Yazar:
Mehmet Rauf
Derleyen:
Emine Hızır
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 23 dk.
Sayfa Sayısı:
296
Basım Tarihi:
Ağustos 2021
İlk Yayın Tarihi:
Nisan 2013
Yayınevi:
Kapra Yayıncılık
ISBN:
9786257419390
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Sıralamalar
Diğer Baskılar
10 diğer baskı · Tümünü Göster
Halas
820 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Mayıs 2020 · 276 s.
Kurtuluş
49 okunmaAntik Kitap Yayınları · Mart 2010 · 320 s.
Kurtuluş
30 okunmaKapra Yayıncılık · Ağustos 2021 · 296 s.
Halâs
20 okunmaDorlion Yayınevi · Ağustos 2020 · 272 s.
Halas
14 okunmaBahar Yayınevi · · 360 s.
İsyanlar, Direnişler, Zaferler
13 okunmaTutku Yayınevi · Aralık 2013 · 352 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Hikaye Nihat isimli vatansever genç bir subayın babasından kalan mirasları satmak için İzmir'e gitmesiyle başlıyor. Mehmet Rauf bize o dönemde işgal sırasında İzmir işgalinin nasıl başladığını, insanların umutsuzluğa düşmesini ve Nihat'ın bu yaşananlar sırasında verdiği çatışmayı ve gelişimini gösteriyor. Kitap herhangi bir muharebe içermiyor daha çok Nihat'a ve onun gelişimine odaklı. Dili de çok ağır değildi.
Anadolu'nun direnişi ve Kurtuluş'un Hikâyesi
Halas, Mehmet Rauf’un doğrudan Milli Mücadele dönemini konu edindiği, Milli Mücadele ruhunu yansıtan ilk romanlardan biri. Mehmet Rauf, cephedeki kahramanlıklardan çok, halkın içindeki duygusal çalkantıları, işgale uğramış İzmir'in, İstanbul’un havasını ve kurtuluşa inanan insanların umutlarını çok sade ama çok çarpıcı ve etkileyici bir dille anlatıyor. Ben çok beğendim, kahramanımız Nihat'ın yüreğindeki vatan sevgisi, bağımsızlık arzusu ve Mustafa Kemal’in önderliğinde şekillenen direnişe duyulan güven tüylerimi diken diken etti resmen.
"Halas" kelime anlamı olarak "kurtuluş, kurtulma" anlamı taşır. Kitabın adı buradan geliyor. Romandaki “halas” kelimesi doğrudan vatanın kurtuluşu, özgürlüğü anlamında kullanılıyor yani. Millî Mücadele yıllarının havasını mükemmel bir titizlikle yansıtıyor yazar. İstanbul’un işgal altında olduğu, umutsuzluğun hâkim göründüğü bir dönemde Anadolu’da filizlenen bağımsızlık hareketi anlatılıyor. Bu yüzden “halas”, sadece bireysel bir kurtuluş değil; milletin topyekûn işgalden, esaretten ve zillet duygusundan kurtulması demektir. Kuvayi milliyenin ruhu demektir.. Yani kitabın adı aynı zamanda bir ideali, “bağımsız bir vatana kavuşma ülküsünü” sembolize eder.
Halas, edebiyatımızda Milli Mücadele’nin yalnızca bir tarihsel olay değil, aynı zamanda bir ruhani kurtuluş olarak da işlendiği örneklerden biri. Rauf, bireylerin iç hesaplaşmalarını, korkularını ve aynı zamanda umutlarını işlerken aslında bütün bir milletin yeniden ayağa kalkışını sembolize eder. Bu yönüyle Halide Edib’in 
Ateşten Gömlek 'i ile birlikte aynı dönemin milli edebiyat atmosferini taşır.
Halas, milli mücadelenin kalbini anlatan eserlerden biri ve ben gerçekten çok sevdim… 
Yaban nasıl Anadolu’nun sessiz çığlığını duyuruyorsa, 
Halas da aynı derinlikte bir umut ve direniş
Ateşten Gömlek 'i ile birlikte aynı dönemin milli edebiyat atmosferini taşır.
Halas, milli mücadelenin kalbini anlatan eserlerden biri ve ben gerçekten çok sevdim… Yaban nasıl Anadolu’nun sessiz çığlığını duyuruyorsa, Halas da aynı derinlikte bir umut ve direniş“HALÂS’, bir İstiklâl Harbi Romanı…”Edebiyat Roman Tarih Türk Klasikleri
Osmanlı Türkçesinde ‘Kurtuluş’ anlamına gelen ‘Halâs’, 1918-1921 yılları arasındaki Cumhuriyet öncesi dönemi tasvir eder, kitap ise 1929 yılında yayınlanmıştır.
Yazar Mehmet Rauf’un son romanı ve Gazi Mustafa Kemal’e ithaf edilmiş. Kitabın Ön Sözünde Ona ithaf edilen mektubu sevdim. Atatürk sevgisini dilinden düşürmeyen Mehmet Rauf, vücudunun sağ kısmına inen felç sebebiyle kitabın birçok yerini eşine dikte ettirerek yazmış, zor şartlarda tamamlamış bu kitabı..
Gözünüzü bir sabah açtığınızda kıyıya bir düşman gemisinin geldiğini ve çaresizce evinizi, iş yerinizi terk etmeye zorlandığınızı düşünün. Düşününce bile ne huzursuz eden bir durum. Ve böyle bir durumda tek başıma ben ne yapabilirim, benim gibi bundan rahatsız olan birileri var mı, diye çırpınan bir genç düşünün. İşte kitabın kahramanı Nihat da bu gençlerden biri; Vatansever genç bir subay. Türk olduğu için evinden, dükkanından, kapı komşusundan olan insanların yaşadıkları çok iyi anlatılmış..
Kitap, İzmir’in Yunan işgaline uğramasıyla birlikte başlayan olayları ve ülkemizin adım adım Kurtuluş Savaşı’na doğru gittiği günleri anlatıyor. Romanı okuduktan sonra yıkılmak üzere olan Osmanlıyı, bu devrim hakkında asker ve aydınların ne düşündüğünü daha iyi anlıyoruz. Okurken milli duyguların sakin kalabilmesi mümkün değil. Yazarın bilinen ‘Eylül’ romanının yanında biraz gölgede kalmış bu eseri, o dönemi anlamak adına okumalıyız…
Mehmet Rauf’un son romanı ve Gazi Mustafa Kemal’e ithaf edilmiş. Kitabın Ön Sözünde Ona ithaf edilen mektubu sevdim. Atatürk sevgisini dilinden düşürmeyen Mehmet Rauf, vücudunun sağ kısmına inen felç sebebiyle kitabın birçok yerini eşine dikte ettirerek yazmış, zor şartlarda tamamlamış bu kitabı..
Gözünüzü bir sabah açtığınızda kıyıya bir düşman gemisinin geldiğini ve çaresizce evinizi, iş yerinizi terk etmeye zorlandığınızı düşünün. Düşününce bile ne huzursuz eden bir durum. Ve böyle bir durumda tek başıma ben ne yapabilirim, benim gibi bundan rahatsız olan birileri var mı, diye çırpınan bir genç düşünün. İşte kitabın kahramanı Nihat da bu gençlerden biri; Vatansever genç bir subay. Türk olduğu için evinden, dükkanından, kapı komşusundan olan insanların yaşadıkları çok iyi anlatılmış..
Kitap, İzmir’in Yunan işgaline uğramasıyla birlikte başlayan olayları ve ülkemizin adım adım Kurtuluş Savaşı’na doğru gittiği günleri anlatıyor. Romanı okuduktan sonra yıkılmak üzere olan Osmanlıyı, bu devrim hakkında asker ve aydınların ne düşündüğünü daha iyi anlıyoruz. Okurken milli duyguların sakin kalabilmesi mümkün değil. Yazarın bilinen ‘Eylül’ romanının yanında biraz gölgede kalmış bu eseri, o dönemi anlamak adına okumalıyız…
türkçü karakter üzerinden, türkçü karakter gözüyle yazılmış bir istiklal harbi romanı..
çoğumuzun 
Eylül adlı kitabıyla kendisini tanıdığımız, kendisiyle tanıştığımız servet-i fünun döneminin önemli temsilcilerinden olan Mehmet Rauf kitaplarını okuyanların bileceği üzere genelde kitaplarında aşkın farklı türlerine, kadın-erkek arası ilişkilere, kadın-erkek arasındaki ilişkilerin yarattığı hayal kırıklıklarına yer vermiş, yaşadığı dönemin toplumunun sorunlu yanlarını kitaplarına taşımamıştır..
mehmet raufun eserlerine hakim olan yukarıda sayılanlara kendisinin son iki romanında pek rastlanmaz, rastlansa da roman bu yukarıda sayılanlar üzerine oturtularak oluşturulmaz..
bu iki roman; 
Define ve Halas adlı romanlardır..
1926 yılında vücudunun sağ tarafına felç inen mehmet rauf; sağ kolunu, sağ ayağını ve kısmi olarak dilini dilediğince hareket ettirmekten mahrum kalır.. doktorların kendisine evinde istirahat ederek dinlenmesini tavsiye ettikleri mehmet rauf halas adlı romanını -zaman zaman eşine dikte ettirerek- şubat 1927den nisan 1928e kadar 14 aylık dinlenme süresi içerisinde tamamlar..
mehmet raufu tedavi eden doktorlar kendisini değil sağ kolunu kullanarak yazı yazmak, düşünmekten bile kesinlikle men etmişlerdi. ancak mehmet rauf, doktorların kendisine yönelik bu önerilerini dikkate almamış ve halas adlı romanı kah kendisi yazmış kah eşine dikte ettirmiştir..
mehmet raufun doktorların kendisinin hastalığına yönelik önerilerini dinlememe nedeni halas adlı romanın girişinde söylediği/yazdığı bir cümlenin bir bölümünde kendisini belli eder; 'en hakiki ve en sade manasıyla bir mucize
Eylül adlı kitabıyla kendisini tanıdığımız, kendisiyle tanıştığımız servet-i fünun döneminin önemli temsilcilerinden olan Mehmet Rauf kitaplarını okuyanların bileceği üzere genelde kitaplarında aşkın farklı türlerine, kadın-erkek arası ilişkilere, kadın-erkek arasındaki ilişkilerin yarattığı hayal kırıklıklarına yer vermiş, yaşadığı dönemin toplumunun sorunlu yanlarını kitaplarına taşımamıştır..
mehmet raufun eserlerine hakim olan yukarıda sayılanlara kendisinin son iki romanında pek rastlanmaz, rastlansa da roman bu yukarıda sayılanlar üzerine oturtularak oluşturulmaz..
bu iki roman; Define ve Halas adlı romanlardır..
1926 yılında vücudunun sağ tarafına felç inen mehmet rauf; sağ kolunu, sağ ayağını ve kısmi olarak dilini dilediğince hareket ettirmekten mahrum kalır.. doktorların kendisine evinde istirahat ederek dinlenmesini tavsiye ettikleri mehmet rauf halas adlı romanını -zaman zaman eşine dikte ettirerek- şubat 1927den nisan 1928e kadar 14 aylık dinlenme süresi içerisinde tamamlar..
mehmet raufu tedavi eden doktorlar kendisini değil sağ kolunu kullanarak yazı yazmak, düşünmekten bile kesinlikle men etmişlerdi. ancak mehmet rauf, doktorların kendisine yönelik bu önerilerini dikkate almamış ve halas adlı romanı kah kendisi yazmış kah eşine dikte ettirmiştir..
mehmet raufun doktorların kendisinin hastalığına yönelik önerilerini dinlememe nedeni halas adlı romanın girişinde söylediği/yazdığı bir cümlenin bir bölümünde kendisini belli eder; 'en hakiki ve en sade manasıyla bir mucize
Birçoğumuz Mehmet Rauf'u Türk edebiyatının ilk psikolojik roman örneği olan "Eylül" kitabından biliriz. Bana hediye edilene kadar böyle bir kitabının olduğundan ben de habersizdim. Biraz araştırma yaptığımda Halas'ın Mehmet Rauf'un kaleme aldığı son kitabı olduğunu öğrendim. Bu kitabını, hayatının son döneminde vücudunun sağ tarafına inen felç nedeniyle eşine dikte etmek suretiyle tamamlayabilmiştir.
Konusu; İzmir’in Yunanlılar tarafından işgali ve onun çevresinde gelişen olaylardır. Şehrin o dönemdeki sosyal yaşamı, halkın durumuna ilişkin önemli kesitler içerir. Şehrin işgali, kendi yurdunda yabancı olma, evinden, işinden olma, halkın çoğunluğunun duyarsızlığı karşısında çaresiz, öfkeli bir genç. Çaresizlik içerisinde sürekli 'ne yapabilirim'i, 'nasıl kurtuluruz'u düşünen Nihat. Halkın çoğunluğunun vurdumduymazlığı, zamanın aydınlarının düşünceleri... Nihat, çevresindekilerin aksine durumu asla kabullenmeyecek Kurtuluş'a giden yolun peşinden gidecektir. Kitabın adı olan 'Halas' zaten 'kurtulma, kurtuluş' anlamlarına gelir.
Kitabı okurken milli duyguların kabarmaması, Nihat gibi hissedip, öfkelenmemek imkansız. Mehmet Rauf'un yer yer üslubu sertleşse de o anki duygular başka türlü anlatılamazdı. Mustafa Kemal Atatürk'ten bahsettiği kısımlar ayrıca güzeldi. Çok beğendiğim ve çok fazla bilinmeyen bu kitabı herkesin okumasını isterim.
"Ve bu güzel şehri biz Yunanlılara mı verecektik?
İzmir, yani bütün Anadolu'nun tek geçidi, bağlarımızın, bahçelerimizin, tarlalarımızın, bütün ürünlerimizin bir tek çıkış kapısı, o kadar güzel, o kadar şık ve o kadar zengin şehir... Yaşaması ve seyri o kadar ruh açıcı ve bütün İç Anadolu'yu ihracıyla besleyen, gıda sağlayan, zenginleştiren belde...
Ve derin bir acıyla gözlerini yumup daha güzel ve daha zengin, o kadar güzel, o kadar
Esaretin Karanlığından Kurtuluşun ŞafağınaEdebiyat
Puan vermedi·276 syf.··
Beğendi
·2026 31. kitabı
·3 günde okudu
·Okunma: 16 Şubat 2026 20:46
Mehmet Rauf denilince hepimizin aklına o meşhur Eylül ve onun boğucu, çıkışsız melankolisi gelir. Ancak Halas, Rauf’un o içe dönük, aşka hapsolmuş kaleminin kabuğunu kırıp dışarıya, memleketin yangın yerine baktığı andır. Kitabı bitirdiğimde hissettiğim ilk şey; aşkın şahsi bir mesele olmaktan çıkıp, vatanın bağımsızlığıyla nasıl harmanlandığıydı.
Kitabın başkahramanı Nihat aracılığıyla, bir insanın kendi iç dünyasındaki fırtınalar ile dışarıdaki savaşın gürültüsü arasındaki o ince çizgiyi görüyoruz. Nihat’ın İzmir’in işgaliyle başlayan içsel dönüşümü, aslında bir milletin uyanışının resmidir.
Kalbinde vatan sevgisi olmayan bir ruh, aşkın en yüce mertebesine de ulaşamaz.
Bu ifade, kitabın ana damarlarından biridir. Mehmet Rauf burada bize şunu fısıldar: Kişisel mutluluk, toplumsal özgürlük yoksa sadece bir illüzyondan ibarettir.
Nihat’ın Beatrice olan aşkı, vatanın işgaliyle birleşince, aşk artık sadece iki kişilik bir oyun değil, bir varoluş mücadelesi haline gelir.
Kitapta İstanbul’un ve İzmir’in tasvirleri sadece coğrafi birer mekan değil, birer karakter gibidir. Mehmet Rauf, o dönemin çaresizliğini öyle naif ama derin bir hüzünle anlatır ki, satır aralarında yorgun bir halkın nefesini duyarsınız.
Hürriyetini kaybetmiş bir adam için güneşin doğması, sadece karanlığın ne kadar derin olduğunu görmesine yarar.
Bu alıntı beni en çok etkileyen kısımlardan biri oldu. Yazar, özgürlüğün sadece politik bir terim değil, insanın biyolojik bir ihtiyacı olduğunu ne kadar zarif anlatmış, değil mi? Halas (Kurtuluş) ismi, bu yüzden sadece askeri bir zaferi değil, ruhun prangalarından boşanmasını simgeliyor.
Eylül'de bizi odalara, piyano seslerine ve yasak aşklara hapseden Rauf, Halas'ta bizi sokağa, cepheye ve hürriyetin o sert rüzgarına çıkarıyor. Benim
Mehmet Rauf'un felçli kalmasına rağmen, tamamladığı, son romanı olan, Halas; vatan sevgisini her şeyden üstün tutan bir tema, içerisinde Türk halkının Milli Mücadele zamanındaki direnişini anlatır. I. Dünya savaşından, Kurtuluş Savaşına kadar olan olayların işlendiği bu güzel romanda aynı zamanda Nihat ve İclal'in vatan aşklarının yanında birbirlerine olan aşkları da anlatılır.
Halas, Mehmet Rauf'un son eseri.Romanda, Türk halkının, Mütareke sonrası, Milli Mücadele yıllarındaki direnişi anlatılır.
Mütarekenin ilan edilmesi ile birlikte, İzmir'de başlayan olaylar, roman anakarakteri Nihat'ın milli mücadeleye yardım amacıyla gittiği İstanbul'da devam eder.
Halas, gerçek olaylara, kişilere ve mekânlara dayanıyor.Yazar, tarihi bir dönemi ve döneme ilişkin bilgileri ayrıntılı olarak aktarmış.Her ne kadar kurgu olsa da bana kurgu tadı vermedi kitap.Klasik Türk edebiyatından bir kitap daha okumuş oldum yine de.
Bir Milletin Diriliş DestanıDuygu ve Düşünce
Mehmet Rauf ismini duyduğumda aklıma hep o meşhur psikolojik romanı, o içli "Eylül" gelir. Fakat yazarın külliyatında öyle bir mücevher daha var ki, insanı bambaşka bir iklime, bambaşka bir duygu seline sürüklüyor: Halas. Bu kitabı elime aldığımda, Kurtuluş Savaşı'nı anlatan hamasi bir roman okuyacağımı tahmin ediyordum ama karşılaştığım şey bundan çok daha fazlası, çok daha deriniydi. Halas, sadece bir savaş romanı değil; işgal altındaki bir payitahtın, çökmüş bir imparatorluğun ve o çöküşün ortasında kendi varoluş mücadelesini veren bir ruhun, Nihat’ın gözünden yazılmış, kanlı canlı, nefes alan bir destan.
Kitabın sayfalarını çevirmeye başladığınızda sizi ilk karşılayan şey, boğucu bir atmosfer oluyor. Öyle bir umutsuzluk ki, yazarın da satır aralarında hissettirdiği gibi, adeta insan ruhunu içten içe kemiren, vicdanları çürüten bir kurt gibi her yana yayılmış. Nihat'ın yaşadığı o amaçsızlık, o kararsızlık ve hedefsizlik hissi, sanki denizin ortasında dalgaların insafına terk edilmiş, kayalara çarpa çarpa sürüklenen bir bedenin cansızlığı gibi ruhunuza işliyor. İstanbul, o büyülü şehir, adeta cehennemden bir parçaya dönüşmüş; kimsenin hiçbir şeye değer vermediği, hiçbir şeyde bir anlam bulamadığı, adeta Orta Çağ karanlığına gömülmüş bir enkaz yığını. Mehmet Rauf, bu atmosferi o kadar ustalıkla resmediyor ki, Nihat'ın hissettiği o sıkışmışlığı, o çaresizliği iliklerinize kadar hissediyorsunuz. Memleketin daha önce hiç bu kadar derin bir çöküntüye uğramadığı gerçeği, her sayfada insanın yüzüne bir tokat gibi çarpıyor.
Fakat Rauf'un dehası, bu karanlık tabloyu çizerken sadece toplumsal bir panoramayla yetinmemesinde yatıyor. Olayları asla tek bir gözle görmememiz gerektiğini bize fısıldarcasına, insan ruhunun en karanlık dehlizlerine iniyor. En acısı ne biliyor
Kurtuluş...
Esaretten kurtuluş. Hem Nihat'ın hem ülkenin kurtuluşu.
Cephelerde yaşanan ateşli direnişi değil, halkın içinde bulunduğu hali anlatıyor. Kurtuluş Savaşı içerisinde özellikle İzmir ve İstanbul'daki genel hali, haksızlıkları, halkın uğradığı hadsizlikleri anlatıken öyle güzel bir dil kullanmış ki coşkuyla okumamak mümkün değildir.
Oldukça akıcı bir kitap. Okuyacaklara şimdiden keyifli okumalar.
Yazar Hakkında
Mehmet RaufYazar · 40 kitap
Mehmed Rauf Servetifünun romancılarından, 1875 yılında doğdu, 1931 yılında İstanbul'da öldü. Bahriye Mektebi'ni bitirdi (1893), deniz subayı oldu, staj için Girit'e (1894), Kiel kanalının açılış töreninde bulunmak üzere Almanya'ya (1895) gönderildi, dönüşte İstanbul'da Tarabya'da elçilik gemilerinin irtibat subaylığına atandı. 1908'den sonra bahriye'den ayrıldı, hayatını yazarlıkla kazanmaya başladı. Cumhuriyet devrinde kadın dergileri çıkardı, ticaretli uğraştı. On altı yaşındayken yazdığı Düşmüş adlı hikayesini İzmir'e, Halit Ziya'ya göndermiş, Halit Ziya da Hizmet gazetesinde basmıştı, daha sonra İstanbul'da Mektep dergisinde yazıları çıktı. Halit Ziya, Cenap Şehabettin, Hüseyin Cahit'le böylece önceden tanışan Mehmed Rauf, sanatının en başarılı eserini Eylül romanıyla verdi; psikolojik roman örneği olan Eylül'de olduğu gibi öteki eserlerinde de özellikle aşk maceralarını konu yaptı. Romanları: Eylül (1901), Genç Kız Kalbi (1925), Böğütlen (1926), Define (1927), Son Yıldız (1927), Kan Damlası (1928), Halâs (1929) Hikâye Kitapları: İhtizar (Cançekişme, 1909), Âşıknâme (1909), Son Emel (1913), Hanımlar Arasında (1914), Bir Aşkın Tarihi (1915), Üç Hikâye (1919), İlk Temas İlk Zevk (1923), Aşk Kadını (1923), Eski Aşk Geceeri (1924) Mensur Şiir: Siyah İnciler (1901, 1925) Oyunlar: Ferdi ve Şürekâsı (1909, filme de alındı: 1917), Cidal (Kavga, 1911), Sansar (1920), Ceriha (Yara, 1927)
