en neşelilerinden biri olan Araba’yı ve eğlenceli ve iğneleyici bir üslûpla yazılmış gerçeküstücü öyküsü Burun’u yayınlar.
Yazar, yazı sanatında büyük ölçüde Puşkin’in etkisi altındadır. Öyle ki, onun eleştirileri ve telkinleri olmadan yazamayacağını düşünür. Yazarın Puşkin’le olan arkadaşlığı, onu aldığı acımasız eleştirilerden de koruyan en büyük güçtür.
Gogol’un ilk ciddi ve dikkat çeken eserleri Ukrayna hayatı ile, halk deyişleri ile süslü halk hikâyeleridir.
Gogol 1831 – 1832 yıllarında yazdığı bu hikâyeleri, Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları adlı kitapta toplar. Bu öyküler Rus edebiyat dünyasında Gogol’ün bir anda parlamasına yol açar. 1835 yılında Mirgorod ve Arabeski adlı eserlerini de yayımladı. Bu kitaplarında da halk hikâyeleri, özellikle Kazak geçmişi işlenmiştir.
Hikâyelerinde günlük hayatı ve bayağı kişilikleri zaman zaman mizahi zaman zaman öfkeye varan bir şekilde yeriyordu.
Eski Zaman Beyleri, Arabeski bu yergi kitaplarının ilkleridir. Arabeski kitabındaki hikâyelerinden biri olan Bir Delinin Hatıra Defteri bir memurun rutin hayatını ve işi yüzünden nasıl sıkıldığını anlatır. Hikayenin sonunda memur akıl hastanesine yatırılır. Portre adlı eseri ise dünyanın kötülüklerden kurtulamayacağı vurgusu ile sonlanır.
Büyük komedisi Müfettiş adlı eseri ile bürokrasiyi alay derecesinde yeren Gogol, eserinin sahnelenmesi ile tüm şimşekleri üzerine çeker. Tepkiler yüzünden Rusya’dan ayrılmak zorunda kalır. Roma’da Puşkin’in tavsiyesi ile en büyük eseri olan Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in öldüğü haberini alır. Bu haber onun için “Rusya’dan gelebilecek en kötü haber”dir. O zamana kadar Puşkin’i düşünmeden dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber gerçekten bir yıkım olmuştur. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın 1842 yılında iki önemli eseri olan Ölü Canlar’ın 1. cildi ve uzun hikâyesi Palto’yu bitirir ve yayınlar. Ölü Canlar dönemin Rusya’sının çürümüşlüğünü gerçekçi bir biçimde gözler önüne sererken Palto’da sıradan insanların yaşadıkları acılar, maruz kaldıkları haksızlıklar, ve yaşadıkları yoksulluk tüm gerçeklikleriyle, okuyucuyu sarsacak bir ustalıkla gözler önüne serilmektedir. Bu eser de dönemin en büyük eserlerinden biri olarak nitelendirilecektir. Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak da nitelendirilebilir Palto. Öyle ki Dostoyevski hikâyeye hitaben “Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık.” diyecektir. Ancak öykü yayınlaması ile soylu kesimin tepkisini tekrar Gogol üzerine çeker. Dönem aydınlar üzerinde büyük baskıların uygulandığı karanlık I.Nikola dönemidir. Gogol düzen savunucuları tarafından Rus insanını aşağılamakla onun kötü yönlerini göstermekle, halkına ihanetle suçlanır. Ancak onun yapmak istediği halkını aşağılamak değil onu bu hale sokan yozlaşmış düzeni tüm gerçekliği ile gözler önüne sermektir. Maruz kaldığı bu suçlamalar yazarın ruhsal sağlığına da ciddi zararlar vermiştir.
Puşkin’in ölümünden sonra Gogol’ün popülaritesi daha da artar. Bu ilgi Gogol’da bir öncülük hissi yaratır ve kendine toplumu değiştirmek, insanlara yol göstermek gibi misyonlar edinir. Bu dönemde eski yaratıcılığını kaybettiği söylenebilir. Dine karşı ilgisi artar ve daha önce eleştirdiği kiliseyi dahi övmeye başlar. Bu davranış hayranlarının tepkisini çeker ancak o bu tepkilere dinsel yorumlar katar ve Tanrı’nın gönlünü almak için ona daha da yakınlaşır. 1848’de kutsal toprakları ziyaret etmek için Filistin'e gider. Moskova’ya geri dönen Gogol, orada Matvey Konstantinovski adlı gerici bir rahibin etkisi ile 1852 yılında Ölü Canlar romanının ikinci bölümünün el yazmalarını yakarak imha eder. Bu davranışından 10 gün sonra 42 yaşında Moskova’da ölür.
Eserleri
İki Soylu Kişinin Öyküsü
Masallar
Müfettiş
Palto
Ölü Canlar
Burun
Bir Delinin Hatıra Defteri
Portre
Eski Zaman Beyleri
Taras Bulba
Fayton
Kumarbazlar
Dava
Evlenme
Petersburg Hikayeleri
Dikanka Yakınlarındaki Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları
