1000Kitap Logosu
Müfettiş
Müfettiş
Müfettiş

Müfettiş

OKUYACAKLARIMA EKLE
8.6
821 Kişi
2.243
Okunma
660
Beğeni
13,5bin
Gösterim
129 sayfa · 
 Tahmini okuma süresi: 3 sa. 39 dk.
Basım
Türkçe · Türkiye · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 11 Mart 2019 · Karton kapak · 9789753853736
Orijinal adı
Ревизор (The Inspector General)
Diğer baskılar
Müfettiş
Müfettiş
Müfəttiş
Müfettiş
Müfettiş
Müfettiş
Müfettiş
  Nikolay Vasilyeviç Gogol (1809-1852): Ukrayna'da, orta halli toprak sahibi bir ailede dünyaya geldi. Çocukluğunu etkileyen köy yaşamı ve Kazak gelenekleri eserlerine yansıdı, Ukrayna halk kültürünün ögeleriyle işlenmiş öyküler yazdı. Mizah anlayışı, gerçekçi tutumu ve canlı anlatımıyla Rus edebiyatında önemli bir yeniliğin öncüsü oldu. Dikanka Yakınlarında Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları, Arabeskler ve Mirgorod Öyküleri'nde mizahın yanı sıra, yaşam karşısında karamsarlık ve dünyanın kötülüğü üzerine düşüncelerini ortaya koydu. Ölü Canlar adlı romanı feodal toprak mülkiyeti ve serfliği ele alan bir başyapıttır. Gogol, büyük bir komedi olan Müfettiş adlı oyununda yozlaşmış bürokratları acımasızca alaya almıştır.
5 mağazanın 9 ürününün ortalama fiyatı: ₺8,37
8.6
10 üzerinden
821 Puan · 125 İnceleme
Semih
Müfettiş'i inceledi.
129 syf.
·
2 günde
·
9/10 puan
"Benim memurum işini bilir."
Pablo Picasso: "Sanatçı, her yandan gelen duyguları algılayan bir anten gibidir," demiş. Bana göre de bir sanatçının olmazsa olmaz denebilecek özelliklerinden biri "algılarının açık olması"dır. Yaşadığı toplumdan tamamen bağımsız eserler veren ve toplumun sorunlarını görmezden gelen kişi tam anlamıyla sanatçı değildir. Tabii bu düşüncem, sanatçının illa "siyasi anlamda muhalif" olmasını gerektirmez; fakat içerisinde mutlaka bir "muhalif" yön olmasını gerektirir. Kanaatim şudur ki; eleştiri yeteneğinden yoksun bir sanatçı düşünülemeyeceği gibi, eleştirmekten korkan kişiye de sanatçı denilemez. İşte büyük sanatçıları “büyük” yapan şeylerin başında, yaşadığı dönemi çok güzel bir şekilde (kimi zaman mizahi unsurlarla) yansıtması gelir. Gogol de yaşadığı toplumdaki sorunlara kayıtsız kalamamış ve 1835 yılında, Rusya'daki bürokrasinin kokuşmuşluğunu, toplumdaki kurumların ve insanların yozlaşmasını, riyakarlıkları göstermek amacıyla "Müfettiş" adlı senaryosunu yazmıştır. Tabii eser, ağır bir şekilde yaşanılan dönemi eleştirmektedir ve böyle bir eseri yayınlamak yürek ister. Bu sebeple eserinin oynanması için, Çar Nikola'dan izin alınır ve ancak Çar Nikola tarafından verilen izinden sonra eser sahneye konulur. "Müfettiş" isimli bu nefis eser, yozlaşmış bürokrasiyi ve rüşvetin artık tamamıyla normal karşılandığı bir memur zihniyetini tüm çıplaklığı ile ortaya koyduğu için memurlar tarafından büyük bir tepki alır. Eserin yayınlanmasıyla Gogol'ün anlattıklarının gerçeğe uymadığı ileri sürülerek memurlar tarafından Gogol'e karşı tavır alınır ve tiyatronun izlenmemesi için çeşitli propagandalar yapılır. Buna karşın piyes, büyük bir seyirci toplamaya devam eder. Bu konuda Gogol şu ifadeleri kullanır: “Seyirciler umumiyetle oyundan memnun kaldılar. Yarısı piyesi çok iyi karşıladı. Yarısı da bastı küfrü. Ama bu küfrün sebebi sanatla ilgili değildir. Piyesin tesiri büyük ve gürültülü oldu. Herkes benim aleyhimde. Yaşlı ve sayın memurlar, memuriyet hayatından bu şekilde bahseden bir adamın içinde mukaddesat namına hiçbir şey bulunamayacağını söylüyorlar. Polisler aleyhimde. Edebiyatla uğraşanlar aleyhimde. Tüccarlar, edebiyatla uğraşanlar aleyhimde. Küfrediyorlar ama yine de piyesi seyretmeye gidiyorlar. Dördüncü temsil için şimdiden yer kalmadı. Komedya muharrirliğinin ne demek olduğunu şimdi anlıyorum. Yaptığın işte gerçeğin izi göründü mü bütün insanlar teker değil, zümreler halinde aleyhine kalkıyorlar.” Gerçekten de öyle değil midir? İçimizdeki pisliği ve yozlaşmayı anlatan eserlere daha fazla ilgi göstermez miyiz? Sanki o içimizdeki pislik ve yozlaşma bizimle hiç ilgili değilmiş gibi bizi anlatan eserlere güler geçeriz. Dışımızdan, "Yazar da biraz abartmış canım, bu kadar da olur mu hiç?" deriz. Fakat içimizde bir yerlerden gelen cılız bir ses, tüm anlatılanların doğru olduğunu fısıldar. Anında o sesi bastırıp kahkahalarla gülmeye devam ederiz... Eseri bu kadar anlatmak yeterli. Kesinlikle okuduğunuza pişman olmayacağınız, eğlenceli bir eser... Türkiye'de birçok defa gösterimi de gerçekleştirilmiş. Dileyen internetten bulup piyeslerini izleyebilir. Ben izledim, fena bulmadım. Son olarak, kitapta çok hoşuma giden, beni güldüren, hiyerarşik olarak üstün bir memurun kendisinden alt bir memura kurduğu bir cümle vardı. Onu paylaşmak istiyorum: "Dikkatli ol! Rütben kadar çalmıyorsun pek!" Yani çalmak serbest arkadaşlar. Çalabilirsiniz. Amma... Rütbeniz kadar! Rütbenizden fazla çalarsanız, bu suç olur. Mahkemelerde sizinle uğraşmak istemem. Hele bir de hiç çalışmadan çalarsanız, maazallah işiniz çok daha zor olur. Kimse sizi savunamaz... Amma... Çalışıyorsanız iş başka. O zaman hiç sorun yoktur. Zaten birileri sizin için "Adam çalıyor; ama çalışıyor da" diyerek sizi çoktan savunmaya başlamıştır. Herkese keyifli çalmalar.
Müfettiş
8.6/10
· 2.243 okunma
OKUYACAKLARIMA EKLE
17
147
Mahmut Keçeci
Müfettiş'i inceledi.
129 syf.
·
Beğendi
·
10/10 puan
Nikolay Vasilyeviç Gogol’un aklını 8 yıl meşgul eden, Müfettiş  adlı oyun, 1836 yılında yayınlandı ve sahnelendi. Gogol, “çarlık yönetiminin çürümüş, kokuşmuş ve çirkefe bulaşmış ilişkilerinin ve taşra bürokrasisinin korku ile bezenmiş aymazlıklarının mizah ve ironin bütün dilsel olanaklarını kullanarak yetkince kotardığı oyununda; bürokratik ilişkilerin tepeden tırnağa yozlaşmışlığı ve iktidarın olanaklarını kendi yaşamları için savunurken, halka iktidarın çirkin yüzünü göstererek aşağılayan despotik dayatmalarla hak arama mücadelesinin önünü tıkayan uygulamarıyla halkın nefretini kazanan çarlık yönetimine bütünlüklü bir eleştiri yöneltir. Çar I. Nikola rejimi altında süren katı sansürle birlikte, bu komedinin sergilenmesi için izin alabilmek için güçlü bir nüfuz gerekiyordu. Buna Gogol, Çar’ın bizzat araya girmesini sağlamayı başaran bir arkadaşının, Zhukovsky’nin vasıtasıyla ulaştı. Nikola’nın kendisi Nisan 1836’da oyunun ilk sergilenişine gelmişti, oyuna güldü ve onu alkışladı. “Oyunda herkesten bahsediliyordu, en çok da benden.” dediği söylenir. Oyun çok tutulduysa da Petersburg’un bürokrat kesiminin ters tepkisine yol açtı. Gogol bu en verimli döneminde baskılara uğrayarak zor günler geçirdi. Ve yurt dışına çıktı. 1836- 1848 arasında kısa sürelerde Rusya’ya dönerek çeşitli Avrupa ülkelerinde yaşadı. Oyunun üzerinde yarattığı baskının olumlu sonuçlarından belki de en önemlisi, Puşkin’e verdiği sözde durarak Ölü Canlar?ı (Mertiviya Dusi) 1842’de tamamlaması oldu. Oyunu kısaca özetlemek gerekirse, yönettiği kente bir müfettiş geleceği duyumunu alan belediye başkanı, kentin bütün bürokratlarını toplayarak, denetime gelen müfettişin en iyi biçimde ağırlanması talimatını verir. Konuğun kentten memnuniyetle ayrılması için bütün olanakların seferber edilmesini, gerekirse rüşvet teklif edilmesini ister. Herkes üzerine düşen görevi titizlikle yerine getireceğini belirterek; işlerinin başına dönerler. Oysa kente gelen şahıs müfettiş değil, zengin bir toprak ağasının oğludur. Yol harçlığını hesapsızca harcadığından çarçur ederek parasız kalmış ve bir handa borçlanarak konaklamaktadır. Uyanık ve kurnaz yolcu, belediye başkanının kendisini ziyaret etmesiyle önce tedirgin olur, sonra başkanın korkak ve yaranmacı tavrından faydalanarak, kendisine atfedilen statüyü kabul eder. Konuk, belediye başkanının ikramlarını reddetmez, diğer yöneticilerin kendisine yönelik “ikiyüzlü” ağırlama seremonilerinden konumunu iyice pekiştiren sahte müfettiş, halktan kendisine gelen şikayetleri de dinleyerek, çözüm olabileceği umudunu yaratarak onlardan da rüşvet almaktan geri durmaz. Ayrıca başkanın karısı ve kızını da birbirlerinden habersiz ayartır, kız ile uygunsuz durumda yakalandığında onunla evleneceği sözünü verir. Konuğun uşağı, gerçeğin açığa çıkartılmadan kenti terk etmelerinin uygun olacağını söyler sahte müfettişe ve hemen hazırlıklara başlanır. Kenti terk etmeden önce Petersburg’daki gazeteci arkadaşına olup biteni aktaran müfettiş mektubu posta müdürüne verir. Kendisinin yukarıya şikayet edildiğinden şüphelenen posta müdürü biraz da meraktan mektubu açar ve gerçek ortaya çıkar ancak sahte müfettiş kenti çoktan terk etmiştir.
Müfettiş
8.6/10
· 2.243 okunma
OKUYACAKLARIMA EKLE
11
Ramov
Müfettiş'i inceledi.
129 syf.
·
1 günde
·
7/10 puan
Kokuşmuş ve yozlaşmış sistemin hem parçası ve bütünü olan insanları konu alan bir tiyatro. Esnafından, kaymakamına kadar paradan ve türlü çıkardan gözü dönmüş ve hiçbir etik değeri olmayan insanların yaşadığı bir şehire gelen kumarbaz, bir türlü dikiş tutturamayan başkahramanın müfettiş sanılması üzerine gelişen olayları okuyoruz. Anahtar sözcükler: yalakalık, kaypaklık, liyakatsizlik, saf çıkarcılık, açgözlülük...
Müfettiş
8.6/10
· 2.243 okunma
OKUYACAKLARIMA EKLE
9
Ferfecir Vakti
Müfettiş'i inceledi.
129 syf.
·
5/10 puan
Bir kasaba düşünün; bürokratların yer aldığı, çıkarları doğrultusunda ilerlemeye çalışan, ezilen kesimin halk olduğu bir kasaba! İktidar için her şey sorunsuz, her şey yolunda. Ta ki korkulu rüyaları müfettişin kasabaya geleceği duyumunu alana dek… Duyumlara göre kasabaya bir müfettiş gelecektir. Bürokratları denetleyecek ve hakkında yazılar yazacak. Bu durum kasabada bir korku uyandırır ve herkes müfettiş karşısında saygı göstermek adına yarışır. Fakat ortada çok büyük bir yanlış anlaşılma vardır. Gogol’un beş perdeden oluşan, komedi niteliği taşıyan bu tiyatro eseri aynı zamanda 19. yüzyıl Rusya’sındaki yozlaşmış bürokrasiyi gözler önüne seren belge niteliğinde bir yapıt. Gogol rüşvetin, kayırmacılığın ve gücün nelere yol açabileceğini eserinde ince ince değinmiş. Hem acıklı hem de güldürücü olan bu eser toplumumuz tarafından çokta yabancı olmadığımız bir eser. Klasik komedilerde yer alan aşk hikâyesini bu oyunda görmek mümkün değil. Dili oldukça sade ve bir çırpıda okunan bu eseri mutlaka okumalı ve okutmalısınız. Tabi bir de oyununu seyrederseniz enfes olur. Keyifli okumalar
Müfettiş
8.6/10
· 2.243 okunma
OKUYACAKLARIMA EKLE
8